Λευκό ρύζι

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Λευκό ρύζι.

Το λευκό ρύζι ή κοινώς το άσπρο ρύζι (white rice) είναι η ονομασία που δίνεται στο αλεσμένο ρύζι στο οποίο έχουν αφαιρεθεί ο φλοιός (husk),[Σημ. 1] το πίτουρο και το φύτρο. Αυτό αλλοιώνει τη γεύση, υφή και εμφάνιση του ρυζιού και βοηθά στην αποτροπή της αλλοίωσης ενώ παρατείνει τη διάρκεια αποθήκευσης. Μετά την άλεση, το ρύζι γυαλίζεται,[Σημ. 2] καταλήγοντας σε ένα σπόρο με μια φωτεινή, λευκή, λαμπερή εμφάνιση.

Οι διαδικασίες άλεσης και στίλβωσης απομακρύνουν σημαντικές θρεπτικές ουσίες. Μια διατροφή βασισμένη στο μη εμπλουτισμένο λευκό ρύζι, αφήνει τους ανθρώπους ευάλωτους στην νευρολογική ασθένεια μπέρι-μπέρι (beriberi), που οφείλεται στην ανεπάρκεια της θειαμίνης (βιταμίνη B1).[1] Το λευκό ρύζι, συνήθως εμπλουτίζεται με μερικά από τα θρεπτικά συστατικά που απομακρύνθηκαν από αυτό κατά τη διάρκεια της επεξεργασίας του.[2] Στις Ηνωμένες Πολιτείες, ο εμπλουτισμός του άσπρου ρυζιού με B1, B3 και σίδηρο, απαιτείται από το νόμο.[3][4] Όπως συμβαίνει με όλα τα φυσικά τρόφιμα, η ακριβής διατροφική σύνθεση του ρυζιού, ποικίλλει ελαφρώς ανάλογα με την ποικιλία, τις συνθήκες του εδάφους, τις περιβαλλοντικές συνθήκες και τους τύπους των λιπασμάτων.

Σε διάφορες χρονικές περιόδους, αρχής γενομένης από τον 19ο αιώνα, το καστανό ρύζι και το άγριο ρύζι έχουν υποστηριχθεί ως πιο υγιεινές επιλογές.[5] Το πίτουρο στο καφέ ρύζι, περιέχει σημαντικές διαιτητικές ίνες και το φύτρο περιέχει πολλές βιταμίνες και ανόργανα στοιχεία.[6]

Τυπικά, 100 γραμμάρια άψητου ρυζιού, παράγουν περίπου 240 με 260 γραμμάρια μαγειρεμένων κόκκων, η διαφορά στο βάρος, οφείλεται στην απορρόφηση του μαγειρεμένου νερού.

Θρεπτικά συστατικά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σύγκριση με άλλα τρόφιμα όπως παρακάτω.

Θρεπτικά συστατικά των κυρίων βασικών τροφών[7]
ΤΡΟΦΙΜΑ Συνιστώμενη
ημερήσια δόση[Σ0]
Καλαμπόκι[Σ1] Λευκό ρύζι[Σ2] Καστανό ρύζι[Σ3] Σιτάρι[Σ4] Πατάτα[Σ5] Κασάβα[Σ6] Σόγια[Σ7] Γλυκοπατάτα[Σ8] Σόργο[Σ9] Γιάμ[Σ10] Μπανανοειδή[Σ11]
Συστατικό (ανά 100 γραμμάρια) Ποσότητα Ποσότητα Ποσότητα Ποσότητα Ποσότητα Ποσότητα Ποσότητα Ποσότητα Ποσότητα Ποσότητα Ποσότητα Ποσότητα
Νερό (g) 3000 10 12 10 13 79 60 68 77 9 70 65
Ενέργεια (kJ) 1528 1528 1549 1369 322 670 615 360 1419 494 511
Πρωτεΐνες (g) 50 9,4 7,1 7,9 12,6 2,0 1,4 13,0 1,6 11,3 1,5 1,3
Λίπος (g) 4,74 0,66 2,92 1,54 0,09 0,28 6,8 0,05 3,3 0,17 0,37
Υδατάνθρακες (g) 130 74 80 77 71 17 38 11 20 75 28 32
Ίνες (g) 30 7,3 1,3 3,5 12,2 2,2 1,8 4,2 3 6,3 4,1 2,3
Ζάχαρη (g) 0,64 0,12 0,85 0,41 0,78 1,7 0 4,18 0 0,5 15
Ασβέστιο (mg) 1000 7 28 23 29 12 16 197 30 28 17 3
Σίδηρος (mg) 8 2,71 0,8 1,47 3,19 0,78 0,27 3,55 0,61 4,4 0,54 0,6
Μαγνήσιο (mg) 400 127 25 143 126 23 21 65 25 0 21 37
Φώσφορος (mg) 700 210 115 333 288 57 27 194 47 287 55 34
Κάλιο (mg) 4700 287 115 223 363 421 271 620 337 350 816 499
Νάτριο (mg) 1500 35 5 7 2 6 14 15 55 6 9 4
Ψευδάργυρος (mg) 11 2,21 1,09 2,02 2,65 0,29 0,34 0,99 0,3 0 0,24 0,14
Χαλκός (mg) 0,9 0,31 0,22 0,43 0,11 0,10 0,13 0,15 - 0,18 0,08
Μαγγάνιο (mg) 2,3 0,49 1,09 3,74 3,99 0,15 0,38 0,55 0,26 - 0,40 -
Σελήνιο (μg) 55 15,5 15,1 70,7 0,3 0,7 1,5 0,6 0 0,7 1,5
Βιταμίνη C (mg) 90 0 0 0 0 19,7 20,6 29 2,4 0 17,1 18,4
Θειαμίνη (B1)(mg) 1,2 0,39 0,07 0,40 0,30 0,08 0,09 0,44 0,08 0,24 0,11 0,05
Ριβοφλαβίνη (B2)(mg) 1,3 0,20 0,05 0,09 0,12 0,03 0,05 0,18 0,06 0,14 0,03 0,05
Νικοτινικό οξύ (B3) (mg) 16 3,63 1,6 5,09 5,46 1,05 0,85 1,65 0,56 2,93 0,55 0,69
Παντοθενικό οξύ (B5) (mg) 5 0,42 1,01 1,49 0,95 0,30 0,11 0,15 0,80 - 0,31 0,26
Βιταμίνη Β6 (mg) 1,3 0,62 0,16 0,51 0,3 0,30 0,09 0,07 0,21 - 0,29 0,30
Φυλλικό οξύ (B9) (μg) 400 19 8 20 38 16 27 165 11 0 23 22
Βιταμίνη Α (IU) 5000 214 0 0 9 2 13 180 14187 0 138 1127
Βιταμίνη E, άλφα τοκοφερόλη (mg) 15 0,49 0,11 0,59 1,01 0,01 0,19 0 0,26 0 0,39 0,14
Βιταμίνη Κ1 (μg) 120 0,3 0,1 1,9 1,9 1,9 1,9 0 1,8 0 2,6 0,7
Βήτα καροτίνη (μg) 10500 97 0 5 1 8 0 8509 0 83 457
Λουτεΐνη και Ζεαξανθίνη (μg) 1355 0 220 8 0 0 0 0 0 30
Κορεσμένα λιπαρά οξέα (g) 0,67 0,18 0,58 0,26 0,03 0,07 0,79 0,02 0,46 0,04 0,14
Μονοακόρεστα λιπαρά οξέα (g) 1,25 0,21 1,05 0,2 0,00 0,08 1,28 0,00 0,99 0,01 0,03
Πολυακόρεστα λιπαρά οξέα (g) 2,16 0,18 1,04 0,63 0,04 0,05 3,20 0,01 1,37 0,08 0,07
Σ0  σύμφωνα με την αμερικανική υπηρεσία τροφίμων
Σ1  κίτρινο καλαμπόκι Σ2  ρύζι λευκό μακρύκοκκο χωρίς προσθήκες, ωμό
Σ3  ρύζι καφέ μακρύκοκκο ωμό Σ4 σιτάρι σκληρό
Σ5  πατάτα, φλούδα, ωμή Σ6  κασάβα ωμή
Σ7  σόγια πράσινη ωμή Σ8  γλυκοπατάτα ωμή
Σ9  σόργο ωμό Σ10  γιάμ ωμό
Σ11  μπανάνα

Σημειώσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Στη βοτανική ο φλοιός (ή η φλούδα) (husk ή hull), είναι το εξωτερικό περίβλημα ή επικάλυψη του σπόρου. Συχνά αναφέρεται το φυλλώδες εξωτερικό περίβλημα στο στάχυ του αραβοσίτου (καλαμποκιού), καθώς αυτό αναπτύσσεται επάνω στο φυτό. Κυριολεκτικά, ο φλοιός ή η φλούδα, περιλαμβάνει το προστατευτικό εξωτερικό περίβλημα του σπόρου, καρπού ή λαχανικού. Μπορεί επίσης να αναφέρεται στο έκδυμα των εντόμων ή μικρών ζώων, τα οποία απομένουν, μετά από την αλλαγή φτερώματος.
  2. Ο στιλβωτής ρυζιού, είναι η μηχανή που στιλβώνει (ή "γυαλίζει") τα σπυριά του ρυζιού, ώστε να αλλάξουν την εμφάνισή τους, τη γεύση και την υφή τους.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα White rice (έκδοση 678004948) της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).