Μετάβαση στο περιεχόμενο

Για την αισθητική παιδεία του ανθρώπου

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Για την αισθητική παιδεία του ανθρώπου
ΣυγγραφέαςΦρίντριχ Σίλερ
ΤίτλοςÜber die ästhetische Erziehung des Menschen
On the Aesthetic Education of Man
ΓλώσσαΓερμανικά
Ημερομηνία δημοσίευσης1795[1]
Θέμαφιλοσοφία
Βασίζεται σεAesthetica[1]
Dewey Decimal111.85[1]
LC ClassOL30684443W
LΤ ID351671

Το Για την αισθητική παιδεία του ανθρώπου (Γερμανικά: Über die ästhetische Erziehung des Menschen) είναι ένα από τα σημαντικότερα φιλοσοφικά έργα του Φρειδερίκου Σίλλερ, γραμμένο το 1795 υπό μορφή επιστολών προς τον προστάτη του πρίγκιπα του Αουγκούστενμπουργκ. Στο έργο αυτό ο Σίλλερ εξετάζει τον ρόλο της τέχνης και της αισθητικής στην ανάπτυξη του ανθρώπου και της κοινωνίας.

Κεντρική ιδέα του έργου είναι ότι ο άνθρωπος μπορεί να οδηγηθεί στην ηθική και πνευματική ολοκλήρωση μέσω της αισθητικής παιδείας. Ο Σίλλερ θεωρεί πως η τέχνη και η εμπειρία του ωραίου βοηθούν στη συμφιλίωση της λογικής με το συναίσθημα, δημιουργώντας έναν ελεύθερο και αρμονικό άνθρωπο.

Επηρεασμένος από τη φιλοσοφία του Ιμμάνουελ Καντ (περισσότερο και από την Αισθητική του Καντ, τεράστια εντύπωση έκανε στον Σίλλερ ο λόγος του φιλοσόφου ότι «το Ωραίο συμβολίζει την Ελευθερία μέσα στα φαινόμενα»),[2] ο Σίλλερ υποστηρίζει ότι η αισθητική καλλιέργεια δεν αφορά μόνο την τέχνη, αλλά αποτελεί βασικό μέσο για την ηθική και πολιτική πρόοδο της ανθρωπότητας. Το έργο άσκησε μεγάλη επιρροή στη νεότερη αισθητική φιλοσοφία και στη θεωρία της παιδείας.[3]

Σύμφωνα με την Κλεοπάτρα Λεονταρίτου, για τον Ιμμάνουελ Καντ, το ωραίο, η τέχνη, αποτελεί σύμβολο της απόλυτης ελευθερίας, ενώ ο Φρειδερίκος Σίλλερ θεωρεί πως το ωραίο, η τέχνη, είναι η ίδια η ελευθερία, ενώ ο Σίλλερ, αναφέρει επιπλέον η Κλεοπάτρα Λεονταρίτου, είναι ένας καντιανός οραματιστής μιας αισθητικής λυτρωτικής του ανθρώπου σε ό,τι ιερότερο έχει να επιδείξει η ανθρωπιά του: την ελευθερία.[4] Δυστυχώς, όμως, αναφέρει ακόμη η Κλεοπάτρα Λεονταρίτου, από τους πρωτορομαντικούς ώς τον τελευταίο ρομαντικό, τον Νίτσε, και αργότερα στις πολυειδείς νεορομαντικές προεκτάσεις του εικοστού αιώνα, το γερμανικό πνεύμα σπάνια ξέφυγε από την «ενδοτροπική ελευθερία», πληρώνοντας ακριβά, όπως μας απέδειξε η πρόσφατη ιστορία, τις συνέπειες της έμμονης αυτής τοποθέτησής του, ουσιαστικά απολιτικής, απέναντι στα πράγματα της κοινωνίας και της ζωής.[5]

  1. 1 2 3 Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας: «Gemeinsame Normdatei» (Γερμανικά)
  2. ↑ Φρήντριχ Σίλλερ. Για την αισθητική παιδεία του ανθρώπου. Μετάφραση, Εισαγωγή και Σχολιασμός Κλεοπάτρα Λεονταρίτου. Εκδόσεις Οδυσσέας. Αθήνα. Δεύτερη έκδοση 2007. Πρώτη έκδοση 1990. σελ. 51. ISBN 978-960-210-034-9.
  3. ↑ Φρήντριχ Σίλλερ. Για την αισθητική παιδεία του ανθρώπου. Μετάφραση, Εισαγωγή και Σχολιασμός Κλεοπάτρα Λεονταρίτου. Εκδόσεις Οδυσσέας. Αθήνα. Δεύτερη έκδοση 2007. Πρώτη έκδοση 1990. ISBN 978-960-210-034-9.
  4. ↑ Φρήντριχ Σίλλερ. Για την αισθητική παιδεία του ανθρώπου. Μετάφραση, Εισαγωγή και Σχολιασμός Κλεοπάτρα Λεονταρίτου. Εκδόσεις Οδυσσέας. Αθήνα. Δεύτερη έκδοση 2007. Πρώτη έκδοση 1990. σελ. 20 - 21. ISBN 978-960-210-034-9.
  5. ↑ Φρήντριχ Σίλλερ. Για την αισθητική παιδεία του ανθρώπου. Μετάφραση, Εισαγωγή και Σχολιασμός Κλεοπάτρα Λεονταρίτου. Εκδόσεις Οδυσσέας. Αθήνα. Δεύτερη έκδοση 2007. Πρώτη έκδοση 1990. σελ. 40. ISBN 978-960-210-034-9.