Μετάβαση στο περιεχόμενο

Εντοάρντο Αμάλντι

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Εντοάρντο Αμάλντι
Γενικές πληροφορίες
Όνομα στη
μητρική γλώσσα
Edoardo Amaldi (Ιταλικά)
Γέννηση5  Σεπτεμβρίου 1908
Καρπανέτο Πιατσεντίνο
Θάνατος5  Δεκεμβρίου 1989
Ρώμη
Τόπος ταφήςΚοιμητήριο Κάμπο Βεράνο
Χώρα πολιτογράφησηςΙταλία (από 1946)
Βασίλειο της Ιταλίας (έως 1946)
Εκπαίδευση και γλώσσες
Ομιλούμενες γλώσσεςΙταλικά
ΣπουδέςΠανεπιστήμιο Σαπιέντσα Ρώμης
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότηταφυσικός
πανεπιστημιακός
ΕργοδότηςΠανεπιστήμιο Σαπιέντσα Ρώμης
Οικογένεια
ΣύζυγοςGinestra Giovene
ΤέκναUgo Amaldi
Daniela Amaldi
ΓονείςUgo Amaldi
Αξιώματα και βραβεύσεις
ΑξίωμαPresident of the CERN Council (1970–1971)
d:Q137396492 (1988–1989)
ΒραβεύσειςΕταίρος της Επιτροπής Σκεπτικιστικής Έρευνας
μέλος στην Αμερικανική Ακαδημία Τεχνών και Επιστημών
αλλοδαπό μέλος της Βασιλικής Εταιρείας του Λονδίνου (25  Απριλίου 1968)
doctor honoris causa from the University of Alger (1959)
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Ο Εντοάρντο Αμάλντι (ιταλ. Edoardo Amaldi, 5 Σεπτεμβρίου 19085 Δεκεμβρίου 1989) ήταν Ιταλός φυσικός. Εισήγαγε τον όρο «νετρίνο» (διεθνής πλέον όρος) με το ιταλικό υποκοριστικό, προκειμένου να το διακρίνει από το κατά πολύ βαρύτερο νετρόνιο, γενικότερα ωστόσο έχει χαρακτηρισθεί ως «ένας από τους κορυφαίους πυρηνικούς φυσικούς του 20ού αιώνα» παγκοσμίως.[1] Είχε ενταχθεί στο ειρηνιστικό κίνημα κατά των πυρηνικών όπλων.[1]

Ο Αμάλντι γεννήθηκε στο Καρπανέτο Πιατσεντίνο και ήταν γιος του Ούγκο Αμάλντι, καθηγητή των μαθηματικών στο Πανεπιστήμιο της Πάδοβας, και της Λουίζα Μπαζίνι.[2][3][4][5]

Ο Εντοάρντο Αμάλντι απεφοίτησε υπό την επίβλεψη του Ενρίκο Φέρμι (διδακτορικό από το Πανεπιστήμιο Σαπιέντσα Ρώμης ΤΟ 1929) και υπήρξε ο βασικός συνεργάτης του μέχρι το 1938, οπότε ο Φέρμι μετανάστευσε στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής. Το 1939 ο Αμάλντι επιστρατεύθηκε στον ιταλικό στρατό και επέστρεψε στη φυσική το 1941.

Τα «αγόρια της οδού Πανισπέρνα», με τον Αμάλντι στο κέντρο, περί το 1934

Μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο ο Αμάλντι διορίσθηκε στην έδρα της Γενικής Φυσικής στο Πανεπιστήμιο Σαπιέντσα Ρώμης, ξανάκτισε την «ιταλική σχολή» φυσικής μετά τον Φέρμι και έγινε ένας από τους ιδρυτές του ιταλικού Εθνικού ινστιτούτου πυρηνικής φυσικής και του ESRO. Διετέλεσε γενικός γραμματέας του CERN στα πρώτα στάδια της υπάρξεώς του, πριν την επίσημη τυπική ίδρυσή του[6][7][8][9] τον Σεπτέμβριο του 1954. Επίσης θεμελίωσε στην Ευρώπη την έρευνα για τα βαρυτικά κύματα.

Τα βασικά αποτελέσματα των επιστημονικών ερευνών του Αμάλντι αφορούν τα αργά νετρόνια και τις ενδείξεις για εξαϋλώσεις αντιπρωτονίων, σχεδόν την ίδια εποχή με την πρώτη παραγωγή αντιπρωτονίων στους πρώτους επιταχυντές από τον Εμίλιο Τζίνο Σεγκρέ και τους συνεργάτες του. Ο Αμάλντι συμμετείχε στην εκπόνηση περίπου 200 επσιτημονικών εργασιών-δημοσιεύσεων, με θέματα που ποίκιλλαν από την ατομική φασματοσκοπία και την πυρηνική φυσική μέχρι τη φυσική στοιχειωδών σωματιδίων και την πειραματική βαρύτητα (βαρυτικά κύματα). Εκτός αυτών, συνέγραψε βιβλία φυσικής για το γυμνάσιο-λύκειο και συγγράμματα για την πανεπιστημιακή διδασκαλία, αλλά και βιβλία για την ιστορία της επιστήμης, καθώς και μια βιογραφία του φίλου και συναδέλφου του Έττορε Μαγιοράνα, γνωστού και για τη μυστηριώδη εξαφάνισή του. Το 1958 εκλέχθηκε αλλοδαπό επίτιμο μέλος της Σοβιετικής Ακαδημίας Επιστημών[10], το 1961 έγινε διεθνές μέλος της Αμερικανικής Φιλοσοφικής Εταιρείας[11] και το επόμενο έτος της Αμερικανικής Ακαδημίας Τεχνών και Επιστημών και της αμερικανικής Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών.[12][13] Το 1963 έγινε αλλοδαπό μέλος της Royal Netherlands Academy of Arts and Sciences.[14] Τέλος στις 25 Απριλίου 1968 εκλέχθηκε αλλοδαπό μέλος της Βασιλικής Ακαδημίας Τεχνών και Επιστημών της Ολλανδίας.[15]

Ο Αμάλντι πέθανε απροσδόκητα στη Ρώμη σε ηλικία 81 ετών, όντας πλήρως δραστήριος στην επιστημονική έρευνα μέχρι τέλους και εν ενεργεία πρόεδρος της Ακαδημίας των Λυγκέων, της οποίας ήταν μέλος ήδη από το 1948.

Το τρίτο Αυτόματο Σκάφος Μεταφοράς του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος βαπτίστηκε με το όνομα του Αμάλντι[16], το ίδιο και μια πλατεία εντός του κύριου χώρου εγκαταστάσεων του CERN, στο Μερέν της Ελβετίας.


  1. 1 2 Clavarino, Lodovica (2021). «Italian Physicists and the Bomb: Edoardo Amaldi's Network for Arms Control and Peace during the Cold War». Journal of Contemporary History 56 (3): 665-692. doi:10.1177/0022009420980520. ISSN 0022-0094. https://doi.org/10.1177/0022009420980520.
  2. Rubbia, C. (1991). «Edoardo Amaldi. 5 September 1908 – 5 December 1989». Biographical Memoirs of Fellows of the Royal Society 37: 2-31. doi:10.1098/rsbm.1991.0001.
  3. Salvini, G. (1992). «Edoardo Amaldi (5 September 1908-5 December 1989)». Proceedings of the American Philosophical Society 136 (3): 425-429. https://archive.org/details/sim_proceedings-of-the-american-philosophical-society_1992-09_136_3/page/424.
  4. «Edoardo Arnaldi e il rifiuto delle applicazioni militari della Fisica nucleare» (PDF). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο (PDF) στις 4 Μαρτίου 2016. Ανακτήθηκε στις 16 Φεβρουαρίου 2011.
  5. Rubbia, Carlo (1991). Edoardo Amaldi : scientific statesman (PDF). ISBN 978-92-9083-042-9.
  6. «Edoardo Amaldi, 1908-1989». CERN Courier 30 (1): 27. Φεβρουάριος 1990. https://cds.cern.ch/record/1738944.
  7. «Recollections of Edoardo Amaldi». CERN Courier 39 (3): 37. Απρίλιος 1999. https://cds.cern.ch/record/1732931?ln=en.
  8. «Edoardo Amaldi: a true statesman of science». CERN Courier 48 (10): 13-17. Δεκέβριος 2008. https://cds.cern.ch/record/1734170.
  9. «47th session of CERN council: departure of Edoardo Amaldi». CERN Courier 12 (1): 5-6. Ιανουάριος 1972. https://cds.cern.ch/record/1729375.
  10. Амальди Эдоардо. ras.ru
  11. «APS Member History». search.amphilsoc.org. Ανακτήθηκε στις 22 Νοεμβρίου 2022.
  12. «Book of Members, 1780-2010: Chapter A» (PDF). American Academy of Arts and Sciences. Ανακτήθηκε στις 17 Απριλίου 2011.
  13. «Edoardo Amaldi». www.nasonline.org. Ανακτήθηκε στις 22 Νοεμβρίου 2022.
  14. «Edoardo Amaldi (1908-1989)». Royal Netherlands Academy of Arts and Sciences. Ανακτήθηκε στις 19 Ιουλίου 2015.
  15. Record Αρχειοθετήθηκε 26 October 2020 στο Wayback Machine. στα αρχεία της Εταιρείας
  16. «Third ATV named after Edoardo Amaldi». ESA Bulletin (142): 59. 2010. ISSN 0376-4265.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]