Κίμπε

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Κίμπε

Το κίμπε ή κούμπα (αραβικά: كبة‎ ) ή κούπα (στα κυπριακά, πληθ. «κούπες») είναι μια οικογένεια πιάτων με βάση το αρωματισμένο αλεσμένο κρέας και σιτηρά, δημοφιλή στη κουζίνα της Μέσης Ανατολής.[1][2][3]

Στην κουζίνα του Λεβάντε, συνήθως το πλιγούρι σιταριού χτυπάται μαζί με το κρέας σε μια λεπτή πάστα και διαμορφώνεται σε μπάλες, με φρυγανισμένο κουκουνάρι και μπαχαρικά. Μπορεί επίσης να επιστρωθεί και να μαγειρευτεί σε δίσκο ή να σερβιριστεί ωμό. Στο Ιράκ, υπάρχουν εκδόσεις με ρύζι ή αλεύρι σίτου.[4] Μερικές συνταγές προσθέτουν σιμιγδάλι.[5]

Το κίμπε θεωρείται το εθνικό πιάτο πολλών χωρών της Μέσης Ανατολής[6] συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου και της Συρίας.[7] Εκδόσεις βρίσκονται στην Αίγυπτο (κομπέιμπα), το Ισραήλ, το Ιράκ, το Ιράν, την Αρμενία (κιουφτέ) και την Τουρκία,[1] καθώς και στην Παλαιστίνη, την Ιορδανία και την Κύπρο (κούπες).

Βρίσκεται επίσης σε όλες τις χώρες της Λατινικής Αμερικής που δέχτηκαν σημαντικό αριθμό μεταναστών από τον Λεβάντε κατά τα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ού αιώνα,[8][δεν αναφέρεται στην παραπομπή] καθώς και τμήματα της Βόρειας Αμερικής.[9]

Ετυμολογία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η λέξη προέρχεται από την κλασική αραβική κούμπα (κίμπε στα αραβικά της Βόρειας Λεβαντίνης ), που σημαίνει «μπάλα».[10]

Παραλλαγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Λεβάντες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στην κουζίνα του Λεβάντε, μια ποικιλία πιάτων φτιαγμένων με ραγισμένο σιτάρι και κιμά αρνιού ονομάζονται κίμπε. Η πόλη Χαλέπι της Βόρειας Συρίας είναι γνωστή για το ότι έχει περισσότερους από 17 διαφορετικούς τύπους.[11] Αυτές περιλαμβάνουν κίμπε που παρασκευάζονται με σουμάκι (κίμπε σουμακίγε), γιαούρτι (κίμπε λαμπανίγιε), κυδώνι (κίμπε σαφαριαλίγε), χυμό λεμονιού (κίμπε χάμντα), σάλτσα ροδιού, σάλτσα κεράσι και άλλες ποικιλίες, όπως το «δίσκο» κίμπε (κίμπε αράς ), η «πλάκα» κίμπε (κίμπε μπίσφιχα ή μπσεγίνε) και το ωμό κίμπε («κίμπε νάγιε»). 

Κίμπε νάγιε

Το κίμπε νάγιε είναι ωμό πιάτο φτιαγμένο από ένα μείγμα πληγουριού και πολύ λεπτού κιμά από αρνί ή μοσχάρι παρόμοιο με ταρτάρ μπριζόλας και μπαχαρικά της Μέσης Ανατολής. Σερβίρεται σε πιατέλα, συχνά ως μέρος ενός μεζέ στο Λίβανο και τη Συρία, γαρνιρισμένο με φύλλα μέντας και ελαιόλαδο, και σερβίρεται με πράσινα κρεμμύδια ή κρεμμυδάκια, πράσινες καυτερές πιπεριές και πίτα/ψωμί ή ψωμί μαρκούκ.

Το κούμπα μοσούλ από το Ιράκ είναι επίπεδο και στρογγυλό σαν δίσκος.[1] Το κούμπα χαλάμπ είναι ιρακινή έκδοση του κίμπε που φτιάχνεται με κρούστα ρυζιού και πήρε το όνομά της από τη μεγαλύτερη πόλη της Συρίας, το Χαλέπι. Το κούμπα σόρμπα είναι μια ιρακινή-κουρδική έκδοση που παρασκευάζεται ως στιφάδο, συνήθως φτιαγμένη με σάλτσα ντομάτας και μπαχαρικά. Συχνά σερβίρεται με αράκ και διάφορες σαλάτες.[12]

Μια συριακή σούπα γνωστή ως «κούμπι κισκ» αποτελείται από μπάλες κούμπι σε γιαούρτι (κισκ) και ζωμό βουτύρου με βρασμένα φύλλα λάχανου. Μια άλλη σούπα, γνωστή ως κίμπε χάμντα, αποτελείται από κοτόπουλο με λαχανικά (συνήθως πράσα, σέλινο, γογγύλια και κολοκυθάκια), χυμό λεμονιού και σκόρδο, με μικρό κίμπε φτιαγμένο με αλεσμένο ρύζι ως ζυμαρικό.[13] 

Πιάτο κούμπε ματφουνίγια, Ιερουσαλήμ

Στην εβραϊκή διασπορά της Συρίας, αυτό είναι δημοφιλές τόσο στο Πάσχα όσο και ως προ-γρήγορο γεύμα την ημέρα πριν από τον Γιόμ Κιπούρ.[14] Ορισμένες τοπικές εβραϊκές κουζίνες συνδυάζουν το κίμπε με στοιχεία που λαμβάνονται από τη λατινοαμερικάνικη κουζίνα, για παράδειγμα, είναι χαρακτηριστικό των Εβραίων της Συρίας στο Μεξικό να τρώνε το παραδοσιακό κίμπε με το σάλσα βέρντε.[15]

Νότια Αμερική[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στις ακτές της Καραϊβικής της Κολομβίας, οι περισσότερες τοπικές παραλλαγές του πιάτου χρησιμοποιούν αλεσμένο βόειο κρέας αντί αρνιού, αλλά η αρχική συνταγή, ή μία με μείγμα βοείου και αρνίσιου κρέατος, μπορεί να σερβιριστεί από τον μεγάλο πληθυσμό της περιοχή από τη Μέση Ανατολή. Το πιάτο έχει αποκτήσει σχεδόν καθολική παρουσία και σερβίρεται συχνά σε κοινωνικές περιστάσεις τόσο σε αραβικά όσο και σε μη αραβικά νοικοκυριά. Όταν σερβίρεται ως τοπικό πιάτο, προσφέρεται συχνά ως ορεκτικό μαζί με άλλες τοπικές λιχουδιές, όπως εμπανάδα, τεκένιο και καριμανιόλα.[16]

Τηγανιτά κίμπε (Βραζιλία)

Τα βραζιλιάνικα κίμπε με ρεκέιγιαο, σάλτσα που μοιάζει με ρικότα και τυρί κρέμα πορτογαλικής προέλευσης. Τα περισσότερα βραζιλιάνικα κίμπε χρησιμοποιούν μόνο βόειο κρέας και όχι άλλους τύπους κρέατος. Άλλες παραλλαγές περιλαμβάνουν ταχίνι, κάρνε δε σόγια (πρωτεΐνη σόγιας με υφή), σεϊτάν (Ιαπωνικό υποκατάστατο κρέατος με βάση τη γλουτένη σίτου ) ή τόφου ως γέμιση.

Δείτε επίσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 1,2 Davidson (2014). The Oxford Companion to Food. Oxford: Oxford University Press. σελίδες 244, 444–445. ISBN 978-0191040726. 
  2. Howell, Sally (2000). Arab Detroit: From Margin to Mainstream. Wayne State University Press. ISBN 9780814328125. 
  3. Helou, Anissa (4 Οκτωβρίου 2018). Feast: Food of the Islamic World. Bloomsbury Publishing. ISBN 9781526605566. 
  4. Annia Ciezadlo (2012). Day of Honey: A Memoir of Food, Love, and War. σελ. 361. ISBN 978-1-4391-5753-4. 
  5. Marks, Gil. The Encyclopedia of Jewish Food. 
  6. «ORBITZ.com – Best Travel Deals». away.com. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Ιανουαρίου 2011. Ανακτήθηκε στις 13 Νοεμβρίου 2017. 
  7. «Top 10 National Dishes -- National Geographic». Travel (στα Αγγλικά). 13 Σεπτεμβρίου 2011. Ανακτήθηκε στις 8 Αυγούστου 2020. 
  8. «Burghul meatballs with hot sauce (quibe)». sbs.com.au. Ανακτήθηκε στις 13 Νοεμβρίου 2017. 
  9. «Kibbe at the Crossroads: A Lebanese Kitchen Story». npr.org. Ανακτήθηκε στις 13 Νοεμβρίου 2017. 
  10. Maan Z. Madina, Arabic-English Dictionary of the Modern Literary Language, 1973
  11. «NPR web: Food Lovers Discover The Joys Of Aleppo». 
  12. «An Iraqi-Kurdish-Israeli Dumpling Soup Makes Its Way To America». NPR. https://www.npr.org/sections/thesalt/2017/08/10/541456723/an-iraqi-kurdish-israeli-dumpling-soup-makes-its-way-to-america. 
  13. Claudia Roden, A Book of Middle Eastern Food
  14. Poopa Dweck (2011). Aromas of Aleppo. Harper Collins. σελ. 97. ISBN 9780062042644. 
  15. Ayora-Diaz, Steffan Igor (7 Φεβρουαρίου 2019). Taste, Politics, and Identities in Mexican Food. Bloomsbury Publishing. ISBN 978-1-350-06668-7. 
  16. Cepeda, María Elena. Musical imagiNation : U.S.-Colombian identity and the Latin music boom. ISBN 9780814772904.