Δήμος Θεσσαλονίκης

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Αυτό το λήμμα αφορά τον Δήμο Θεσσαλονίκης. Για την πόλη της Θεσσαλονίκης, δείτε: Θεσσαλονίκη.
Δήμος Θεσσαλονίκης
Δήμος

Σημαία

Έμβλημα

2011 Dimos Thessalonikis.png

Χώρα Flag of Greece.svg Ελλάδα
Έδρα Θεσσαλονίκη
Διοίκηση  
 • Δήμαρχος Γιάννης Μπουτάρης
Διοικητική διαίρεση  
 • Αποκ. διοίκηση Μακεδονίας - Θράκης
 • Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας
 • Περιφ. ενότητα Θεσσαλονίκης
Διαμέρισμα Μακεδονία
Πληθυσμός 324.766 (απογραφή 2011)
Ιστότοπος

Ο Δήμος Θεσσαλονίκης είναι ο δεύτερος σε πληθυσμό δήμος της Ελλάδας μετά τον Δήμο Αθηναίων και με βάση την απογραφή του 2011 έχει μόνιμο πληθυσμό 324.766 κατοίκους[1]. Καταλαμβάνει κυρίως την κεντρική έκταση της πόλης της Θεσσαλονίκης με το ιστορικό της κέντρο και τις περιοχές γύρω από αυτό, καθώς και τις συνοικίες που εκτείνονται προς τα ανατολικά της πόλης. Στην έκταση του Δήμου Θεσσαλονίκης βρίσκονται τα κυριότερα αξιοθέατα και μνημεία της Θεσσαλονίκης. Ο Δήμος διοργανώνει πολιτιστικές εκδηλώσεις όπως τα Δημήτρια και κατέχει έναν τηλεοπτικό (TV 100) και τρεις ραδιοφωνικούς σταθμούς (FM 100, FM 100,6 και FM 101).

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Δήμος Θεσσαλονίκης ιδρύθηκε το 1869, στο πλαίσιο της αναβάθμισης της οθωμανικής αυτοκρατορίας με την εισαγωγή νέων διοικητικών μεταρρυθμίσεων στην αναχρονιστική οθωμανική διοίκηση.

Δημοτικές κοινότητες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Δήμος Θεσσαλονίκης, σύμφωνα με το Πρόγραμμα Καλλικράτης, χωρίζεται σε δύο δημοτικές ενότητες (Θεσσαλονίκης και Τριανδρίας), ενώ η ενότητα Θεσσαλονίκης χωρίζεται σε 5 δημοτικές κοινότητες (προηγουμένως γνωστά ως δημοτικά διαμερίσματα σύμφωνα με το Σχέδιο Καποδίστριας):

  • Α' Δημοτική Κοινότητα: περιλαμβάνει το ιστορικό κέντρο και την περιοχή του Πεδίου του Άρεως (ΑΠΘ, ΔΕΘ) και αποτελείται από τις συνοικίες: Φραγκομαχαλάς, Άνω Λαδάδικα, Λαδάδικα, Βαρδάρης, Αριστοτέλους, Άγιος Δημήτριος (η καρδιά της κάτω πόλης, εκεί βρίσκεται η Αρχαία Αγορά και ο βυζαντινός Μεγαλοφόρος, παλιά της ονομασία ήταν Ομφαλός), Αγία Σοφία, Καπάνι, Άθωνος, Διαγώνιος, Ναυαρίνου, Ροτόντα, Σαράντα Εκκλησιές, Ιπποδρόμιο, Λευκός Πύργος. Πληθυσμός σύμφωνα με την απογραφή του 2001: 53.017.
  • Β' Δημοτική Κοινότητα: περιλαμβάνει την περιοχή πέραν των Βυζαντινών δυτικών τειχών και την περιοχή των Δώδεκα Αποστόλων και αποτελείται από τις συνοικίες: Βαρδάρης, Παναγία Φανερωμένη, Ξηροκρήνη, Σιδηροδρομικός Σταθμός, Ξυλάδικα, Παλαιός Σταθμός, Μπεχτσινάρι, Σφαγεία-Ιχθυόσκαλα, Λαχανόκηποι. Πληθυσμός σύμφωνα με την απογραφή του 2001: 35.962.
  • Γ' Δημοτική Κοινότητα: περιλαμβάνει τις περιοχές της Άνω Πόλης και του Επταπυργίου (βυζαντινής Ακρόπολης) και χωρίζεται στις συνοικίες: Τσινάρι, Διοικητήριο, Βλατάδων, Ταξιάρχες, Κουλέ Καφέ, Πορτάρα, Άγιοι Ανάργυροι, Κάστρα, Επταπύργιο (Ακρόπολη). Πληθυσμός σύμφωνα με την απογραφή του 2001: 31.805.
  • Δ' Δημοτική Κοινότητα: περιλαμβάνει την περιοχή της Τούμπας και χωρίζεται στις συνοικίες: Άνω Τούμπα, Κάτω Τούμπα, Άγιος Φανούριος, Δόξα, Κρυονέρι, Μαλακοπή. Πληθυσμός σύμφωνα με την απογραφή του 2001: 92.882.
  • Ε' Δημοτική Κοινότητα: περιλαμβάνει την πυκνοκατοικημένη περιοχή του Φαλήρου και τις περιοχές Χαριλάου και Ντεπώ. Χωρίζεται στις συνοικίες: Ανάληψη (Παλαιές Εξοχές ή Πύργοι), Αγία Τριάδα (Φάληρο), Σαλαμίνα, Κηφισιά, Βυζάντιο, Τροχιοδρομικών, Νέα Ελβετία, Αλλατίνη, Άγιος Ελευθέριος (Ντεπώ), Οικισμός Ουζιέλ. Πληθυσμός σύμφωνα με την απογραφή του 2001: 150.321.
  • Δημοτική Ενότητα Τριανδρίας: περιλαμβάνει τη συνοικία της Τριανδρίας και χωρίζεται στις γειτονιές Άνω Τριανδρία (Άγιος Σπυρίδων) και Νησάκι. Μέχρι το 1982 η Τριανδρία ήταν κοινότητα, το έτος 1983 αναγνωρίστηκε ως Δήμος και το 2011 ενσωματώθηκε στον Δήμο Θεσσαλονίκης. Πληθυσμός σύμφωνα με την απογραφή του 2001: 11.289.

Σήμερα ο πληθυσμός του Δήμου Θεσσαλονίκης (μαζί με την δημοτική ενότητα Τριανδρίας) καταγράφεται σε 324.766 κατοίκους σύμφωνα με την απογραφή του 2011.

Πολιτιστικές υποδομές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πολιτιστικά κέντρα-μνημεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

H Δημοτική Πινακοθήκη Θεσσαλονίκης (Κάζα Μπιάνκα ή Βίλλα Μπιάνκα).

Υπό τη διαχείριση του Δήμου Θεσσαλονίκης βρίσκονται διάφοροι χώροι πολιτισμού όπως οι εξής[2]:

  1. Κέντρο Ιστορίας Θεσσαλονίκης
  2. Κέντρο Αρχιτεκτονικής
  3. Βαφοπούλειο Πνευματικό Κέντρο
  4. Δημοτικό Θέατρο "Άνετον"
  5. LABattoir - Πολιτιστικό Κέντρο Δήμου Θεσσαλονίκης (διατηρητέο κτίριο παλαιών σφαγείων)[3]
  6. Δημοτική Πινακοθήκη (Κάζα Μπιάνκα)
  7. Αλατζά Ιμαρέτ
  8. Γενί Τζαμί (παλαιό Αρχαιολογικό Μουσείο)
  9. Αρχοντικό Αναγεννήσεως (Βίλλα Πετρίδη)
  10. Βίλλα Μορντώχ

Βιβλιοθήκες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στον Δήμο Θεσσαλονίκης λειτουργεί το πυκνότερο δίκτυο δημοτικών βιβλιοθηκών πανελλαδικά που αποτελείται από 17 βιβλιοθήκες εκ των οποίων οι 6 είναι σχεδιασμένες αποκλειστικά για παιδιά. Υπάρχουν επίσης μία Πρότυπη Σχολική Βιβλιοθήκη, μία Κινητή Παιδική Βιβλιοθήκη, ενώ οι συλλογές των υπολοίπων 9 είναι μικτές[4]:

  • Κεντρική Δημοτική Βιβλιοθήκη, (Εθνικής Αμύνης 27)
  • Παιδική Βιβλιοθήκη Ξηροκρήνης, (Γρηγορίου Κολωνιάρη 23)
  • Παιδική Βιβλιοθήκη Άνω Πόλης, (Κρίσπου 7)
  • Παιδική Βιβλιοθήκη Δελφών, (Δελφών 208 και Ορεστιάδος 3)
  • Παιδική Βιβλιοθήκη Σταθμού, (Μοναστηρίου 93 Β)
  • Παιδική Βιβλιοθήκη Καλλιθέας, (Αρχαιοτήτων 13)
  • Παιδική Κινητή Βιβλιοθήκη, (Δελφών 208 και Ορεστιάδος 3)
  • Παιδική Βιβλιοθήκη Ορέστου, (Ορέστου 33 και Χαλκιδικής 8)
  • Πρότυπη Σχολική Βιβλιοθήκη, (Κασσάνδρου 17-19)
  • Βιβλιοθήκη Ξηροκρήνης, (Μοναστηρίου 93 Β)
  • Βιβλιοθήκη Άνω Τούμπας, (Λαμπράκη 187)
  • Βιβλιοθήκη Άνω Πόλης, (Κρίσπου 7)
  • Βιβλιοθήκη Κ. Τούμπας "Γιώργος Ιωάννου", (Πυλαίας 59)
  • Βιβλιοθήκη Κωνσταντινουπόλεως, (Κωνσταντινουπόλεως 45)
  • Βιβλιοθήκη Σαράντα Εκκλησιών, (Γεωργίου Βιζυηνού 57)
  • Βιβλιοθήκη Τριανδρίας, (Αμοργού 29)
  • Βιβλιοθήκη Χαριλάου, (Νικάνορος 3)

Αστικό Περιβάλλον[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Δήμος Θεσσαλονίκης αποτελεί τον πρώτο Δήμο στην Ελλάδα που δημιούργησε αστικούς αμπελώνες και ελαιώνες. Ο αστικός αμπελώνας βρίσκεται έναντι του Καυτατζογλείου Σταδίου ενώ ο αστικός ελαιώνας δημιουργείται στην Ξηροκρήνη με φύτευση εκατό ελαιόδεντρων.

Δημοτικές εκλογές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στις δημοτικές εκλογές του 2010, που διεξήχθησαν στις 7 Νοεμβρίου, προηγήθηκε στον πρώτο γύρο ο υποψήφιος που στηριζόταν από τη Νέα Δημοκρατία Κωνσταντίνος Γκιουλέκας, με ποσοστό 37,91%, ακολουθούμενος από τον υποψήφιο που στηριζόταν από τη Δημοκρατική Αριστερά και το ΠΑΣΟΚ Γιάννη Μπουτάρη, που συγκέντρωσε ποσοστό 33,58%. Στις επαναληπτικές εκλογές που διεξήχθησαν στις 14 Νοεμβρίου 2010, δήμαρχος Θεσσαλονίκης εξελέγη ο Γιάννης Μπουτάρης, ανατρέποντας τα αποτελέσματα του πρώτου γύρου καθώς κατόρθωσε να συγκεντρώσει ποσοστό 50,16% έναντι 49,84% του αντιπάλου του Κωνσταντίνου Γκιουλέκα. Η συμμετοχή των ψηφοφόρων στον πρώτο γύρο ήταν 54,07% ενώ στον δεύτερο 45,93%[5]


Δημοτικές εκλογές δήμου Θεσσαλονίκης, 7 και 14 Νοεμβρίου 2010
Υποψήφιος - Συνδυασμός (κόμμα) %
1ου γύρου
Ψήφοι
1ου γύρου
%
2ου γύρου
Ψήφοι
2ου γύρου
Σύνολο εδρών
Γιάννης Μπουτάρης / ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ (Δημοκρατική Αριστερά - ΠΑΣΟΚ - Δράση) 33,58 41.735 50,16 52.174 29
Κωνσταντίνος Γκιουλέκας / ΟΜΑΔΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ (ΝΔ) 37,91 47.113 49,84 51.845 13
Σωτήρης Ζαριανόπουλος / ΛΑΪΚΗ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ (ΚΚΕ) 9,50 11.802 2
Στέλιος Παπαθεμελής / ΥΠΕΡΚΟΜΜΑΤΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΚΙΝΗΜΑ (Δημοκρατική Αναγέννηση) 6,04 7.509 2
Τριαντάφυλλος Μηταφίδης / ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΑΝΟΙΧΤΗ ΠΟΛΗ (ΣΥΡΙΖΑ) 3,67 4.557 1
Αρμόδιος Στεργίου / ΕΞΟΥΣΙΑ ΠΟΛΙΤΩΝ (ΛΑ.Ο.Σ.) 3,58 4.448 1
Χρήστος Μάτης / ΕΝΕΡΓΟΙ ΠΟΛΙΤΕΣ (Οικολόγοι Πράσινοι) 3,45 4.284 1
Ζήσης Κλεισιάρης / ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΑΝΑΤΡΟΠΗΣ (ΑΝΤΑΡΣΥΑ) 1,28 1.595 -
Κων/νος Βασιλικός / ΕΘΝΙΚΗ ΑΝΑΓΚΗ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ (Χρυσή Αυγή) 1,00 1.247 -

Δήμαρχοι Θεσσαλονίκης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Λευκός Πύργος

Δήμαρχοι Θεσσαλονίκης έχουν διατελέσει κατά τον τελευταίο ενάμιση αιώνα οι ακόλουθοι:

  • Σουλεϊμάν Σουντί Βέης (1869)
  • Αγχιάχ Εφέντης (1870)
  • Αχμέτ Ρεούφ (1871-1874)
  • Μεχμέτ Πασάς (1874)
  • Φαΐκ Βέης (1875)
  • Μεχμέτ Τεφίκ (1876)
  • Ακίφ Βέης (1877)
  • Αρίφ Βέης (1878-1880)
  • Σουκρή Βέης (1880-1882)
  • Αλή Ορφή Εφέντης (1882)
  • Αλή Εφέντης Μουσά Ζαδέ] (1882-1884)
  • Αλή Εφέντης (1884)
  • Αρίφ Βέης (1885)
  • Ιμπραήμ Βέης (1886-1889)
  • Ιμπραήμ Ναμίκ Βέης (1889-1893)
  • Αχμέντ Χαμντί Μπέης (1893-1895)
  • Ρεΐς Βεκιλί Κερίμ Βέης (1895-1897)
  • Ρεΐς Βεκιλί Χασάν Χουσνί Εφέντης (1897-1901)
  • Αχμέντ Χαμντί Μπέης (1901-1907)
  • Τεφβίκ Βέης (1907)
  • Αχμέντ Χαμντί Μπέης (1907-1908)
  • Οσμάν Αδήλ Βέης (1908)
  • Χουλουσή Βέης (1908)
  • Οσμάν Σαΐτ Ιμπν Χακή Βέης (1908-1909)
  • Ισμαήλ Εφέντης (1909-1910)
  • Τεβφίκ Βέης (1910-1912)
  • Οσμάν Σαΐτ Ιμπραήμ Χακή Βέης (1912-1916)
  • Κωνσταντίνος Αγγελάκης (18 Αυγούστου 1916-15 Νοεμβρίου 1920)
  • Οσμάν Σαΐτ Ιμπραήμ Χακή Βέης (15 Νοεμβρίου 1920-22 Σεπτεμβρίου 1922)
  • Αθανάσιος Καλλιδόπουλος (22 Σεπτεμβρίου 1922-8 Δεκεμβρίου 1922)
  • Πέτρος Συνδίκας (bg) (1922-1926)
  • Γεώργιος Ζαρούκας (20 Ιανουαρίου 1926-28 Φεβρουαρίου 1926)
  • Νικόλαος Μάνος (Αύγουστος 1929-19 Οκτωβρίου 1930)
  • Χαρίσιος Βαμβακάς (1931-1933)
  • Νικόλαος Μάνος (1934-1 Απριλίου 1937)
  • Κωνσταντίνος Μερκουρίου (1 Απριλίου 1937-22 Φεβρουαρίου 1943)
  • Γεώργιος Σερεμέτης (23 Φεβρουαρίου 1943-28 Οκτωβρίου 1944)
  • Δ. Καβάδας (Νοέμβριος 1944-Ιανουάριος 1945)
  • Π. Σταθακόπουλος (18 Ιανουαρίου 1945-19 Φεβρουαρίου 1945)
  • Πέτρος Λεβής (20 Φεβρουαρίου 1945-29 Μαΐου 1946)
  • Χρήστος Κωνσταντίνου (29 Μαίου 1946-23 Αυγούστου 1950)
  • Ιωάννης Μάνεσης (23 Αυγούστου 1950-7 Ιουνίου 1951)
  • Παντελής Πετρακάκης (7 Ιουνίου 1951-1955)
  • Μηνάς Πατρίκιος (1955-1959)
  • Ιωάννης Παπαηλιάκης (1959-1964)
  • Κωνσταντίνος Τσίρος (1964-5 Αυγούστου 1967)
  • Βύρων Αντωνιάδης (5 Αυγούστου 1967-12 Απριλίου 1968)
  • Αλέξανδρος Κωνσταντινίδης (12 Απριλίου 1968-8 Φεβρουαρίου 1970)
  • Χρήστος Φλωρίδης (8 Φεβρουαρίου 1970-30 Αυγούστου 1974)
  • Δημήτριος Ζάννας (προσωρινός δήμαρχος) (30 Αυγούστου 1974-24 Σεπτεμβρίου 1974)
  • Στέργιος Βάλλας (εφέτης - προσωρινός δήμαρχος) (24 Σεπτεμβρίου 1974-1 Ιουνίου 1975)
  • Μιχάλης Παπαδόπουλος (1 Ιουνίου 1975-31 Ιανουαρίου 1982) (απεβίωσε εν ενεργεία)
  • Κωστής Μοσκώφ (προσωρινός δήμαρχος) (6 Φεβρουαρίου 1982-17 Φεβρουαρίου 1982)
  • Θανάσης Γιαννούσης (17 Φεβρουαρίου 1982-31 Δεκεμβρίου 1982)
  • Θεοχάρης Μαναβής (1 Ιανουαρίου 1983-31 Δεκεμβρίου 1986)
  • Σωτήρης Κούβελας (1 Ιανουαρίου 1987-1989)
  • Κωνσταντίνος Κοσμόπουλος (1989-1998)
  • Δημήτρης Δημητριάδης (1998)
  • Βασίλης Παπαγεωργόπουλος (1999-2010)
  • Γιάννης Μπουτάρης (2011-σήμερα)

Αδελφοποιημένες πόλεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Δήμος Θεσσαλονίκης έχει αδελφοποιηθεί με τις παρακάτω πόλεις:[6]

Αναμνηστική στήλη στην Μελβούρνη

Επίσης ο Δήμος Θεσσαλονίκης έχει υπογράψει σύμφωνο φιλίας και συνεργασίας με τις παρακάτω πόλεις:

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εξωτερικός σύνδεσμος[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]