Μετάβαση στο περιεχόμενο

Γαλακτίτης ο εριώδης

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Γαλακτίτης ο εριώδης (Galactites tomentosus), Τουρλίδα (Μεσολόγγι)

Ο Γαλακτίτης ο εριώδης (Galactites tomentosus) με κοινή ονομασία Ασπράγκαθο είναι μονοετές ή διετές ποώδες φυτό που ανήκει στην οικογένεια των Αστεροειδών ή Σύνθετων (Asteraceae). Πρόκειται για ένα φυτό που ξεχωρίζει από τα υπόλοιπα "αγκάθια" λόγω της λευκής, χνουδωτής όψης του και των χαρακτηριστικών σχεδίων στα φύλλα του. Παρόλο που θεωρείται συχνά ζιζάνιο, παίζει σημαντικό ρόλο στα τοπικά οικοσυστήματα ως πηγή τροφής για έντομα.

Το όνομα του γένους Galactites προέρχεται από την ελληνική λέξη "γάλα". Αναφέρεται στις λευκές γραμμώσεις (φλέβες) που διατρέχουν την επιφάνεια των φύλλων του, κάνοντάς τα να μοιάζουν σαν να έχει χυθεί γάλα πάνω τους.

Το όνομα του είδους tomentosus, προέρχεται από τον λατινικό όρο που σημαίνει "εριώδης" ή "χνουδωτός".[1] Περιγράφει το πυκνό, λευκό χνούδι που καλύπτει τον βλαστό και την κάτω επιφάνεια των φύλλων.

Γεωγραφική Κατανομή

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Είναι μεσογειακό είδος, με κατανομή κυρίως στη Δυτική και Κεντρική Μεσόγειο.[2] Στην Ελλάδα είναι πολύ κοινό τόσο στην ηπειρωτική χώρα όσο και στα νησιά.[1][3]

Οικολογία και Ενδιαίτημα

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Ασπράγκαθο είναι ιδιαίτερα ανθεκτικό και προσαρμοστικό. Συναντάτια σε άκρες δρόμων και μονοπατιών, ακαλλιέργητα χωράφια και βοσκοτόπια, σε υποβαθμισμένες περιοχές (χερσότοπους).[1][3] Προτιμά ηλιόλουστες θέσεις και εδάφη πλούσια σε άζωτο.

Περιγραφή του Φυτού

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο βλαστός είναι όρθιος, συνήθως διακλαδισμένος στο πάνω μέρος, με ύψος που κυμαίνεται από 20 έως 100 εκατοστά. Τα φύλλα της βάσης σχηματίζουν ροζέτα. Είναι βαθιά λοβωτά με σκληρά αγκάθια στις άκρες. Η πάνω επιφάνεια είναι πράσινη με λευκά σημάδια, ενώ η κάτω είναι τελείως λευκή από το χνούδι. Τα άνθη είναι διατεταγμένα σε κεφαλές. Το χρώμα τους είναι συνήθως λιλά, μοβ ή ροζ (σπανιότερα λευκό). Τα εξωτερικά άνθη της κεφαλής είναι μεγαλύτερα και στείρα, λειτουργώντας ως "κράχτης" για τους επικονιαστές.[4]

Περίοδος Ανθοφορίας

[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ανθίζει κυρίως την άνοιξη, από τον Απρίλιο έως τον Ιούνιο, ανάλογα με το υψόμετρο και τις τοπικές κλιματικές συνθήκες.[4]

  1. 1 2 3 «Galactites tomentosus Moench 1794». www.greekflora.gr. Ανακτήθηκε στις 27 Απριλίου 2026.
  2. «Galactites tomentosus | Euro+Med-Plantbase». europlusmed.org. Ανακτήθηκε στις 27 Απριλίου 2026.
  3. 1 2 «Galactites tomentosus Moench | Flora of Greece – An annotated checklist». portal.cybertaxonomy.org. Ανακτήθηκε στις 27 Απριλίου 2026.
  4. 1 2 «Χλωρίδα Λιμνοθάλασσας Λευκάδας: 34. Ασπράγκαθο ή Γαλακτίτης ο εριώδης – Galactites tomentosa». Ανακτήθηκε στις 27 Απριλίου 2026.
  • Pignatti, S. (1982). Flora d'Italia. Edagricole. (Τόμος 3, σελ. 164).
  • Strid, A. & Tan, K. (1997). Flora Hellenica. Koeltz Scientific Books. (Τόμος 1).
  • Moench, C. (1794). Methodus Plantas Horti Botanici et Agri Marburgensis. (Σελ. 558 - πρώτη περιγραφή του είδους).
  • Blamey, M. & Grey-Wilson, C. (1993). Mediterranean Wild Flowers. HarperCollins. (Σελ. 452).