Ζντένεκ Σβέρακ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Ζντένεκ Σβέρακ
Zdenek Sverak.jpg
ΨευδώνυμοEmil Synek
Γέννηση28  Μαρτίου 1936[1][2][3][4]
Πράγα[5][3]
Χώρα πολιτογράφησηςΤσεχία
Τσεχοσλοβακία
ΣπουδέςPedagogická fakulta UK
Ιδιότητασεναριογράφος, τραγουδιστής, τραγουδοποιός, συγγραφέας, θεατρικός συγγραφέας, ποιητής, ηθοποιός ταινιών και καθηγητής
ΣύζυγοςBožena Svěráková
ΤέκναHana Jelínková και Jan Svěrák
Όργαναφωνή
ΒραβεύσειςMagnesia Litera (2004), Magnesia Litera 2012, Magnesia Litera 2014, Miloslav Švandrlík Award (2014), Czech Lion Awards, Μετάλλιο Αξίας της Δημοκρατίας της Τσεχίας, Επίτιμος πολίτης της Πράγας και Thalia Awards
Υπογραφή
Podpis zs.jpg
Commons page Πολυμέσα σχετικά με τον καλλιτέχνη

Ο Ζντένεκ Σβέρακ (τσεχικά: Zdeněk Svěrák, Πράγα 28 Μαρτίου 1936) είναι Τσέχος ηθοποιός, κωμικός και σεναριογράφος. Αποτελεί μία από τις γνωστότερες προσωπικότητες της Τσεχίας, στον χώρο της ψυχαγωγίας. Είναι πατέρας του γνωστού Τσέχου σκηνοθέτη, Γιαν Σβέρακ.[6]

Βιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Σβέρακ γεννήθηκε στην Πράγα της Τσεχοσλοβακίας (σημερινή Τσεχία), στις 28 Μαρτίου του 1936. Το 1958, αποφοίτησε από το Πανεπιστήμιο του Καρόλου, όπου σπούδασε Τσεχική Φιλολογία και Τσεχική λογοτεχνία. Έτσι, άρχισε να γράφει άρθρα σε περιοδικά, μικρές παιδικές ιστορίες και σενάριο για την τηλεόραση. Επίσης, εργάστηκε και στο ραδιόφωνο.[6] Το 1966, ίδρυσε μαζί με τον φίλο του, Λάντισλαβ Μόλιακ, το θέατρο The Theater of Jára Cimrman, το οποίο συνεχίζει τη λειτουργία έως και σήμερα, το οποίο επικεντρώνεται στην έρευνα της ζωής και του θανάτου, σπουδαίων Τσέχων.[6] Ένα χρόνο πριν, το 1965, είχε αποκτήσει τον γιο του και τον κατοπινό γνωστό σκηνοθέτη Γιαν Σβεράκ.[7]

To 1968, έκανε το ντεμπούτο το στον κινηματογράφο ως ηθοποιός σε ένα έργο του Γίρι Μένζελ, το Zločin v šantánu.[8] Συνολικά, συμμετείχε σε 51 ταινίες, με την πιο πρόσφατη να είναι του 2014, στην οποία συμμετείχε ως αφηγητής.[9] Ωστόσο, έχει εμφανιστεί και σε τηλεοπτικές σειρές και σε τηλεταινίες. Ως ηθοποιός, βραβεύθηκε δις, μία το 1997, στο Pilsen Film Festival, ως Καλύτερος ηθοποιός και το 2007, στο Tallinn Black Nights Film Festival, πάλι ως Καλύτερος Ηθοποιός.[10] To 1989, υπήρξε και μέλος της επιτροπής του 39ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Βερολίνου.[11]

Ως σεναριογράφος επίσης γνώρισε μεγάλη επιτυχία, ενώ του πιστώνονται έως τώρα, συνολικά, 41 σενάρια. Ωστόσο, το 1970, στο θέατρο που ίδρυσε με τον Μόλιακ, έκανε πρεμιέρα, ο δημοφιλής φανταστικός τους χαρακτήρας Γιάρα Κίμρμαν.[12] Τα σενάρια του έχουν προταθεί αρκετές φορές για βραβεία. Μία από τις πιο γνωστές δουλειές του είναι 'ΤΤ'Ο μικρός Κόλυα (1996), ταινία που σκηνοθετήθηκε από τον γιο του. Το σενάριο γράφτηκε από τον Ζντένεκ, ο οποίος πρωταγωνίστησε κιόλας. Η ταινία αυτή βραβεύθηκε με το Όσκαρ Καλύτερης Ξενόγλωσσης Ταινίας, ενώ συμμετείχε και σε μερικά ευρωπαϊκά φεστιβάλ, παρόλα αυτά, μέσω αυτού του σεναρίου έλαβε από το Czech Lions, το βραβείο Καλύτερου Σεναρίου.[10]

Αν και προερχόταν από αντικομμουνιστική οικογένεια, το 1961, γράφτηκε στο Κομμουνιστικό Κόμμα Τσεχοσλοβακίας.[13]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Γερμανική Εθνική Βιβλιοθήκη, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. 119512394. Ανακτήθηκε στις 17  Οκτωβρίου 2015.
  2. filmportal.de. 287a0c49dc204c3ba1f7212866c88f0e. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  3. 3,0 3,1 Czech National Authority Database. jk01121890. Ανακτήθηκε στις 23  Νοεμβρίου 2019.
  4. Archive of Fine Arts. 29882.
  5. Γερμανική Εθνική Βιβλιοθήκη, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 11  Δεκεμβρίου 2014.
  6. 6,0 6,1 6,2 «Zdenek Sverák - Biography». IMDb. Ανακτήθηκε στις 17 Απριλίου 2016. 
  7. Archív (6 Φεβρουαρίου 2014). «Petr. Před 49 lety se v Žatci narodil Jan Svěrák». Denik.cz. Ανακτήθηκε στις 17 Απριλίου 2016. 
  8. VÍTKOVÁ, Radana. Hvězdy českého filmu. 2. vyd. Havlíčkův Brod : Fragment, 2003. 63 s. ISBN 80-7200-636-3. Kapitola Zdeněk Svěrák.
  9. «Zdenek Sverák - Filmography». IMDb. Ανακτήθηκε στις 17 Απριλίου 2016. 
  10. 10,0 10,1 «Zdenek Sverák - Awards». IMDb. Ανακτήθηκε στις 17 Απριλίου 2016. 
  11. «Berlinale: 1989 Juries». berlinale.de. Ανακτήθηκε στις 9 Μαρτίου 2011. 
  12. «4. díl Vražda v salónním coupé». Rozhlas.cz. 27 Οκτωβρίου 2007. Ανακτήθηκε στις 17 Απριλίου 2016. 
  13. Čermáková, σ. 115

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • ČERMÁKOVÁ, Dana. Génius Zdeněk Svěrák. Praha : Imagination of people, 2009. 175 s. [Dále jen Čermáková]. (ISBN 978-80-904214-4-8) S. 10.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]