Λευκή της Καστίλης

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Λευκή της Καστίλης
Blancheofcastile.jpg
Βασίλισσα της Γαλλίας
Περίοδος 14 Ιουλίου 1223 - 8 Νοεμβρίου 1226
Στέψη Καθεδρικός Ναός της Ρενς
Προκάτοχος Αγνή της Μερανίας
Διάδοχος Μαργαρίτα της Προβηγκίας
Αντιβασίλισσα της Γαλλίας
Περίοδος 8 Νοεμβρίου 1226 - 25 Απριλίου 1235
Σύζυγος Λουδοβίκος Η΄ της Γαλλίας
Επίγονοι Φίλιππος της Γαλλίας
Αλφόνσος, κόμης του Πουατιέ
Λουδοβίκος Θ΄ της Γαλλίας
Ροβέρτος Α΄ του Αρτουά
Ιωάννης της Γαλλίας
Αλφόνσος, κόμης του Πουατιέ
Φίλιππος της Γαλλίας
Αγία Ισαβέλλα της Γαλλίας
Κάρολος ο Ανδεγαυός
Οίκος Οίκος των Καπέτων
Πατέρας Αλφόνσος Η΄ της Καστίλης
Μητέρα Ελεονώρα της Αγγλίας
Γέννηση 4 Μαρτίου 1188
Παλένθια, Βασίλειο της Καστίλης
Θάνατος 27 Νοεμβρίου 1252 (64 ετών)
Μελέν, Βασίλειο της Γαλλίας
Θρησκεία Καθολική
Commons page Πολυμέσα σχετικά με το θέμα
δεδομέναπ  σ  ε )

Η Λευκή της Καστίλλης (Blanca de Castilla, 4 Μαρτίου 1188 - 27 Νοεμβρίου 1252) ήταν βασίλισσα της Γαλλίας ως σύζυγος του Λουδοβίκου Η΄. Ήταν η τρίτη κόρη του βασιλιά της Καστίλλης Αλφόνσου του Η΄ και της Ελεονώρας της Αγγλίας (κόρης των βασιλιάδων Ερρίκου Β΄ και Ελεονώρας της Ακουιτανίας, αδελφής του Ιωάννη του Ακτήμονα).

Όταν ήταν νέα επισκέφτηκε το αβαείο του Σάντα Μαρία λα Ρέαλ ντε λα Ουέλγκας που είχε ιδρυθεί απο τους γονείς της αρκετές φορές.[1] [2]

Γάμος της Λευκής με τον Λουδοβίκο, δελφίνο της Γαλλίας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τον Μάιο του 1200 ύστερα από συμφωνία μεταξύ του Φιλίππου Β΄ Αυγούστου, με τον θείο της Ιωάννη του Ακτήμονα συμφωνήθηκε ο γάμος του δελφίνου Λουδοβίκος με την αδελφή της Λευκής, Ουρράκα. Η γιαγιά τους Ελεονόρα της Ακουιτανίας συνάντησε τις δυο αδελφές και έκρινε ότι η δυναμική Λευκή ήταν καταλληλότερη για σύζυγος του μελλοντικού βασιλιά της Γαλλίας. Την άνοιξη του 1200 η Ελεονόρα διέσχισε τις Άλπεις φέρνοντας σύζυγο στον διάδοχο την Λευκή αντί της Ουρράκας. [3] Η συνθήκη του γάμου επικυρώθηκε στις 22 Μαΐου 1200, ο Ιωάννης ο Ακτήμονας έδωσε σαν προίκα στην ανιψιά του τα φέουδα του Ισσοδούν και του Γκρασάι. Ο γάμος έγινε την επόμενη μέρα στο Πορτ-Μόρτ στην δεξιά όχθη του Σηκουάνα περιοχή που ήταν ιδιοκτησία του Ιωάννη. [4]

Η Λευκή την ημέρα του γάμου της ήταν 12 ετών και ο δελφίνος σύζυγος της μόλις έναν χρόνο μεγαλύτερος, ο γάμος επισημοποιήθηκε λίγο αργότερα όταν γεννήθηκε το πρώτο παιδί τους (1205). [5]

Υποψήφια βασίλισσα της Αγγλίας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στην διάρκεια του Α΄ Βαρονικού Πολέμου εναντίον του Ιωάννη του Ακτήμονα (1215) η Λευκή ανιψιά του Άγγλου βασιλιά πρότεινε στον σύζυγο της να διεκδικήσει τον θρόνο της Αγγλίας ως Λουδοβίκος Α΄, οι Άγγλοι ευγενείς το δέχτηκαν. Με τον θάνατο του Ιωάννη του Ακτήμονα τον Οκτώβριο του 1216 οι ευγενείς άλλαξαν γνώμη αποφασίζοντας να κηρύξουν βασιλιά της Αγγλίας τον 9χρονο γιο του Ιωάννη Ερρίκο. Ο Λουδοβίκος συνέχιζε τον πόλεμο για την διεκδίκηση του Αγγλικού στέμματος παρά το ότι ήταν ανεπιθύμητος για τους βαρόνους. Οι σκληρές προσπάθειες του Λουδοβίκου έγιναν με προτροπή της συζύγου του Λευκής παρά το ότι ο πατέρας του Φίλιππος Β΄ διαφωνούσε και είχε αρνηθεί να τον βοηθήσει. Η Λευκή διεκδίκησε χρήματα από τον πεθερό της για τον πόλεμο κατά των Άγγλων με την απειλή να θέσει τα παιδιά της υπό ομηρία. [6] Η Λευκή οργάνωσε την πρώτη επίθεση στο Καλαί υπό την διοίκηση του Ευστάθιου του μοναχού στρατηγού του Λατίνου αυτοκράτορα Ροβέρτου Α΄.[7] Οι Γαλλικές δυνάμεις έπαθαν πανωλεθρία τον Μάιο του 1217 στην μάχη του Λίνκολν και ο Λουδοβίκος ζήτησε από την σύζυγο του Λευκή νέες δυνάμεις από την Γαλλία, μετά την νέα ήττα του Γαλλικού στόλου στις 24 Αυγούστου 1217 στο Σάντουιτς ο Λουδοβίκος αναγκάστηκε να συνθηκολογήσει εκλιπαρώντας ειρήνη.

Βασίλισσα της Γαλλίας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στέψη του βασιλιά της Γαλλίας Λουδοβίκου Η' και της Λευκής της Καστίλης (1223) - χειρόγραφο του 1450 απο τα Μεγάλα Χρονικά της Γαλλίας
Η γέννηση του Αγίου Λουδοβίκου - Μεγάλα Χρονικά της Γαλλίας του Καρόλου Ε'
O Άγιος Λουδοβίκος αναθέτει την αντιβασιλεία στην μητέρα του Λευκή της Καστίλης - πίνακας του Joseph-Marie Vien τον 18ο αιώνα.

O πεθερός της πέθανε τον Ιούλιο του 1223 και στέφθηκε με τον σύζυγο της Λουδοβίκο Η' βασίλισσα της Γαλλίας στις 6 Αυγούστου 1233. [8] Ο σύζυγος της πέθανε το 1226 από δυσεντερία, [9] αφήνοντας την σύζυγο του αντιβασίλισσα για λογαριασμό του μεγαλύτερου γιου του Λουδοβίκου που ήταν τότε 12 ετών. Η Λευκή έστεψε τον Λουδοβίκο βασιλιά έναν μήνα μετά τον θάνατο του πατέρα του εξαναγκάζοντας τους βαρόνους να του ορκιστούν πίστη, η περίοδος ήταν κρίσιμη επειδή ο σύζυγος της πέθανε χωρίς να κατορθώσει να υποτάξει τους βαρόνους του νότου. Αναγκάστηκε προκειμένου να κερδίσει συμμάχους να ελευθερώσει τον Φερδινάνδο, κόμη της Φλάνδρας ο οποίος ήταν αιχμάλωτος από την μάχη του Μπουβίν και να παραχωρήσει γη και κάστρα στον Φίλιππο Α΄ της Βουλώνης ετεροθαλή αδελφό του συζύγου της. [10]

Αντιβασιλέας του ανήλικου Λουδοβίκου[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Μερίδα βαρόνων με πρωταγωνιστή τον Πέτρο Α' της Βρετάνης αρνήθηκαν να υποστηρίξουν τον ανήλικο βασιλιά, η Λευκή άρχισε περιοδείες στο Παρίσι καλώντας τον λαό να ξεσηκωθεί υπέρ του βασιλιά του κάτι που έκανε. Υποστήριξε έντονα τα δικαιώματα της δυναστείας των Καπετιδών απέναντι στους Γάλλους βαρόνους και τον Ερρίκο Γ' της Αγγλίας, οργάνωσε ισχυρό στρατό με την βοήθεια του κόμη της Καμπανίας Θεοβάλδου Δ' και του παπικού απεσταλμένου στην Γαλλία Ρομάνο Μποναβεντούρα. Η Λευκή οργάνωσε ξαφνική επίθεση τον χειμώνα (1228 - 1229), οι στρατιωτικές δυνάμεις που οργάνωσε επιτέθηκαν στον Πέτρο και τον υποχρέωσαν να αναγνωρίσει τον νέο βασιλιά, τον στρατό διηύθυνε η ίδια η Λευκή, η ίδια επίσης φρόντιζε να μαζέψει ξύλα για την θέρμανση των στρατιωτών.[11] Δεν είχε αφήσει όλους ικανοποιημένους από τον αυστηρή διοίκηση της, οι εχθροί της την έλεγαν "Κυρία σβάρνα" (ο λύκος στον μύθο του Ρευνάρδου)[12]

Το 1229 υποχρέωσε τον Ραυμόνδο Ζ' της Τουλούζης να υπογράψει την Συνθήκη των Παρισίων σύμφωνα με την οποία έπρεπε να δηλώσει την υποταγή του στον γιο της Λουδοβίκο. [13] Η κόρη και διάδοχος του Ραυμόνδου Ιωάννα παντρεύτηκε σύμφωνα με την ίδια συνθήκη τον γιο της Λευκής Αλφόνσο με αυτό τον τρόπο θα περάσουν στα χέρια του η κληρονομιά της. Η συνθήκη των Παρισίων ήταν το τέλος της Αλβιγηνής Σταυροφορίας Προσπάθησε με κάθε μέσο να εμποδίσει τον Ερρίκο Γ' της Αγγλίας να κερδίσει περισσότερα εδάφη στην ηπειρωτική Γαλλία γι'αυτό όταν ο Ερρίκος ζήτησε σύζυγο την Γιολάντα της Βρετάνης κόρη του δούκα Πέτρου Α' η Λευκή το αρνήθηκε. Η Λευκή πίεσε τον πατέρα της Πέτρο να δώσει την Γιολάντα σύζυγο στον γιο της Ιωάννη (1227) κάτι που δεν έγινε τελικά λόγω του προώρου θανάτου του (1232). Ο Ερρίκος στην συνέχεια αναζήτησε σύζυγο την Ιωάννα κόμισσα του Πονθιέ, η Λευκή πάλι αντέδρασε έντονα πιέζοντας τον πάπα να ακυρώσει τον γάμο επειδή ήταν συγγενείς κάτι που τελικά έγινε. Ο Ερρίκος Γ' αποφάσισε να επιτεθεί στην Γαλλία (1230), η Λευκή προσπάθησε να κρατήσει την βασιλομήτωρ της Αγγλίας Ισαβέλλα, κόμισσα της Ανγκουλέμ και τον δεύτερο σύζυγο της Ούγο Ι' των Λουζινιάν μακριά από τους Άγγλους. Ο Πέτρος Α΄ της Βρετάνης στράφηκε ξανά εναντίον της Λευκής υποστηρίζοντας τους Άγγλους (1230), τα Γαλλικά στρατεύματα έπνιξαν την εξέγερση ανεβάζοντας σημαντικά την φήμη της Λευκής και του ανήλικου ακόμα γιου της Λουδοβίκου. [14] Οι συνεχείς αποτυχημένες προσπάθειες του Ερρίκου Γ' να αποκτήσει οποιαδήποτε πρόσβαση στο Γαλλικό έδαφος ανάγκασαν τελικά τον Πέτρο Α' της Βρετάνης να δηλώσει την υποταγή του στον γιο της Λευκής Λουδοβίκο (1234). Ο Άγιος Λουδοβίκος ακόμα και μετά την ενηλικίωση του βρισκόταν υπό την έντονη επίδραση της μητέρας του μέχρι το τέλος της ζωής της.[15]

Βασιλομήτωρ της Γαλλίας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Ραϊμόνδος της Τουλούζης άρχισε να αισθάνεται δυσφορία με τους όρους της Συνθήκης των Παρισίων (1233), η Λευκή του έστειλε τον ιππότη Ζίλ της Φλαγκί αλλά η υποδοχή που δέχτηκε ήταν ψυχρή. Η Λευκή άκουσε ότι οι κόρες του Ραϋμόνδου Βερεγγάριου Δ' της Προβηγκίας ήταν πανέμορφες και βαθιά θρησκευόμενες, έστειλε τον Ζίλ της Φλαγκί στην Προβηγκία να διαλέξει μια νύφη για τον Λουδοβίκο. Ο ιππότης ενθουσιάστηκε από την υποδοχή του κόμη επιλέγοντας νύφη για τον Λουδοβίκο την μεγαλύτερη κόρη του Μαργαρίτα της Προβηγκίας. Ο γάμος της Λευκής με τον Λουδοβίκο έγινε το 1234.

Οι σχέσεις της Λευκής με την νύφη της Μαργαρίτα δεν ήταν καλές επειδή η Μαργαρίτα είχε έντονη αγάπη στον σύζυγο της και τον απομάκρυνε από την επίδραση της, η Λευκή διέταξε να φύγουν από την Γαλλική αυλή όλοι οι συνοδοί της Μαργαρίτας. Η Μαργαρίτα ήταν γνωστή στην αυλή του πατέρα της για την ομορφιά της, την χριστιανική πίστη, την αγάπη της στις τέχνες, τα γράμματα, την ποίηση και το τραγούδι, με τον Λουδοβίκο είχε πολύ θερμή σχέση ιδιαίτερα τα πρώτα χρόνια αυτό ενόχλησε την Λευκή που προσπαθούσε με κάθε μέσο να μην βρίσκονται μαζί. Ο Ιωάννης του Τζοινβίλλ αναφέρει περιστατικό που η Λευκή μπήκε στο δωμάτιο εγκυμοσύνης της Μαργαρίτας διατάζοντας τον γιο της να φύγει και η Μαργαρίτα λιποθύμησε. Άλλοι ιστορικοί αναφέρουν ότι η Λευκή επέτρεπε στον Λουδοβίκο να βρίσκεται μαζί με την Μαργαρίτα μόνο τις ώρες του ύπνου. [16] Η Λευκή σε αντίθεση με τον γιο της Λουδοβίκο έδειξε μεγάλη ανοχή στους Ιουδαίους, στην Γαλλία υπήρχε τότε έντονο το αίσθημα του αντι - Σημιτισμού. Όταν διέταξε ο Λουδοβίκος το κάψιμο των βιβλίων του Ταλμούδ η Λευκή εγγυήθηκε στον ραβίνο Ρεχιέλ του Παρισιού την προστασία του ίδιου και των εμπορευμάτων του. [17]

Θάνατος της Λευκής της Καστίλης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το αβαείο του Μαουμπουισσόν με τον τάφο της Λευκής της Καστίλης

Η Λευκή έγινε αντιβασίλισσα όταν ο γιος της Λουδοβίκος αναχώρησε για την Ζ' Σταυροφορία (1248), αντέδρασε έντονα στην πραγματοποίηση της αλλά δεν κατάφερε να μεταπείσει τον γιο της. Η Σταυροφορία είχε δυσάρεστη κατάληξη, ο Λουδοβίκος συνελήφθη αιχμάλωτος των Μαμελούκων και η Λευκή προσπάθησε να συγκεντρώσει χρήματα για να πληρώσει τα λίτρα της απελευθέρωσης του. Αρρώστησε στο Μελάν τον Νοέμβριο του 1252, μεταφέρθηκε στο Παρίσι όπου πέθανε σε ηλικία 64 ετών, τάφηκε στο αβαείο του Μαουμπουίσσον που είχε ιδρύσει η ίδια. [18] Ο Λουδοβίκος Θ' όταν έμαθε την ερχόμενη άνοιξη τα νέα για τον θάνατο της μητέρας του στενοχωρήθηκε τόσο που δεν μιλούσε σε κανέναν για δυο μέρες. [19]

Προστάτης των γραμμάτων και του χριστιανισμού[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Λευκή της Καστίλης ήταν προστάτης των γραμμάτων, των τεχνών και ιδιαίτερα της χριστιανικής θρησκείας, έγραψε πολλά βιβλία στα Γαλλικά και τα Λατινικά τα περισσότερα από τα οποία χρησιμοποιούσε σαν οδηγίες για τα παιδιά της. Αφοσιώθηκε έντονα στην μόρφωση των παιδιών της τα οποία έμαθαν την Λατινική γλώσσα και την προσήλωση στον χριστιανισμό, δυο από τα παιδιά της ο Λουδοβίκος Θ΄ της Γαλλίας και η Αγία Ισαβέλλα της Γαλλίας αγιοποιήθηκαν από την Καθολική εκκλησία.[20]

Κληρονόμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Με τον γάμο της με τον Λουδοβίκο Η' της Γαλλίας απέκτησε :

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Shadis 2010, p. 40-41.
  2. Wheeler 2002, p. 192-193.
  3. Wheeler 2002, p. 192-193.
  4. Chisholm, Hugh, ed. (1911). "Blanche of Castile". Encyclopædia Britannica. 4 (11th ed.). Cambridge University Press. p. 40.
  5. Wheeler 2002, p. 192-193.
  6. https://epistolae.ccnmtl.columbia.edu/woman/77.html Λευκή της Καστίλης, βασίλισσα της Γαλλίας
  7. Chisholm, Hugh, ed. (1911). "Blanche of Castile". Encyclopædia Britannica. 4 (11th ed.). Cambridge University Press. p. 40.
  8. https://epistolae.ccnmtl.columbia.edu/woman/77.html Λευκή της Καστίλης, βασίλισσα της Γαλλίας
  9. Gies, Frances; Gies, Joseph (1978). Women in the Middle Ages. Harper & Row. p. 103.
  10. Weiler 2007, p. 53.
  11. Abulafia 1999, p. 286-287.
  12. https://epistolae.ccnmtl.columbia.edu/woman/77.html Λευκή της Καστίλης, βασίλισσα της Γαλλίας
  13. Jackson 1999, p. 64.
  14. Abulafia 1999, p. 286-287.
  15. Shadis 2010, p. 17-19.
  16. Jean de Joinville, The History of Saint Louis trans. J.Evans 1938: p 184 (New York Press)
  17. Labarge 1997, p. 193.
  18. Klaniczay 2002, p. 236.
  19. Bradbury 2007, p. 213.
  20. Nolan 2003, p. 181-182, 212.
  21. Kerrebrouck records the birth of this daughter, and her death soon after her birth. P. Van Kerrebrouck, Les Capétiens 987-1328, Villeneuve d'Asq, 2000, p. 124.
  22. Η ύπαρξη του αμφισβητείται
  23. The Chronicle of Alberic de Trois-Fontaines records the death in 1232 of "duo de fratribus regie Francie, Iohannes et Dagobertus". Chronica Albrici Monachi Trium Fontium 1232, Monumenta Germaniæ Historica Scriptorum, vol. XXIII, p. 930.
  24. The Chronicon Turonense records the birth in 1224 "mense martio" of "Isabellis, filia Ludovici Regis Franciæ". Chronicon Turonense, Recueil des historiens des Gaules et de la France, vol. XVIII, p. 305.
  25. The Chronicon Turonense records the birth in 1225 (at the end of the text dealing with events in that year) of "Stephanus, Ludovici Regis Francorum filius" and his baptism in Paris. Chronicon Turonense, Recueil des historiens des Gaules et de la France, vol. XVIII, p. 313. He must have been born after the testament of King Louis VIII dated June 1225 which only names five (surviving) sons. Layettes du Trésor des Chartes, vol. II, 1710, p. 54.
  26. The Chronicon Turonense records that King Louis VIII left six sons (in order) "Ludovicum primogenitum, Robertum, Amfulsum, Johannem, Dagobertum id est Philippum, et Stephanum" and one daughter "Isabellam" when he died. Chronicon Turonense, Recueil des historiens des Gaules et de la France, vol. XVIII, p. 317.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Abulafia, David (1999). The New Cambridge Medieval History: c. 1198-c. 1300.
  • Bradbury, Jim (2007). The Capetians: Kings of France, 987-1328. Continuum Books.
  • Gies, Frances; Gies, Joseph (1980). Women in the Middle Ages. Harper & Row.
  • Jackson, Guida M. (1999). Women rulers throughout the ages: an illustrated guide. ABC-CLIO, Inc.
  • Klaniczay, Gábor (2002). Holy rulers and blessed princesses: dynastic cults in medieval central Europe. Cambridge University Press.
  • Labarge, Margaret W. (1997). A medieval miscellany. Canada: Carleton University Press.
  • Nolan, Kathleen D. (2003). Capetian Women.
  • Putnam, Bill; Wood, John Edwin (2005). The Treasure of Rennes-le-Château: A Mystery Solved. Sutton Publishing.
  • Shadis, Miriam (2010). Berenguela of Castile (1180–1246) and Political Women in the High Middle Ages. Palgrave Macmillan.
  • Weiler; Burton; Schofield; Stöber (2007). Thirteenth century England: Proceedings of the Gregynog Conference. The Boydell Press.
  • Wheeler, B.; Parsons, J. (2002). Eleanor of Aquitaine: Lord and Lady. Palgrave Macmillan.
  • Wright, Hannah (16 October 2008). "French rugby fans blanche at multi-coloured shirt". The Independent. Retrieved 21 October 2009.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα


Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Blanche of Castile της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).