Βίζμα Μπελσέβιτσα
| Βίζμα Μπελσέβιτσα | |
|---|---|
| Όνομα | Βίζμα Μπελσέβιτσα |
| Γέννηση | 30 Μαΐου 1931 Ρίγα |
| Θάνατος | 6 Αυγούστου 2005 (74 ετών) Ρίγα |
| Επάγγελμα/ ιδιότητες | ποιητής, συγγραφέας, μεταφραστής και θεατρικός συγγραφέας |
| Υπηκοότητα | Ένωση Σοβιετικών Σοσιαλιστικών Δημοκρατιών και Λετονία |
| Σχολές φοίτησης | Ινστιτούτο Λογοτεχνίας Μαξίμ Γκόρκι |
| Αξιοσημείωτα έργα | Trilogy Bille |
| Τέκνα | Κλαβς Έλσμπεργκς |
 Πολυμέσα σχετικά με τoν συγγραφέα | |
| δεδομένα () | |
Η Βίζμα Μπελσέβιτσα (30 Μαΐου 1931 – 6 Αυγούστου 2005) ήταν Λετονή ποιήτρια, συγγραφέας και μεταφράστρια. Ήταν υποψήφια για το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας[1].
Βιογραφία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Η Βίζμα Μπελσέβιτσα γεννήθηκε στις 30 Μαΐου 1931 στη προπολεμική Ρίγα, τότε πρωτεύουσα της δημοκρατικής Λετονίας, όπου πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της παιδικής της ηλικίας. Ο πατέρας της, Ζάνις Μπελσέβιτς, ήταν εργάτης και η μητέρα της, Βέρα Μπελσέβιτσα (το γένος Τσιρούλε), ήταν νοικοκυρά.
Η οικογένεια ήταν σχετικά φτωχή, καθώς μόνο ο ένας εκ των δύο συζύγων είχε αμειβόμενη εργασία. Ο πατέρας της Βίζμα είχε προβλήματα με το ποτό, τα οποία επιδεινώθηκαν, όταν έχασε τη δουλειά του ως αρτοποιός κατά τη διάρκεια της Μεγάλης Ύφεσης.
Η πόλη εμφανίζεται συχνά στα έργα της, ειδικά στο πιο διάσημο έργο της, την αυτοβιογραφική τριλογία BILLE, αλλά ο χρόνος που πέρασε στην Κουρλάνδη, στο μικρό αγρόκτημα των συγγενών της, έχει επίσης σημαντικό ρόλο στην ποίηση και τα γραπτά της.
Αναγνώριση
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Η βράβευση με το βραβείο Νόμπελ ήταν το παιδικό της όνειρο. Ως φτωχό αλλά έξυπνο κορίτσι, αφιέρωνε μεγάλο μέρος του χρόνου της διαβάζοντας κλασική λογοτεχνία. Το έργο της Μπελσέβιτσα έχει αναγνωριστεί: στις 6 Δεκεμβρίου 1990, εξελέγη επίτιμο μέλος της Λετονικής Ακαδημίας Επιστημών · έχει λάβει το Βραβείο Σπίντολα, την υψηλότερη αναγνώριση στη λετονική λογοτεχνία, δύο φορές.
Η Μπελσέβιτσα έχει επίσης λάβει το υψηλότερο βραβείο του λετονικού κράτους, το Τάγμα των Τριών Αστέρων.
Έργα
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Η Βίζμα Μπελσέβιτσα δημοσίευσε τα πρώτα της ποιήματα το 1947. Το πρώτο της ποιητικό βιβλίο εμφανίστηκε το 1955.
Κατά τη μετασοβιετική περίοδο, η Μπελσέβιτσα έγραψε τρία ημιαυτοβιογραφικά βιβλία: ιστορίες για την νέα Μπίλε, ακολουθώντας τη ζωή της από τα τέλη της δεκαετίας του '30, καθ' όλη τη διάρκεια του πρώτου έτους της σοβιετικής κατοχής της Λετονίας (1940–41), της ναζιστικής κατοχής (1941–45) και των πρώτων μεταπολεμικών χρόνων υπό το καθεστώς του Στάλιν. Η πρώτη έκδοση εκδόθηκε από τον Λετονό εκδότη Mežābele το 1992 στις Ηνωμένες Πολιτείες και μόλις το 1995 στη Λετονία. Σήμερα, αυτή η τριλογία έχει αναγνωριστεί ως ένα από τα σημαντικότερα έργα της λετονικής λογοτεχνίας όλων των εποχών[2].
Έχει μεταφραστεί στα σουηδικά, αλλά όχι στα αγγλικά.
Η ποίηση και η μυθοπλασία της Μπελσέβιτσα έχουν μεταφραστεί σε περίπου 40 γλώσσες. Εντός της Σοβιετικής Ένωσης, από τη δεκαετία του '60 έως τη δεκαετία του '80, πολλά βιβλία επιλεγμένης ποίησής της εκδόθηκαν στα ρωσικά, τα λευκορωσικά και τα αρμενικά. Τα ποιήματά της μεταφράστηκαν στα αγγλικά από την Ινάρα Τσέντρινς για την ανθολογία Σύγχρονης Λετονικής Ποίησης, που εκδόθηκε από τις Εκδόσεις του Πανεπιστημίου της Αϊόβα το 1983[3].
Από τη δεκαετία του '80 και μετά, η Μπελσέβιτσα έχει τακτική παρουσία στη σουηδική λογοτεχνική σκηνή. Τα βιβλία ποίησης και τα διηγήματά της γνώρισαν τεράστια επιτυχία και ευρύ αναγνωστικό κοινό εκεί. Τα Επιλεγμένα Ποιήματά της έχουν εκδοθεί επίσης στη Νορβηγία, τη Δανία και την Ισλανδία. Η ρωσική μετάφραση της τριλογίας Μπίλε έχει εκδοθεί στη Ρίγα της Λετονίας, τα δύο πρώτα μέρη σε έναν τόμο το 2000[4] και το τελευταίο μέρος το 2002[5][6].
Ο πρώτος τόμος της τριλογίας Μπίλε εκδόθηκε το 2019 στα φινλανδικά.
Στο έργο της, επέκρινε την κατάσταση των καταπιεσμένων εθνών στη Σοβιετική Ένωση. Ως εκ τούτου, από το 1971 έως το 1974, δεν της επιτράπηκε να δημοσιεύσει τα έργα της. Το όνομά της δεν μπορούσε να αναφερθεί στα ΜΜΕ. Πράκτορες της KGB έψαξαν το διαμέρισμά της δύο φορές κατάσχοντας χειρόγραφα και σημειώματα[7].
Προσωπική ζωή
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ο γιος της, Κλαβς Έλσμπεργκς, ήταν διάσημος Λετονός ποιητής τη δεκαετία του '80 και ο δεύτερος γιος της, Γιάνις, είναι επίσης συγγραφέας.
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ «Vizma Belševica» (PDF). apinis.lv. 2015. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο (PDF) στις 25 Σεπτεμβρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2015.
- ↑ Raimonds Briedis. «Vizma Belševica. "Bille"». kulturaskanons.lv. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 5 Μαρτίου 2016. Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2015.
- ↑ Contemporary Latvian Poetry: A Baltic Anthology. 2013. Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2015.
- ↑ Белшевица, Визма [=Belševica, Vizma]. 2000. Билле (translated from the Latvian into Russian by Irina Cigaļska [=Ирина Цыгальская]). Riga: Sol Vita, 592pp (ISBN 9984556611)
- ↑ Белшевица, Визма [=Belševica, Vizma]. 2002. Эта дивная молодость Билле (translated from the Latvian into Russian by Irina Cigaļska [=Ирина Цыгальская]). Riga: Sol Vita, 271pp (ISBN 998455693X)
- ↑ Astrida B. Stanke. «A Note about Vizma Belševica, a Latvian Poetess». LITHUANUS. Lithuanian Quarterly Journal of Arts and Sciences. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 26 Ιουνίου 2018. Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2015.
- ↑ «Vizma Belsevica, 74; Latvian Poet's Work Was Often Censored». Los Angeles Times. Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2015.
Βιβλιογραφία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Inara Cedrins (2013). Contemporary Latvian Poetry: A Baltic Anthology. New Orleans: UNO Press. ISBN 978-1608010509.