Γραμμή 4 (Μετρό Αθήνας)

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Athens Metro Logo.svg
Γραμμή 4
Athens Metro Line 4.svg

Άλσος Βεΐκου - Γουδή
Πληροφορίες
Περιοχή Αθήνα
Είδος Μετρό
Σταθμοί 15
Ιστότοπος http://www.ametro.gr
Λειτουργία
Έναρξη λειτουργίας 2026 (εκτίμηση)
Τεχνικά χαρακτηριστικά
Μήκος συστήματος 12,9 χλμ
Εύρος γραμμής 1,435 μέτρα (κανονικό εύρος)
Σχεδιαστική απεικόνιση
π  σ  ε

Γραμμή 4 (Μετρό Αθήνας)

Άλσος Βείκου
Γαλάτσι
Ελικώνος
Κυψέλη
Δικαστήρια
Αλεξάνδρας
Εξάρχεια
Ακαδημία
Πανεπιστήμιο
Κολωνάκι
Ευαγγελισμός
Καισαριανή
Πανεπιστημιούπολη
Ιλίσια
Ζωγράφου
Γουδή

Η Γραμμή 4 του μετρό της Αθήνας είναι μία δημοπρατημένη και μελλοντική γραμμή μετρό με 31 συνολικά σταθμούς (με την προσθήκη του σταθμού Ελικώνος) και μήκος 30 χιλιομέτρων, που σχεδιάζεται από την Αττικό Μετρό.[1] Προβλέπεται να είναι η πρώτη γραμμή μετρό στην Αθήνα με αυτόματους συρμούς, στο σύνολο 18 και θύρες στις αποβάθρες. Προβλεπόμενη επιβατική κίνηση στο κομμάτι Άλσος Βείκου - Γουδή, θα είναι οι 530.000 επιβάτες. Η διάρκεια των έργων προβλέπεται στους 96 μήνες (8 χρόνια) από την έναρξη της κατασκευής.

Χρονοδιάγραμμα δημοπράτησης του τμήματος της γραμμής (Άλσος Βείκου - Γουδή)[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • 10 Αυγούστου 2017: ολοκληρώθηκε η διαδικασία υποβολής φακέλων εκδήλωσης ενδιαφέροντος με 4 ενδιαφερόμενες κοινοπραξίες[2].
  • 20 Μαίου 2018: Απόφαση ΣΤΕ για αποκλεισμό της Κ/Ξ FCC – ARCHIRODON – Μυτιληναίος από την διεκδίκηση της κατασκευής της γραμμής[3]
  • 22 Μαίου 2018: Έγκριση αναθεωρημένης μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων από το Υπουργείο Περιβάλλοντος[4][5]
  • Αρχές Iουνίου 2018: Υποβολή δεσμευτικών προσφορών των 3 κοινοπραξιών (ΤΕΡΝΑ-Vinci-Siemens, «Άκτωρ»-Ansaldo-Hitachi, «J+Ρ Αβαξ»-Alstom-Ghella)[6]
  • Ιούνιος 2018: Δημοπράτηση πρόδρομων εργασιών στους 15 σταθμούς[7][8] και τα 8 φρεάτια που προβλέπονται:

ΕΥΔΑΠ (Προτεινόμενος σταθμός Ομορφοκκλησιά επί ΥΜΕ Σουφλιά, Αφετηρία 608, Παλαί Γαλατσίου), Βεΐκου (4ο Λύκειο Γαλατσίου, Αγία Ειρήνη), Βιβλιοθήκη (Ακαδημίας και Ρήγα Φεραίου), Διακλάδωση Ευαγγελισμού Γραμμών 3,4 & 5 (Βασιλέως Κωνσταντίνου και Σπύρου Μερκούρη), Φορμίωνος (Φορμίωνος και Γεωργίου Β'), Δικαιοσύνης (Tρικάλων και Μεσσηνίας, Υπουργείο Δικαιοσύνης), Κατεχάκη και ΓΝΑ.[9][10][11]

  • Μετά την επιλογή του αναδόχου για την κατασκευή του έργου, θα ακολουθήσει η έναρξη των έργων τον Ιούλιο του 2019 (αφού εξεταστούν τυχόν νέες προσφυγές, εγκριθεί από το Ελεγκτικό Συνέδριο, κυρωθεί από τη Βουλή και υπογραφεί από την Αττικό Μετρό και τον ανάδοχο η σχετική σύμβαση) και η ολοκλήρωση στα τέλη του 2027.[12][13][14]
  • Για την ταχύτερη ολοκλήρωση της γραμμής θα χρησιμοποιηθούν δύο μετροπόντικες και ενδέχεται η γραμμή να λειτουργήσει τμηματικά και κάποιοι σταθμοί να λειτουργήσουν νωρίτερα, όπως το τμήμα Δικαστήρια-Ευαγγελισμός.[15]

Σχεδιασμός της Γραμμής[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πρώτες σκέψεις για κλάδους Γραμμών 2 και 3[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

H ανάγκη σιδηροδρομικής εξυπηρέτησης της Κυψέλης (ως επαναλειτουργίας καθώς εξυπηρετούνταν με το τραμ από το 1928 έως το 1953), του Γαλατσίου και του Ζωγράφου, είχαν καταδειχθεί με διάφορες μελέτες για υπόγειο σιδηρόδρομο. Κατά τον Μάιο του 1974, στην παρουσίαση της δεύτερης συγκοινωνιακής μελέτης του Σμιθ, που ανέθεσε η χούντα[16], σύμφωνα με αυτοδιοικητικούς παράγοντες της Κυψέλης, υπήρχε μία αρχική χάραξη της γραμμής 4, ώστε μετά τον δημοπρατημένο σταθμό Κυψέλη, η γραμμή να ανέρχεται από τις οδούς Βελβενδού και Καυκάσου, και στο τέρμα των τρόλει και λεωφορείου της Άνω Κυψέλης να δημιουργηθεί o σταθμός μετρό Άνω Κυψέλη. Κατόπιν από την προβλεπόμενη σήραγγα Καυκάσου άνωθεν της οδού Κουρτίου, να συνεχίζει από την οδό Αγίας Γλυκερίας ως τον δημοπρατημένο σταθμό Γαλάτσι. Σχέδιο το οποίο συνολικά ανεβλήθη λόγω των μεγάλων ανηφορικών κλίσεων της περιοχής και από τότε μελετητικά ακολουθείται η χάραξη μετά την πλατεία Κυψέλης προς Γαλάτσι μέσω των οδών Πάρνηθος και Αγίας Γλυκερίας.

H αρχική Μελέτη Ανάπτυξης Μετρό, που εκπονήθηκε μεταξύ 1995 και 1999, προέβλεπε την κατασκευή δύο νέων επεκτάσεων του δικτύου μετρό, οι οποίες θα είχαν την μορφή κλάδων των υφιστάμενων Γραμμών 2 και 3. Ο κλάδος της Γραμμής 2 θα ακολουθούσε τη διαδρομή Πανεπιστήμιο - Εξάρχεια - Αλεξάνδρας - Δικαστήρια - Κυψέλη - Γαλάτσι - Άλσος Βεϊκου, ενώ αυτός της Γραμμής 3, τη διαδρομή: Πανόρμου - Γηροκομείο (τέρμα γραμμής τρόλεϊ 14) - Φάρος (πλατεία Χρυσοχόου) - Φιλοθέη (πρότερη ονομασία Κολλέγιο, Κηφισίας και Στεφάνου Δέλτα) - Σίδερα (πρότερη ονομασία Υγεία, Κηφισίας και Νεαπόλεως, στη συμβολή της λεωφόρου Κηφισίας με την κατηργημένη από το 1962 Σιδηροδρομική Γραμμή Λαυρίου - Αγίων Αναργύρων, εξ ου και η ονομασία Σίδερα που παραπέμπει στην επανασύνδεση της περιοχής με σταθερής τροχιάς συγκοινωνία) - ΟΑΚΑ (πρότερη ονομασία Αγορά (πάρκινγκ Ολυμπιακού Σταδίου) - Παράδεισος - ΟΤΕ (Διοικητικό Μέγαρο ΟΤΕ) - Μαρούσι.[1]

Στα αρχικά όμως στάδια μελέτης των παραπάνω έργων, η Αττικό Μετρό διαπίστωσε πως οι εν λόγω επεκτάσεις δεν ήταν τεχνικά εφικτό να αποτελέσουν κλάδους υφισταμένων Γραμμών, καθώς τέτοια προοπτική «θα παρουσίαζε σημαντικές κατασκευαστικές και λειτουργικές αδυναμίες (διακοπή λειτουργίας της γραμμής, σύνθετη κατασκευή, υψηλό κόστος, συχνότητα των δρομολογίων, κ.λπ.)».[1]

Η δημιουργία μίας νέας Γραμμής «U»[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Με την εγκατάλειψη του αρχικού σχεδίου για δύο κλάδους, μελετήθηκε η δυνατότητα σύνδεσης των εν λόγω επεκτάσεων μεταξύ τους και της ανάπτυξής τους ως μίας νέας, αυτόνομης Γραμμής 4 σε χαρακτηριστικό σχήμα U. Γενικά, η νέα Γραμμή Μετρό θα περιλαμβάνει τα παραπάνω δύο - ακτινικού χαρακτήρα - σκέλη (προς Γαλάτσι και προς Μαρούσι) και κεντρικό τμήμα που θα συνδέει 8 νέους σταθμούς Μετρό: Πανεπιστήμιο, Κολωνάκι, Ευαγγελισμός, Καισαριανή, Άνω Ιλίσια, Ζωγράφου, Γουδή και Κατεχάκη, με ανταπόκριση με τις υφιστάμενες Γραμμές 1,2 και 3.[1] Αργότερα, το 2010[17] στη Γραμμή αυτή προστέθηκε ο κλάδος Ευαγγελισμός - Παγκράτι (πλατεία Μεσολογγίου) - Βύρωνας (πλατεία Ταπητουργείου) - Υμηττός (Πλατεία Υμηττού, δεν περιλαμβάνεται στον σχεδιασμό της Αττικό Μετρό[18]) - Άνω Ηλιούπολη (πλατεία Ανεξαρτησίας), ως το πρώτο τμήμα της μελλοντικής γραμμής 5 του μετρό (τμήμα Γ της γραμμής 4) με προοπτική προς Ελληνικό, [19] καθώς και οι επεκτάσεις Μαρούσι - Πεύκη (Πλατεία Σοφοκλή Βενιζέλου) - Λυκόβρυση (Πλατεία Ηρώων) - Εθνική Οδός (Εθνική Οδός Αθηνών - Θεσσαλονίκης και Λόγγου, Λόγγος, πλησίον κόμβου Ολυμπιακού Χωριού, όπου προβλέπεται το αμαξοστάσιο της Γραμμής 4 (Αμαξοστάσιο Λυκόβρυσης με μετεγκατάσταση του από τα Σεπόλια[20][21]) (επέκταση ως τμήμα Ε της γραμμής 4) και Άλσος Βεΐκου - Περισσός (τμήμα Δ της γραμμής 4). Σύμφωνα με τις προτάσεις του υπουργείου Υποδομών προς έγκριση από το Πακέτο Γιούνκερ, το τμήμα Γουδή - Εθνική Οδός θα ξεκινήσει να μπει σε διαγωνισμό για δημοπράτηση τον Δεκέμβριο του 2018 με ολοκλήρωση το 2026.[22]

Σύμφωνα με αρχικές μελέτες της Αττικό Μετρό, η Γραμμή 4 θα είχε 29 σταθμούς και θα εξυπηρετούσε καθημερινά περισσότερους από 500.000 επιβάτες.[1] Τον Σεπτέμβριο του 2014 έγινε γνωστό ότι προστέθηκε άλλος ένας σταθμός στην Καισαριανή, με την ονομασία Νήαρ Ηστ (από το όνομα της εκεί γειτονιάς της Καισαριανής και ο οποίος το 2018 αντικαταστάθηκε από τον σταθμό στην Πανεπιστημιούπολη), οπότε οι σταθμοί αυξήθηκαν στους 30 και ο αριθμός των εξυπηρετούμενων επιβατών στους 530.000.[23]

Επανεξέταση σχεδιασμού γραμμής 4[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Στις 8 Φεβρουαρίου 2017, η Αττικό Μετρό σε απαντητικό της έγγραφο προς την Επιτροπή κατοίκων Κυψέλης-Γαλατσίου, εξετάζει το ενδεχόμενο να προστεθεί ο σταθμός Πάρνηθος (Πάρνηθος και Αγίας Γλυκερίας, σύνορα Κυψέλης-Γαλατσίου) από το 2018 όταν θα κατασκευάζεται το τμήμα της γραμμής 4 Άλσος Βείκου-Γουδή, με γνώμονα την εξυπηρέτηση της περιοχής του ζητούμενου από την επιτροπή, σταθμού.[24][25][26] Στις αρχές Αυγούστου, θα έχει αποφασιστεί από την Αττικό Μετρό, για το αν θα γίνει ο σταθμός, σύμφωνα με ενημέρωση στο δημοτικό συμβούλιο Γαλατσίου από τον διευθύνοντα σύμβουλο της Αττικό Μετρό, Θεόδωρο Παπαδόπουλο.[27]O πρόεδρος της Αττικό Μετρό Γιάννης Μυλόπουλος εμφανίζεται θετικός για το αίτημα των κατοίκων, που η έγκριση του προϋποθέτει πολιτική απόφαση.[28] Στις 10 Αυγούστου 2017, η Αττικό Μετρό ανακοίνωσε ότι εξετάζεται η προσθήκη του σταθμού, φωτογραφίζοντας τον συγκεκριμένο σταθμό.[29] Στις 11 Αυγούστου 2017, η Αττικό Μετρό ενημέρωσε την Επιτροπή Κατοίκων Κυψέλης - Γαλατσίου, ότι ο Σταθμός Πάρνηθος θα περιληφθεί ως 15ος από τους σταθμούς που θα κατασκευαστούν για την γραμμή 4.[30][31]Στις 16 Δεκεμβρίου 2017, o διευθύνων σύμβουλος της Αττικό Μετρό Θεόδωρος Παπαδόπουλος σε ημερίδα του ΕΚΑ για τις συγκοινωνίες, ανακοίνωσε την μετονομασία του σταθμού Πάρνηθος σε Ελικώνος.[32] Υπήρχαν επίσης προτεινόμενες ονομασίες για τον σταθμό Ελικώνος (και από την Επιτροπή Κατοίκων Κυψέλης-Γαλατσίου), πέραν της Πάρνηθος και οι: Αγία Γλυκερία, Αλεπότρυπα, Άνω Κυψέλη, Άγιος Θωμάς, Περιβόλια και μία πρόσθετη ονομασία Μανώλης Χιώτης, που κατοικούσε στην περιοχή.
  • Στις 17 Μαρτίου 2017, στο σχέδιο ανέγερσης για το Νέο Γήπεδο Παναθηναϊκού στο Γουδή, περιλαμβάνεται μετακίνηση του προβλεπόμενου σταθμού μετρό Γουδή από την πλατεία Ελευθερίας στο φυτώριο Δήμου Αθηναίων, στάση Εθνική Γλυπτοθήκη, πλησίον σταθμού μετρό Κατεχάκη.[33][34][35]
  • Στις 11 Απριλίου 2017, η Αττικό Μετρό δεχόμενη αίτημα του Δήμου Καισαριανής, θα αντικαταστήσει τον σταθμό της Νήαρ Ηστ (Φιλαδελφείας, Εθνικής Αντιστάσεως και Οδεμησίου) από σταθμό μετά από 150 μέτρα στην Πανεπιστημιούπολη (Ανατολικής Θράκης και Ομηρείου) για την εξυπηρέτηση των φοιτητών και των διδασκόντων.[36][37]

Στάδια ανάπτυξης της Γραμμής[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στην δημοπρατημένη μορφή της, η Γραμμή θα έχει σχήμα U και θα συνδέει τον Περισσό με την Λυκόβρυση, διερχόμενη από το κέντρο της Αθήνας. Με την πλήρη ανάπτυξή της, θα ακολουθεί την διαδρομή Περισσός - Γαλάτσι - Κυψέλη - Ακαδημία - Ευαγγελισμός - Καισαριανή - Ζωγράφου - Γουδή - Λεωφόρος Κηφισίας - Μαρούσι - Πεύκη - Εθνική Οδός, με τον κλάδο Ευαγγελισμός - Άνω Ηλιούπολη.[1] Το έργο υπολογίζεται να ολοκληρωθεί το 2030.

Οι θέσεις των σταθμών θα είναι:

  • Άλσος Βεΐκου (αρχικό όνομα Τράλλεων): Λεωφόρος Βείκου (Oμορφοκκλησιάς) και Τράλλεων, Aκτημόνων, Γαλάτσι
  • Γαλάτσι: Αγίας Γλυκερίας, Γαλατσίου, Βεΐκου και Πρωτοπαπαδάκη
  • Ελικώνος (πρότερη ονομασία Πάρνηθος): Πάρνηθος, Αγίας Γλυκερίας, Kόκκερελ και Καρτερίας, Λόφος Ελικώνος, σύνορα Γαλατσίου με Κυψέλη[38]
  • Κυψέλη: Πλατεία Κυψέλης (Κανάρη), Βελβενδού και Κυψέλης
  • Δικαστήρια: Ευελπίδων και Μουστοξύδη, Πρωτοδικείο Αθηνών, Νέα Κυψέλη
  • Αλεξάνδρας: Μουστοξύδη και Αλεξάνδρας, Στάση Σόνια, Γκύζη
  • Εξάρχεια: Πλατεία Εξαρχείων, Σπύρου Τρικούπη και Στουρνάρη
  • Ακαδημία (ανταπόκριση με τον σταθμό Πανεπιστήμιο): Ακαδημίας, Ιπποκράτους και Σίνα
  • Κολωνάκι: Πλατεία Κολωνακίου (Φιλικής Εταιρείας), Σκουφά, Πατριάρχου Ιωακείμ, Καψάλη, Κουμπάρη και Κανάρη
  • Ευαγγελισμός (ανταπόκριση με τον σταθμό Ευαγγελισμού της γραμμής 3): Πάρκο Ριζάρη, Βασ. Σοφίας, Ριζάρη και Βασ. Κων/νου
  • Καισαριανή: Υμηττού, Βασιλέως Αλεξάνδρου, Τζων Κένεντυ και Εθνικής Αντιστάσεως
  • Πανεπιστημιούπολη: ΕΚΠΑ, Ανατολικής Θράκης και Ομηρείου
  • Ιλίσια (αρχική ονομασία Άνω Ιλίσια): Πλατείες Κύπρου και Αόρνου, οδός Ινδού
  • Ζωγράφου: Πλατεία Γαρδένιας (Αλεξανδρή), Γ.Ζωγράφου, Γ' Ορεινής Ταξιαρχίας, Στρ. Αλεξάνδρου Παπάγου
  • Γουδή: Πλατεία Ελευθερίας και Λοχ. Σπηλιωπούλου, πλησίον νοσοκομείων Ελπίδα, Παίδων και Λαϊκό[39][40]

Το αρχικό τμήμα θα περιλαμβάνει 15 σταθμούς και θα έχει μήκος 11,9 χιλιομέτρων. Ο προϋπολογισμός του έργου ανέρχεται στα 1.200 εκατομμύρια ευρώ, από τα οποία η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων θα διαθέσει τα 800 εκατομμύρια, ενώ το υπόλοιπο ποσό θα καταβληθεί από το νέο ΕΣΠΑ και εθνικούς πόρους.

Σε δεύτερο στάδιο, θα δημοπρατηθεί το υπό μελέτην τμήμα από Γουδή έως Εθνική Οδό με κατασκευή έως το 2025.

Σε τρίτο στάδιο το τμήμα από Άλσος Βείκου έως Περισσό, με κατασκευή μετά το 2020.[41]Στο σχεδιασμό του τρίτου σταδίου δεν περιλαμβάνεται ο αρχικά προτεινόμενος επί ΥΜΕΤ Γιώργου Σουφλιά, σταθμός μετρό Ομορφοκκλησιά (Παλαί Γαλατσίου, Αφετηρία λεωφορείου 608, μεταξύ των μελλοντικών σταθμών Άλσος Βείκου και Σαφράμπολη) [42], σταθμός ο οποίος είχε μελετηθεί το 2002 από την εταιρεία Τεχνοδομική και για τον οποίο υπάρχει ενδιαφέρον από τοπικούς φορείς στις επαφές τους με την Αττικό Μετρό.

Στο σχέδιο ανάπτυξης μετρό της Αττικό Μετρό (τέταρτο στάδιο) περιλαμβάνεται και η επιπλέον επέκταση από Περισσό προς Πετρούπολη (25ης Μαρτίου και Κρήτης) με ενδιάμεσες στάσεις σε (Άνω)[43] Νέα Ιωνία [44] ή Σαμφράπολη ή Άνω Γαλάτσι (Πλατεία Υγείας), βόρεια της ΕΥΔΑΠ, Περισσό (ανταπόκριση με την γραμμή 1), Νέα Φιλαδέλφεια (Πλατεία Πατριάρχου, πλησίον κατασκευαζόμενου και υπό επαναλειτουργία γηπέδου ΑΕΚ (Στάδιο Αγία Σοφία)), Πύργο Βασιλίσσης (ανταπόκριση με προαστιακό), Πύργος Βασιλίσσης ΙΙ (Πάρκο Τρίτση, μελλοντική ανταπόκριση με το τραμ)[45][46], Ίλιον (ανταπόκριση με γραμμή 2 του μετρό) και Παλατιανή (Πετρουπόλεως και Εθνάρχου Μακαρίου).

Tο τρίτο με το τέταρτο στάδιο ενδέχεται να συμπτυχθούν, σύμφωνα με την Νέα Μελέτη Ανάπτυξης Μετρό, που αναμένεται εντός του θέρους του 2018, οπότε η επέκταση από Άλσος Βείκου θα φθάσει έως την Πετρούπολη, σύμφωνα με ομιλία του Θεόδωρου Παπαδόπουλου, διευθύνοντα συμβούλου της Αττικό Μετρό στο 2ο συνέδριο Υποδομών και Μεταφορών στις 15 Μαίου 2018.

Τμήμα Α[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

ΤΜΗΜΑ Α της Γραμμής 4
Όνομα Εγκαίνια Συνδέσεις Περιοχή
Άλσος Βεΐκου 2027, σύμφωνα με τα σχέδια ή τμηματικά ανάμεσα στο 2021 και το 2027. καμία Κεντρική Αθήνα
Γαλάτσι
Ελικώνος
Κυψέλη
Δικαστήρια
Αλεξάνδρας
Εξάρχεια
Ακαδημία Athens Metro Line 2.svg
Κολωνάκι καμία
Ευαγγελισμός Athens Metro Line 3.svg
Καισαριανή καμία
Πανεπιστημιούπολη
Ιλίσια
Ζωγράφου
Γουδή

Χάρτες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Δείτε επίσης[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Γραμμή 4, Αττικό Μετρό Α.Ε.
  2. Ικανοποιημένη η Αττικό Μετρό για τη συμμετοχή στο διαγωνισμό της Γραμμής 4 του Μετρό
  3. Θυμίζει αεροδρόμιο το ΚΤΕΛ Ελαιώνα
  4. Εγκρίθηκε η περιβαλλοντική μελέτη για τη γραμμή 4 του Μετρό Ιστοσελίδα Τηλεοπτικού Σταθμού ΣΚΑΪ
  5. Μετρό: Ειδική προστασία για θόρυβο και δονήσεις
  6. Οριστικά 4 σχήματα διεκδικούν τη «γραμμή 4» του μετρό
  7. ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΗ ΜΕΤΡΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΑ ΓΡΑΜΜΗ
  8. Έρχονται τα πρώτα νέα από το διαγωνισμό για τη Γραμμή 4 του Μετρό της Αθήνας
  9. Η «ακτινογραφία» της γραμμής 4 του Μετρό: οι σταθμοί, οι επεκτάσεις και άλλες λεπτομέρειες
  10. Γραμμή 4 Μετρό: Το σκάψιμο θα ξεκινήσει προκαταβολικά
  11. Τον Οκτώβρη τα προκαταρκτικά έργα της (μισής) γραμμής 4 του μετρό
  12. Κόλλιας, Φώτης (23 Ιανουαρίου 2017 - 09:08). «Εντός εξαμήνου η προκήρυξη για τη γραμμή 4 του μετρό». ΕURO2day. http://www.euro2day.gr/news/economy/article/1511358/to-proto-examhno-h-prokhryxh-gia-th-grammh-4-toy-m.html. Ανακτήθηκε στις 23 Ιανουαρίου 2017. 
  13. Θ. Παπαδόπουλος: 311.000 επιβάτες ημερησίως θα εξυπηρετεί η γραμμή Άλσος Βεΐκου – Γουδή
  14. Νέα Γραμμή 4 Μετρό Αθήνας: Πράσινο φως από το ΣτΕ, στη Β`φάση περνά ο διαγωνισμός
  15. http://ypodomes.com/index.php/statheri-troxia/metro/athinas/item/38355-metro-athinas-me-2-metropontikes-i-dianoiksi-tis-siraggas-tis-grammis-4 Μετρό Αθήνας: Με 2 μετροπόντικες η διάνοιξη της σήραγγας της Γραμμής 4
  16. UCL PROJECT PROFILE Greece Athens Metro, σελίδα 60
  17. «Μετρό Αθήνας: Νέα Γραμμή 4, σε 5 φάσεις οι κατασκευές για 32 χλμ και 30 σταθμούς». www.ypodomes.com. http://www.ypodomes.com/index.php/statheri-troxia/metro/athinas/item/26901-%25CE%25BC%25CE%25B5%25CF%2584%25CF%2581%25CF%258C-%25CE%25B1%25CE%25B8%25CE%25AE%25CE%25BD%25CE%25B1%25CF%2582-%25CE%25BD%25CE%25AD%25CE%25B1-%25CE%25B3%25CF%2581%25CE%25B1%25CE%25BC%25CE%25BC%25CE%25AE-4-%25CF%2583%25CE%25B5-5-%25CF%2586%25CE%25AC%25CF%2583%25CE%25B5%25CE%25B9%25CF%2582-%25CE%25B7-%25CE%25BA%25CE%25B1%25CF%2584%25CE%25B1%25CF%2583%25CE%25BA%25CE%25B5%25CF%2585%25CE%25AD%25CF%2582-%25CE%25B3%25CE%25B9%25CE%25B1-33-%25CF%2587%25CE%25BB%25CE%25BC-%25CE%25BA%25CE%25B1%25CE%25B9-30-%25CF%2583%25CF%2584%25CE%25B1%25CE%25B8%25CE%25BC%25CE%25BF%25CF%258D%25CF%2582. Ανακτήθηκε στις 2016-04-03. 
  18. Αργεί το Μετρό στο Βύρωνα
  19. http://www.ilioupoli.gr/news/press-releases/258-dimopratisi-entos-tou-2016-tis-grammis-tou-metro-tis-athinas ΔΗΜΟΠΡΑΤΗΣΗ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ 2016 ΤΗΣ ΓΡΑΜΜΗΣ 4 ΤΟΥ ΜΕΤΡΟ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ
  20. Παπαδόπουλος στο 2ο Συνέδριο Υποδομών-Μεταφορών: «Η Γραμμή 4 μεγαλώνει και φτάνει μέχρι Πετρούπολη»
  21. [1]
  22. Στις προτάσεις για το Πακέτο Γιούνκερ ακόμα 3 έργα Μετρό για Ανθούπολη-Ίλιον, Γραμμή 1 και Γραμμή 4
  23. Μετρό Αθήνας - Γραμμή 4 (τμήμα Άλσος Βεΐκου - Γουδή) ΑΤΤΙΚΟ ΜΕΤΡΟ Α.Ε. Παρουσιάση στις 25 Σεπτεμβρίου 2014. Ανακτήθηκε στις 28 Σπετμεβρίου 2014
  24. http://www.e-galatsi.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=1116&catid=104&Itemid=700 Η Αττικό Μετρό θα επανεξετάσει το αίτημα για σταθμό Μετρό επί των οδών Παρνηθος και Αγ. Γλυκερίας ηλεκτρονική εφημερίδα e-Galatsi
  25. Απάντηση Χρήστου Σπίρτζη στις 27-3-2017 σε ερώτηση των βουλευτών Ελένης Αυλωνίτου και Χαράς Καφαντάρη
  26. Σχέδιο 5 γραμμών μετρό Αθήνας
  27. ΜΕΤΡΟ ΠΑΡΝΗΘΟΣ: Σε 4 βδομάδες η απόφαση
  28. Μυλόπουλος: Μοχλός ανάπτυξης η κατασκευή της Γραμμής 4 του Μετρό της Αθήνας
  29. Τέσσερις τελικά οι μνηστήρες στη δημοπράτηση της Νέας Γραμμής 4 του Μετρό
  30. ΜΕΤΡΟ: Γεγονός ο 15ος Σταθμός, ΠΑΡΝΗΘΟΣ, στη Γραμμή 4! Δικαίωση των Κατοίκων Κυψέλης-Γαλατσίου!
  31. ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΗ ΜΕΤΡΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΑ ΓΡΑΜΜΗ
  32. Και επισήμως δεύτερος σταθμός του Μετρό στην Κυψέλη – Αλλάζει θέση ο σταθμός Νήαρ Ηστ
  33. Το υπερ - πάρκο στου Γουδή και το νέο γήπεδο του ΠΑΟ
  34. Πού θα κατασκευασθεί το γήπεδο του ΠΑΟ
  35. Σπίρτζης: Χρειάζονται καινούρια Λεωφορεία και συρμοί του ΗΣΑΠ αλλά…
  36. Καισαριανή: Αποφάσεις για τους σταθμούς της γραμμής «4» του μετρό
  37. 26η Tακτική συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου Αττικής: 31-08-17
  38. Δράση πολιτών στην Αθήνα για την ονομασία μελλοντικού σταθμού του Μετρό σε “Νίκος Ξυλούρης”-Επιστολή στην ΑΝΩ-ΓΗ
  39. Η πρόταση της ΜΕΤΡΟ ΑΕ για τη Γραμμή 4 (Ιλίσια-Ζωγράφου-Γουδί)
  40. Σταθμοί Γραμμής 4 Ιστοσελίδα Αττικό Μετρό
  41. Οι "άγνωστες" επεκτάσεις της Νέας Γραμμής 4 του Μετρό της Αθήνας
  42. Σχέδιο 5 γραμμών μετρό Αθήνας
  43. Τα επόμενα έργα σε Μετρό, Τραμ και Προαστιακό
  44. [http://www.ametro.gr/wp-content/uploads/2016/05/AM_Sxedio_Anaptiksis_May17_gr.pdf Σχέδιο Ανάπτυξης Γραμμών Μετρό Αθήνας Μάιος 2017]
  45. Μελετάται επέκταση του μετρό από και προς το Πάρκο Τρίτση
  46. Τελική έκθεση: "Διερεύνηση σύνδεσης με μέσο σταθερής τροχιάς των Άνω Λιοσίων και του Θριασίου με το κέντρο της Αθήνας", Νοέμβριος 2005, Γ΄ Μέρος, σελ.30-58