Αρκουδόρεμα Αρκαδίας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
(Ανακατεύθυνση από Μπλάνας)
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Συντεταγμένες: 37°34′16.0″N 22°11′25.1″E / 37.571111°N 22.190306°E / 37.571111; 22.190306

Αρκουδόρεμα Αρκαδίας
Kolokotronis statue in Limpovisi (cropped).jpg
Προτομή του Θ. Κολοκοτρώνη στο Λιμποβίσι, ένα από τα Κολοκοτρωνέικα χωριά, μαζί με το διπλανό Αρκουδόρεμα.
Τοποθεσία στο χάρτη
Τοποθεσία στο χάρτη
Αρκουδόρεμα Αρκαδίας
37°34′16″N 22°11′25″E
ΧώραΕλλάδα
ΠεριφέρειαΑποκεντρωμένη Διοίκηση Πελοποννήσου, Δυτικής Ελλάδας και Ιονίου (Έδρα: Πάτρα) - Περιφέρεια Πελοποννήσου (Έδρα: Τρίπολη) - Περιφερειακή Ενότητα Αρκαδίας (Έδρα Τρίπολη)
ΔήμοςΤρίπολης (Έδρα: Τρίπολη) - Δημοτική Ενότητα Φαλάνθου (Έδρα: Δαβιά) - Κοινότητα Πιάνας (Έδρα: Πιάνα)
Διοικητική υπαγωγήΑποκεντρωμένη Διοίκηση Πελοποννήσου, Δυτικής Ελλάδας και Ιονίου, Περιφέρεια Πελοποννήσου, Νομός Αρκαδίας, Δήμος Τρίπολης και Δημοτική Ενότητα Φαλάνθου
Γεωγραφική υπαγωγήΕλλάδα, Πελοπόννησος και Αρκαδία
Υψόμετρο1125 μέτρα
Ζώνη ώραςUTC+02:00 (επίσημη ώρα)
UTC+03:00 (θερινή ώρα)

Το Αρκουδόρεμα είναι εγκαταλελειμμένο παλαιοϊστορικό χωριό της Αρκαδίας που βρίσκεται στη χαράδρα των Μαιναλικών Ορέων. Ανήκει στη Δημοτική Ενότητα Φαλάνθου του Δήμου Τρίπολης[1] και παραμένει ακατοίκητο από την αρχή του αιώνα. Βρίσκεται σε υψόμετρο 1125 μέτρων και απέχει 4 χιλιόμετρα από το Χρυσοβίτσι Αρκαδίας.

Dimos Falanthou.png

Δήμος Φαλάνθου (1999 - 2010)

Δήμος Φαλάνθου (24 - 05 - 1835)
Έδρα Αρκουδόρεμα

Οικισμοί


Αρκουδόρεμα
Λιμποβίσι
Χρυσοβίτσι
Πιάνα

Διοικητική θέση
Δήμος Φαλάνθου
Γεωγραφική θέση
Νομός Αρκαδίας

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Επί Τουρκοκρατίας άκμαζε λόγω του απρόσιτου της τοποθεσίας και είχε καταστεί σημαντικό κέντρο της κλεφτουριάς. Ιστορείται πως από το 1530 είχαν εγκατασταθεί σ΄ αυτό, καθώς και στο πλησίον αυτού Λιμποβίσι,[2] οι Κολοκοτρωναίοι[3] και ότι και τα δύο αυτά χωριά αντιστάθηκαν έντονα κατά την ανάκτηση της Πελοποννήσου από τους Τούρκους το 1715. Το Αρκουδόρεμα κατά την Επανάσταση του 1821, έδωσε στον αγώνα εκλεκτό σώμα πολεμιστών, υπό την αρχηγεία του αγωνιστή Αδάμ Κορέλλα.

Στην απογραφή που διενήργησε ο Ιωάννης Καποδίστριας το 1829, το χωριό αριθμούσε 814 κατοίκους. Το 1851 επί Βασιλέως Όθωνα, ήταν 454 και το 1897 επί Βασιλέως Γεωργίου Α΄, μόλις 33. Αυτό δικαιολογείται από το γεγονός ότι δεν ήταν πλέον απαραίτητη η διαμονή σε τέτοια απρόσιτη περιοχή. Έτσι στις αρχές του αιώνα βρέθηκε ήδη ερειπωμένο, οπότε οι κάτοικοί του εγκαταστάθηκαν κυρίως στα πεδινά της Μεσσηνίας.

Σήμερα έχουν διασωθεί μονάχα ερείπια, ενώ το μόνο κτίσμα είναι το παλιό εκκλησάκι της Κοίμησης της Θεοτόκου (1719),[4][5] που εορτάζει στις 23 Αυγούστου στα Εννιάμερα της Παναγίας.

Δήμος Τρίπολης

Διοικητικές μεταβολές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Αρκουδόρεμα[6] ήταν έδρα του Δήμου Φαλάνθου,[7] από το 1835 (ΦΕΚ 16Α - 24/05/1835)[8] έως το 1841. Στον τότε Δήμο, ανήκαν και οι οικισμοί Πιάνα, Λιμποβίσι και Χρυσοβίτσι. Το 1841 (ΦΕΚ 5Α - 08/03/1841) η έδρα του Δήμου μεταφέρθηκε στην Πιάνα. Το 1912 (ΦΕΚ 252Α - 24/08/1912) το Αρκουδόρεμα προσαρτάται στην Κοινότητα Τσελεπάκου[9] και το 1924 (ΦΕΚ 150Α - 05/07/1924) προσαρτάται στην Κοινότητα Πιάνας.[10] Στις 16-05-1928, ο οικισμός Αρκουδόρεμα καταργείται.

Διοικητικές μεταβολές οικισμού = το Αρκουδόρεμα Αρκαδίας
1) ΦΕΚ 16Α - 24/05/1835. Ο οικισμός Αρκουδόρευμα ορίζεται έδρα του Δήμου Φαλάνθου.
2) ΦΕΚ 5Α - 08/03/1841. Η έδρα του Δήμου Φαλάνθου μεταφέρεται από τον οικισμό Αρκουδόρευμα στον οικισμό Πιάνα.
3) ΦΕΚ 252Α - 24/08/1912. Ο οικισμός Αρκουδόρευμα προσαρτάται στην Κοινότητα Τσελεπάκου.
4) ΦΕΚ 150Α - 05/07/1924. Ο οικισμός Αρκουδόρευμα προσαρτάται στην Κοινότητα Πιάνας.
5) 16-05-1928 (ΦΕΚ 269Α 20/12/1928). Ο οικισμός Αρκουδόρευμα της Κοινότητας Πιάνας καταργείται.

Πληθυσμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πληθυσμός: Αρκουδόρεμα Αρκαδίας (σελ. 601 και 602, από 606)[11]
Έτος 1700 1829 1834 1844 1848 1861 1879 1889 1896 1907
Κάτοικοι 525 814 749 499 454 18 45 52 35 34

Οικογένεια «Μπλάνας»[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Από το Αρκουδόρεμα κατάγεται και η οικογένεια των Μπλαναίων («Μπλάνας»). Όταν έφυγαν από το Αρκουδόρεμα (ένα από τα Κολοκοτρωνέικα χωριά μαζί με το Λιμποβίσι), εγκαταστάθηκαν αρχικά στην Κορώνη, Μεσσήνη, Τρίπολη και Λάρισα.

Σήμερα (18-01-2020), Μπλαναίοι κατοικούν στις περιοχές Υάμεια, Ακριτοχώρι, Φοινικούντα, Κορώνη, Μεθώνη, Πύλος, Μεσσήνη, Καλαμάτα, Κυπαρισσία, Σπάρτη, Τρίπολη, Τεγέα, Άργος, Ζαχάρω, Αμαλιάδα, Πάτρα, Ζάκυνθος, Γουριά, Ναύπακτος, Ιωάννινα, Αθήνα, Αυλώνας, Τανάγρα, Χαλκίδα, Βόλος, Σκιάθος, Λάρισα, Τρίκαλα, Κατερίνη, Κοζάνη, Καστοριά, Γρεβενά, Θεσσαλονίκη, Χαλκιδική, Κομοτηνή, Κώς, Ρόδος και Χανιά.[12]

Η ετυμολογία του επωνύμου Μπλάνας προέρχεται ίσως από το αρβανίτικο blane-a, σημάδι στο σώμα από πληγή ή αρρώστια.[13]

Λαογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Χαρακτηριστικό έμεινε το δημοτικό τραγούδι[14][15] που λέγεται ως «επιτραπέζιο» (της τάβλας) σε πολλά χωριά της Μεσσηνίας και Αρκαδίας:

Λάμπει ο Ήλιος στα βουνά
λάμπει και στα λαγκάδια
λάμπουν και στ΄ Αρκουδόρεμα
οι Κολοκοτρωναίοι ....

Εκφράσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παλαιότερη έκφραση ήταν και η "Σαν νάρθες απ΄ τ΄ Αρκουδόρεμα!", που λεγόταν σε χαρακτηρισμό ατόμου αγροίκου μεν, χωρικού, αλλά αγνού προς την διαφθορά των πόλεων.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. «ΕΕΤΑΑ - ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΔΗΜΟΥ ΤΡΙΠΟΛΗΣ». 
  2. «ΠΙΑΝΑ ΑΡΚΑΔΙΑΣ - ΑΞΙΟΘΕΑΤΑ». 
  3. «ΚΑΦΕΝΕΙΟ ΛΙΜΠΟΒΙΣΙ - ΙΣΤΟΡΙΑ - ΛΙΜΠΟΒΙΣΙ ΚΑΙ ΑΡΚΟΥΔΟΡΕΜΑ». 
  4. «EXPLORING GREECE - ΑΡΚΟΥΔΟΡΕΜΑ». 
  5. «TRAVEL TRIPOLIS - ΠΑΝΑΓΙΑ ΣΤΟ ΑΡΚΟΥΔΟΡΕΜΑ». 
  6. «Ε.Ε.Τ.Α.Α. - ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΟΙΚΙΣΜΟΥ = ΑΡΚΟΥΔΟΡΕΜΑ». 
  7. «ΕΕΤΑΑ - ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΔΗΜΟΥ ΦΑΛΑΝΘΟΥ». 
  8. «ΕΘΝΙΚΟ ΤΥΠΟΓΡΑΦΕΙΟ - ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΦΕΚ». 
  9. «ΕΕΤΑΑ - ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΤΣΕΛΕΠΑΚΟΥ». 
  10. «ΕΕΤΑΑ - ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΠΙΑΝΑΣ». 
  11. «ΓΑΡΖΕΝΙΚΟΣ - ΠΕΡΙΟΔΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΕΛΑΤΗΣ ΑΡΚΑΔΙΑΣ (σελ. 601 και 602, από 606)» (PDF). 
  12. «VRISKO - ΑΠΟ ΠΟΥ ΚΡΑΤΑΕΙ Η ΣΚΟΥΦΙΑ ΣΟΥ». 
  13. «ΕΘΝΙΚΟΣ ΚΗΡΥΞ - Η ΕΤΥΜΟΛΟΓΙΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΩΝΥΜΩΝ». 
  14. «ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ (Α - ΛΥΚΕΙΟΥ) - ΤΩΝ ΚΟΛΟΚΟΤΡΩΝΑΙΩΝ». 
  15. «ΤΟ ΓΝΗΣΙΟ ΓΟΡΤΥΝΙΑΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ - ΤΩΝ ΚΟΛΟΚΟΤΡΩΝΑΙΩΝ».