Αλλαγές

Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
 
Τον Ιούλιο, ο Ivan Šubašić σχημάτισε τη νέα γιουγκοσλαβική εξόριστη κυβέρνηση, η οποία δεν περιλάμβανε τον Μιχαίλοβιτς ως υπουργό. Ο Μιχαϊλόβιτς, ωστόσο, παρέμεινε ο επίσημος προϊστάμενος του Γιουγκοσλαβικού Στρατού. Στις 29 Αυγούστου, κατόπιν σύστασης της κυβέρνησής του, ο βασιλιάς Πέτερ διέλυσε με βασιλικό διάταγμα την Ανώτατη Διοίκηση, καταργώντας κατά συνέπεια τη θέση του Μιχαίλοβιτς. Στις 12 Σεπτεμβρίου, ο βασιλιάς Πέτρος έστειλε ένα μήνυμα από το Λονδίνο, ανακοινώνοντας την ουσία του διατάγματος της 29ης Αυγούστου και καλώντας όλους τους Σέρβους, τους Κροάτες και τους Σλοβένους να «ενταχθούν στον Εθνικό Απελευθερωτικό Στρατό υπό την ηγεσία του στρατάρχη Τίτο». Ανακήρυξε επίσης ότι καταδίκασε σθεναρά την "κατάχρηση του ονόματος του βασιλιά και της εξουσίας του Κορώνα με την οποία έγινε προσπάθεια να δικαιολογήσει τη συνεργασία με τον εχθρό". Αν και ο βασιλιάς δεν ανέφερε τον Μιχαϊλόβιτς, ήταν σαφές ποιος εννοούσε. Σύμφωνα με το δικό του λογαριασμό, ο Πέτρος είχε αποκτήσει μετά από έντονες συνομιλίες με τους Βρετανούς να μην πει μια λέξη άμεσα εναντίον του Μιχαΐλοβιτς. Το μήνυμα είχε καταστρεπτική επίδραση στο ηθικό των Τσέτνικων. Πολλοί άνδρες άφησαν τον Μιχαλοβίκο μετά την εκπομπή. άλλοι παρέμειναν από την πίστη σε αυτόν. [156]
 
Στις 10 Δεκεμβρίου ο Τσώρτσιλ συναντήθηκε με το Βασιλιά Πέτρο Β στο Λονδίνο και του είπε ότι διέθετε αδιάσειστες αποδείξεις για τη συνεργασία του Μιχαήλοβιτς με τον εχθρό και ότι πρέπει να απομακρυνθεί από το Γιουγκοσλαβικό υπουργικό συμβούλιο. Επίσης στις αρχές Δεκεμβρίου ο Μιχαήλοβιτς κλήθηκε να αναλάβει μια σημαντική αποστολή δολιοφθοράς εναντίον των σιδηροδρόμων, που αργότερα ερμηνεύτηκε ως μια "τελευταία ευκαιρία" για να εξιλεωθεί. Ωστόσο, ενδεχομένως μην συνειδητοποιώντας πώς είχε εξελιχθεί η πολιτική των Συμμάχων, δεν έδωσε το πράσινο φως.{{sfn|Roberts|1973|pp=178–180}} Στις 12 Ιανουαρίου 1944 η SOE στο Κάιρο έστειλε έκθεση στο Υπουργείο Εξωτερικών, αναφέροντας ότι οι διοικητές του Μιχαήλοβιτς είχαν συνεργαστεί με τους Γερμανούς και τους Ιταλούς και ότι ο ίδιος είχε ανεχθεί και σε ορισμένες περιπτώσεις ενέκρινε τις πράξεις τους. Αυτό επιτάχυνε την απόφαση της Βρετανίας να αποσύρει τους τριάντα αξιωματικούς-συνδέσμους της στο Μιχαήλοβιτς{{sfn|Roberts|1973|p=197}}. Η αποστολή αποσύρθηκε ουσιαστικά την άνοιξη του 1944. Τον Απρίλιο, ένα μήνα πριν από την αναχώρησή του, ο αξιωματικός-σύνδεσμος Aρμστρονγκ σημείωσε ότι ο Μιχαήλοβιτς ήταν ενεργός ως επί το πλείστον στην προπαγάνδα ενάντια στον άξονα, ότι είχε αφήσει ανεκμετάλλευτες πολλές ευκαιρίες για σαμποτάζ τους τελευταίους έξι ή οκτώ μήνες και ότι οι προσπάθειες πολλών ηγετών των Τσέτνικ να ακολουθήσουν τις εντολές του Μιχαήλοβιτς για αδράνεια είχαν καταλήξει σε σύμφωνα μη επίθεσης με τα στρατεύματα του Άξονα, αν και η αποστολή δεν είχε καμία απόδειξη συνεργασίας με τον εχθρό{{sfn|Roberts|1973|p=225}}.
 
Εν τω μεταξύ ο Μιχαήλοβιτς προσπάθησε να βελτιώσει την οργάνωση του κινήματος του. Στις 25 Ιανουαρίου 1944, με τη βοήθεια του Ζίβκο Τοπάλοβιτς, οργάνωσε στο Μπα, ένα χωριό κοντά στη , μια συνάντηση των Τσέτνικ που αποσκοπούσε επίσης να απομακρύνει τη σκιά του προηγούμενου συνεδρίου που είχε γίνει στο Μαυροβούνιο. Στο νέο συνέδριο συμμετείχαν 274 άτομα, που εκπροσωπούσαν διάφορα κόμματα και αποσκοπούσαν να αντιδράσουν στην αυθαίρετη συμπεριφορά ορισμένων διοικητών. Αναφέρθηκε οργάνωση μιας νέας, δημοκρατικής, ενδεχομένως ομοσπονδιακής, Γιουγκοσλαβίας, παρόλο που οι προτάσεις παρέμειναν ασαφείς και έγινε έκκληση να συμμετέχει ακόμη και το KΚΓ (Κομμουνιστικό Κόμμα της Γιουγκοσλαβίας). Η διοικητική δομή των Τσέτνικ αναδιοργανώθηκε επίσημα. Ο Τζούρισιτς εξακολουθούσε να είναι υπεύθυνος για το Μαυροβούνιο και ο Τζούγιτς για τη Δαλματία, αλλά ο Γέβντεβιτςαποκλείστηκε. Οι Γερμανοί και οι Βούλγαροι αντέδρασαν στο συνέδριο διεξάγοντας μια επιχείρηση εναντίον των Τσέτνικ στη βόρεια Σερβία το Φεβρουάριο, σκοτώνοντας 80 και συλλαμβάνοντας 913.{{sfn|Pavlowitch|2007|pp=223–226}}
 
Μετά το Μάιο και την απόσυρση της Βρετανικής αποστολής, ο Μιχαήλοβιτς συνέχισε τη μετάδοση ραδιοφωνικών μηνυμάτων προς τους Συμμάχους και την κυβέρνησή του, αλλά δεν λάβαινε πλέον απάντηση.
 
Τον Ιούλιο και τον Αύγουστο του 1944 ο Μιχαήλοβιτς διέταξε τις δυνάμεις του να συνεργαστούν με το [[Γραφείο Στρατηγικών Υπηρεσιών]] (OSS) και την 60η Μοίρα Μεταφορέων Στρατιωτών (TCS) για την επιτυχή διάσωση εκατοντάδων καταρριφθέντων Συμμαχικών αεροπόρων από τον Αύγουστο ως το Δεκέμβριο του 1944, στην αποκληθείσα ''Επιχείριση Χάλιαρ''.{{sfn|Roberts|1973|pp=245–257}}{{sfn|Tomasevich|1975|p=378}} Γι 'αυτό του απονεμήθηκε μετά θάνατον το παράσημο της Λεγεώνας της Τιμής από τον Πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών [[Χάρυ Τρούμαν]]. Λεπτομέρειες αυτής της αποστολής διάσωσης περιγράφονται στο ΄''Οι Ξεχασμένοι 500'' του Γκρέγκορι Φρήμαν, που δημοσιεύτηκε το 2007.[http://www.gregoryafreeman.com/forgotten500.html]
 
Σύμφωνα με τον ιστορικό Mάρκο Aτίλα Χωρ "Σε άλλες περιπτώσεις όμως οι Τσέτνικ του Μιχαήλοβιτς διέσωσαν Γερμανούς αεροπόρους και τους παρέδωσαν με ασφάλεια στις Γερμανικές ένοπλες δυνάμεις ... Οι Αμερικανοί, με ασθενέστερη παρουσία μυστικών υπηρεσιών στα Βαλκάνια από τους Βρετανούς, ήταν σε μικρότερη επαφή με την πραγματικότητα του Γιουγκοσλαβικού εμφυλίου πολέμου. Ηταν συνεπώς λιγότερο ενθουσιώδεις από τους Βρετανούς υπέρ της εγκατάλειψης του αντικομμουνιστή Μιχαήλοβιτς και πιο επιφυλακτικοί προς τους Παρτιζάνους ». Πολλοί Γιουγκοσλάβοι διασώθηκαν επίσης στην Επιχείριση Χάλιαρ, μαζί με τον Τοπάλοβιτς και προσπάθησαν να αντλήσουν περισσότερη υποστήριξη στο εξωτερικό για το κίνημα του Μιχαήλοβιτς, αλλά ήταν πολύ αργά για να αναστρέψει την πολιτική των συμμάχων.{{sfn|Roberts|1973|pp=253–254}} Οι Ηνωμένες Πολιτείες έστειλαν επίσης μια αποστολή στο Μιχαήλοβιτς το Μάρτιο, αλλά αποσύρθηκαν όταν ο Τσώρτσιλ ενημέρωσε το Ρούσβελτ ότι όλη η υποστήριξη πρέπει να διατεθεί στον Τίτο και ότι θα συνέβαινε "πλήρες χάος" αν οι Αμερικανοί υποστήριζαν επίσης το Μιχαήλοβιτς{{sfn|Roberts|1973|pp=245–257}}.
 
Τον Ιούλιο ο Iβαν Σούμπασιτς σχημάτισε τη νέα Γιουγκοσλαβική εξόριστη κυβέρνηση, που δεν περιλάμβανε το Μιχαήλοβιτς ως υπουργό. Ο Μιχαήλοβιτς ωστόσο παρέμεινε ο επίσημος επικεφαλής του Γιουγκοσλαβικού Στρατού. Στις 29 Αυγούστου, κατόπιν σύστασης της κυβέρνησής του, ο Βασιλιάς Πέτρος διέλυσε με βασιλικό διάταγμα την Ανώτατη Διοίκηση, καταργώντας κατά συνέπεια τη θέση του Μιχαήλοβιτς, και στις 12 Σεπτεμβρίου έστειλε ένα μήνυμα από το Λονδίνο, ανακοινώνοντας την ουσία του διατάγματος της 29ης Αυγούστου και καλώντας όλους τους Σέρβους, τους Κροάτες και τους Σλοβένους να «ενταχθούν στον Εθνικό Απελευθερωτικό Στρατό υπό την ηγεσία του στρατάρχη Τίτο». Διακήρυξε επίσης ότι καταδίκαζε έντονα την "κατάχρηση του ονόματος του Βασιλιά και της εξουσίας του Στέμματος με την οποία είχε γίνει προσπάθεια να δικαιολογηθεί η συνεργασία με τον εχθρό". Αν και ο Βασιλιάς δεν ανέφερε το Μιχαήλοβιτς, ήταν σαφές ποιον εννοούσε. Σύμφωνα με τη δική του περιγραφή ο Πέτρος είχε πειστεί μετά από έντονες συνομιλίες με τους Βρετανούς να μην πει ούτε λέξη άμεσα εναντίον του Μιχαήλοβιτς. Το μήνυμα είχε καταστρεπτική επίδραση στο ηθικό των Τσέτνικ. Πολλοί άνδρες εγκατέλειψαν το Μιχαήλοβιτς μετά την εκπομπή.{{sfn|Roberts|1973|pp=258–260}}
 
== Παραπομπές ==
Ανώνυμος χρήστης

Μενού πλοήγησης