Μετάβαση στο περιεχόμενο

Διαβατά

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

Συντεταγμένες: 40°41′15″N 22°51′29″E / 40.68750°N 22.85806°E / 40.68750; 22.85806

Διαβατά
Τοποθεσία στο χάρτη
Τοποθεσία στο χάρτη
Διαβατά
40°41′15″N 22°51′29″E
ΧώραΕλλάδα
Διοικητική υπαγωγήΔήμος Δέλτα
Υψόμετρο20 μέτρα
Πληθυσμός10.205 (2021)
Ταχ. κωδ.57008
Τηλ. κωδ.231
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Τα Διαβατά είναι πόλη της Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης.[1][2]

Τα Διαβατά, μαζί με τον συνοικισμό Αγία Σοφία, αποτελούν τη δημοτική κοινότητα Διαβατών, που ανήκει στη δημοτική ενότητα Εχεδώρου, του Δήμου Δέλτα. Έχει πληθυσμό 10.205 κατοίκους σύμφωνα με την απογραφή του 2021.[3] Μαζί με τη Νέα Μαγνησία, με την οποία είναι ενωμένα οικιστικά, αποτελούν το Πολεοδομικό Συγκρότημα Ιωνίας.

Τα Διαβατά βρίσκονται βορειοδυτικά της Θεσσαλονίκης σε απόσταση 9 χιλιομέτρων. Επί Τουρκοκρατίας ονομάζονταν Δουδουλάρ και ήταν τσιφλίκι του Σκεντέρ πασά. Η ονομασία του προήλθε από κάποια όμορφη μουσουλμάνα που αποκαλούνταν «Ντουντού». Οι κάτοικοί του ήταν Σλαβόφωνοι και λειτουργούσε βουλγαρικό σχολείο.[4]

Μετά τη Συνθήκη της Λωζάνης το 1923 εγκαταστάθηκαν στα Διαβατά Έλληνες από τη Μικρά Ασία (Ιωνία) καθώς και αρμενόφωνοι Καυκάσιοι (Έλληνες προερχόμενοι από το Ερζιγκιάν της Μικράς Ασίας). Οι εγκατασταθεντες πρόσφυγες ανέρχονταν σε 562 άτομα.[5]

Μετονομάστηκε σε Διαβατά το 1926, λόγω της θέσης του που το καθιστά συγκοινωνιακό κόμβο, από την Επιτροπεία Τοπωνυμιών της Ελλάδος. Σήμερα τα Διαβατά αποτελούν το μεγαλύτερο πληθυσμιακό κέντρο του Δήμου Δέλτα[6][7][8].

Η εξέλιξη του πληθυσμού των Διαβατών έχει ως εξής:

Απογραφή Πληθυσμός
1940 979
1951 1.125
1961 1.707
1971 2.737
1981 3.375
1991 4.441
2001 7.863
2011 9.890
2021 10.205

Στον οικισμό βρίσκονται και δικαστικές φυλακές, στις οποίες λειτουργεί θεραπευτική κοινότητα του ΚΕΘΕΑ.[9]

  1. Εγκυκλοπαίδεια Νέα Δομή. 10. Αθήνα: Τεγόπουλος - Μανιατέας. 1996. σελ. 44.
  2. «Δημοτικά Διαμερίσματα – Δήμος Δέλτα». Ανακτήθηκε στις 2 Ιουνίου 2025.
  3. «ΦΕΚ αποτελεσμάτων Μόνιμου Πληθυσμού κατά οικισμό». www.statistics.gr. 7 Απριλίου 2024. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 1 Απριλίου 2025.
  4. Παπαδόπουλος, Στ. Ι (1975). «Η κατάσταση της παιδείας το 1906 στην ύπαιθρο του Κάζα Θεσσαλονίκης: (Μια ανέκδοτη έκθεση του Δημητρίου Μ. Σάρρου)» (PDF). Μακεδονικά. Θεσσαλονίκη: Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών. σελίδες 136 – 137.
  5. «Ο Δήμος Εχεδώρου - Ιστορία». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Ιουλίου 2017. Ανακτήθηκε στις 15 Μαρτίου 2016.
  6. «Δήμος Εχεδώρου, Διαβατά». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 27 Αυγούστου 2022. Ανακτήθηκε στις 19 Δεκεμβρίου 2012.
  7. Πανδέκτης, Μετονομασίες οικισμών, Διαβατά
  8. «Δήμος Εχεδώρου, Το Ντούντουλαρ (Διαβατά)». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 27 Αυγούστου 2022. Ανακτήθηκε στις 19 Δεκεμβρίου 2012.
  9. Αδάμος Ζαχαριάδης, Θεραπευτική κοινότητα στις φυλακές Διαβατών εγκαινιάζει ο Τσίπρας, CNN Greece, 3-11-2015.