Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων του «Ουράνια σφαίρα»

Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
μ
μ.επιμέλεια
(Αναίρεση έκδοσης 6858351 από τον 2A02:587:7905:C600:80ED:364B:89D9:C078 (Συζήτηση))
Ετικέτα: Αναίρεση
μ (μ.επιμέλεια)
 
{{πηγές|8|01|2017}}
[[FileΑρχείο:Cellarius ptolemaic system c2.jpg|350px|thumb|Γεωκεντρική ιδεατή απεικόνιση της ουράνιας σφαίρας - 1660]]
'''Ουράνια σφαίρα''' ονομάζεται η ιδεατή σφαίρα επί της οποίας φέρονται να είναι καθηλωμένοι οι [[αστέρες]] και η οποία περιβάλλει τη [[Γη]]. Κέντρο αυτής είναι το κέντρο της [[Γη]]ς, πλην όμως λαμβάνεται συγκεκριμένα ο οφθαλμός του Γήινου παρατηρητή, με δεδομένο ότι η ακτίνα της Γης κρίνεται αμελητέα προς την ακτίνα της ουράνιας σφαίρας που θεωρείται σχεδόν άπειρη.
 
 
== Ορισμοί ==
* Η ιδεατή αυτή ουράνια σφαίρα περιστρέφεται από Α. προς Δ. γύρω από τον ''[[ουράνιοςΟυράνιος άξονας|ουράνιο άξονα]]'' (celestial axis), ολοκληρώνοντας μια πλήρη περιστροφή μέσα σε 24 [[αστρική ώρα|αστρικές ώρες]].
 
* Τα σημεία στα οποία ο ουράνιος άξονας τέμνει την ουράνια σφαίρα λέγονται <u>''[[ουράνιοι πόλοι</u>]]'' (celestial poles) <u>βόρειος</u>Βόρειος και <u>νότιοςΝότιος ουράνιοςΟυράνιος πόλος</u>Πόλος.
*Η ιδεατή αυτή ουράνια σφαίρα περιστρέφεται από Α. προς Δ. γύρω από τον ''[[ουράνιος άξονας|ουράνιο άξονα]]'' (celestial axis) ολοκληρώνοντας μια πλήρη περιστροφή μέσα σε 24 [[αστρική ώρα|αστρικές ώρες]].
* Οι [[μέγιστος κύκλος|μέγιστοι κύκλοι]] της ουράνιας σφαίρας που διέρχονται από τους ουράνιους πόλους, και που είναι άπειροι ονομάζονται ''ουράνιοι μεσημβρινοί'' ή [[Ωρικός κύκλος|ωρικοί κύκλοι]].
*Τα σημεία στα οποία ο ουράνιος άξονας τέμνει την ουράνια σφαίρα λέγονται <u>ουράνιοι πόλοι</u> (celestial poles) <u>βόρειος</u> και <u>νότιος ουράνιος πόλος</u>.
*Οι [[Και ο μέγιστος κύκλος|μέγιστοι κύκλοι]] της ουράνιας σφαίρας που διέρχονταιείναι απόκάθετος τουςπρος ουράνιουςτον πόλους,ουράνιο καιάξονα πουονομάζεται είναι''[[ουράνιος άπειροιισημερινός]]''. ονομάζονταιΟ <u>ουράνιοιουράνιος μεσημβρινοί</u>ισημερινός ήθεωρείται <u>ωρικοίπροέκταση κύκλοι</u>του (celestialγήινου meridiens)[[ισημερινός|ισημερινού]].
* Οι παράλληλοι κύκλοι εκατέρωθεν του ουράνιου ισημερινού ονομάζονται <u>ουράνιοι παράλληλοι</u> (celestial parallels).
*Και ο μέγιστος κύκλος της ουράνιας σφαίρας που είναι κάθετος προς τον ουράνιο άξονα ονομάζεται <u>[[ουράνιος ισημερινός]]</u> (celestial equator). Ο ουράνιος ισημερινός θεωρείται προέκταση του γήινου [[ισημερινός|ισημερινού]].
*Οι παράλληλοι κύκλοι εκατέρωθεν του ουράνιου ισημερινού ονομάζονται <u>ουράνιοι παράλληλοι</u> (celestial parallels).
 
== Θέσεις Ουράνιας σφαίρας ==
 
Λόγω της φαινομένης περιστροφής της ουράνιας σφαίρας, οι αστέρες φαίνονται ν΄ ανατέλλουν στο [[Ανατολή|ανατολικό τμήμα του ορίζοντα]], στη συνέχεια ν΄ αυξάνουν το [[αληθές ύψος|ύψος]] τους, μέχρι που φθάνουν στο μέγιστο αυτού κατά την άνω [[μεσημβρινή διάβαση]] και στη συνέχεια να ελαττώνουν αυτό μέχρι να μηδενισθεί οπότε και δύουν στο [[Δύση|δυτικό τμήμα του ορίζοντα]]. Όταν η [[απόκλιση αστέρος]] ('''δ''') παραμένει σταθερή η τεταρτοκυκλική τιμή του [[Αζιμούθ]] Ανατολής και Δύσης παραμένει η αυτή.
 
 
=== Κάθετη θέση ===
 
Κατ΄ αυτήν ο παρατηρητής βρίσκεται στον [[ισημερινός|ισημερινό]] όπου στη περίπτωση αυτή ο [[μαθηματικός ορίζοντας]] διέρχεται από τους Πόλους της Γης περιέχοντας τον άξονά της. Τότε οι [[κύκλος απόκλισης|κύκλοι απόκλισης]] των αστέρων είναι κάθετοι στον μαθηματικό ορίζοντα και παράλληλοι με τον ισημερινό. Τότε το ημερινό ή ημερήσιο τόξο όλων των αστέρων είναι ίσο με το νυκτερινό ανεξάρτητα της τιμής της απόκλισή τους ή αν είναι Βορεία ή Νοτία. Δηλαδή οι αστέρες 12 ώρες παραμένουν υπέρ τον ορίζοντα και 12 ώρες υπ΄ αυτόν.<br />
Συγκεκριμένα για τον Ήλιο και οποιαδήποτε εποχή θα παρατηρείται ίση διάρκεια ημέρας και νύκτας. Έτσι κατά την άνω [[μεσημβρινή διάβαση]] το [[αληθές ύψος]] θα ισούται με την [[πολική απόσταση]] και η [[ζενιθιακή απόσταση]] με την [[απόκλιση]].
 
=== Παράλληλη θέση ===
 
Κατ΄ αυτή τη θέση ο παρατηρητής βρίσκεται σ΄ ένα από τους Πόλους της Γης, οπότε ο μεν [[μαθηματικός ορίζοντας]] συμπίπτει με τον [[Ισημερινός|ισημερινό]], ο δε άξονας της ουράνιας σφαίρας με την κατακόρυφο Ζενίθ – Ναδίρ, συνεπώς λόγω θέσης με τον άξονα της Γης. Στη περίπτωση αυτή το φαινόμενο ανατολής και δύσης δεν λαμβάνει χώρα, διότι οι αστέρες ομώνυμης απόκλισης είναι συνεχώς ορατοί (αειφανείς), οι δε ετερώνυμοι πάντα αόρατοι (αφανείς). Στο γεγονός αυτό οφείλεται και η συνεχής πολική ημέρα ή νύκτα καθόσον επί 6 μήνες, όταν ο Ήλος έχει ομώνυμες αποκλίσεις παραμένει υπέρ του ορίζοντα με συνέπεια να παρατείνεται ομοίως και η ημέρα, ενώ αντίθετα τους υπόλοιπους 6 μήνες, που λαμβάνει ετερώνυμες αποκλίσεις, αυτός βρίσκεται κάτω του ορίζοντα με συνέπεια να υφίσταται ισόχρονη νύκτα.
 
 
=== Πλάγια θέση ===
 
Κατ΄ αυτή τη θέση ο επίγειος παρατηρητής βρίσκεται σε κάποιο ενδιάμεσο γεωγραφικό πλάτος μεταξύ του ισημερινού και ενός πόλου. Στη περίπτωση αυτή οι κύκλοι απόκλισης τέμνουν πλάγια τον ορίζοντα και οι αστέρες μπορεί ανάλογα της απόκλισής τους να είναι [[αμφιφανείς αστέρες|αμφιφανείς]], [[αειφανείς αστέρες|αειφανείς]] ή [[αφανείς αστέρες|αφανείς]].<br />
Το δε ημερήσιο τόξο δεν είναι ίσο με το νυκτερινό, εκτός αν ο αστέρας έχει απόκλιση μηδενική. Σ΄ αυτό ακριβώς οφείλεται η [[ισημερία]], δηλαδή η ίσης διάρκειας ημέρας και νύκτας που συμβαίνει δύο φορές κατ΄ έτος όταν ο Ήλιος λαμβάνει μηδενική απόκλιση.<br />
 
=== Παρατηρήσεις ===
[[FileΑρχείο:Mechanical celestial sphere by Johan Reinhold.jpg|150px|thumb|Εποπτική ουράνια σφαίρα του J. Reinhold]]
Επίσης με το όνομα «ουράνια σφαίρα», υφίσταται εποπτικό όργανο (αντίστοιχο με την «υδρόγειο σφαίρα» που δείχνει την επιφάνεια της Γης), στην επιφάνεια του οποίου απεικονίζονται στοιχεία του [[Σύμπαν|Σύμπαντος]], όπως είναι οι θέσεις των [[Αστέρας|αστέρων]] και των [[Αστερισμός|αστερισμών]] καθώς και οι διάφοροι κύκλοι του ουρανού ([[Ουράνιος ισημερινός]], [[Εκλειπτική]] κλπ). Μπορεί να περιστρέφεται σε άξονα (του κόσμου). Αυτό το όργανο χρησιμεύει μόνο για εκπαιδευτικούς σκοπούς ταχείας μελέτης των θέσεων των ουράνιων σωμάτων.
 
*[[Κατακόρυφος]]
*[[Ορίζοντας]]
 
 
{{Πύλη|Αστρονομία|P space.png}}
 
* [http://www.phy6.org/stargaze/Scelsph.htm Fixed pattern of distant stars], part of elementary astronomy course [http://www.phy6.org/stargaze/Sintro.htm From Stargazers to Starships]
 
 
[[Κατηγορία:Ουράνιο σύστημα συντεταγμένων]]
[[Κατηγορία:ΣφαιρικήΟυράνιο αστρονομίασύστημα συντεταγμένων|Σφαιρα]]
[[Κατηγορία:Σφαιρική αστρονομία|Ουρανια σφαιρα]]
32.187

επεξεργασίες

Μενού πλοήγησης