Γοράνοι Λακωνίας
Συντεταγμένες: 36°55′5″N 22°26′12″E / 36.91806°N 22.43667°E
Οι Γοράνοι είναι οικισμός της Πελοποννήσου στη Λακωνία.[1][2]
Γεωγραφικά - ιστορικά στοιχεία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Οι Γοράνοι βρίσκονται στις ανατολικές πλαγιές του Ταϋγέτου, σε υψόμετρο 720 μέτρων[1] και απέχουν περίπου 26 χιλιόμετρα νότια της Σπάρτης.
Στην περιοχή υπάρχουν ενδείξεις κατοίκησής της από τη μυκηναϊκή εποχή - έχει βρεθεί συλημένος μυκηναϊκός θολωτός τάφος στη γειτονική Αρκίνα. Την περίοδο του Βυζαντίου και τον 6ο αιώνα, όπως και σε άλλα ορεινά μέρη του Ταϋγέτου, εγκαταστάθηκαν Σλάβοι οι οποίοι κατέλαβαν την περιοχή μέχρι την ήττα τους από τον Βυζαντινό στρατό και τον εξελληνισμό τους. Το χωριό υπήρχε τουλάχιστον από τον 17ο αιώνα αφού καταγράφεται ως Goranus στην ενετική απογραφή Grimani του 1700 να ανήκει στην ομάδα των οικισμών που ανήκαν στο Territorio di Mistrà.[3]
Την περίοδο της δεύτερης Τουρκοκρατίας (1715 - 1821), εξ' αιτίας της οχυρής τοποθεσίας όπου ήταν κτισμένο το κάστρο τους, υπήρξε η πρωτεύουσα των Αρβανιτών Τουρκομπαρδουνιωτών, οι οποίοι εγκαταστάθηκαν από τους Οθωμανούς για να ελέγχουν τους Έλληνες χριστιανούς.[3][4]
Βορειοανατολικά, προς τις ψηλότερες κορυφές του Ταΰγετου, είναι το Μοναστήρι της Γόλας, η οποία ιδρύθηκε το 1632 και διαλύθηκε μετά την Επανάσταση του 1821.
Διοικητικά - πληθυσμιακά στοιχεία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ο Άγγλος περιηγητής Ουίλιαμ Ληκ τους αναφέρει ως Goranús (Morea I, 265). Στην Εκστρατεία του Μοριά καταγράφονται με την ονομασία Gorani να υπάγονται στην Επαρχία Μυστρά (Mistra) → Τμήμα Μπαρδουνοχώρια (Bardounia-Khoria), με αριθμό οικογενειών 58 και συνολικό πληθυσμό 281 άτομα. Στο Αρχείο Ιωάννου Καποδίστρια αναφέρεται ως Γοράνοι στην Επαρχία Λακεδαίμονος με ίδιο αριθμό οικογενειών και συνολικό πληθυσμό (άνδρες: 149, γυναίκες: 132).[5]
Απογράφονται επίσημα, μετά την Τουρκοκρατία, το 1835 να προσαρτώνται στον τότε Δήμο Φελλίας. Το 1912 ορίστηκαν έδρα της ομώνυμης νεοϊδρυθείσας κοινότητας.[6] Σύμφωνα με το πρόγραμμα «Καλλικράτης» και την τροποποίησή του Κλεισθένης Ι, μαζί με την Γόλα αποτελούν την κοινότητα Γοράνων[7], που υπάγεται στην Δημοτική Ενότητα Φάριδος του Δήμου Σπάρτης και σύμφωνα με την απογραφή 2021 απογράφησαν 137 κάτοικοι[8]. Οι απογραφές πληθυσμού είναι:
| Έτος | Πληθυσμός |
|---|---|
| 1951 | 826[9] |
| 1961 | 615[10] |
| 1971 | 412[11] |
| 1981 | 345[12] |
| 1991 | 313[13] |
| 2001 | 427[14] |
| 2011 | 165[15] |
| 2021 | 137[8] |
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- 1 2 Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάννικα. 18. Εκδοτικός Οργανισμός Πάπυρος. 1996. σελ. 445.
- ↑ Εγκυκλοπαίδεια Νέα Δομή. 9. Αθήνα: Τεγόπουλος - Μανιατέας. 1996. σελ. 126.
- 1 2 Παπαθανασίου, Μανώλης. «Πύργος Γοράνων». Καστρολόγος. Ανακτήθηκε στις 2 Δεκεμβρίου 2025.
- ↑ Ρουμελιώτης, Γ. Χ. (2013). Τα Μπαρδουνοχώρια της Λακωνίας. "ΑΔΟΥΛΩΤΗ ΜΑΝΗ".
- ↑ «Γοράνοι, Το οικιστικό δίκτυο της Πελοποννήσου στα χρόνια της Επανάστασης». Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών / Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών.
- ↑ «Γοράνοι Λακωνίας». Διοικητικές μεταβολές των ΟΤΑ. Ελληνική Εταιρία Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης. Ανακτήθηκε στις 2 Δεκεμβρίου 2025.
- ↑ «Νόμος 4555/2018 - ΦΕΚ 133/Α/19-7-2018 ( Άρθρα 152 - 283)». e-nomothesia.gr | Τράπεζα Πληροφοριών Νομοθεσίας. 19 Ιουλίου 2018. Ανακτήθηκε στις 18 Νοεμβρίου 2025.
- 1 2 «ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού 2021», σελ. 21906 (σελ. 324 του pdf)
- ↑ Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφήν της 7ης Μαρτίου 1951, σελ. 126 του pdf. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2013-05-14. https://web.archive.org/web/20130514080510/http://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_1951_1.pdf.
- ↑ Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφήν της 19ης Μαρτίου 1961, σελ. 123 του pdf. https://www.eetaa.gr/eetaa/metaboles/apografes/apografi_1961_1.pdf.
- ↑ Πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφήν της 14ης Μαρτίου 1971, σελ. 120 του pdf. https://www.eetaa.gr/eetaa/metaboles/apografes/apografi_1971_1.pdf.
- ↑ Πραγματικός πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφή της 5 Απριλίου 1981, σελ. 132 του pdf. https://www.eetaa.gr/eetaa/metaboles/apografes/apografi_1981_1.pdf.
- ↑ Πραγματικός πληθυσμός της Ελλάδος κατά την απογραφή της 17 Μαρτίου 1991, σελ. 157 του pdf. https://www.eetaa.gr/eetaa/metaboles/apografes/apografi_1991_1.pdf.
- ↑ Πραγματικός πληθυσμός της Ελλάδος - Απογραφή 2001, σελ. 161 του pdf. https://www.eetaa.gr/eetaa/metaboles/apografes/apografi_2001_1.pdf.
- ↑ «ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού απογραφής 2011», σελ. 10779 (σελ. 305 του pdf)
 |
Αυτό το λήμμα σχετικά με ένα χωριό της Ελλάδας χρειάζεται επέκταση. Μπορείτε να βοηθήσετε την Βικιπαίδεια επεκτείνοντάς το. |
