Γιώργος Βασιλείου
Ο Γιώργος Βασιλείου (Αμμόχωστος, 20 Μαΐου 1931 - Λευκωσία, 13 Ιανουαρίου 2026) ήταν Ελληνοκύπριος πολιτικός, ο οποίος διετέλεσε 3ος Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας (21 Φεβρουαρίου 1988 - 28 Φεβρουαρίου 1993) μετά τον αρχιεπίσκοπο Μακάριο Γ΄ και τον Σπύρο Κυπριανού.
Βιογραφία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Γεννήθηκε στις 20 Μαΐου 1931 στην Αμμόχωστο. Ήταν γιος του Βάσου, οφθαλμίατρου στο επάγγελμα και της οδοντιάτρου Φωφώς Βασιλείου, το γένος Γιαβοπούλου με καταγωγή από την Βυτίνα, οι οποίοι ήταν αμφότεροι στελέχη του ΑΚΕΛ. Ο Βασιλείου έζησε τα πρώτα χρόνια της ζωής του στην Αμμόχωστο και την Μυτιλήνη, όπου ήταν εξόριστος μαζί με τους γονείς και την αδελφή του, Μόνικα (1936–2011).
Σπούδασε οικονομικές επιστήμες στα πανεπιστήμια της Γενεύης, της Βιέννης και της Βουδαπέστης στα οποία αναγορεύτηκε επίτιμος διδάκτορας. Στο Λονδίνο ειδικεύτηκε στο μάρκετινγκ και στην έρευνα αγοράς.[3]
Εργάστηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο και το 1962 επέστρεψε στη Κύπρο όπου ίδρυσε το Κέντρο Ερευνών της Μέσης Ανατολής. Το Κέντρο αυτό εξελίχθηκε σε έναν από τους μεγαλύτερους οργανισμούς στο χώρο της έρευνας και των συμβουλευτικών υπηρεσιών στη Μεσόγειο και στη Μέση Ανατολή. Παράλληλα ανέπτυξε έντονη ακαδημαϊκή και συγγραφική δράση και συνεργάστηκε επί χρόνια με το Ραδιοφωνικό Ίδρυμα Κύπρου, παρουσιάζοντας οικονομικές εκπομπές.[4]
Ήταν νυμφευμένος με την Ανδρούλλα Βασιλείου, το γένος Ευέλθοντα Γεωργιάδη, πρώην επίτροπο υγείας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με την οποία απέκτησαν τρία παιδιά, την Σοφία, τον Ευέλθοντα και την Βάσω.
Απεβίωσε από επιπλοκές της νόσου Πάρκινσον στις 13 Ιανουαρίου 2026, σε ηλικία 94 ετών.[5]
Πολιτική καριέρα
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Στις προεδρικές εκλογές του 1988 κατήλθε ως ανεξάρτητος υποψήφιος με τη στήριξη του ΑΚΕΛ και ανεξάρτητων προσωπικοτήτων. Στο δεύτερο γύρο επικράτησε του Γλαύκου Κληρίδη χάρη στις ψήφους από την ΕΔΕΚ και από ένα σημαντικό μέρος του ΔΗΚΟ[6] και στις 21 Φεβρουαρίου 1988 εξελέγη Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσα σε μια περίοδο αυξημένων προκλήσεων.
Αμέσως προώθησε την επαναλειτουργία του Εθνικού Συμβουλίου, στο οποίο συμμετέχουν οι αρχηγοί όλων των κοινοβουλευτικών κομμάτων, και κατέβαλε συστηματικές προσπάθειες στο εξωτερικό για την εξεύρεση μιας δίκαιης και βιώσιμης λύσης του Κυπριακού μέσω των Ηνωμένων Εθνών και των διαπραγματεύσεων με την τουρκοκυπριακή ηγεσία. Αυτό το πλαίσιο πρωτοβουλιών, που έμεινε γνωστό ως Σχέδιο Γκάλι, δεν κατέληξε σε συμφωνία αλλά σημάδεψε μια περίοδο έντονης διπλωματικής κινητικότητας. Παράλληλα η κυβέρνησή του έδωσε έμφαση στην οικονομική ανάπτυξη, στην ενίσχυση της άμυνας και στη βελτίωση των κοινωνικών παροχών με έμφαση στην υγεία. Το 1993 έχασε τη προεδρία σε μια από τις πιο αμφίρροπες εκλογικές αναμετρήσεις της Κυπριακής Δημοκρατίας αλλά παρέμεινε ενεργός στη πολιτική, ιδρύοντας το Κίνημα Ελεύθερων Δημοκρατών και αργότερα τους Ενωμένους Δημοκράτες (συνένωση με ΑΔΗΣΟΚ). Διετέλεσε βουλευτής Λευκωσίας και τιμητικά πρόεδρος του ΚΕΔ.
Καθοριστικός υπήρξε ο ρόλος του στην ευρωπαϊκή πορεία της Κύπρου. Επί προεδρίας του υποβλήθηκε η αίτηση ένταξης της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Το 1998 ανέλαβε επικεφαλής της Διαπραγματευτικής Αντιπροσωπείας για την ένταξη και την υιοθέτηση και εφαρμογή του κοινοτικού κεκτημένου, προσπάθεια που στέφθηκε με απόλυτη επιτυχία. Για αυτό το σπουδαίο έργο, καθοριστικό για την πορεία της ιστορίας του νησιού, τον Οκτώβριο 2002 τιμήθηκε με τον Μεγαλόσταυρο του Τάγματος Αξίας, η οποία θεωρείται η ανώτατη διάκριση στη Κυπριακή Δημοκρατία.[4]
Επιτεύγματα
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Η ίδρυση και λειτουργία το 1989 του Πανεπιστημίου Κύπρου και της Ακαδημίας Δημόσιας Διοίκησης για την αποτελεσματικότερη λειτουργία και εκμοντερνισμό της Δημόσιας Υπηρεσίας.
- Η αναδιοργάνωση της Αστυνομικής Σχολής σε Αστυνομικής Ακαδημίας το 1990.
- Η υιοθέτηση μίας νέας φορολογικής μεταρρύθμισης, η οποία πρόσφερε τότε μία υγιή ανάπτυξη των δημόσιων οικονομικών και της οικονομίας γενικά.
- Η εισαγωγή μέτρων για την προστασία του περιβάλλοντος και για την ορθολογιστική ανάπτυξη του τουρισμού.
- Η Μεταρρύθμιση των Διπλωματικών Υπηρεσιών, αλλά και στο σφάλμα ανάλύψης της Διαπραγμάτευσης με τον Εκπρόσοπο των Τουρκοκυπρίων από τον ΠτΔ κάτι που ξεκίνισε ο ίδιος και ακολούθησαν και άλλοι, αλλά είχε αποτέλεσμα την υποβάθμιση του ρόλου του Προέδρου της Κύπρου.
Συγγραφή
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Έγραψε πολλές μελέτες και βιβλία πάνω σε θέματα πολιτικής, οικονομικών και έρευνας αγοράς. Μεταξύ των βιβλίων του είναι τα ακόλουθα :
- Marketing in the Middle East, Graham & Trotman, London 1976
- The Middle East Markets up to 1980, Prognos Ltd, Basle 1977
- Moyen Orient: Le Consomateur des annees '80. Revue Francaise du Marketing 1980/83
- Πορεία προς τη λύση, Καστανιώτης, Αθήνα 1992
- Προς Εκσυγχρονισμό της Δημόσιας Υπηρεσίας, Γραφείο Τύπου και Πληροφοριών, 1992
- Overcoming Indifference, Edited with Klaus Schwab, University Press, 1994
- Tourism and Sustainable Development, WIDER Helsinki, 1995
- Towards a larger, yet more effective European Union, Philip Morris Institute, Brussels, 1999
- Αυτοβιογραφία σε 2 τόμους (Μια Σύγχρονη Οδύσσεια και Προεδρία: Οικοδομώντας το Μέλλον)
Δείτε ακόμη
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Εξωτερικοί σύνδεσμοι
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- 1 2 3 4 5 «Γιώργος Βασιλείου». (Ελληνικά) Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Ιουλίου 2020. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουλίου 2020.
- 1 2 3 4 5 6 «Βασιλείου Γιώργος». (Ελληνικά) Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Ιουλίου 2020. Ανακτήθηκε στις 21 Ιουλίου 2020.
- ↑ «Απεβίωσε ο πρώην Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Γιώργος Βασιλείου - Θλίψη στον πολιτικό κόσμο». www.politis.com.cy. 14 Ιανουαρίου 2026. Ανακτήθηκε στις 14 Ιανουαρίου 2026.
- 1 2 Polignosi. «Βασιλείου Γιώργος». www.polignosi.com. Ανακτήθηκε στις 14 Ιανουαρίου 2026.
- ↑ «Πέθανε ο πρώην πρόεδρος της Κύπρου, Γιώργος Βασιλείου». www.naftemporiki.gr. 14 Ιανουαρίου 2026. Ανακτήθηκε στις 14 Ιανουαρίου 2026.
- ↑ Εφημερίδα Το Ποντίκι, 26 Φεβρουαρίου 1988, σελ 3