Μετάβαση στο περιεχόμενο

Ζαναοζέν

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Ζαναοζέν

Σφραγίδα

Έμβλημα
Τοποθεσία στο χάρτη
Τοποθεσία στο χάρτη
Ζαναοζέν
43°20′20″N 52°51′20″E
ΧώραΚαζακστάν
Διοικητική υπαγωγήd:Q20098370
Ίδρυση1964
Διοίκηση
  ΔήμαρχοςΕλουμπάι Αμπίλοφ
Έκταση51,5 εκτάριο
Υψόμετρο171 μέτρα
Πληθυσμός113.377 (2016)[1]
Ταχ. κωδ.130200
Ζώνη ώραςUTC+05:00
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Το Ζαναοζέν (καζακικά: Жаңаөзен), και πρώην Νόβι Ουζέν (ρωσικά: Новый Узень), είναι πόλη στην περιφέρεια Μανγκιστάου του Καζακστάν η οποία βρίσκεται νοτιοανατολικά της πόλης Ακτάου, στην έρημο επί της Χερσονήσου Μαγγισλάκ. Το όνομα της πόλης σημαίνει «νέος ποταμός» στα καζακικά. Η πόλη ιδρύθηκε το 1964, μετά την εξεύρεση ενός κοιτάσματος πετρελαίου στο Ουζέν. Στις 21 Οκτωβρίου 1968 η τότε Νόβι Οζέν έλαβε το καθεστώς αστικού οικισμού και από τις 20 Μαρτίου 1973 το καθεστώς Πόλης Περιφερειακής Σημασίας.[2] Η πόλη μετονομάστηκε σε Ζαναοζέν τον Οκτώβριο του 1993.

Το Ζαναοζέν περιβάλλεται εξ ολοκλήρου από την επικράτεια της επαρχίας Καρακίγια, αλλά διοικητικά δεν ανήκει στην επαρχία.[3] Είχε πληθυσμό 147.962 κατοίκους το 2018·[4] ο πληθυσμός της απογραφής το 2009 ήταν 113.014 και το 1999 ήταν 63.337.[4]

Οι απεργιακές κινητοποιήσεις του 2011

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η πόλη παρέμενε ελάχιστα γνωστή μέχρι το Μάιο του 2011, όταν οι τοπικοί εργάτες πετρελαίου κατέβηκαν σε απεργία απαιτώντας αυξήσεις μισθών. Οι εργαζόμενοι δήλωσαν ότι αμείβονταν λιγότερο από τους ξένους υπαλλήλους, κυρίως Κινέζους, που εκτελούσαν τα ίδια καθήκοντα. Η απεργία κηρύχθηκε παράνομη από τα τοπικά δικαστήρια και η κρατική εταιρεία πετρελαίου απέλυσε σχεδόν 1000 υπαλλήλους.[5]

Η διαμαρτυρία διήρκεσε περισσότερο από έξι μήνες έως ότου στις 16 Δεκεμβρίου, την Ημέρα της Ανεξαρτησίας του Καζακστάν, όταν ξέσπασαν νέες αναταραχές και η αστυνομία πυροβόλησε το πλήθος. Τουλάχιστον 16 άνθρωποι σκοτώθηκαν σε αυτό που ήταν τότε το πιο βίαιο επεισόδιο στη σύντομη ιστορία του Καζακστάν ως ανεξάρτητης χώρας. Πιο συγκεκριμένα, ορισμένοι από τους απολυμένους εργάτες κατέλαβαν την πλατεία της πόλης σε ένδειξη διαμαρτυρίας. Στις 16 Δεκεμβρίου 2011 η αστυνομία κατηγορήθηκε ότι πυροβόλησε εναντίον τους.[6] Δεκαπέντε άτομα (εργάτες και αστυνομικοί) σκοτώθηκαν σύμφωνα με κυβερνητικούς αξιωματούχους, αν και πηγές της αντιπολίτευσης ανέφεραν τον αριθμό των νεκρών σε δεκάδες.[7] Στις αναταραχές εκείνης της ημέρας, τα τοπικά γραφεία της κυβέρνησης, ένα ξενοδοχείο και ένα γραφείο της κρατικής εταιρείας πετρελαίου πυρπολήθηκαν, σύμφωνα με τον γενικό εισαγγελέα Askhat Daulbayev. Ογδόντα έξι άτομα τραυματίστηκαν στις συγκρούσεις –σύμφωνα με τις αρχές– και λόγω έλλειψης νοσοκομειακών κλινών στην πόλη, πολλοί μεταφέρθηκαν για περίθαλψη στην περιφερειακή πρωτεύουσα Ακτάου, περίπου 150 χιλιόμετρα μακριά.[8]

Στη συνέχεια, οι αρχές του Καζακστάν εργάστηκαν αρχικά για να εκτονώσουν την κατάσταση, επαναπροσλαμβάνοντας απολυμένους εργαζόμενους, υποσχόμενοι καλύτερες αμοιβές και επιδόματα και τιμωρώντας και συχνά απολύοντας τοπικούς αξιωματούχους, τόσο από την κυβέρνηση όσο και από τις εταιρείες πετρελαίου, επειδή δεν αντιλήφθηκαν τη σοβαρότητα της κατάστασης στην δυτικό Καζακστάν. Επίσης, η κυβέρνηση κινήθηκε για να αποδυναμώσει τα εργατικά συνδικάτα που είχαν διαδραματίσει μεγάλο ρόλο στη διαμαρτυρία, και αυστηροποίησε τους νόμους σχετικά με τη διεξαγωγή μη εγκεκριμένων διαδηλώσεων, συγκεντρώσεων και διαμαρτυριών.

Οι απεργιακές κινητοποιήσεις του 2022

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Υπήρξε το επίκεντρο σφοδρών αντικυβερνητικών διαδηλώσεων στις αρχές του Γενάρη 2022.Οι διαδηλώσεις του 2022 στο Καζακστάν ξεκίνησαν στο Ζαναοζέν μετά από μια απότομη αύξηση των τιμών του φυσικού αερίου (η κυβέρνηση του Καζακστάν ισχυρίζεται ότι αυτό οφείλεται στην υψηλή ζήτηση), τη διαφθορά, τον αυταρχισμό, τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και την αστυνομική βία. Η διαμαρτυρία επεκτάθηκε σύντομα και σε άλλες περιοχές του Καζακστάν και από τις 8 Ιανουαρίου 2022, η κυβέρνηση παραιτήθηκε και η νέα κυβέρνηση υποσχέθηκε να αλλάξει τις τιμές του φυσικού αερίου σε 50 τένγκε για τους επόμενους 6 μήνες.

  1. stat.gov.kz/getImg?id=ESTAT111164. Ανακτήθηκε στις 25  Μαρτίου 2016.
  2. Жанаозен (στα Ρωσικά). Nur.kz. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 4 Φεβρουαρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 17 Δεκεμβρίου 2011.
  3. «Αρχειοθετημένο αντίγραφο» (στα ru). Огни Мангистау (Aktau). 15 November 2011. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2012-04-26. https://web.archive.org/web/20120426055451/http://ogni.kz/index.php?option=com_content&task=view&id=5238&Itemid=3. Ανακτήθηκε στις 17 December 2011.
  4. 1 2 Agency of Statistics of the Republic of Kazakhstan.
  5. «Abuse claims swamp Kazakh oil riot trial». BBC News. 15 May 2012. https://www.bbc.co.uk/news/world-asia-18055249. Ανακτήθηκε στις 16 May 2012.
  6. Kazakh oil strike: 10 dead in Zhanaozen clashes, BBC, retrieved 16 December 2011
  7. Kazakhstan curfew on oil town Zhanaozen after fatal clashes, BBC, retrieved 17 December 2011
  8. Zhanaozen:It's More Than Just A Word