Κέντρο Πυρηνικής Έρευνας της Νεγκέβ Σιμόν Πέρες
| Κέντρο Πυρηνικής Έρευνας της Νεγκέβ Σιμόν Πέρες | |
|---|---|
| εβραϊκά: קריה למחקר גרעיני – נגב ע"ש שמעון פרס | |
| ερευνητικό κέντρο, πυρηνική εγκατάσταση και οργανισμός | |
1. Δορυφορική φωτογραφία της εγκατάστασης από τον κατασκοπευτικό δορυφόρο KH-4 CORONA, 11 Νοεμβρίου 1968. 2. Φωτογραφία της τότε μυστικής εγκατάστασης από την έρημο της Νεγκέβ, Αρχείο Στέιτ Ντιπάρτμεντ, 1960. | |
![]() | |
| Γενικές πληροφορίες | |
| Γεωγραφικές συντεταγμένες | Έρημος του Νεγκέβ 31°0′13″N 35°8′48″E |
| Τοποθεσία | Νεγκέβ |
| Χώρα | Ισραήλ |
| Έναρξη κατασκευής | 1958 |
| Ιστότοπος | |
| Παλαιά επίσημη ιστοσελίδα (Εβραϊκά) | |
| Δεδομένα () | |
Το Κέντρο Πυρηνικής Έρευνας της Νεγκέβ Σίμον Πέρες (εβραϊκά: קריה למחקר גרעיני – נגב ע"ש שמעון פרס) παλαιότερα γνωστό ως Κέντρο Πυρηνικής Έρευνας της Νέγκεβ, κάποιες φορές ανεπίσημα αναφερόμενο ως Αντιδραστήρας της Νεγκέβ/Αντιδραστήρας της Ντιμόνα, ή και Πυρηνικό Ερευνητικό Κέντρο της Νεγκέβ[α] – είναι μια Ισραηλινή πυρηνική εγκατάσταση στην έρημο του Νεγκέβ. Βρίσκεται περίπου 13 χιλιόμετρα νοτιοανατολικά από την πόλη της Ντιμόνα. Η κατασκευή του Κέντρου ξεκίνησε το 1958 και ο πυρηνικός αντιδραστήρας βαρέος ύδατος τέθηκε σε λειτουργία κάπου μεταξύ του 1962 και 1964.
Το Ισραήλ ισχυρίζεται ότι ο πυρηνικός αντιδραστήρας και η ερευνητική εγκατάσταση χρησιμοποιούνται για «ερευνητικούς σκοπούς στον τομέα της ατομικής επιστήμης»,[1] ωστόσο ο αντιδραστήρας έχει χρησιμοποιηθεί για την παραγωγή πυρηνικού υλικού για χρήση στο πρόγραμμα πυρηνικών όπλων του Ισραήλ.[2] ότι το Ισραήλ είχε ήδη παράξει τα πρώτα του πυρηνικά όπλα το 1967, και έχει εκτιμηθεί ότι κατέχει μεταξύ 90[3][4] και 400[5] πυρηνικές κεφαλές. Ο αντιδραστήρας δεν αποτελεί πολιτικό πυρηνικό σταθμό ηλεκτροπαραγωγής και δεν αποστέλλει ηλεκτρική ενέργεια στο Ισραηλινό ηλεκτρικό δίκτυο.[6]
Πληροφορίες σχετικά με την εγκατάσταση παραμένουν εξαιρετικά εμπιστευτικές και η χώρα διατηρεί μια πολιτική γνωστή ως στρατηγική ασάφεια–αρνούμενη να επιβεβαιώσει ή να διαψεύσει την κατοχή τους. Το Ισραήλ δεν έχει υπογράψει την Συνθήκη μη διάδοσης πυρηνικών όπλων μέχρι σήμερα.[7][8]
Φέρεται πως η χώρα επέτρεψε Αμερικανική επιθεώρηση της Εγκατάστασης τον Ιανουάριο του 1965,[9] με τις επιθεωρήσεις να συνεχίζονται έως το 1969. Ο εναέριος χώρος πάνω από την Εγκατάσταση της Νεγκέβ είναι κλειστός για όλα τα αεροσκάφη, ενώ η γύρω περιοχή βρίσκεται ύπο αυστηρή φύλαξη και είναι περιφραγμένη. Κατά τη διάρκεια του Πολέμου των Έξι Ημερών, ένα μαχητικό αεροσκάφος Dassault Ouragan της Ισραηλινής Πολεμικής Αεροπορίας, το οποίο ακούσια πέταξε πάνω από την Ντιμόνα κατερρίφθη από ισραηλινό πύραυλο.[10][11]
Τον Άυγουστο του 2018 μετονομάστηκε προς τιμήν του πρώην πρωθυπουργού του Ισραήλ, Σίμον Πέρες.[12]
Το 2021 υπήρξε αναφορά ότι βάσει δορυφορικών εικόνων, το Κέντρο βρισκόταν σε στάδιο μεγάλης επέκτασης. Η νέες κατασκευές, μεγέθους 140×50 μέτρων, εκτιμάται πως ξεκίνησαν στα τέλη του 2018 ή στις αρχές του 2019,[13][14] νοτιοδυτικά, στην άμεση περιοχή του πυρηνικού αντιδραστήρα και των εγκαταστάσεων επανεπεξεργασίας.[15]
Τον Μάρτιο του 2026, οι ΗΠΑ διεξήγαγαν αεροπορικές επιδρομές στην Πυρηνική Εγκατάσταση της Νατάνζ στην πόλη Νατάνζ του Ιράν, με βόμβες βαθιάς διείσδυσης(D/R) κατά τη διάρκεια του Πολέμου του Ιράν.[16][17][18] Το Ιράν ως απάντηση διεξήγαγε αεροπορικές επιδρομές στην πόλη της Ντιμόνα. Το ίδιο ανέφερε ότι στόχευε να χτυπήσει την Εγκατάσταση.[19][20]
Δείτε επίσης
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Σημειώσεις
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ Στα Ελληνικά μέσα έχει αναφερθεί με πολλά ονόματα, μεταξύ άλλαων και ως «Κέντρο Πυρηνικών Ερευνών του Νεγκέβ Σιμόν Πέρες».
Πηγές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Cohen, Avner (2010). The Worst-Kept Secret: Israel's bargain with the Bomb (στα Αγγλικά). Columbia University Press. ISBN 978-0-231-51026-4. Ανακτήθηκε στις 23 Μαρτίου 2026.
- «Middle East: Violent Week: The Politics of Death». Time (στα Αγγλικά). 12 Απριλίου 1976. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 14 Φεβρουαρίου 2016. Ανακτήθηκε στις 24 Νοεμβρίου 2017.
- Mahnaimi, Uzi (11 Νοεμβρίου 2007). «Israel on alert for Syria airstrike». The Sunday Times. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 26 Ιουλίου 2008. Ανακτήθηκε στις 24 Νοεμβρίου 2017.
- «Nuclear Research Center Negev». Israel Atomic Energy Commission. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 27 Ιουλίου 2012. Ανακτήθηκε στις 24 Νοεμβρίου 2017.
- Burr, William· Cohen, Avner (28 Ιουνίου 2013). «Israel's Quest for Yellowcake: The Secret Argentina-Israel Connection, 1963-1966». Wilson Center. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 5 Μαρτίου 2026. Ανακτήθηκε στις 24 Νοεμβρίου 2017.
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ Nuclear Research Center.
- ↑ William 2013.
- ↑ Kristensen, Hans M.· Kile, Shannon N. (Ιανουάριος 2020). «World Nuclear Forces, SIPRI yearbook 2020». sipri.org. Stockholm International Peace Research Institute. σελίδες 375–377. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 12 Φεβρουαρίου 2026. Ανακτήθηκε στις 18 Ιουνίου 2020.
- ↑ «Nuclear Weapons: Who Has What at a Glance». Arms Control Association. Μάρτιος 2026. Israel. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Μαρτίου 2026. Ανακτήθηκε στις 5 Αυγούστου 2020.
India, Israel, and Pakistan never signed the NPT and possess nuclear arsenals.
- ↑ Cohen 2010, σελ. xxvii, 82.
- ↑ «Emerging Nuclear Energy Countries» (στα Αγγλικά). World Nuclear Association. 13 Μαρτίου 2026. Israel. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 14 Μαρτίου 2026. Ανακτήθηκε στις 28 Ιουνίου 2025.
Unlike India and Pakistan, Israel has had no civil nuclear power programme.
- ↑ Cohen 2010.
- ↑ «NTI: Research Library: Country Profiles: Israel». www.nti.org (στα Αγγλικά). Nuclear Threat Initiative. Αύγουστος 2010. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 28 Ιουλίου 2011. Ανακτήθηκε στις 23 Μαρτίου 2026.
- ↑ «Lyndon Johnson Administration: Memorandum on Dimona Inspection and Nuclear Proliferation in the Near East». The Jewish Library (στα Αγγλικά). 5 Φεβρουαρίου 1965. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Δεκεμβρίου 2018. Ανακτήθηκε στις 11 Απριλίου 2019.
- ↑ Mahnaimi 2007.
- ↑ Time 1976.
- ↑ Fulbright, Alexander (29 Αυγούστου 2018). «At nuclear facility, Netanyahu lobs stark warning at Iran». The Times of Israel (στα Αγγλικά). ISSN 0040-7909. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Μαρτίου 2026. Ανακτήθηκε στις 23 Μαρτίου 2026.
- ↑ «Israel reportedly expands Dimona nuclear complex» (στα Αγγλικά). The Times of Israel. ISSN 0040-7909. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Μαρτίου 2026. Ανακτήθηκε στις 20 Φεβρουαρίου 2021.
- ↑ Gambrell, Jon (25 Φεβρουαρίου 2021). «Secretive Israeli nuclear facility undergoes major project». AP News (στα Αγγλικά). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 6 Μαρτίου 2026. Ανακτήθηκε στις 17 Οκτωβρίου 2023.
- ↑ «Satellite images show significant new construction at Israel's Dimona reactor site» (στα Αγγλικά). Nuclear Engineering International. 23 Φεβρουαρίου 2021. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 13 Ιανουαρίου 2026. Ανακτήθηκε στις 25 Ιουλίου 2024.
- ↑ Hardaker, Daniel (21 Μαρτίου 2023). Nuki, Paul, επιμ. «US strikes Iran's Natanz nuclear site with bunker-buster bombs». The Telegraph (στα Αγγλικά). Βηρυτός. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Μαρτίου 2026. Ανακτήθηκε στις 21 Μαρτίου 2026.
- ↑ «Σφυροκόπημα στη Νατάνζ - Τα «δύο πρόσωπα» του Τραμπ - Με παγκόσμιες επιθέσεις απειλεί το Ιράν». Το Βήμα. 21 Μαρτίου 2026. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Μαρτίου 2026. Ανακτήθηκε στις 23 Μαρτίου 2026.
- ↑ ««Bunker Busters» στη Νατάνζ: Με βόμβες βαθιάς διείσδυσης των ΗΠΑ επλήγησαν τα υπόγεια πυρηνικά καταφύγια του Ιράν». thepressroom.gr. 21 Μαρτίου 2026. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Μαρτίου 2026. Ανακτήθηκε στις 23 Μαρτίου 2026.
- ↑ «Iranian strike on Dimona likely targeted Israeli nuclear facility» (στα Αγγλικά). BBC. 21 Μαρτίου 2026. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Μαρτίου 2026. Ανακτήθηκε στις 21 Μαρτίου 2026.
- ↑ «Iran targets Dimona nuclear facility as response to strike on Natanz». İlke Haber Ajansı (στα Αγγλικά). 21 Μαρτίου 2026. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Μαρτίου 2026. Ανακτήθηκε στις 21 Μαρτίου 2026.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ««Μυστικά και ψέματα»: Πώς το Ισραήλ εξαπάτησε τις ΗΠΑ για το πρόγραμμα πυρηνικών όπλων του». Ναυτεμπορική. 23 Ιουνίου 2025. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 12 Ιουλίου 2025. Ανακτήθηκε στις 23 Μαρτίου 2026.

