Μαζάισκ

Μαζάισκ
Σημαία Έμβλημα
Μαζάισκ 55°30′0″N 36°2′0″E
Χώρα	Ρωσία
Διοικητική υπαγωγή	Όμπλαστ της Μόσχας
Ίδρυση	1231
Έκταση	15 km²
Υψόμετρο	210 μέτρα
Πληθυσμός	32.755 (2024)
Ταχ. κωδ.	143200
Τηλ. κωδ.	49638
Ζώνη ώρας	UTC+03:00
Σχετικά πολυμέσα

Το Μαζάισκ (ρωσ. Можайск‎‎ ) είναι πόλη στην Περιφέρεια Μόσχας, στην ευρωπαϊκή Ρωσία, πρωτεύουσα ομώνυμου διαμερίσματος. Ο πληθυσμός του Μαζάισκ κατά την απογραφή του 2010 ήταν 31.363 κάτοικοι με αυξητική τάση, ενώ στην τελευταία σοβιετική απογραφή, το 1989, αναφέρονται 30.735 κάτοικοι. Η πόλη είναι κτισμένη πάνω στην ιστορική διαδρομή Μόσχας-Σμολένσκ-Πολωνίας, και απέχει 110 χιλιόμετρα δυτικά από το κέντρο της Μόσχας.

Ιστορία

Το Μαζάισκ αναφέρεται για πρώτη φορά σε γραπτή πηγή το 1231 ως φέουδο που κληρονομούσαν τα νεότερα τέκνα των πριγκίπων του Τσερνίγκοφ. Μια θεωρία υποστηρίζει ότι έλαβε την ονομασία του από το ποτάμι Μαζάυ (Μαζάγια), του οποίου με τη σειρά η ονομασία είναι πιθανώς βαλτικής προελεύσεως (πρβλ. τη λιθουανική λέξη mažoji = «μικρό», προφανώς σε αντίθεση με τον μεγαλύτερο γειτονικό ποταμό Μόσκοβα). Αργότερα το Μαζάισκ έγινε σημαντικό προπύργιο της δυναστείας του Πριγκιπάτου του Σμολένσκ, που τον 13ο αιώνα το διοικούσε ο Δούκας (και μετέπειτα άγιος) Θεόδωρος ο Μέλας. Το Πριγκιπάτο της Μόσχας κατέλαβε το Μαζάισκ το 1303, αλλά στη συνέχεια δυσκολεύθηκε σοβαρά να το υπερασπίζεται εναντίον των επιδρομών του Αλγκίρντας. Συνήθως το φέουδο του Μαζάισκ το κληρονομούσε ο νεότερος αδελφός του ηγεμονεύοντα Μέγα Δούκα της Μόσχας, ώσπου η συνήθεια αυτή εγκαταλείφθηκε το 1493. Το 1562 η Δανία και η Ρωσία συνυπέγραψαν τη φερώνυμη Συνθήκη του Μαζάισκ στην πόλη, κατά τη διάρκεια του Λιβονικού Πολέμου του 1558-1583.

Η πόλη διεδραμάτισε διαχρονικά βασικό ρόλο στην υπεράσπιση των δυτικών προσεγγίσεων προς τη Μόσχα: υπάρχει η φράση στη ρωσική γλώσσα «загнать за Можай», που σημαίνει «ωθώ πέρα από το Μαζάι», υπονοώντας την εκδίωξη του εχθρού μακρά από τη Μόσχα. Η φράση αυτή χρονολογείται από τον Πολωνορωσικό Πόλεμο 1609-1618. Κατά τη μεγάλη Γαλλική εισβολή στη Ρωσία το 1812 η Μάχη του Μποροντίνο διεξάχθηκε μόλις 12 χιλιόμετρα μακριά από την πόλη. Στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο ο γερμανικός στρατός κατέλαβε το Μαζάισκ στις 18 Οκτωβρίου 1941 και ο σοβιετικός στρατός ανακατέλαβε την πόλη στις 20 Ιανουαρίου 1942.

Αρχιτεκτονική κληρονομιά

Ο πρώτος πέτρινος καθεδρικός ναός στην πόλη, ο «παλαιός Άι-Νικόλας» (σταρο-Νικόλσκι), κτίσθηκε εντός του κρεμλίνου της στις αρχές του 14ου αιώνα και έμοιαζε πολύ με τον Καθεδρικό της Κοιμήσεως της Θεοτόκου Zvenigorod. Τότε φιλοτεχνήθηκε για εκείνον το ξύλινο ανάγλυφο του Αγίου από άγνωστο καλλιτέχνη. Πέτρινο φρούριο ωστόσο απέκτησε η πόλη μόλις στις αρχές του 17ου αιώνα.

Ο σημερινός Καθεδρικός Ναός του Αγίου Νικολάου του Μαζάισκ είναι σε σχέδιο του Αλεξέι Μπακάρεφ σε νεογοτθικό ρυθμό. Η ανέγερσή του άρχισε το 1802, αλλά λεηλατήθηκε από τα υποχωρούντα γαλλικά στρατεύματα το 1812 και ολοκληρώθηκε το 1814 (θυρανοίξια). Αξιόλογος είναι και ο ναός των Αγίων Ιωακείμ και Άννας, που διατηρεί τμήματα από τον 15ο αιώνα, καθώς και η Μονή Λουζέτσκι, που ίδρυσε το 1408 ο Άγιος Θεράποντας της Λευκής Λίμνης και ξανακτίσθηκε με τούβλα τον 16ο αιώνα.