Αρκουδόρεμα Αρκαδίας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Συντεταγμένες: 37°34′16″N 22°11′25″E / 37.57111°N 22.19028°E / 37.57111; 22.19028

Αρκουδόρεμα Αρκαδίας
Προτομή του Θ. Κολοκοτρώνη στο Λιμποβίσι, ένα από τα Κολοκοτρωναίικα χωριά, μαζί με το διπλανό Αρκουδόρεμα.
Τοποθεσία στον χάρτη
Τοποθεσία στον χάρτη
Αρκουδόρεμα Αρκαδίας
Διοίκηση
ΧώραΕλλάδα
Αποκεντρωμένη ΔιοίκησηΠελοποννήσου - Δυτικής Ελλάδας - Ιονίου
ΠεριφέρειαΠελοποννήσου
Περιφερειακή ΕνότηταΑρκαδίας
ΔήμοςΤρίπολης
Δημοτική ΕνότηταΦαλάνθου
ΚοινότηταΠιάνας
Γεωγραφία και στατιστική
Γεωγραφικό διαμέρισμαΠελοπόννησος
ΝομόςΑρκαδίας
Υψόμετρο1.125 μέτρα
Άλλα
ΠολιούχοςΚοίμηση της Θεοτόκου

Το Αρκουδόρεμα είναι εγκαταλελειμμένο παλαιοϊστορικό χωριό της Αρκαδίας που βρίσκεται στη χαράδρα των Μαιναλικών Ορέων. Ανήκει στη Δημοτική Ενότητα Φαλάνθου του Δήμου Τρίπολης[1] και παραμένει ακατοίκητο από την αρχή του αιώνα. Βρίσκεται σε υψόμετρο 1.125 μέτρων και απέχει 4 χιλιόμετρα από το Χρυσοβίτσι.

Dimos Falanthou.png

Δήμος Φαλάνθου (1999 - 2010)

Δήμος Φαλάνθου (24 - 05 - 1835)
Έδρα Αρκουδόρεμα

Οικισμοί


Αρκουδόρεμα
Λιμποβίσι
Χρυσοβίτσι
Πιάνα

Διοικητική θέση
Δήμος Φαλάνθου
Γεωγραφική θέση
Νομός Αρκαδίας

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Επί Τουρκοκρατίας άκμαζε λόγω του απρόσιτου της τοποθεσίας και είχε καταστεί σημαντικό κέντρο της κλεφτουριάς. Ιστορείται πως από το 1530 είχαν εγκατασταθεί σ΄ αυτό καθώς και στο πλησίον αυτού Λιμποβίσι,[2] οι Κολοκοτρωναίοι,[3] και ότι και τα δύο αυτά χωριά αντιστάθηκαν έντονα κατά την ανάκτηση της Πελοποννήσου από τους Τούρκους το 1715. Το Αρκουδόρεμα κατά την Ελληνική Επανάσταση του 1821 έδωσε στον αγώνα εκλεκτό σώμα πολεμιστών, υπό την αρχηγία του αγωνιστή Αδάμ Κορέλλα.

Στην απογραφή που διενήργησε ο Ιωάννης Καποδίστριας το 1829, το χωριό αριθμούσε 814 κατοίκους. Το 1851 επί Βασιλέως Όθωνα, ήταν 454 και το 1897 επί Βασιλέως Γεωργίου Α΄, μόλις 33. Αυτό δικαιολογείται από το γεγονός ότι δεν ήταν πλέον απαραίτητη η διαμονή σε τέτοια απρόσιτη περιοχή. Έτσι στις αρχές του αιώνα βρέθηκε ήδη ερειπωμένο, οπότε οι κάτοικοί του εγκαταστάθηκαν κυρίως στα πεδινά της Μεσσηνίας.

Σήμερα έχουν διασωθεί μονάχα ερείπια, ενώ το μόνο κτίσμα είναι το παλιό εκκλησάκι[4] της Κοίμησης της Θεοτόκου (1719),[5] που εορτάζει στις 23 Αυγούστου, στα Εννιάμερα της Παναγίας.

Διοικητικές μεταβολές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Στις 24-05-1835, το Αρκουδόρεμα ορίζεται έδρα του Δήμου Φαλάνθου και υπάγονται οι οικισμοί Πιάνα, Λιμποβίσι και Χρυσοβίτσι.[6]
  • Στις 08-03-1841, η έδρα του Δήμου Φαλάνθου μεταφέρθηκε στην Πιάνα.[7]
  • Στις 24-08-1912, το Αρκουδόρεμα προσαρτάται στην Κοινότητα Τσελεπάκου.[8]
  • Στις 05-07-1924, το Αρκουδόρεμα προσαρτάται στην Κοινότητα Πιάνας.[9]
  • Στις 16-05-1928, ο οικισμός Αρκουδόρεμα καταργείται.[10]
Διοικητικές μεταβολές οικισμού: το Αρκουδόρεμα Αρκαδίας
Αρκουδόρεμα Αρκαδίας
ΦΕΚ 16Α - 24/05/1835 (σελ. 5 από 12) Ο οικισμός Αρκουδόρεμα[11] ορίζεται έδρα του Δήμου Φαλάνθου.[12]
ΦΕΚ 5Α - 08/03/1841 (σελ. 12 από 34) Η έδρα του Δήμου Φαλάνθου μεταφέρεται από τον οικισμό Αρκουδόρεμα στον οικισμό Πιάνα.
ΦΕΚ 252Α - 24/08/1912 (σελ. 3 από 4) Ο οικισμός Αρκουδόρεμα προσαρτάται στην Κοινότητα Τσελεπάκου.[13]
ΦΕΚ 150Α - 05/07/1924 ελ. 2 από 4) Ο οικισμός Αρκουδόρεμα προσαρτάται στην Κοινότητα Πιάνας.[14]
16-05-1928

ΦΕΚ 269Α 20/12/1928

Ο οικισμός Αρκουδόρεμα της Κοινότητας Πιάνας καταργείται.

Πληθυσμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πληθυσμός: Αρκουδόρεμα Αρκαδίας (σελ. 601 και 602, από 606)[15]
Αρκουδόρεμα Αρκαδίας
Έτος 1700 1829 1834 1844 1848 1861 1879 1889 1896 1907
Κάτοικοι 525 814 749 499 454 18 45 52 35 34

Λαογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Χαρακτηριστικό έμεινε το δημοτικό τραγούδι[16][17] που λέγεται ως «επιτραπέζιο» (της τάβλας) σε πολλά χωριά της Μεσσηνίας και Αρκαδίας:

Λάμπει ο Ήλιος στα βουνά
λάμπει και στα λαγκάδια
λάμπουν και στ΄ Αρκουδόρεμα
οι Κολοκοτρωναίοι ....

Εκφράσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παλαιότερη έκφραση ήταν και η "Σαν νάρθες απ΄ τ΄ Αρκουδόρεμα!", που λεγόταν σε χαρακτηρισμό ατόμου αγροίκου μεν, χωρικού, αλλά αγνού προς τη διαφθορά των πόλεων.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. «Ε.Ε.Τ.Α.Α. - ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ - ΔΗΜΟΣ ΤΡΙΠΟΛΗΣ». 
  2. «ΠΙΑΝΑ ΑΡΚΑΔΙΑΣ - ΑΞΙΟΘΕΑΤΑ». 
  3. «ΚΑΦΕΝΕΙΟ ΛΙΜΠΟΒΙΣΙ - ΙΣΤΟΡΙΑ - ΛΙΜΠΟΒΙΣΙ ΚΑΙ ΑΡΚΟΥΔΟΡΕΜΑ». 
  4. «EXPLORING GREECE - ΑΡΚΟΥΔΟΡΕΜΑ». 
  5. «TRAVEL TRIPOLIS - ΠΑΝΑΓΙΑ ΣΤΟ ΑΡΚΟΥΔΟΡΕΜΑ». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Ιανουαρίου 2020. 
  6. «ΦΕΚ 16Α - 24/05/1835 (σελ. 5 από 12)» (PDF). 
  7. «ΦΕΚ 5Α - 08/03/1841 (σελ. 12 από 34)» (PDF). 
  8. «ΦΕΚ 252Α - 24/08/1912 (σελ. 3 από 4)» (PDF). 
  9. «ΦΕΚ 150Α - 05/07/1924 (σελ. 2 από 4)» (PDF). 
  10. «ΦΕΚ 269Α 20/12/1928» (PDF). 
  11. «Ε.Ε.Τ.Α.Α. - ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΟΙΚΙΣΜΩΝ - ΑΡΚΟΥΔΟΡΕΜΑ ΑΡΚΑΔΙΑΣ». 
  12. «Ε.Ε.Τ.Α.Α. - ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ - ΔΗΜΟΣ ΦΑΛΑΝΘΟΥ». 
  13. «Ε.Ε.Τ.Α.Α. - ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ - ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΤΣΕΛΕΠΑΚΟΥ». 
  14. «Ε.Ε.Τ.Α.Α. - ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ - ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΠΙΑΝΑΣ». 
  15. «ΓΑΡΖΕΝΙΚΟΣ - ΠΕΡΙΟΔΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΕΛΑΤΗΣ ΑΡΚΑΔΙΑΣ (σελ. 601 και 602, από 606)» (PDF). 
  16. «ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ (Α - ΛΥΚΕΙΟΥ) - ΤΩΝ ΚΟΛΟΚΟΤΡΩΝΑΙΩΝ». 
  17. «ΤΟ ΓΝΗΣΙΟ ΓΟΡΤΥΝΙΑΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ - ΤΩΝ ΚΟΛΟΚΟΤΡΩΝΑΙΩΝ».