Ηλεκτρονικός έλεγχος ευστάθειας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Το σύστημα Electronic Stability Programme ή Electronic Stability Control (ηλεκτρονικό πρόγραμμα ευστάθειας ή ηλεκτρονικός έλεγχος ευστάθειας), γνωστό συνήθως ως ESP, είναι ένα ηλεκτρονικό σύστημα ενεργητικής ασφάλειας των σύγχρονων αυτοκινήτων, που βελτιώνει την ευστάθειά τους κατά την οδήγηση.

Ιστορικό[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι πρώτες μελέτες για την ανάπτυξη ενός συστήματος πλήρους ελέγχου της ευστάθειας των αυτοκινήτων ξεκίνησαν το 1987 από την Mercedes-Benz και η μαζικής παραγωγής εφαρμογή του διαμορφώθηκε εν έτει 1992, σε συνεργασία με την Bosch. Συνολικά, πάνω από 40 μηχανικοί από την Mercedes-Benz και την Bosch εργάστηκαν εντατικά στο συγκεκριμένο πρότζεκτ. Τελικά προσφέρθηκε για πρώτη φορά τον Μάιο του 1995 στην Mercedes S-Class W140 με την ονομασία Elektronisches Stabilitäts programm (ESP).[1] Κατά τους πρώτους μήνες, υπήρχε μόνο στα S600, sedan και coupé, ως στάνταρ. Τον Σεπτέμβριο του 1995, το ESP έγινε πλέον διαθέσιμο σε όλες τις εκδόσεις και τους κυβισμούς των sedan και coupé, ως προαιρετικό έξτρα.

Σχεδόν αμέσως μετά (τέλη του 1995) η BMW, κατόπιν συνεργασίας με τις Bosch και ITT Automotive εισήγαγε το δικό της πρόγραμμα ενεργής ευστάθειας με ονομασία DSC, Dynamic Stability Control στην BMW Σειρά 7 Ε38, ενώ και η Toyota εισήγαγε το δικής της εξέλιξης Vehicle Stability Control στο πολυτελές Toyota Crown Majesta.

Η General Motors εξέλιξε ένα αντίστοιχο δικό της σύστημα, σε συνεργασία με την Delphi Corporation και το 1996 (σεζόν του 1997) το εισήγαγε υπό το όνομα «StabiliTrak», στα κορυφαία μοντέλα της Cadillac. Έγινε έτσι η πρώτη αμερικανική αυτοκινητοβιομηχανία που προσέφερε κάτι τέτοιο. Από το 1999, άρχισε να διαδίδεται και στις άλλες εταιρείες του ομίλου και έως το 2007 έγινε στάνταρ σε όλα τα SUV και van της GM που πωλούνται στις ΗΠΑ και στον Καναδά, εκτός από ορισμένες εκδόσεις για εταιρικές πωλήσεις. Αν και τα περισσότερα μοντέλα της General Motors για την αμερικανική αγορά χρησιμοποιούν το όνομα «StabiliTrak», στις αγορές των άλλων ηπείρων η GM χρησιμοποιεί την ονομασία «Electronic Stability Control», με εξαίρεση το Saab 9-7X, όπου αναφέρεται επίσημα ως «StabiliTrak». Το 2000, και η Ford εισήγαγε τη δική της εκδοχή, υπό το όνομα AdvanceTrac.

Διαθεσιμότητα και κόστος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Γενικότερα, αμέσως μετά την αλλαγή της χιλιετίας το ΕSΡ εξαπλώθηκε ραγδαία σε όλες τις αυτοκινητοβιομηχανίες και κατά τη δεκαετία του 2010 είναι πλέον σπάνιο να βρεθεί μοντέλο στην αγορά χωρίς αυτό, έστω και προαιρετικά. Κατά κανόνα, όταν είναι έξτρα, προσφέρεται ως τμήμα ενός ακριβότερου επιπέδου εξοπλισμού ή ενός εξοπλιστικού πακέτου, μαζί με άλλα στοιχεία εξοπλισμού. Αντιθέτως, είναι πάρα πολύ σπάνιο να υπάρχει ως ξεχωριστή προαιρετική επιλογή - αν πάντως συμβεί αυτό, το έξτρα κόστος μπορεί να είναι μόλις 250 δολάρια ΗΠΑ.

Λειτουργία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αποτελεί μετεξέλιξη των συστημάτων ABS και traction control system και περιλαμβάνει τα ίδια εξαρτήματα με τα δύο αυτά συστήματα* και, επιπλέον, έναν μεγάλο αριθμό αισθητήρων που έχουν την ικανότητα να «προβλέπουν» πιθανή απώλεια ελέγχου του οχήματος. Οι επιπρόσθετοι αυτοί αισθητήρες είναι οι εξής:

  • Αισθητήρας γωνίας στροφής τιμονιού,
  • Αισθητήρας γωνίας στροφής του οχήματος. Τα στοιχεία συγκρίνονται με αυτά του προηγούμενου αισθητήρα, ώστε να ανιχνευτεί τυχόν απόκλιση μεταξύ της επιθυμητής από τον οδηγό πορείας και της πραγματικής πορείας του αυτοκινήτου,
  • Αισθητήρας ταχύτητας και επιτάχυνσης του αυτοκινήτου,
  • Αισθητήρας ταχύτητας για τον κάθε τροχό του αυτοκινήτου ξεχωριστά,
  • Αισθητήρας πλευρικής και γωνιακής επιτάχυνσης.

Όλοι οι παραπάνω αισθητήρες ελέγχονται πλήρως από μία Κεντρική Ηλεκτρονική Μονάδα, η οποία διαρκώς επεξεργάζεται τις πληροφορίες που λαμβάνει και τις συγκρίνει με τις εντολές του οδηγού 25 φορές / δευτερόλεπτο. Με βάση τον συνδυασμό όλων αυτών των πληροφοριών, μπορεί να αντιληφθεί εγκαίρως αν υπάρχει απόκλιση μεταξύ των εντολών του οδηγού και της πορείας του οχήματος. Αν διαπιστώσει κίνδυνο εκτροπής από την επιθυμητή πορεία, τότε:

  • ενεργοποιεί το φρένο του κατάλληλου τροχού ή τροχών και τον / τους φρενάρει (στην πρωταρχική του μορφή - σε κάποια μεταγενέστερα μοντέλα, η μορφή αυτή αναφερόταν ως Σύστημα Ευστάθειας στις Στροφές / Cornering Stability Control / CSC, σε αντιδιαστολή με το πλήρες ESP και είχε υπό έλεγχο το σύστημα πέδησης κατά την οδήγηση σε στροφές),
  • στα νεότερα μοντέλα μπορεί ακόμα και να μειώσει προσωρινά την ισχύ του κινητήρα, ώστε να σταθεροποιήσει το αυτοκίνητο και να βοηθήσει τον οδηγό να το επαναφέρει στην επιθυμητή πορεία του.
(*): Για τον λόγο αυτό, όλα τα μοντέλα που φέρουν ESP, φέρουν πάντα και ABS και traction control system στον εξοπλισμό τους.

Ονομασίες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Συνήθως οι κατασκευαστές αυτοκινήτων και ιδιαίτερα οι όμιλοι κατασκευαστών, χρησιμοποιούν διαφορετικές ονομασίες για το σύστημα αυτό. Ακολουθεί ένας πλήρης κατάλογος όλων των πιθανών ονομάτων, ανάλογα με την εταιρεία ή και τον όμιλο:

  • Acura: Vehicle Stability Assist (VSA)
  • Alfa Romeo: Vehicle Dynamic Control (VDC)
  • Audi: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Bentley: Electronic Stability Programme (ESP)
  • BMW: Dynamic Stability Control (DSC) (Περιλαμβάνει και Dynamic Traction Control)
  • Bugatti: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Buick: StabiliTrak
  • Cadillac: StabiliTrak & Active Front Steering (AFS)
  • Chery Automobile: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Chevrolet: StabiliTrak (Ειδικά στην Corvette: Active Handling)
  • Chrysler: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Citroën: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Daimler: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Dodge: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Ferrari: Controllo Stabilità (CST)
  • Fiat: Electronic Stability Programme (ESP) και Vehicle Dynamic Control (VDC)
  • Ford: AdvanceTrac με Roll Stability Control (RSC) και Interactive Vehicle Dynamics (IVD) και Electronic Stability Programme (ESP). Ειδικά στην Αυστραλία: Dynamic Stability Control (DSC)
  • General Motors: StabiliTrak
  • Holden: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Honda: Vehicle Stability Assist (VSA)
  • Hyundai: Electronic Stability Programme (ESP), Electronic Stability Control (ESC) και Vehicle Stability Assist (VSA)
  • Infiniti: Vehicle Dynamic Control (VDC)
  • Jaguar: Dynamic Stability Control (DSC)
  • Jeep: Electronic Stability Program (ESP)
  • Kia: Electronic Stability Control (ESC), Electronic Stability Programme (ESP)
  • Lamborghini: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Lancia: Electronic Stability Programme (ESP) και Vehicle Dynamic Control (VDC)
  • Land Rover: Dynamic Stability Control (DSC)
  • Lexus: Vehicle Dynamics Integrated Management (VDIM) με Vehicle Stability Control (VSC)
  • Lincoln: AdvanceTrac
  • Maserati: Maserati Stability Programme (MSP)
  • Mazda: Dynamic Stability Control (DSC) (Περιλαμβάνει και Dynamic Traction Control)
  • Mercedes-Benz: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Mercury: AdvanceTrac
  • MINI: Dynamic Stability Control (DSC)
  • Mitsubishi: Active Skid και Traction Control MULTIMODE και Active Stability Control (ASC)
  • Nissan: Vehicle Dynamic Control (VDC)
  • Oldsmobile: Precision Control System (PCS)
  • Opel: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Peugeot: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Pontiac: StabiliTrak
  • Porsche: Porsche Stability Management (PSM)
  • Renault: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Rover Group: Dynamic Stability Control (DSC)
  • Saab: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Saturn: StabiliTrak
  • Scania: Electronic Stability Programme (ESP)
  • SEAT: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Škoda: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Smart: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Subaru: Vehicle Dynamics Control (VDC)
  • Suzuki: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Toyota: Vehicle Dynamics Integrated Management (VDIM) με Vehicle Stability Control (VSC)
  • Vauxhall: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Volkswagen: Electronic Stability Programme (ESP)
  • Volvo: Dynamic Stability and Traction Control (DSTC)

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]