1000HA.png

Γη

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Γη  Αστρονομικό σύμβολο της Γης
The Earth seen from Apollo 17.jpg
Ο «Μπλε βώλος», μία διάσημη φωτογραφία της Γης που τραβήχτηκε από αστροναύτες του Apollo 17.
Ονομασία
Άλλες ονόμασίες Κόσμος, Γαία, Γαλάζιος πλανήτης
Χαρακτηριστικά τροχιάς
Αφήλιο 152.098.232 χλμ.
(1,01671388 AU)[1]
Περιήλιο 147.098.290 χλμ.
(0,98329134 AU)[1]
Ημιάξονας τροχιάς 149.598.261 χλμ.
(1,00000261 AU)[1]
Περιφέρεια τροχιάς 0,940 Tm
(6.282,84 AU)
Εκκεντρότητα 0,01671123[1]
Περίοδος περιφοράς 365,256363004 ημέρες
(1,000017421 έτη)
Μέγιστη τροχιακή ταχύτητα 30,29 χλμ./δευτ.
109.044 χλμ./ώρα
Μέση τροχιακή ταχύτητα 29,78 χλμ./δευτ.
107.280 χλμ./ώρα[2]
Ελάχιστη τροχιακή ταχύτητα 29,29 χλμ./δευτ.
105.444 χλμ./ώρα
Μέση ανωμαλία 357,51716°[2]
Κλίση τροχιάς 0,00005°(ως προς την Εκλειπτική)
7,155° (ως προς τον Ηλιακό ισημερινό)
Δορυφόροι 1 φυσικός (Σελήνη)
8,300+ τεχνητοί
Φυσικά χαρακτηριστικά
Μέση ακτίνα 6.371,0 χλμ.
Ακτίνα ισημερινού 6.378,1 χλμ.
Ακτίνα γεωγραφικού πόλου 6.356,8 χλμ.
Πλάτυνση 0.003352861
Περιφέρεια ισημερινού 40.075,017 χλμ.
Πολική περιφέρεια 39.940,638 χλμ.
Εμβαδόν επιφάνειας 510.072.000 χλμ.2
148.940.000 χλμ.2 Ξηρά (29.2 %)
361,132,000 χλμ.2 Θάλασσα (70.8 %)
Όγκος 1,08321·1012 χλμ.3[2]
Μάζα 5,9736·1024 χλγρ.[2]
Μέση πυκνότητα 5,515 γρμ./εκ.3
Βαρύτητα επιφάνειας 9,780327 μ./δευτ.2
0,99732 g
Ταχύτητα διαφυγής 11,186 χλμ./δευτ.[2]
Αστρονομική περίοδος περιστροφής 0,99726968 ημέρες
23ώρες 56λεπτά 4.100δευτ.
Tαχύτητα περιστροφής 1.674,4 χλμ./ώρα
(465,1 μ./δευτ.)
Κλίση άξονα 23,439247°
Λευκαύγεια 0,367[2]
Θερμοκρασία επιφάνειας 184 K - 331 K
(-89.2 °C - 57.8 °C)
Ατμόσφαιρα
Ατμοσφαιρική πίεση επιφανείας 101.325 Νιούτον/μ.2
Ατμοσφαιρική σύσταση 78,08% Άζωτο[2]
20,95% Οξυγόνο
0,930% Αργό
0,038% Διοξείδιο του άνθρακα
περίπου 1% υδρατμοί

Η Γη (αρχαία ελληνικά: Γαῖα,[3] λατινικά: Terra,[4] αγγλικά: Earth) αποτελεί τον 3ο πιο κοντινό πλανήτη στον Ήλιο, τον πιο πυκνό και τον 5ο μεγαλύτερο σε μάζα στο Ηλιακό Σύστημα και ειδικότερα τον μεγαλύτερο ανάμεσα στους γήινους πλανήτες, δηλαδή τους πλανήτες με στερεό φλοιό και το μοναδικό γνωστό ουράνιο σώμα που φιλοξενεί ζωή.

Σύμφωνα με ενδείξεις μέσω ραδιομετρικής χρονολόγησης και άλλων πηγών, η Γη σχηματίστηκε περίπου πριν από περίπου 4,54 δισεκατομμύρια έτη.[5][6][7] Αλληλεπιδρά με τα άλλα αντικείμενα του χώρου μέσω βαρυτικών δυνάμεων, ιδιαίτερα με τον Ήλιο και τη Σελήνη, η οποία αποτελεί τον μοναδικό μόνιμο φυσικό δορυφόρο της. Η αλληλεπίδραση της Γης με το βαρυτικό πεδίο της Σελήνης δημιουργεί την παλίρροια των ωκεανών, σταθεροποιεί την κατεύθυνση του άξονα περιστροφής της Γης και σταδιακά μειώνει τον ρυθμό περιστροφής του πλανήτη μας. Κατά την διάρκεια μιας πλήρους περιστροφής γύρω από τον Ήλιο, η Γη περιστρέφεται γύρω από τον άξονά της περίπου 365,26 φορές, δημιουργώντας 365,26 ηλιακές ημέρες ή ένα αστρικό έτος.[σ 1] Ο άξονας περιστροφής της Γης έχει κλίση 23,4° με τον κάθετο στο επίπεδο τροχιάς της άξονα, με αποτέλεσμα να δημιουργούνται εποχικές διαφορές στην επιφάνεια της Γης με περίοδο ενός τροπικού έτους (365,24 ηλιακές μέρες).[8]

Η λιθόσφαιρα της Γης διαιρείται σε αρκετές άκαμπτες τεκτονικές πλάκες που μετακινούνται πάνω στην επιφάνεια του πλανήτη, σε περιόδους που διαρκούν πολλά εκατομμύρια έτη. Το 71% της επιφάνειας της Γης καλύπτεται από νερό,[9] με το υπόλοιπο να αποτελείται από διάφορες μορφές εδάφους όπως βουνά, έρημοι και πεδιάδες. Το θαλάσσιο σώμα της Γης μαζί με το νερό των λιμνών και των ποταμών στις ηπείρους και το νερό της ατμόσφαιράς της αποτελεί την υδρόσφαιρά της. Οι πολικές περιοχές της Γης καλύπτονται κατά κόρον με πάγο, συμπεριλαμβανομένου του στρώματος πάγου της Ανταρκτικής και του θαλάσσιου πάγου του Αρκτικού σώματος πάγου, η τροπική ζώνη γύρω από τον ισημερινό χαρακτηρίζεται από έντονες βροχοπτώσεις και πυκνή βλάστηση, ενώ στους παράλληλους κύκλους του τροπικού του Καρκίνου και του Αιγόκερω υπάρχουν αχανείς περιοχές ξηρών και άνυδρων περιοχών. Το εσωτερικό της Γης παραμένει ενεργό με έναν στερεό εσωτερικό πυρήνα μετάλλου, έναν εξωτερικό πυρήνα σε υγρή κατάσταση που παράγει το μαγνητικό πεδίο της και τον μανδύα της που μετακινεί, σε περιόδους πολλών εκατομμυρίων χρόνων, τις τεκτονικές πλάκες της λιθόσφαιρας.

Κατά την διάρκεια των πρώτων δισεκατομμυρίων ετών από την δημιουργία της,[10] στους ωκεανούς της Γης εμφανίστηκε ζωή, η οποία άρχισε να επηρεάζει και να μεταβάλει την ατμόσφαιρα και την επιφάνειά της, ενισχύοντας τον γρήγορο πολλαπλασιασμό τόσο αερόβιων, όσο και αναερόβιων οργανισμών. Από εκείνη την περίοδο μέχρι σήμερα, ο συνδυασμός της απόστασής της από τον Ήλιο, των φυσικών ιδιοτήτων της και της γεωλογικής της ιστορίας, επέτρεψε στην ζωή να ακμάσει και να εξελιχθεί. Χωρίς μεγάλη αμφισβήτηση, οι πρώτοι έμβιοι οργανισμοί εμφανίστηκαν στην Γη τουλάχιστον 3,5 δισεκατομμύρια χρόνια πριν. Φυσικές ενδείξεις για προγενέστερη ζωή συμπεριλαμβάνουν γραφίτη, μια ουσία παραγόμενη από ζωή, που βρέθηκε σε ιζηματογενή πετρώματα στην νοτιοδυτική Γροιλανδία, καθώς και «υπολείμματα βιοτικών υλικών» που βρέθηκαν σε βράχους ηλικίας 4,1 δισεκατομμυρίων ετών στην Δυτική Αυστραλία.[11][12] Η βιοποικιλότητα της Γης έχει αυξηθεί με συνεχή ρυθμό εκτός όταν διακόπτεται από μαζικές αφανίσεις.[13] Παρόλο που οι ακαδημαϊκοί υπολογίζουν ότι περισσότερα από το 99% των ειδών ζωής (πάνω από 5 δισεκατομμύρια)[14] που έχουν υπάρξει στην Γη έχουν εξαφανιστεί,[15][16] υπάρχουν ακόμα περίπου 10–14 εκατομμύρια σωζόμενα είδη,[17][18] εκ των οποίων περί τα 1,2 εκατομμύρια έχουν μελετηθεί από τον άνθρωπο, ενώ πάνω από το 86% δεν έχουν καν περιγραφεί.[19] Στη Γη ζουν επίσης πάνω από 7,5 δισεκατομμύρια άνθρωποι,[20] το κυρίαρχο είδος στον πλανήτη, οι οποίοι εξαρτιούνται από την βιόσφαιρα και τα ορυκτά της για την επιβίωσή τους.

Ο αστρονομικός συμβολισμός της γης αποτελείται από έναν περικυκλωμένο σταυρό, αναπαριστώντας έναν μεσημβρινό και έναν παράλληλο· μία παραλλαγή, τοποθετεί τον σταυρό πάνω από τον κύκλο (Unicode: ⊕ ή ♁).

Η ονομασία της Γης στην ελληνική γλώσσα προέρχεται από το όνομα της θεάς της ελληνικής μυθολογίας Γαίας.

Χρονολογία

Κύριο λήμμα: Ιστορία της Γης

Σχηματισμός

Καλλιτεχνική αναπαράσταση πλανητικού δίσκου του Ηλιακού μας συστήματος.

Το παλαιότερο υλικό που βρέθηκε στο Ηλιακό μας σύστημα χρονολογήθηκε στα 4,5672±0,0006 δισεκατομμύρια έτη πριν από σήμερα. Μέχρι τα 4,54±0,04 δισεκατομμύρια έτη πριν σχηματίστηκε η πρωταρχική Γη. Ο σχηματισμός και η εξέλιξη των σωμάτων του Ηλιακού μας Συστήματος συνέβηκε μαζί με το σχηματισμό και εξέλιξη του ήλιου μας. Θεωρητικά, τμήματα ενός ηλιακού νεφελώματος ενός όγκου ενός μοριακού νεφελώματος κατέρρευσε βαρυτικά, άρχισε να περιστρέφεται και να επιπεδοποιείται, μετατρεπόμενο σε περιαστρικό δίσκο και μετά οι πλανήτες άρχισαν να αναπτύσσονται, παράλληλα με τον Ήλιο. Ένα νεφέλωμα περιέχει αέρια, κόκκους πάγου και σκόνη (που περιλαμβάνει αρχέγονα νουλκίδια). Στη θεωρία νεφελωμάτων, σχηματίστηκαν πλανητοθραύσματα (planetesimals) με επικάθηση. Ο σχηματισμός της αρχέγονης Γης συνεχίστηκε για 10 - 20 εκατομμύρια χρόνια.

Η διεργασία που οδήγησε στον σχηματισμό της Σελήνης, περίπου πριν 4,53 δισεκατομμύρια έτη αποτελεί θέμα εξελισσόμενης έρευνας. Η υπόθεση εργασίας είναι ότι σχηματίστηκε με επικάθηση υλικών που διέφυγαν όταν η Θεία, ένα ουράνιο σώμα μεγέθους του Άρη συγκρούστηκε με τη Γη. Σύμφωνα με αυτό το σενάριο, η μάζα της Θείας ήταν περίπου ίση με το 10% αυτής της Γης, και συγκρούστηκε με τη Γη με ανακλώμενη κρούση, και κάποιο ποσοστό της μάζας της συνενώθηκε με αυτήν της γης. Μεταξύ περίπου 4,1 και 3,8 δισεκατομμύρια έτη πριν, αρκετές συγκρούσεις με αστεροειδείς, κατά τη διάρκεια του Ύστερου Βαρέος Βομβαρδισμού, προκλήθηκαν σημαντικές αλλαγές στην ευρύτερη επιφάνεια της Σελήνης, λόγω και της βαρυτικής επίδρασης της Γης.

Φυσικά Χαρακτηριστικά

Κύριο λήμμα: Γεωλογία
Σχηματική αναπαράσταση της δομής της Γης

Δομή

Το εσωτερικό της Γης είναι διαχωρισμένο σε ένα πυριτικό εξωτερικό φλοιό, ο οποίος είναι συμπαγής, έναν ημίρρευστο μανδύα, έναν ρευστό εξωτερικό πυρήνα ο οποίος είναι αρκετά πιο ιξώδης από τον μανδύα, καθώς και έναν στερεό εσωτερικό πυρήνα. Ο ρευστός εξωτερικός πυρήνας δημιουργεί ένα ασθενές μαγνητικό πεδίο λόγω της θερμικής μεταφοράς του ηλεκτρικά αγώγιμου υλικού του. Οι θερμοκρασίες στο εσωτερικό της Γης φθάνουν ως τους 5.650 ± 600 βαθμούς K. Η εσωτερική θέρμανση του πλανήτη είχε ως έναρξη την διαδικασία της συσσωμάτωσής του, έπειτα συνεχίστηκε μέσω της διάσπασης των ραδιενεργών στοιχείων όπως του ουρανίου, θορίου και κάλιου. Η ροή θερμότητας από το εσωτερικό του πλανήτη προς την επιφάνεια είναι μόνο το 1/20.000 (0,005%) της ενέργειας που λαμβάνεται από τον Ήλιο. Παρόλ' αυτά αυτή η εσωτερική θερμότητα είναι αρκετή ώστε να λιώσει το υλικό το οποίο αναβλύζει συνεχώς στην επιφάνεια της Γης από το εσωτερικό, με την βοήθεια των ηφαιστείων και των ρωγμών στις μεσοωκεάνειες ράχες με τη μορφή μάγματος. Το μεγαλύτερο μέρος του γήινου φλοιού δεν είναι γηραιότερο από 100 εκατομμύρια (1•108) έτη· τα αρχαιότερα τμήματα του φλοιού είναι περί τα 4,4 δισεκατομμύρια (4,4•109) έτη.[21]

Η δομή του πλανήτη στο εσωτερικό κατά βάθος είναι:

  • 0–60 km - Λιθόσφαιρα (τοπικά κυμάινεται από 5 έως 200 km)
  • 0-30/35 km - Φλοιός (τοπικά κυμάινεται από 5 έως 70 km)
  • 35–60 km - Άνω τμήμα του μανδύα
  • 35-2.890 km - Μανδύας
  • 100–700 km - Ασθενόσφαιρα
  • 2.890-5.100 km - Εξωτερικός πυρήνας
  • 5.100-6.378 km - Εσωτερικός πυρήνας

Πυρήνας

Κύριο λήμμα: Πυρήνας της Γης

Η μέση πυκνότητα της Γης είναι 5.515 kg/, κατατάσσοντάς την ως τον πυκνότερο πλανήτη του ηλιακού συστήματος. Αφού η μέση πυκνότητα των επιφανειακών υλικών είναι περί τα 3.000 kg/, συμπεραίνεται πως η πυκνότητα πρέπει να είναι ιδιαίτερα αυξημένη στον πυρήνα. Στα πρώτα στάδια της δημιουργίας του πλανήτη, πριν 4,5 δισεκατομμύρια (4,5•109) χρόνια, η Γη ήταν ολοσχερώς σε ρευστή κατάσταση, λόγω δε της βαρύτητας, πυκνότερα υλικά έρρευσαν προς το κέντρο κατά τη διάρκεια μίας διαδικασίας που καλείται πλανητική διαφοροποίηση, ενώ τα λιγότερο πυκνά υλικά έμειναν στην επιφάνεια. Ως αποτέλεσμα, ο πυρήνας αποτελείται κυρίως από σίδηρο (80%) καθώς και νικέλιο και πυρίτιο· ωστόσο άλλα πυκνά (πυκνότερα μάλιστα) υλικά όπως το ουράνιο και ο μόλυβδος, είναι είτε σπάνια για να αποτελούν σημαντικό ποσοστό του πυρήνα, είτε έχουν την ιδιότητα να προσκολλώνται σε ελαφρύτερα υλικά και γι' αυτό απαντώνται κυρίως στον φλοιό.

Ο πυρήνας χωρίζεται σε δύο μέρη, έναν στερεό εσωτερικό πυρήνα με μία ακτίνα γύρω στα 1.220 χλμ.[22] και έναν ρευστό εξωτερικό πυρήνα με μία ακτίνα γύρω στα 3.500 χλμ. Ο εσωτερικός πυρήνας πιστεύεται πως είναι στερεός και πως αποτελείται κυρίως από σίδηρο και νικέλιο. Ορισμένοι συμφωνούν πως ο εσωτερικός πυρήνας είναι στην μορφή του μονοκρυσταλλικού σιδήρου.[23][24] Ο εξωτερικός πυρήνας που περιβάλλει τον εσωτερικό και εκτιμάται πως αποτελείται από ρευστό σίδηρο αναμεμειγμένο με ρευστό νικέλιο και ίχνη ελαφρύτερων στοιχείων. Είναι γενικά παραδεκτό πως η θερμική μεταφορά στον εξωτερικό πυρήνα σε συνδυασμό με την διέγερση από την περιστροφή της Γης (βλ. Δύναμη Coriolis), προκαλεί το γήινο μαγνητικό πεδίο μέσω μίας διεργασίας γνωστή ως Θεωρία του Δυναμό. Ο στερεός εσωτερικός πυρήνας είναι αρκετά θερμός ώστε να μη διατηρεί μόνιμο μαγνητικό πεδίο (βλ. Θερμοκρασία Curie), πιθανό είναι όμως να δρα ως σταθεροποιητής προς το μαγνητικό πεδίο που γεννάται από τον εξωτερικό πυρήνα.

Κατά μία άλλη θεωρία, ο γήινος πυρήνας αποτελείται από υδρογόνο και ήλιο, τα οποία βρίσκονται στην ίδια κατάσταση με αυτήν του Ηλίου. Στον πυρήνα συμβαίνουν παρόμοιες πυρηνικές αντιδράσεις, όπως στον Ήλιο, γι' αυτό και παραμένει σε ρευστή κατάσταση, χωρίς να έχει ψυχθεί.

Σύμφωνα με πρόσφατες ενδείξεις εικάζεται πως ο εσωτερικός πυρήνας της Γης, ίσως περιστρέφεται ελαφρώς ταχύτερα από τον υπόλοιπο πλανήτη, πιθανώς κατά 2° ανά έτος.

Είναι εμφανές ότι και οι δύο πιο πάνω θεωρίες προσπαθούν να εξηγήσουν τα φαινόμενα που παρατηρούνται στην γήινη επιφάνεια, ωστόσο παραμένουν στο επίπεδο της θεωρίας, χωρίς να έχει υπάρξει απτή απόδειξη για καμία από αυτές.

Μανδύας

Κύριο λήμμα: Μανδύας (γεωλογία)

Ο μανδύας της Γης εκτείνεται σε ένα βάθος 2.890 χλμ.. Η πίεση στην βάση του μανδύα είναι ~ 1,4 εκατομμύρια φορές μεγαλύτερη της ατμοσφαιρικής πίεσης (~140 GPa). Αποτελείται κατά μεγάλο μέρος από υλικά πλούσια σε σίδηρο και μαγνήσιο. Το σημείο τήξεως ενός υλικού εξαρτάται από την πίεση. Εφόσον η πίεση αυξάνει αρκετά κατά βάθος του μανδύα, το χαμηλότερο τμήμα είναι σχεδόν στερεό ενώ το ανώτερο τμήμα είναι πλαστικό (ημιτηγμένο). Το ιξώδες του ανώτερου μανδύα κυμαίνεται μεταξύ 1021 και 1024 Pa·s, ανάλογα με το βάθος [1][νεκρός σύνδεσμος]. Έτσι ο ανώτερος μανδύας μπορεί να ρεύσει αρκετά αργά.

Η εξήγηση του γεγονότος πως ενώ ο εξωτερικός πυρήνας είναι ρευστός, ο κατώτερος μανδύας είναι στερεός/πλαστικός, βρίσκεται στο ανώτερο σημείο τήξεως των πλούσιων σε σίδηρο κραμάτων του μανδύα από τον σχεδόν καθαρό σίδηρο του πυρήνα. Ο δε εσωτερικός πυρήνας είναι στερεός λόγω της εξαιρετικά μεγάλης πίεσης κοντά στο κέντρο του πλανήτη. Ο μανδύας αντιπροσωπεύει το μεγαλύτερο μέρος του όγκου της Γης {83%} Αποτελείται από πολύ θερμά πυκνόρευστα υλικά.

Φλοιός

Κύριο λήμμα: Γήινος φλοιός

Ο φλοιός κυμαίνεται μεταξύ 5 και 70 km σε βάθος. Τα λεπτά τμήματα του φλοιού είναι κάτω από τους ωκεανούς (ωκεάνιος φλοιός) και αποτελούνται από πυκνά πετρώματα μαγνησίου, σιδήρου και πυριτίου. Τα παχύτερα τμήματα του φλοιού είναι τα ηπειρωτικά τα οποία είναι λιγότερο πυκνά από τα ωκεάνια και αποτελούνται από πετρώματα πλούσια σε νάτριο, αλουμίνιο και πυρίτιο. Το όριο μεταξύ του φλοιού και του μανδύα παρουσιάζεται σε δύο διαφορετικές φάσεις: Αρχικά, μέσω μίας ασυνέχειας στην ταχύτητα των σεισμικών κυμάτων γνωστή ως ασυνέχεια του Mohorovicic ή απλά Moho. Η αιτία του Moho φαίνεται να οφείλεται στην αλλαγή της σύστασης των πετρωμάτων. Η δεύτερη φάση είναι μία χημική ασυνέχεια η οποία έχει παρατηρηθεί σε βαθιά τμήματα του ωκεάνιου φλοιού τα οποία έχουν εισχωρήσει στον ηπειρωτικό φλοιό και παρατηρούνται ως οφιολιθικές ακολουθίες.

Ο φλοιός της Γης είναι πλούσιος σε φυσικούς πόρους. Περιέχει μεγάλες ποσότητες καυσίμων (κοιτάσματα): (Άνθρακας, Πετρέλαιο, Φυσικό Αέριο, Μεθάνιο). Αυτά τα κοιτάσματα χρησιμοποιούνται για την παραγωγή ενέργειας καθώς και για την δημιουργία συνθετικών υλικών. Κατά τις τεκτονικές διαδικασίες στον γήινο φλοιό, σχηματίστηκαν μεταλλευτικά κοιτάσματα. Τα κοιτάσματα αυτά μας παρέχουν μέταλλα καθώς και άλλα χρήσιμα χημικά στοιχεία (όπως το ορυκτό αλάτι). Σε αυτά μπορεί να συνυπολογιστεί και η βιομάζα η οποία παρέχει ξυλεία και τροφή.

Για κάποιους από τους παραπάνω πόρους, όπως τα καύσιμα, η διαδικασία αποδέσμευσής τους σε μικρή χρονική κλίμακα είναι δύσκολη, ονομάζονται δε μη ανανεώσιμοι πόροι. Η χρήση των μη ανανεώσιμων πόρων εν γένει (όπως οι μη ανανεώσιμες πηγές ενέργειας) αποτελεί ένα από τα μείζονα περιβαλλοντικά θέματα στο οποίο αναφέρονται όλες οι οικολογικές οργανώσεις.

Υδρόσφαιρα

Κύριο λήμμα: Ωκεανός
Ορθογωνική προβολή του Plate μίας συνθετικής - δορυφορικής εικόνας της Γης

Η Γη είναι ο μόνος πλανήτης του Ηλιακού μας Συστήματος όπου στην επιφάνειά της κυριαρχεί το υγρό στοιχείο. Το νερό καλύπτει το 71% της γήινης επιφάνειας (από το οποίο 97% είναι θαλάσσιο νερό και 3% γλυκό νερό [2] (πιθανολογείται το 1,8%) και την χωρίζει σε πέντε ωκεανούς και επτά ηπείρους. Η τροχιά της Γης σε συνδυασμό με την ηφαιστειακή δραστηριότητα, τη βαρύτητα, το φαινόμενο του θερμοκηπίου, το μαγνητικό πεδίο και την ατμόσφαιρα πλούσια σε οξυγόνο είναι οι βασικές αιτίες που κάνουν τη Γη τον πλανήτη του νερού.

Αν και η τροχιά της Γης είναι αρκετά απομακρυσμένη ώστε να διατηρεί υγρό νερό, το φαινόμενο του θερμοκηπίου αποτρέπει το νερό από το να παγώσει, διατηρώντας την μέση θερμοκρασία της Γης στους 15 βαθμούς Κελσίου πάνω από το σημείο πήξης. Παλαιοντολογικές ενδείξεις δείχνουν πως κάποια στιγμή μετά την αποίκηση των ωκεανών από τα μπλε-πράσινα βακτήρια, πριν 600 εκατομμύρια χρόνια, το φαινόμενο του θερμοκηπίου κατέρρευσε, με αποτέλεσμα την ολική ψύξη της Γης και την πήξη όλων των ωκεανών για μία περίοδο από 10 - 100 εκατομμύρια χρόνια, σε ένα γεγονός που καλείται «Χιονόμπαλα Γη» («Snowball Earth»).

Σε άλλους πλανήτες, όπως στην Αφροδίτη, ο ατμός καταστρέφεται από την ηλιακή υπεριώδη ακτινοβολία και το υδρογόνο ιονίζεται και απομακρύνεται από τον πλανήτη μέσω του ηλιακού ανέμου. Αυτή είναι μία υπόθεση για την έλλειψη νερού στην Αφροδίτη, χωρίς υδρογόνο, το νερό αντιδρά με τα στερεά της επιφάνειας δημιουργώντας οξείδια.

Στην ατμόσφαιρα της Γης, ένα στρώμα όζοντος στην στρατόσφαιρα, απορροφά το μεγαλύτερο μέρος της ηλιακής υπεριώδους ακτινοβολίας, αποτρέποντας την αποσύνθεση του νερού. Επιπλέον, η μαγνητόσφαιρα, αποτρέπει την αλληλεπίδραση μεταξύ των στοιχείων της ατμόσφαιρας και του ηλιακού ανέμου.

Τέλος, τα ηφαίστεια εκπέμπουν συνεχώς ατμούς από το εσωτερικό. Η τεκτονική των πλακών της Γης ανακυκλώνουν τον άνθρακα και το νερό, καθώς οι ασβεστόλιθοι εισέρχονται στον μανδύα και εξέρχονται μέσω των ηφαιστείων ως ατμός και διοξείδιο του άνθρακα. Εκτιμάται πως τα συστατικά του μανδύα περιέχουν τουλάχιστον 10 φορές την ποσότητα του νερού των ωκεανών, αν και το μεγαλύτερο μέρος είναι παγιδευμένο και ποτέ δεν απελευθερώνεται στην ατμόσφαιρα.

Ατμόσφαιρα

Κύριο λήμμα: Ατμόσφαιρα της Γης

Η Γη έχει μία σχετικά πυκνή ατμόσφαιρα η οποία αποτελείται από 78% άζωτο, 21% οξυγόνο και 1% αργό, με ίχνη από άλλα αέρια, συμπεριλαμβανομένων διοξείδιο του άνθρακα και υδρατμούς. Η ατμόσφαιρα δρα ως ένα παρέμβλημα μεταξύ της Γης και του Ηλίου. Η σύσταση της ατμόσφαιρας της γης είναι ασταθής, η δε ισορροπία διατηρείται από την βιόσφαιρα. Τα στρώματα της ατμόσφαιρας, δηλαδή η τροπόσφαιρα, η στρατόσφαιρα, η μεσόσφαιρα, η θερμόσφαιρα και η εξώσφαιρα, μεταβάλλονται από τόπο σε τόπο και εξαρτώνται και από τις εποχιακές μεταβολές.

Θεωρείται ότι η παρούσα σύσταση της ατμόσφαιρας είναι αποτέλεσμα της δράσης ζώντων οργανισμών. Ο εμπλουτισμός της ατμόσφαιρας της Γης με οξυγόνο άρχισε πριν 2,45 δις χρόνια. Μια μελέτη πετρωμάτων από τη Νότια Αφρική, ηλικίας 2,5 με 2,65 δις χρόνων έδειξε ότι ένα υπόστρωμα μικροοργανισμών παρήγαγε οξυγόνο. Τότε η σύσταση της ατμόσφαιρας δεν ήταν σταθερή και ανά περιόδους γινόταν πλούσια σε υδρογονάνθρακες, οι οποίοι έκαναν την ατμόσφαιρα ομιχλώδη, όπως είναι η σημερινή ατμόσφαιρα του Τιτάνα. Η αιτία αυτών των αυξομειώσεων ήταν η βιοσύνθεση μεθανίου.[25]

Κλίμα

Κύριο λήμμα: Κλιματικό μοντέλο

Οι δύο μεγάλες περιοχές πολικών κλιμάτων, διαχωρίζονται με δύο, συχνά, στενές εύκρατες ζώνες από μία πλατιά ισημερινή ζώνη τροπικών προς υποτροπικών κλιμάτων. Ανάλογα την περιοχή, έντονες διακυμάνσεις παρατηρούνται στα μετεωρολογικά δεδομένα, όπως στην ετήσια βροχόπτωση η οποία μπορεί να κυμαίνεται από αρκετά μέτρα βροχής έως σχεδόν μηδενικές τιμές.[26] Οι πλέον ακραίες θερμοκρασίες που έχουν καταγραφεί στον Πλανήτη είναι +58,0 °C (υπό σκιά) στην Λιβύη και -89,2 °C στον Ρωσικό σταθμό Βοστόκ στην Ανταρκτική.

Σύσταση

Το εσωτερικό της Γης είναι διαχωρισμένο σε ένα πυριτικό εξωτερικό φλοιό, ο οποίος είναι συμπαγής, έναν ημίρρευστο μανδύα, έναν ρευστό εξωτερικό πυρήνα ο οποίος είναι αρκετά πιο ιξώδης από τον μανδύα, καθώς και έναν στερεό εσωτερικό πυρήνα. Ο ρευστός εξωτερικός πυρήνας δημιουργεί ένα ασθενές μαγνητικό πεδίο λόγω της θερμικής μεταφοράς του ηλεκτρικά αγώγιμου υλικού του.

Νέο υλικό αναβλύζει συνεχώς στην επιφάνεια της Γης από το εσωτερικό, με την βοήθεια των ηφαιστείων και των ρωγμών στις μεσοωκεάνειες ράχες. Το μεγαλύτερο μέρος του γήινου φλοιού δεν είναι γηραιότερο από 100 εκατομμύρια (1•108) έτη· τα αρχαιότερα τμήματα του φλοιού είναι περί τα 4,4 δισεκατομμύρια (4,4•109) έτη [3].

Συνολικά, η σύσταση της Γης κατά μάζα είναι:

  1. 33,1% Σίδηρος
  2. 27,2% Οξυγόνο
  3. 17,2% Πυρίτιο
  4. 15,9% Μαγνήσιο
  5. 1,6% Νικέλιο
  6. 1,6% Ασβέστιο
  7. 1,5% Αργίλιο
  8. 0,7% Θείο
  9. 0,25% Νάτριο
  10. 0,071% Τιτάνιο
  11. 0,019% Κάλιο
  12. 0,86% Άλλα στοιχεία

Το μέλλον της Γης

Καλλιτεχνική απεικόνιση της Γης όταν ο Ήλιος γίνει ερυθρός γίγαντας, 5 με 7 δις χρόνια από τώρα

Το βιολογικό και γεωλογικό μέλλον της Γης μπορεί να προβλεφθεί με βάση τις εκτιμώμενες επιπτώσεις από διάφορες μακροπρόθεσμες επιδράσεις. Αυτές περιλαμβάνουν τη χημεία στην επιφάνεια της Γης, το ρυθμό της ψύξης του εσωτερικού του πλανήτη, τις βαρυτικές αλληλεπιδράσεις με άλλα αντικείμενα του Ηλιακού Συστήματος και μια σταθερή αύξηση στην φωτεινότητα του Ήλιου. Ένα αβέβαιο στοιχείο σε αυτή την πρόβλεψη είναι η συνεχιζόμενη επιρροή της τεχνολογίας που έχει εισαχθεί από τον άνθρωπο, όπως η γεωμηχανική,[27] η οποία θα μπορούσε να προκαλέσει σημαντικές αλλαγές στον πλανήτη.[28][29] Η τρέχουσα βιοτική κρίση, που προκαλείται από την τεχνολογία και τα αποτελέσματα μπορεί να διαρκέσει έως και πέντε εκατομμύρια χρόνια. Με τη σειρά της, η τεχνολογία μπορεί να οδηγήσει στην εξαφάνιση της ανθρωπότητας, αφήνοντας τον πλανήτη να επανέλθει σταδιακά σε έναν αργό ρυθμό εξέλιξης που εξαρτάται μόνο από μακροπρόθεσμες φυσικές διεργασίες.[30][31]

Κατά διαστήματα εκατοντάδων εκατομμυρίων ετών, τυχαία ουράνια γεγονότα θέτουν ένα παγκόσμιο κίνδυνο για τη βιόσφαιρα, η οποία μπορεί να οδηγήσει σε μαζικές εξαφανίσεις. Αυτά περιλαμβάνουν τις προσκρούσεις κομητών ή αστεροειδών με διάμετρο 5-10 χιλιόμετρα ή μεγαλύτερη και τη δυνατότητα μιας μεγάλης αστρικής έκρηξης, που ονομάζεται υπερκαινοφανής (σουπερνόβα), μέσα σε μια ακτίνα 100 ετών φωτός. Άλλα μεγάλης κλίμακας γεωλογικά γεγονότα είναι πιο προβλέψιμα. Αν δεν ληφθούν υπόψη οι μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της υπερθέρμανσης του πλανήτη, η θεωρία Μιλάνκοβιτς προβλέπει ότι ο πλανήτης θα συνεχίσει να παρουσιάζει περιόδους παγετώνων, τουλάχιστον μέχρι η περίοδος των τεταρτογενών παγετώνων να φτάσει στο τέλος της. Αυτές οι περίοδοι που προκαλούνται από την εκκεντρότητα, την κλίση του άξονα περιστροφής και τη μετάπτωση της τροχιάς της Γης.[32] Στα πλαίσια των κύκλων σχηματισμών υπερηπείρων, οι τεκτονικές πλάκες πιθανότατα θα οδηγήσουν σε μια υπερήπειρο σε 250 έως 350.000.000 χρόνια. Κάποια στιγμή στα επόμενα χρόνια 1,5 με 4,5 δις χρόνια, η ​​αξονική κλίση της Γης μπορεί να υποστεί χαοτικές παραλλαγές, με αλλαγές στην κλίση του άξονα περιστροφής έως και 90°.

Κατά τη διάρκεια των επόμενων τεσσάρων δισεκατομμυρίων χρόνων, η φωτεινότητα του Ήλιου θα αυξηθεί σταθερά, με αποτέλεσμα την αύξηση της ηλιακής ακτινοβολίας που φτάνει στη Γη. Αυτό θα προκαλούν υψηλότερο ποσοστό της διάβρωσης των πυριτικών ορυκτών, η οποία θα προκαλέσει μία μείωση στα επίπεδα του διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα. Σε περίπου 600 εκατομμύρια χρόνια, το επίπεδο των εκπομπών CO2 θα πέσει κάτω από το επίπεδο που απαιτείται για τη διατήρηση της φωτοσύνθεσης C3 που χρησιμοποιείται από τα δέντρα. Μερικά φυτά χρησιμοποιούν την μέθοδο C4 σταθεροποίησης του άνθρακα, που τους επιτρέπει να επιζούν σε συγκεντρώσεις CO2 τόσο χαμηλό όπως 10 μέρη ανά εκατομμύριο. Ωστόσο, η μακροπρόθεσμη τάση για την ύπαρξη των φυτών είναι να εξαφανιστούν εντελώς. Η επακόλουθη απώλεια του μηχανισμού αναπλήρωσης του οξυγόνου θα προκαλέσει την εξαφάνιση της πανίδας μερικά εκατομμύρια χρόνια αργότερα.

Ήδη σε 1,1 δισεκατομμύρια χρόνια, η ηλιακή φωτεινότητα θα είναι 10% υψηλότερη από ό,τι σήμερα. Αυτό θα προκαλέσει την ατμόσφαιρα να γίνει ένα «υγρό θερμοκήπιο», με αποτέλεσμα την εξάτμιση των ωκεανών. Ως πιθανή συνέπεια, η τεκτονική των πλακών θα σταματήσει.[33] Μετά από αυτό το γεγονός, το μαγνητικό δυναμό του πλανήτη θα εξαφανιστεί, με αποτέλεσμα η φθορά της μαγνητόσφαιρας να οδηγήσει σε μια ταχεία απώλεια των πτητικών ουσιών από την εξωτερική ατμόσφαιρα. Σε τέσσερα δισεκατομμύρια χρόνια από τώρα, η αύξηση της θερμοκρασίας στην επιφάνεια της Γης θα προκαλέσει ένα ανεξέλεγκτο φαινόμενο του θερμοκηπίου. Από εκείνο το σημείο, οι περισσότεροι, αν όχι όλοι οι οργανισμοί στην επιφάνεια θα έχουν εξαφανιστεί.[34] Η πιθανότερη τελική κατάληξη του πλανήτη είναι η απορρόφηση από τον Ήλιο σε 7,5 δισεκατομμύρια χρόνια, όταν το αστέρι έχει εισέλθει στη φάση του ερυθρού γίγαντα και επεκταθεί τόσο ώστε να «καταπιεί» την τροχιά του πλανήτη, μαζί τον πλανήτη, με αποτέλεσμα την καταστροφή του.

Κινήσεις της Γης

Ο Πλανήτης Γη πραγματοποιεί τέσσερις κινήσεις:

  1. Την Περιστροφή, γύρω από τον άξονά της.
  2. Την Περιφορά, γύρω από τον Ήλιο,
  3. Την Ηλιακή μεταβατική περιφορά, που πραγματοποιεί ακολουθώντας την περιστροφή του Ηλιακού συστήματος και
  4. Την Γαλαξιακή μεταβατική περιφορά, που πραγματοποιεί ακολουθώντας την περιστροφή του Γαλαξία.

Οι δύο πρώτες είναι και οι σημαντικότερες. Οι δύο τελευταίες, μειωμένου ενδιαφέροντος, παρουσιάζουν επιπρόσθετα εκτός των περιστροφών και τροχιακές περιφορές στον αστρικό χώρο που θα μπορούσαν έτσι να συναθροιστούν σε έξι (6).

Η Γη στο Ηλιακό Σύστημα

Οι πλανήτες του Ηλιακού συστήματος κατά σειρά από τον Ήλιο, και με σήμανση των πλανητών νάνων. Οι αποστάσεις δεν είναι υπό κλίμακα.

Η περίοδος περιστροφής της γης περί τον άξονα της είναι 23 ώρες, 56 λεπτά και 4.09 δευτερόλεπτα (μία αστρική ημέρα). Έτσι παρατηρώντας από την γη τα ουράνια σώματα, η κύρια φαινόμενη κίνησή τους είναι από τα ανατολικά προς τα δυτικά με μία ταχύτητα 15°/ώρα = 15'/λεπτό, λ.χ. μία ηλιακή ή σεληνιακή διάμετρο ανά δύο λεπτά.

Η περιφορά της Γης γύρω από τον Ήλιο διαρκεί 365,2564 μέσες ηλιακές ημέρες (ή ένα αστρικό έτος). Παρατηρώντας από τη Γη, είναι μία φαινόμενη κίνηση του Ήλιου ως προς τα αστέρια ~ 1°/ημέρα ή μία ηλιακή ή σεληνιακή διάμετρο κάθε 12 ώρες, σε αντίθετη διεύθυνση από την κύρια φαινόμενη κίνηση (λόγω περιστροφής).

Η Γη έχει έναν φυσικό δορυφόρο, την Σελήνη, η οποία περιφέρεται γύρω από την Γη κάθε 27,3 ημέρες, και η περίοδος αυτή ονομάζεται αστρικός μήνας. Παρατηρώντας από τη Γη την κίνηση, φαίνεται να κινείται με 12 °/ημέρα (μία σεληνιακή διάμετρο την ώρα), σε αντίθετη διεύθυνση από την κύρια φαινόμενη κίνηση. Λόγω της συνδυασμένης περιφοράς γύρω από τον ήλιο, ο χρόνος που μεσολαβεί μεταξύ δύο ίδιων φάσεων της σελήνης (π.χ. από πανσέληνο σε πανσέληνο) διαρκεί λίγο περισσότερο, για την ακρίβεια 29,54 ημέρες - η περίοδος αυτή ονομάζεται συνοδικός μήνας (χονδρικά 30 ημέρες ή έναν ημερολογιακό μήνα).

Με σημείο αναφοράς τον Βόρειο Πόλο της Γης, η κίνηση της Γης, της Σελήνης και της αξονικής περιστροφής, είναι όλες αντίθετα στην φορά των δεικτών του ρολογιού.

Τα τροχιακά και αξονικά επίπεδα δεν είναι ακριβώς ευθυγραμμισμένα: Το τροχιακό επίπεδο Γης-Ηλίου ή αλλιώς Εκλειπτική (σχεδόν 23,5° και η κλίση αυτή είναι η αιτία των εποχών του έτους) και το τροχιακό επίπεδο Γης-Σελήνης, σχηματίζουν γωνία ~ 5° (αν ήταν απόλυτα ευθυγραμμισμένα, θα είχαμε μία έκλειψη Ηλίου ή Σελήνης κάθε μήνα).

Η Σφαίρα του Hill της γης έχει μία ακτίνα 1,5 Gm, μέσα στην οποία ο μόνος φυσικός δορυφόρος μπορεί και περιφέρεται.

Η Σελήνη

Σύγκριση μεγέθους της Γης με τους υπόλοιπους βραχώδεις πλανήτες, τη Σελήνη και τους φυσικούς δορυφόρους άλλων πλανητών, και τους πλανήτες νάνους του Ηλιακού συστήματος
Κύριο λήμμα: Σελήνη
Όνομα Διάμετρος (km) Μάζα (kg) Μεγάλος Ημιάξονας (km) Περίοδος τροχιάς
Σελήνη 3.474,8 7,349 &times 1022 384.400 27 Ημέρες, 7 ώρες, 43,7 λεπτά

Η Σελήνη, ή στην καθομιλουμένη «το Φεγγάρι», είναι ένας σχετικά μεγάλος δορυφόρος, με στερεό φλοιό και διάμετρο λίγο μεγαλύτερη από το 1/4 της Γης. Οι φυσικοί δορυφόροι των υπόλοιπων πλανητών του Ηλιακού Συστήματος ονομάζονται και Φεγγάρια.

Η βαρυτική έλξη μεταξύ Γης και Σελήνης είναι ο κύριος παράγοντας για τις παλίρροιες στην Γη. Η επίδραση των παλιρροϊκών δυνάμεων στη Σελήνη έχει προκαλέσει το λεγόμενο «παλιρροϊκό κλείδωμα»: η περίοδος περιστροφής της είναι τέτοια (ίδια με την περίοδο περιφοράς - γνωστή έτσι και ως σύγχρονη περιστροφή) ώστε παρουσιάζει πάντα την ίδια όψη στην Γη.

Κατά την περιφορά γύρω από την Γη, διαφορετικές όψεις φωτίζονται από τον Ήλιο, προκαλώντας τις Φάσεις της Σελήνης.

Πιστεύεται πως η Σελήνη συνέβαλε στην διατήρηση της ζωής μέσω της επίδρασής της στις κλιματολογικές συνθήκες. Παλαιοντολογικά στοιχεία καθώς και υπολογιστικές προσομοιώσεις δείχνουν πως η κλίση του άξονα περιστροφής της Γης, σταθεροποιήθηκε από τις παλιρροϊκές αλληλεπιδράσεις με την Σελήνη. Χωρίς αυτήν την σταθεροποιητική δύναμη ως προς την ροπή που ασκούν ο Ήλιος και οι υπόλοιποι πλανήτες στην πεπλατυσμένη μορφή της Γης, κάποιοι πιστεύουν πως η κλίση του άξονα περιστροφής θα μεταβαλλόταν χαοτικά, όπως συμβαίνει στον Άρη. Εάν ο άξονας περιστροφής πλησίαζε το επίπεδο της εκλειπτικής, ακραίες κλιματικές συνθήκες θα επικρατούσαν οι οποίες θα εξαφάνιζαν τις περισσότερες μορφές ζωής από τον πλανήτη.

Η Σελήνη απέχει τόσο από την Γη, ώστε να έχει την ίδια φαινόμενη διάμετρο με τον Ήλιο, καθώς ο Ήλιος είναι 400 φορές μεγαλύτερος, ωστόσο κατά μία απίστευτη αστρονομική σύμπτωση είναι και 400 φορές μακρύτερα από την Σελήνη. Αυτό το γεγονός επιτρέπει να λαμβάνουν χώρα ολικές εκλείψεις Ηλίου.

Η προέλευση της Σελήνης είναι άγνωστη, αν και η δημοφιλέστερη θεωρία υποστηρίζει τον σχηματισμό της από την σύγκρουση της Γης με έναν πρωτοπλανήτη στο μέγεθος του Άρη. Αυτή η υπόθεση εξηγεί μεταξύ των άλλων και την παρόμοια σύσταση της Γης και της Σελήνης.

Η Γη βρίσκεται επιπλέον σε κοινή τροχιά με έναν αστεροειδή, τον 3753 Cruithne. Επίσης, αποτέλεσμα από το space.com, το οποίο ανέλυσε τροχιές 10 εκατομμυρίων σωμάτων που πλησιάζουν σε μικρή απόσταση από τη Γη, έδειξαν ότι περίπου 18.000 έχουν κλειδώνουν προσωρινά σε ασταθείς τροχιές γύρω από τη Γη. Σύμφωνα με τις μετρήσεις, η Γη έχει κάθε στιγμή ένα μικρό αστεροειδή διαμέτρου 1 μέτρου ή μεγαλύτερη να περιφέρεται γύρω της. Οι αστεροειδής αυτοί παραμένουν σε τροχιά γύρω από τη Γη κατά μέσο για 9 μήνες, αν και κάποιοι μπορεί περιφέρονται γύρω από τη Γη για δεκαετίες.[35]

Γεωγραφία

Κύριο λήμμα: Γεωγραφία
Φυσιογραφικός χάρτης της Γης (Μεσαίος) (Μεγάλος 2 MB).

Χαρτογραφικές αναφορές:

Χρονικές Ζώνες, Συντεταγμένες.

Οι μεγαλύτερες γεωγραφικές κατατμήσεις

Επιφάνεια:

  • Συνολική: 510,073 εκατομμύρια km²
  • στεριά: 148,94 εκατομμύρια km²
  • νερό: 361,132 εκατομμύρια km²
  • σημείωση: Το 70,8% της επιφάνειας του πλανήτη καλύπτεται από νερό, ενώ το 29,2% είναι εκτιθέμενη στεριά.

Ακτογραμμές: Το σύνολο των ακτογραμμών είναι 356.000 km.

Ακρότατα υψόμετρα: (ως προς την Μέση Στάθμη της Θάλασσας)

Θαλάσσιες διεκδικήσεις: Σύμβαση του Montego Bay - 1982 (Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας/United Nations Convention on the Law Of the Sea - UNCLOS).

Σύνορα: Τα σύνορα στην στεριά είναι συνολικά 251.480,24 km (χωρίς να μετράμε δύο φορές τα κοινά σύνορα)

Χρήσεις Γης

  • Καλλιεργήσιμη γη: 10%
  • Μόνιμες σοδειές: 1%
  • Μόνιμα βοσκοτόπια: 26%
  • Δάσικές περιοχές: 32%
  • Αστικές περιοχές: 1,5%
  • Άλλα: 30% (1993 est.)

Αρδευόμενη γη: 2.481.250 km² (εκτ. 1993)

Φυσικοί κίνδυνοι

Μείζονες περιοχές του πλανήτη είναι έκθετες σε ακραίες καιρικές συνθήκες, όπως οι τροπικοί κυκλώνες και τυφώνες, οι πλημμύρες, οι χιονοθύελλες και οι σίφωνες. Επιπρόσθετα, σεισμοί, ηφαιστειακές εκρήξεις, τσουνάμι, κατολισθήσεις πλήττουν συχνά πολλές περιοχές της Γης, ειδικά κοντά στα όρια των τεκτονικών πλακών.

Περιβάλλον

Μεγάλες περιοχές του πλανήτη υποφέρουν από υπερπληθυσμό, περιβαλλοντική ρύπανση, όξινη βροχή και τοξικά απόβλητα, αποδάσωση, ερημοποίηση, εξαφάνιση βιολογικών ειδών, ξέπλυμα του εδάφους και επικράτηση παρασιτικών ειδών ή και γενετικά τροποποιημένων ειδών.

Βιόσφαιρα

Κύριο λήμμα: Ζωή

Η Γη είναι το μόνο μέρος που γνωρίζουμε όπου υπάρχει ζωή. Συχνά λέμε πως η ζωή του πλανήτη, σχηματίζει την «Βιόσφαιρα». Η βιόσφαιρα εκτιμάται πως άρχισε να εξελίσσεται πριν 3,5 δισεκατομμύρια (3,5•109) χρόνια. Η βιόσφαιρα μπορεί να ταξινομηθεί σύμφωνα με ζώνες γεωγραφικού πλάτους που περιέχουν σχετιζόμενη χλωρίδα και πανίδα. Οι πολικές ζώνες είναι αραιές σε ζωή, ενώ αντίθετα, τα περισσότερα γνωστά είδη ζωής βρίσκονται στον Ισημερινό.

Ανθρώπινος πληθυσμός

Η Γη τη νύχτα, σύνθεση εικόνων μεταξύ Οκτωβρίου 1994 και Μαρτίου 1995.

Ο συνολικός ανθρώπινος πληθυσμός της Γης επί του παρόντος εκτιμάται σε: 7.046.000.000[36] κάτοικοι (εκτίμηση 27 Ιουλίου 2012).

Τρεις άνθρωποι είναι μόνιμα σε τροχιά γύρω από την Γη, στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό· η παραμονή τους είναι συνήθως 6-μηνη, οπότε και αλλάζει το πλήρωμα. Μεταξύ των αλλαγών τους, υπάρχει ένας σημαντικός αριθμός ανθρώπων που κάνουν μικρότερα ταξίδια πάνω από την ατμόσφαιρα. Συνολικά, 400 άνθρωποι (αστροναύτες, κοσμοναύτες και ταϊκοναύτες) ταξίδεψαν στο διάστημα μέχρι το 2004.

Η βορειότερη εγκατάσταση στον κόσμο είναι το Alert, στο νησί Έλσμιρ στον Καναδά. Η νοτιότερη εγκατάσταση βρίσκεται στον Σταθμό του Νότιου Πόλου Amundsen-Scott, στην Ανταρκτική, σχεδόν στην θέση του Νότιου Πόλου.

Κατανομή ηλικιών:

  • 0-14 έτη: 1.818.803.078 (29,92%)
    • άνδρες: 932.832.913 (15,35%)
    • γυναίκες: 885.970.165 (14,57%)
  • 15-64 έτη: 3.840.881.326 (63,19%)
    • άνδρες: 1.942.402.264 (31,95%)
    • γυναίκες: 1.898.479.062 (31,23%)
  • 65 έτη και πάνω: 419.090.130 (6,89%)
    • άνδρες: 184.072.470 (3,03%)
    • γυναίκες: 235.017.660 (3,87%) (εκτ. 2000)

Ρυθμός Αύξησης του Πληθυσμού: 1,3% (εκτ. 2000)

Ρυθμός Γεννήσεων: 22 γεννήσεις/1000 κατοίκους (εκτ. 2000)

Ρυθμός Θανάτων: 9 θάνατοι/1000 κατοίκους (εκτ. 2000)

Αναλογία Φύλων:

  • Κατά την γέννηση: 1,05 αρσενικά/θηλυκό
  • Κάτω από 15 έτη: 1,05 αρσενικά/θηλυκό
  • 15-64 έτη: 1,02 αρσενικά/θηλυκό
  • 65 έτη και πάνω: 0,78 αρσενικά/θηλυκό
  • Σύνολο πληθυσμού: 1,01 αρσενικά/θηλυκό (εκτ. 2000)

Παιδική θνησιμότητα: 54 θάνατοι/1000 επιτυχείς γεννήσεις (εκτ. 2000)

Προσδοκώμενη Διάρκεια Ζωής κατά τη γέννηση:

  • Σύνολο πληθυσμού: 64 έτη
  • άνδρες: 62 έτη
  • γυναίκες: 65 έτη (εκτ. 2000)

Συνολική Γονιμότητα: 2,8 γεννήσεις παιδιών/γυναίκα (εκτ. 2000)

Διοίκηση

Ο παγκόσμιος γενικός Διεθνής Οργανισμός είναι ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών (ΟΗΕ) ή «Ηνωμένα Έθνη». Ο ΟΗΕ είναι βασικά ένα παγκόσμιο βήμα συζήτησης μεταξύ των κρατών του κόσμου, με μικρές όμως αρμοδιότητες και δυνατότητα νομοθεσίας.

Διοικητικές υποδιαιρέσεις: 267 κράτη, ανεξαρτήτως περιοχής κλπ. Τα ανεξάρτητα κράτη στον κόσμο είναι σήμερα 194.

Περιγραφές της Γης σε διάφορες μυθολογίες και στη λογοτεχνία

Η Γη έχει συχνά προσωποποιηθεί ως θεότητα, ιδιαιτέρως ως θεά: σε πολλές μυθολογίες εμφανίζεται ως Μητέρα Γη..

Στην αρχαία ελληνική μυθολογία εμφανίζεται ως Γαία, στη Σκανδιναβική μυθολογία ήταν η Γιορντ Jord, η μητέρα του Θωρ (Thor) και κόρη του Άνναρ (Annar).

Η Γη έχει επίσης χαρακτηριστεί ως ένα τεράστιο διαστημόπλοιο με δικό του Σύστημα υποστήριξης ζωής.

Εφόσον η Γη είναι αρκετά μεγάλη, δεν είναι άμεσα εμφανές στο γυμνό μάτι κοιτώντας από την επιφάνεια ότι έχει ένα σφαιροειδές σχήμα, αν και για την ακρίβεια δεν είναι τέλεια σφαιρικό, αλλά είναι οβάλ, διογκωμένο στο ύψος του ισημερινού και ελαφρώς πεπλατυσμένο στους πόλους. Στο παρελθόν επικρατούσαν διάφορες θεωρίες, μερικές εκ των οποίων ήθελαν τη Γη επίπεδη εξαιτίας των παραπάνω. Πριν από την πραγματοποίηση των πρώτων διαστημικών πτήσεων, οι θεωρίες αυτές στηρίζονταν σε συμπεράσματα από παρατηρήσεις δευτερευόντων φαινομένων, που σχετίζονταν με το σχήμα της Γης και από παράλληλους που σχεδιάζονταν ως προς το σχήμα των άλλων πλανητών.

Στην επιστημονική φαντασία η Γη είναι συχνά η πρωτεύουσα ή ένα μεγάλο διευθυντικό κέντρο μίας υποθετικής (δια)γαλαξιακής κυβέρνησης (κυρίως όταν η (δια)γαλαξιακή κυβέρνηση υποτίθεται ότι είναι κυριαρχούμενη από ανθρώπους), συχνά μία ομοσπονδιακή δημοκρατία αντιπροσώπων, εντούτοις αυτοκρατορίες και δικτατορικά καθεστώτα σίγουρα δεν παραβλέπονται. Παραδείγματα αυτού είναι το Star Trek και το Babylon 5. Παρ'όλα αυτά, σε άλλα δείγματα της επιστημονικής φαντασίας, άνθρωποι από το μέλλον δε θυμούνται πλέον τον πλανήτη από τον οποίο προήλθαν (τη Γη). Χαρακτηριστικά παραδείγματα: η τηλεοπτική σειρά Battlestar Galactica και η σειρά μυθιστορημάτων Γαλαξιακή Αυτοκρατορία.

Το βιβλίο Γυρίστε το Γαλαξία με Ώτο Στοπ (The Hitchhiker's Guide to the Galaxy), περιγράφει τη Γη ως "επί το πλείστον αβλαβή (mostly harmless)".

Θρησκευτικές απόψεις για τη Γή

Χριστιανισμός

Η κατασκευή της Γης περιγράφεται στο πρώτο βιβλίο της Παλαιάς Διαθήκης, τη Γένεση. Σύμφωνα με κάποιες ερμηνείες της Αγ. Γραφής, ορισμένοι θεολόγοι υπολόγισαν ότι η Γη δημιουργήθηκε πριν από περίπου 6.000-10.000 χρόνια και είναι το κέντρο του ηλιακού συστήματος.[37] Αυτή είναι μια θέση που ακολουθούν ως σήμερα κάποιες χριστιανικές εκκλησίες και ομολογίες στη Δύση (δημιουργισμός), όσο και στην Ανατολή. Το ότι η Γή ήταν το κέντρο του σύμπαντος ήταν η διαδεδομένη άποψη κατά τους πρώτους αιώνες του χριστιανισμού, βασιζόμενη στη φιλοσοφία του Αριστοτέλη και του Πτολεμαίου. Ωστόσο, από τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες, αμφισβητήθηκε ότι η Αγία Γραφή κυριολεκτεί γύρω από την κατασκευή της Γής. Ο Ωριγένης (186- π. 254) θεωρούσε ότι η περιγραφή της Βίβλου για την κατασκευή της Γής, του Παραδείσου όπου ζούσε ο Αδάμ κτλ είναι πράγματα που δεν συνέβησαν αλλά χρησιμοποιούνται μεταφορικά για να περιγράψουν κάποια μυστήρια. Την ορθότητα του πτολεμαϊκού και αριστοτελικού συστήματος για τη Γή αμφισβήτησε και ο καθολικός ιερωμένος και θεολόγος (μετέπειτα άγιος) Θωμάς Ακινάτης (13ος αι.).[38]

Από την πρώτη χριστιανική εποχή και μέχρι τον ύστερο Μεσαίωνα, οι χριστιανοί έμεναν ικανοποιημένοι με το γεωκεντρικό μοντέλο που είχαν προτείνει οι Έλληνες φιλόσοφοι, επειδή έθετε στον κέντρο του σύμπαντος τον άνθρωπο, το κορυφαίο δημιούργημα του Θεού κατά τη Βίβλο. Επίσης ικανοποιούσε το μοντέλο των κυκλικών τροχιών επειδή ο κύκλος εθεωρείτο το τέλειο σχήμα. Κατά την συνήθη αφήγηση της εξέλιξης των αντιλήψεων για τη Γή, η Καθολική Εκκλησία αντέδρασε έντονα όταν στα μέσα του 16ου αιώνα ο Νικόλαος Κοπέρνικος διατύπωσε με σύγχρονο τρόπο την ηλιοκεντρική θεωρία. Πιστεύεται ότι η Ιερά Εξέταση δίκασε, βασάνισε και ακόμα εκτέλεσε αυτούς που υποστήριζαν τις ιδέες του Κοπέρνικου. Στη σύγχρονη εποχή αυτή η αντίληψη χαρακτηρίστηκε επί το πλείστον ως μύθος και "φολκλόρ", παρ' ότι είναι διαδεδομένη. Στην πραγματικότητα, οι σύγχρονες απόψεις για το ηλιοκεντρικό σύστημα κυκλοφορούσαν από το 1515 και το έργο του Κοπέρνικου (De Revolutionibus, 1543) δεν αποτέλεσε έκπληξη. Το Κοπερνίκειο σύστημα αρχικά συνάντησε αντιρρήσεις όχι για θεολογικούς ή φιλοσοφικούς λόγους αλλά για λόγους φυσικής της εποχής εκείνης. Δηλαδή, η Γή εθεωρείτο ακόμα το σώμα με τη μεγαλύτερη μάζα στο σύμπαν, και έτσι δεν μπορούσε να εξηγηθεί πώς αυτή περιστρέφεται γύρω από άλλα σώματα με μικρότερη μάζα. Επίσης, στην αρχική του μορφή, το μοντέλο του Κοπέρνικου δεν είχε λιγότερα μαθηματικά προβλήματα από το Πτολεμαϊκό. Έτσι, η μεγαλύτερη αντίδραση προήλθε από το εσωτερικό της τότε επιστημονικής κοινότητας. Ακόμη και ο Τύχο Μπράχε, ο μεγαλύτερος αστρονόμος πριν από την εποχή του τηλεσκοπίου, απέρριπτε την ιδέα της κινούμενης Γής.

Ο Κοπέρνικος (καθολικός ιερωμένος) δεν είχε πρόβλημα με την Εκκλησία. Αφιέρωσε το βιβλίο του στον Πάπα Παύλο Γ', ενώ ένας καρδινάλιος και ένας επίσκοπος ήταν μεταξύ αυτών που τον ενθάρρυναν να το δημοσιεύσει. Μόλις λίγους μήνες μετά τη δημοσίευση του βιβλίου, αυτό διαβαζόταν τουλάχιστον μερικώς σε κορυφαία Καθολικά πανεπιστήμια. Το 1600 η Εκκλησία έκαψε τον Τζορντάνο Μπρούνο, οπαδό του Κοπέρνικου, με κατηγορίες άλλες που δεν αφορούσαν τον ηλιοκεντρισμό.

Η μεγαλύτερες αντιδράσεις κατά του ηλιοκεντρικού συστήματος εμφανίστηκαν μέσα στις Προτεσταντικές Εκκλησίες, επειδή αυτές θεωρούσαν τη Βίβλο ως τη βάση της ανθρώπινης γνώσης και υπήρχαν σοβαρές αντιφάσεις μεταξύ της Βίβλου και του Κοπέρνικου. Ο Μαρτίνος Λούθηρος εκφράστηκε κατά του ηλιοκεντρισμού ήδη από το 1539. Αντίθετα, η Καθολική Εκκλησία, ασχολούμενη περισσότερο με δογματικά θέματα, έδειξε μεγαλύτερη ευελιξία στα θέματα της επιστήμης. Πιστεύεται ότι η μεταστροφή της Καθολικής ιεραρχίας από την ανοχή στην καταστολή οφείλεται στην προσπάθειά της να συναγωνιστεί σε κριτική τον ανερχόμενο Προτεσταντισμό κατά την εποχή της Αντιμεταρρύθμιση, η οποία συνέπεσε με τις πρώτες αστρονομικές παρατηρήσεις του Γαλιλαίου. Ένα άλλο αίτιο της αντίδρασης στο ηλιοκεντρικό σύστημα ίσως είναι ότι μέχρι τότε οι θεολόγοι δεν είχαν επεξεργαστεί τις θεολογικές προεκτάσεις του μοντέλου της κινούμενης Γής. H άποψη ότι το Κοπερνίκειο σύστημα υποβαθμίζει την ανθρώπινη ύπαρξη πιθανότατα εμφανίστηκε για πρώτη φορά γύρω στο 1650, αφού ήδη η επιστημονική κοινότητα είχε αποδεχθεί το ηλιοκεντρικό σύστημα. Αυτό οφείλεται στην αναχρονιστική αντίληψη ότι το κέντρο του σύμπαντος είναι και το σημαντικότερο σημείο του. Γρήγορα οι Προτεσταντικές Εκκλησίες εγκατέλειψαν την αντίδραση κατά του Κοπέρνικου όταν έγινε σαφές ότι αυτό υποστηρίζεται από όλες τις ενδείξεις. Η Καθολική Εκκλησία, σαν ογκωδέστερος, συντηρητικός και γραφειοκρατικός οργανισμός, έμεινε αντίθετη προς το Κοπερνίκειο σύστημα για αρκετό χρόνο. Η απαγόρευση του Κοπέρνικου ίσχυε μέχρι το 1822 και το βιβλίο του έμεινε στη λίστα των απαγορευμένων βιβλίων μέχρι το 1835. Μόλις το 1992 ο Πάπας Ιωάννης Παύλος Β' ήρε την απόφαση της Ιεράς Εξέτασης κατά του Γαλιλαίου.[39] Σε ομιλία του προς την Παπική Ακαδημία Επιστημών (Pontificia Accademia delle Scienze) αναφέρθηκε στη λεγόμενη «Υπόθεση Γαλιλαίου». Εκεί ανέφερε ήταν λάθος των θεολόγων της εποχής εκείνης ότι η ορθή αντίληψη για τον φυσικό κόσμο επιβάλλεται από την κατά γράμμα ερμηνεία της Αγίας Γραφής. Υπενθύμισε το περίφημο απόφθεγμα του Βαρόνιου (1538 - 1607) "Spiritui Sancto mentem fuisse nos docere quomodo ad coelum eatur, non quomodo coelum gradiatur". (Η πρόθεση του Αγίου Πνεύματος ήταν να μας διδάξει πώς θα μεταβούμε στον Ουρανό, όχι πώς κινείται ο Ουρανός). Ο Πάπας ανέφερε ότι η Βίβλος δεν ασχολείται με λεπτομέρειες του φυσικού κόσμου, η αντίληψη του οποίου είναι θέμα της ανθρώπινης εμπειρίας και λογικής.[40]

Όσον αφορά τον τρόπο δημιουργίας της Γής, γενικά υπήρξαν και υπάρχουν πολλές ερμηνείες του πρώτου κεφαλαίου της Γένεσης όπου αυτή περιγράφεται. Στο ένα άκρο υπάρχει η κατά γράμμα ερμηνεία, ότι ο Θεός κατασκεύασε τα πάντα μέσα σε έξι 24ωρα πριν από περίπου 6.000 χρόνια. Αυτή υποστηρίζεται κυρίως από αμερικανικές οργανώσεις τις λεγόμενης "Creation Science" (Επιστήμης της Δημιουργίας). Η συντριπτική πλειοψηφία των επιστημόνων πιστεύει ότι αυτή η αντίληψη έρχεται σε σύγκρουση με την σύγχρονη επιστήμη. Υπάρχει επίσης η ερμηνεία ότι οι ημέρες που αναφέρει η Γένεση είναι γεωλογικές εποχές. Άλλη θεωρία υποστηρίζει ότι οι ημέρες της δημιουργίας δεν ήταν συνεχόμενες. Υπάρχει η θεωρία των "Ημερών της Αποκάλυψης" κατά την οποία οι 6 ημέρες της Γένεσης είναι οι 6 ημέρες κατά τις οποίες ο Θεός αποκάλυψε τη δημιουργία στον Μωυσή. Κατά την "Ιστορικο-καλλιτεχνική άποψη", η Γένεση εκφράζεται με τρόπο ώστε να είναι αντιληπτή στους ανθρώπους της εποχής της (πριν περίπου 3.400 χρόνια). Υπάρχουν επίσης άλλες απόψεις και θεωρίες, μεταξύ των οποίων αυτή που υποστηρίζει ότι ο Θεός δεν έχει ακόμα αποκαλύψει τα πάντα στους ανθρώπους, η οποία στηρίζεται σε βιβλικά αποσπάσματα όπως (Δευτερονόμιο 29:29 και Προς Κορινθίους 13:9-10,12).

Στην ιστορία του χριστιανισμού υπήρξαν πολλοί πατέρες που ερμήνευσαν τις "ημέρες" της Γένεσης ως μακρές περιόδους, όπως οι Ειρηναίος (2ος αι.), Ωριγένης (3ος αι.), Βασίλειος ο Μέγας (4ος αι.), Αυγουστίνος (5ος αι.) και Θωμάς Ακίνας (13ος αι.). Αυτοί δεν προσάρμοσαν τις θεολογικές τους αντιλήψεις στις επιστημονικές αντιλήψεις της εποχής τους, αφού οι επιστημονικές ενδείξεις για την ηλικία της Γής εμφανίστηκαν μόνο τον 19ο αιώνα. Υπήρξαν διάφορες εκτιμήσεις των Ιουδαίων και των Χριστιανών για την ηλικία του κόσμου, που κυμαίνονταν από το 3483 πΧ έως το 6984 πΧ. Η κοινή αντίληψη είναι ότι αυτές οι εκτιμήσεις βασίζονται στις γενεαλογίες που περιγράφονται στη Βίβλο, αλλά στην πραγματικότητα είναι απλές εικασίες, καθώς η Βίβλος συνήθως δεν αναφέρει τις ηλικίες των ανθρώπων ή τις διάρκειες των βασιλειών, ούτε οι γενεές είναι συνεχόμενες.[41]

Η αντίληψη ότι η Γή είναι στο κέντρο του κόσμου (γεωκεντρισμός), δεν ήταν δογματικής φύσης για τον χριστιανισμό, αλλά ήταν η κρατούσα αντίληψη μέχρι τουλάχιστον τον 17ο αιώνα οπότε άρχισε η παρατήρηση του σύμπαντος με τηλεσκόπια. Ενωρίτερα, ο Θωμάς Ακινάτης είχε αμφισβητήσει την απόλυτη ορθότητα του Αριστοτέλη και του Πτολεμαίου σε ό,τι αφορά τον γεωκεντρισμό. Σε σχόλιά του στον Αριστοτέλη γράφει: "Οι υποθέσεις που ανακάλυψαν [ο Αριστοτέλης και ο Πτολεμαίος] δεν είναι απαραίτητα αληθείς. ... Διότι μπορεί τα φαινόμενα των αστέρων να μπορούν να εξηγηθούν με κάποιο άλλο σχήμα που δεν έχει ακόμα ανακαλύψει ο άνθρωπος" (Βιβλίο 2, διάλεξη 17). Το έργο το Ακινάτη ήταν σχετικά άγνωστο και δύσκολο, και οι άνθρωποι της Καθολικής Εκκλησίας δεν το γνώριζαν, όταν στις αρχές του 17ου αιώνα για πρώτη φορά ο Γαλιλαίος παρατήρησε τα ουράνια σώματα με τηλεσκόπιο.[42]

Παραπομπές

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Standish, E. Myles; Williams, James C.. «Τροχιακά εφήμερα του Ηλίου, Σελήνης, και των πλανητών» (PDF). Επιτροπή Διεθνούς Αστρονομικής Ένωσης 4: (Εφήμερα). http://iau-comm4.jpl.nasa.gov/XSChap8.pdf. Ανακτήθηκε στις 2010-04-03.  βλπ. πίνακα 8.10.2. 1 AU = 149,597,870,700 m.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 Williams, David R. (2004-09-01). «Πίνακας δεδομένων της Γης». NASA. http://nssdc.gsfc.nasa.gov/planetary/factsheet/earthfact.html. Ανακτήθηκε στις 2010-08-09. 
  3. «Από την ονομασία της ομώνυμη αρχαίας ελληνικής θεάς Γαῖας, αλλά στα νέα ελληνικά ο όρος χρησιμοποιείται για το παγκόσμιο οικοσύστημα (του πλανήτη μας.)», σε μετάφραση. Oxford English Dictionary, 3rd ed. "Gaia, n." Oxford University Press (Oxford), 2007.
  4. Oxford English Dictionary), "terra, n., used in Science Fiction" Oxford University Press (Oxford), 1989.
  5. «Age of the Earth». U.S. Geological Survey. 1997. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 December 2005. http://pubs.usgs.gov/gip/geotime/age.html. Ανακτήθηκε στις 2006-01-10. 
  6. Dalrymple, G. Brent (2001). «The age of the Earth in the twentieth century: a problem (mostly) solved». Special Publications, Geological Society of London 190 (1): 205–221. doi:10.1144/GSL.SP.2001.190.01.14. Bibcode2001GSLSP.190..205D. 
  7. Manhesa, Gérard; Allègre, Claude J.; Dupréa, Bernard; Hamelin, Bruno (1980). «Lead isotope study of basic-ultrabasic layered complexes: Speculations about the age of the earth and primitive mantle characteristics». Earth and Planetary Science Letters 47 (3): 370–382. doi:10.1016/0012-821X(80)90024-2. Bibcode1980E&PSL..47..370M. 
  8. Yoder, Charles F. (1995). «Astrometric and Geodetic Properties of Earth and the Solar System». Στο: T. J. Ahrens, επιμ. Global Earth Physics: A Handbook of Physical Constants. Washington: American Geophysical Union, σελ. 8. ISBN 0-87590-851-9. https://web.archive.org/web/20090707224616/http://www.agu.org/reference/gephys/4_yoder.pdf. 
  9. National Oceanic and Atmospheric Administration. «Ocean». NOAA.gov. http://www.noaa.gov/ocean.html. Ανακτήθηκε στις 3 May 2013. 
  10. Δείτε:
  11. Borenstein, Seth (19 October 2015). «Hints of life on what was thought to be desolate early Earth». Excite. Associated Press (Yonkers, NY: Mindspark Interactive Network). http://apnews.excite.com/article/20151019/us-sci--earliest_life-a400435d0d.html. Ανακτήθηκε στις 2015-10-20. 
  12. Bell, Elizabeth A.; Boehnike, Patrick; Harrison, T. Mark και άλλοι. (19 October 2015). «Potentially biogenic carbon preserved in a 4.1 billion-year-old zircon» (PDF). Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A. (Washington, D.C.: National Academy of Sciences) 112: 14518–21. doi:10.1073/pnas.1517557112. ISSN 1091-6490. PMID 26483481. PMC 4664351. http://www.pnas.org/content/early/2015/10/14/1517557112.full.pdf. Ανακτήθηκε στις 2015-10-20.  Early edition, published online before print.
  13. Sahney, S., Benton, M.J. and Ferry, P.A. (27 January 2010). «Links between global taxonomic diversity, ecological diversity and the expansion of vertebrates on land» (PDF). Biology Letters 6 (4): 544–47. doi:10.1098/rsbl.2009.1024. PMID 20106856. PMC 2936204. http://rsbl.royalsocietypublishing.org/content/6/4/544.full.pdf. 
  14. The Biology of Rarity: Causes and consequences of rare—common differences. 31 December 1996. ISBN 978-0412633805. https://books.google.com/books?id=4LHnCAAAQBAJ&pg=PA110&lpg=PA110&dq#v=onepage&q&f=false. Ανακτήθηκε στις 26 May 2015. 
  15. Stearns, Beverly Peterson. Stearns, S. C.. Stearns, Stephen C. (1 August 2000). Watching, from the Edge of Extinction. Yale University Press, σελ. 1921. ISBN 978-0-300-08469-6. https://books.google.com/books?id=0BHeC-tXIB4C&pg=PA1921. Ανακτήθηκε στις 27 December 2014. 
  16. Novacek, Michael J. (8 November 2014). «Prehistory's Brilliant Future». New York Times. http://www.nytimes.com/2014/11/09/opinion/sunday/prehistorys-brilliant-future.html. Ανακτήθηκε στις 25 December 2014. 
  17. May, Robert M. (1988). «How many species are there on earth?». Science 241 (4872): 1441–1449. doi:10.1126/science.241.4872.1441. PMID 17790039. Bibcode1988Sci...241.1441M. 
  18. Miller, G.. Spoolman, Scott (1 January 2012). «Biodiversity and Evolution». Environmental Science. Cengage Learning, σελ. 62. ISBN 1-133-70787-4. https://books.google.com/books?id=NYEJAAAAQBAJ&pg=PA62. Ανακτήθηκε στις 27 December 2014. 
  19. Mora, C.; Tittensor, D.P.; Adl, S.; Simpson, A.G.; Worm, B. (23 August 2011). «How many species are there on Earth and in the ocean?». PLOS Biology 9: e1001127. doi:10.1371/journal.pbio.1001127. PMID 21886479. PMC 3160336. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21886479. Ανακτήθηκε στις 26 May 2015. 
  20. «Current World Population». worldometers. n.d.. http://www.worldometers.info/world-population/. Ανακτήθηκε στις 30 March 2015. 
  21. Oldest rock shows Earth was a hospitable young planet Spaceflight Now. 14 Ιανουαρίου 2001
  22. Monnereau, Marc; Calvet, Marie; Margerin, Ludovic; Souriau, Annie (May 21, 2010). «Lopsided Growth of Earth's Inner Core». Science 328 (5981): 1014–1017. doi:10.1126/science.1186212. PMID 20395477. Bibcode2010Sci...328.1014M. 
  23. Cohen, Ronald; Stixrude, Lars. «Crystal at the Center of the Earth». http://www.psc.edu/science/Cohen_Stix/cohen_stix.html. Ανακτήθηκε στις 2007-02-05. 
  24. Stixrude, L.; Cohen, R. E. (1995). «High-Pressure Elasticity of Iron and Anisotropy of Earth's Inner Core». Science 267 (5206): 1972–5. doi:10.1126/science.267.5206.1972. PMID 17770110. Bibcode1995Sci...267.1972S. 
  25. Aubrey L. Zerkle, Mark W. Claire, Shawn D. Domagal-Goldman, James Farquhar & Simon W. Poulton (2012). «A bistable organic-rich atmosphere on the Neoarchaean Earth». Nature Geoscience. doi:10.1038/ngeo1425. http://www.nature.com/ngeo/journal/vaop/ncurrent/full/ngeo1425.html. 
  26. Τιμές μέσης μηνιαίας θερμοκρασίας / βροχόπτωσης για διάφορα μέρη της Γης, με ενδεικτικά video.
  27. Keith, David W. (2000), «Geoengineering the Environment: History and Prospect», Annual Review of Energy and the Environment 25: 245–284, doi:10.1146/annurev.energy.25.1.245 
  28. Haberl, Helmut; Erb, K. Heinz; Krausmann, Fridolin; Gaube, Veronika; Bondeau, Alberte; Plutzar, Christoph; Gingrich, Simone (2007), «Quantifying and mapping the human appropriation of net primary production in earth's terrestrial ecosystems», Procedings of the National Academy of Science, U.S.A. 104 (31): 12942–7, doi:10.1073/pnas.0704243104, PMID 17616580 
  29. Vitousek, Peter M.; Mooney, Harold A.; Lubchenco, Jane; Melillo, Jerry M. (July 25, 1997), «Human Domination of Earth's Ecosystems», Science 277 (5325): 494–499, doi:10.1126/science.277.5325.494 
  30. Bostrom, Nick (2002). «Existential Risks: Analyzing Human Extinction Scenarios and Related Hazards». Journal of Evolution and Technology 9 (1). http://www.nickbostrom.com/existential/risks.html. Ανακτήθηκε στις 2011-08-09. 
  31. Dutch, Steven Ian, «The Earth Has a Future», Geosphere 2 (3): 113–124, doi:10.1130/GES00012.1 
  32. Cochelin, Anne-Sophie B.; Mysak, Lawrence A.; Wang, Zhaomin (2006), «Simulation of long-term future climate changes with the green McGill paleoclimate model: the next glacial inception», Climatic Change 79 (3–4): 381, doi:10.1007/s10584-006-9099-1 
  33. Lunine, J. I. (2009), «Titan as an analog of Earth’s past and future», European Physical Journal Conferences 1: 267–274, doi:10.1140/epjconf/e2009-00926-7 
  34. Ward, Peter Douglas. Brownlee, Donald (2003). The life and death of planet Earth: how the new science of astrobiology charts the ultimate fate of our world. Macmillan. ISBN 0-8050-7512-7. 
  35. Μαγνητική δραστηριότητα διαθέτει και η Αφροδίτη[νεκρός σύνδεσμος] Καθημερινή. 6 Απριλίου 2012. Ανακτήθηκε την 8 Απριλίου 2012
  36. International Programs Center - census.gov
  37. Isaak, Mark (2007). The Counter-Creationism Handbook. Berkeley: University of California Press, σελ. 217. ISBN 978-0-520-24926-4. 
  38. Simon Brittan, Poetry, Symbol, and Allegory: Interpreting Metaphorical Language from Plato to the Present, University of Virginia Press, 2003 σ. 35-37
  39. Singham (2007) the Copernican Myths, Physics Today 60, 12, 48 (2007).
  40. L'Osservatore Romano, 4 Νοεμ. 1992. Ιστοχώρος του California Institute of Technology's Information Technology Services – Caltech.
  41. Martin Gaskell, MODERN ASTRONOMY, THE BIBLE, AND CREATION, βασισμένο σε σειρά διαλέξεων σε πανεπιστήμια. Τελευταία ενημέρωση Μάρτιος 2010, σ. 5
  42. [https://www.firstthings.com/blogs/firstthoughts/2012/09/robert-bellarmine-vs-thomas-aquinas Oakes T. Edward, "Robert Bellarmine vs. Thomas Aquinas", First Things, 17 Σεπ. 2012]

Σημειώσεις

  1. Ο αριθμός των ηλιακών ημερών είναι κατά ένα λιγότερος από τον αριθμό των αστρικών ημερών επειδή η περιστροφική κίνηση της Γης γύρω από τον Ήλιο έχει ως αποτέλεσμα μια επιπλέον περιστροφή της Γης γύρω από τον άξονά της.

Βιβλιογραφία

  • Comins, Neil F. (2001). Discovering the Essential Universe (Second έκδοση). W. H. Freeman. ISBN 0-7167-5804-0. http://adsabs.harvard.edu/abs/2003deu..book.....C. Ανακτήθηκε στις 2007-03-17. 
  • Fred G. Bell. Geologia Ambientale. 2001. ISBN 88-08-09185-6
  • F. Ricci-Lucchi. La scienza di Gaia. Bologna, Zanichelli, 1996.
  • A. N. Strahler e A. H. Strahler. Physical Geography: Science and Systems of the Human Environment. New York, John Wiley & Sons, 2004.
  • (Αγγλικά)J. J. Love. Palaeomagnetic secular variation as a function of intensity. School of Earth Sciences, The University of Leeds, Leeds LS2 9JT, UK, 2000[νεκρός σύνδεσμος]
  • M. Boschetti, L. Bertini, A. Fioroni, A. Lombardo. Dalle biomolecole alla biosfera. Minerva Italica. ISBN 88-298-1785-6
  • (Αγγλικά) S. Chapman e J. Bartels. Geomagnetism. Oxford, Oxford University Press, 1962
  • (Αγγλικά) R.T. Merrill, M.W. McElhinny e PH.L. McFadden. The Magnetic Field of the Earth - Paleomagnetism, the Core and the Deep Mantle. San Diego, California, Academic Press, 1996;
  • James Lovelock, Le nuove età di gaia. Bollati Boringhieri, 1991
  • James Lovelock, Gaia: manuale di medicina planetaria. Zanichelli 1992
  • James Lovelock, Omaggio a Gaia. Bollati Boringhieri, 2002
  • Roberto Bondì. Blu come un'arancia. Gaia tra mito e scienza. Prefazione di Enrico Bellone. Torino, Utet, 2006. ISBN 88-02-07259-0
  • L. Iago. Aurora Boreale. Milano, Rizzoli, 2001
  • (Αγγλικά) Aguado E., Burt J.E., "Weather & Climate", II ed., Prentice Hall, Upper Waddle River, NJ 07458, U.K., pag. 277
  • P. Candy, Le meraviglie del cielo, Il Castello, 1997
  • (Αγγλικά) D. M. Ludlum. "Weather", Harper Collins Publishers, 77 – 85 Fulham Palace Rd., London, W6 8JB, U. K., pag 661
  • (Αγγλικά) D. K. Lynch, W. Livingston, "Color and Light in Nature" II ed., Cambridge University Press, Cambridge, CB2 2RU, U.K., pag. 500
  • M. Meniero, A. Ricco, Luci dell'atmosfera, Le guide di l'Astronomia, SEE, Società Edizioni Europee s.r.l., 2003
  • Syun-Ichi Akasofu, "La dinamica dell'aurora polare, Sole e Terra", Le scienze – Quaderni, 1994
  • Ferruccio Mosetti. L'acqua e la vita. Firenze, La Nuova Italia, 1978
  • Steven Hutchinson, Lawrence E. Hawkins. Oceani. Touring editore, 2006 ISBN 88-365-3634-4
  • Galileo Galilei. Dialogo sopra i due massimi sistemi del mondo. Torino, Einaudi, 1970
  • Galileo Galilei. Il nuovo Universo e la riforma del sapere. Ed. Le Monnier - I Classici del Pensiero 1982
  • Lucio Russo. Flussi e riflussi - Indagine sull'origine di una teoria scientifica, Feltrinelli, 2003
  • Odile Guérin. Tout savoir sur les marées. Éditions Ouest-France, 2004, ISBN 2-7373-3505-1

Δείτε επίσης


Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα
wiktionary logo
Το Βικιλεξικό έχει σχετικό λήμμα:


Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Earth (έκδοση 704760445) της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).