Γόμφοι Τρικάλων: Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων
Διοικητικές μεταβολές τέλος |
→Διοικητικές μεταβολές: τυπο |
||
Γραμμή 84: | Γραμμή 84: | ||
* Το [[2010]], με την εφαρμογή του ''[[Πρόγραμμα «Καλλικράτης»|προγραμματος Καλλικράτης]]'' (νόμος 3852/2010), ο οικισμός αποσπάται από το δήμο Γόμφων και προσαρτάται στο [[Δήμος Πύλης|δήμο Πύλης]].<ref name=":14">«[https://www.eetaa.gr/metaboles/fek/2010/fek_87a_2010.pdf ΦΕΚ 87Α - 07/06/2010]» σελ. 1793, γραμμή 45.1 (σελ. 9 του pdf ), από [https://www.eetaa.gr/index.php?tag=oikmet_details&id=13844 ΕΕΤΑΑ]. [https://web.archive.org/web/20180227062508/https://www.eetaa.gr/metaboles/fek/2010/fek_87a_2010.pdf Αρχειοθετήθηκε] 27/02/2018. Ανακτήθηκε 27/02/2018.</ref> |
* Το [[2010]], με την εφαρμογή του ''[[Πρόγραμμα «Καλλικράτης»|προγραμματος Καλλικράτης]]'' (νόμος 3852/2010), ο οικισμός αποσπάται από το δήμο Γόμφων και προσαρτάται στο [[Δήμος Πύλης|δήμο Πύλης]].<ref name=":14">«[https://www.eetaa.gr/metaboles/fek/2010/fek_87a_2010.pdf ΦΕΚ 87Α - 07/06/2010]» σελ. 1793, γραμμή 45.1 (σελ. 9 του pdf ), από [https://www.eetaa.gr/index.php?tag=oikmet_details&id=13844 ΕΕΤΑΑ]. [https://web.archive.org/web/20180227062508/https://www.eetaa.gr/metaboles/fek/2010/fek_87a_2010.pdf Αρχειοθετήθηκε] 27/02/2018. Ανακτήθηκε 27/02/2018.</ref> |
||
Σήμερα, μετά τη τελευταία μεταβολή του 2010 (''πρόγραμμα Καλλικράτης''), |
Σήμερα, μετά τη τελευταία μεταβολή του 2010 (''πρόγραμμα Καλλικράτης''), υπάγεται στη δημοτική ενότητα Γόμφων του δήμου Πύλης της περιφερειακής ενότητας Τρικάλων.<ref name=":1" /> |
||
== Παραπομπές == |
== Παραπομπές == |
Έκδοση από την 21:19, 16 Οκτωβρίου 2018
Συντεταγμένες: 39°27′49″N 21°41′33″E / 39.46361°N 21.69250°E
Γόμφοι | |
---|---|
Διοίκηση | |
Χώρα | Ελλάδα |
Δήμος | Πύλης |
Γεωγραφία | |
Νομός | Τρικάλων |
Πληροφορίες | |
Παλαιά ονομασία | Ραψίστα |
Οι Γόμφοι είναι χωριό 962 κατοίκων (απογραφή 2011)[1] του Νομού Τρικάλων και αποτελούν το νοτιοανατολικό άκρο του Δημοτικής Ενότητας Γόμφων του Δήμου Πύλης.
Η παλιά ονομασία του οικισμού είναι "Ραψίστα"[2], ενώ η καινούργια προέρχεται από τον μεγάλης αρχαιολογικής σημασίας χώρο των αρχαίων Γόμφων. Ο χώρος αυτός βρίσκεται στα όρια με το Μουζάκι Καρδίτσας στη θέση «Επισκοπή», στην αριστερή όχθη του ποταμού Πάμισου. Σημαντικά ευρήματα υπάρχουν στη θέση Λογγαράκος αλλά και εντός του χωριού, όπου πολλές φορές έχουν βρεθεί τάφοι ή άλλα ευρήματα.
Ιστορία
Στην αρχαία εποχή ήταν πόλη υψηλής στρατηγικής σημασίας, ονομάστηκε "Φιλιππούπολη" προς τιμήν του Φιλίππου Β' της Μακεδονίας[3]. Τότε, γύρω στα 340 π.Χ., κόπηκαν τα πρώτα αργυρά νομίσματα και αργότερα χάλκινα με το όνομα Γόμφοι[4], με παραστάσεις του Διός Παλάμνιου ή Ακραίου.
Υπήρξε μήλο της έριδας μεταξύ Φιλίππου Ε' και του Αμυνάδρου, Βασιλιά των Αθαμανών, καθώς η αρχαία πόλη έλεγχε τις δύο εισόδους προς την αρχαία Αμβρακία (σημερινή Άρτα) και την Αθαμανία. Επίσης, αποτέλεσε ενεργό μέλος της Αιτωλικής Συμπολιτείας. Πολύ πιθανόν να μετονομάστηκε σε Φιλιππούπολη από τον Φίλιππο Ε΄.
Τελικά το 198 π.Χ., οι Γόμφοι περιέρχονται στο βασίλειο της Αθαμανίας του Αμύνανδρου. Κατά τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία αποτέλεσαν πέρασμα του ύπατου Πόλπιου Λίκινου Κράσσου και του Ιουλίου Καίσαρα στον δρόμο για την αναμέτρηση του με τον Πομπηίο, με υπερασπιστή τον Ανδροσθένη το Β'.
Κατά την περίοδο της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας υπάρχει αναφορά της αναστήλωσης των τειχών των Γόμφων από τον Ιουστινιανό, ενώ ο Ηράκλειος τους καθιέρωσε ως έδρα Επισκόπων. Στα νεότερα χρόνια αποτέλεσε κοινότητα, της οποίας ο πληθυσμός άρχισε να μειώνεται μετά το Β' Παγκόσμιο Πόλεμο και τον Εμφύλιο, καθώς οι κάτοικοι μετακινούνταν είτε σε μεγαλύτερες πόλεις είτε μετανάστευαν σε πλούσιες χώρες του εξωτερικού.
Πληθυσμιακή εξέλιξη
Έτος | 1883 | 1889 | 1896 | 1907 | 1920 | 1928 | 1940 | 1951 | 1961 | 1971 | 1981 | 1991 | 2001 | 2011 |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Πληθυσμός | 401 | 529 | 417 | 544 | 612 | 786 | 1085 | 1190 | 1289 | 1250 | 1207 | 1187 | 1054 | 962 |
Πηγές | [5] | [6] | [7] | [8] | [9] | [10] | [11] | [12] | [13] | [14] | [15] | [16] | [17] | [1] |
Διοικητικές μεταβολές
- Το 1883, ο οικισμός, με την τότε ονομασία Ραψίστα και πληθυσμό 401 κατοίκους, προσαρτάται στο δήμο Πιαλίων, με έδρα τον οικισμό Καρβουνολεπενίτσα τη σημερινή Πιαλεία.[5]
- Το 1912, αποφασίζεται οι οικισμοί που έχουν πάνω από 300 κατοίκους και σχολείο στοιχειώδους εκπαίδευσης, να αποτελέσουν αυτοτελείς κοινότητες. Οπότε ο οικισμός Ραψίστα αποσπάται από το δήμο Πιαλείας και ορίζεται έδρα της της νεοσυσταθείσας ομώνυμης κοινότητας.[18]
- Το 1930, ο οικισμός και η ομώνυμη κοινότητα μετονομάζονται σε Γόμφοι.[19]
- Το 1997, με την εφαρμογή του προγράμματος Καποδίστριας (νόμος 2539/97), ο οικισμός αποσπάται από την κοινότητα Γόμφων και προσαρτάται στο δήμο Γόμφων με έδρα τον οικισμό Λυγαριά.[20]
- Το 2010, με την εφαρμογή του προγραμματος Καλλικράτης (νόμος 3852/2010), ο οικισμός αποσπάται από το δήμο Γόμφων και προσαρτάται στο δήμο Πύλης.[21]
Σήμερα, μετά τη τελευταία μεταβολή του 2010 (πρόγραμμα Καλλικράτης), υπάγεται στη δημοτική ενότητα Γόμφων του δήμου Πύλης της περιφερειακής ενότητας Τρικάλων.[1]
Παραπομπές
- ↑ 1,0 1,1 1,2 «ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού», σελ. 10627 (σελ. 153 του pdf), και σε μορφή Excel «Πίνακας αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ Πληθυσμού-Απογραφής 2011» στην ιστοσελίδα της ΕΛΣΤΑΤ. Αρχειοθετήθηκε 24/11/2017. Ανακτήθηκε 09/01/2018.
- ↑ Η ονομασία αυτή αναφέρεται στο σιγίλιο του Αντωνίου Δ' (1393): «χωρίον ή Λαψίστα μετά του εν αυτώ πόρου (πορθμείου)», Θεσσαλικό Ημερολόγιο, τόμος ΙΒ', 1987
- ↑ Karditsa-net :: Οδηγός της περιοχής Καρδίτσας
- ↑ «Νόμισμα και κυριαρχία στη Θεσσαλία: Η περίπτωση των Γόμφων/Φιλιππουπόλεως». Το Νόμισμα στο Θεσσαλικό Χώρο, Πρακτικά Συνεδρίου Γ΄ Επιστημονικής Συνάντησης. Αθήνα. 2004. σελ. 541-554.
- ↑ 5,0 5,1 «ΦΕΚ 126Α - 02/04/1883» σελ. 660 (σελ. 18 του pdf), από ΕΕΤΑΑ. Αρχειοθετήθηκε 15/10/2018. Ανακτήθηκε 15/10/2018.
- ↑ Αναφέρονται 279 άρρενες και 250 θύλεις. «Πληθυσμός: απογραφή της 15-16 Απριλίου 1889», σελ. 151 (σελ. 174 του pdf), από ΕΛΣΤΑΤ. Αρχειοθετήθηκε 07/11/2017. Ανακτήθηκε 08/01/2018.
- ↑ Αναφέρονται 220 άρρενες και 197 θύλεις. «Στατιστικά αποτελέσματα της απογραφής του πληθυσμού κατά την 5-6 Οκτωβρίου 1896», σελ. 160 (σελ. 298 του pdf), από ΕΛΣΤΑΤ. Αρχειοθετήθηκε 07/11/2017. Ανακτήθηκε 08/01/2018.
- ↑ Αναφέρονται 274 άρρενες και 270 θήλεις. «Στατιστικά αποτελέσματα της γενικής απογραφής του πληθυσμού κατά την 27 Οκτωβρίου 1907», σελ. 423 (σελ. 426 του pdf), από ΕΛΣΤΑΤ. Αρχειοθετήθηκε 07/11/2017. Ανακτήθηκε 08/01/2018.
- ↑ Αναφέρονται 321 άρρενες και 291 θήλεις. «Πληθυσμός του Βασιλείου της Ελλάδος κατά την απογραφή της 19 Δεκεμβρίου 1920», σελ. 295 (σελ. 316 του pdf), από ΕΛΣΤΑΤ. Αρχειοθετήθηκε 07/06/2015. Ανακτήθηκε 08/01/2018.
- ↑ Αναφέρονται 423 άρρενες και 363 θήλεις. «Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφήν της 15-16 Μαϊου 1928», σελ. 335 (σελ. 355 του pdf), από ΕΛΣΤΑΤ. Αρχειοθετήθηκε 4/3/2016. Ανακτήθηκε 8/1/2018.
- ↑ Αναφέρονται 538 άρρενες και 547 θήλεις. «Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφήν της 16 Οκτωβρίου 1940», σελ. 370 (σελ. 392 του pdf), από ΕΛΣΤΑΤ. Αρχειοθετήθηκε 25/4/2017. Ανακτήθηκε 8/1/2018.
- ↑ «Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογαφήν της 7ης Απριλίου 1951», σελ. 171 (σελ. 171 του pdf), από ΕΛΣΤΑΤ. Αρχειοθετήθηκε 4/3/2017. Ανακτήθηκε 8/1/2018.
- ↑ «Αποτελέσματα της απογραφής πληθυσμού - κατοικιών της 19ης Μαρτίου 1961», Πίνακας 1, σελ. 193 (σελ. 263 του pdf), από ΕΛΣΤΑΤ. Αρχειοθετήθηκε 6/3/2017. Ανακτήθηκε 8/1/2018.
- ↑ «Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφήν της 14ης Μαρτίου 1971», σελ. 162 (σελ. 162 του pdf), από ΕΛΣΤΑΤ. Αρχειοθετήθηκε 24/10/2014. Ανακτήθηκε 8/1/2018.
- ↑ «Αποτελέσματα απογραφής πληθυσμού - κατοικιών της 5ης Απριλίου 1981», σελ. 350 (σελ. 350 του pdf), από ΕΛΣΤΑΤ. Αρχειοθετήθηκε 8/1/2018. Ανακτήθηκε 8/1/2018.
- ↑ «Πραγματικός πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφή της 17ης Μαρτίου 1991 κατά νομούς, επαρχίες, δήμους, κοινότητες και οικισμούς», σελ. 213 (σελ. 215 του pdf), από ΕΛΣΤΑΤ. Αρχειοθετήθηκε 20/08/2017. Ανακτήθηκε 08/01/2018.
- ↑ «Απογραφή πληθυσμού - κατοικιών της 18ης Μαρτίου 2001», σελ. 202 (σελ. 204 του pdf), από ΕΛΣΤΑΤ. Αρχειοθετήθηκε 29/07/2017. Ανακτήθηκε 08/01/2018.
- ↑ «ΦΕΚ 261Α 31/8/1912» σελ. 1517, γραμμή 44 (σελ. 5 του pdf), από ΕΕΤΑΑ. Αρχειοθετήθηκε 16/06/2012. Ανακτήθηκε 27/02/2018.
- ↑ «ΦΕΚ 251Α - 24/07/1930» σελ. 2123, γραμμή 51 (σελ. 3 του pdf), από ΕΕΤΑΑ. Αρχειοθετήθηκε 15/10/2018. Ανακτήθηκε 15/10/2018.
- ↑ «ΦΕΚ 244Α - 04/12/1997» σελ. 8828, γραμμή 45.3 (σελ. 40 του pdf ), από ΕΕΤΑΑ. Αρχειοθετήθηκε 30/03/2017. Ανακτήθηκε 27/02/2018.
- ↑ «ΦΕΚ 87Α - 07/06/2010» σελ. 1793, γραμμή 45.1 (σελ. 9 του pdf ), από ΕΕΤΑΑ. Αρχειοθετήθηκε 27/02/2018. Ανακτήθηκε 27/02/2018.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
- Ιστορία του Νομού Καρδίτσας-Αναφορά στην περιοχή των Γόμφων
- «Τα αρχαιολογικά ευρήματα στο Νομό Καρδίτσας». Karditsa News. 08/08/06. Ανακτήθηκε στις 09/01/19. Ελέγξτε τις τιμές ημερομηνίας στο:
|accessdate=, |date=
(βοήθεια) - Ψηφιακή Βιβλιοθήκη ΠΕΡΓΑΜΟΣ: "Ήθη και έθιμα εκ του χωρίου Γόμφοι, του νομού Τρικάλων Θεσσαλίας".
|