Αντόλφο Τσέλι
| Αντόλφο Τσέλι | |
|---|---|
| Όνομα στη μητρική γλώσσα | Adolfo Celi (Ιταλικά) |
| Γέννηση | 27 Ιουλίου 1922[1][2][3] Μεσσίνα[4] |
| Θάνατος | 19 Φεβρουαρίου 1986[5][1][2] Σιένα[6] |
| Αιτία θανάτου | έμφραγμα του μυοκαρδίου |
| Συνθήκες θανάτου | φυσικά αίτια |
| Τόπος ταφής | Monumental Cemetery of Messina[7] |
| Χώρα πολιτογράφησης | Ιταλία (από 1946) Βασίλειο της Ιταλίας (έως 1946) |
| Σπουδές | Εθνική Ακαδημία Δραματικής Τέχνης Σίλβιο Ντ'Αμίκο |
| Ιδιότητα | σκηνοθέτης κινηματογράφου, ηθοποιός[8], παραγωγός ταινιών, ηθοποιός θεάτρου, ηθοποιός ταινιών και ηθοποιός τηλεόρασης |
| Σύζυγος | Τόνια Καρέρο (1951–1962) και Βερόνικα Λάζαρ (έως 1986) |
| Τέκνα | Αλεσάντρα Τσέλι και Λεονάρντο Τσέλι |
| Γονείς | Giuseppe Celi |




Ο Αντόλφο Τσέλι (Ιταλικά: Adolfo Celi, 27 Ιουλίου 1922 – 19 Φεβρουαρίου 1986) ήταν Ιταλός ηθοποιός και σκηνοθέτης. [9] Γεννημένος στο Κουρκουράτσι, στη Μεσσήνη της Σικελίας, ο Τσέλι εμφανίστηκε σε σχεδόν 100 ταινίες, με εξειδίκευση σε ρόλους κακών. Αν και διακεκριμένος ηθοποιός του ιταλικού κινηματογράφου και διάσημος για πολλούς ρόλους, περισσότερο έχει μείνει διεθνώς γνωστός για την ερμηνεία του ως Εμίλιο Λάργκο στην ταινία της σειρμάς Τζέιμς Μποντ Επιχείρηση κεραυνός του 1965. [10] Αργότερα, ο Τσέλι επανέλαβε υπό μορφή παρωδίας τον ρόλο αυτό στην ταινία Στα ίχνη του αδελφού μου (1967) δίπλα στον Νιλ Κόνερι, αδελφό του Σον Κόνερι. [11]
Ζωή και καριέρα
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ο Τσέλι έγινε ηθοποιός του κινηματογράφου στη μεταπολεμική Ιταλία. Εγκατέλειψε την ιταλική κινηματογραφική βιομηχανία μεταναστεύοντας στη Βραζιλία όπου συνίδρυσε τον θίασο Teatro Brasileiro de Comédia μαζί με Βραζιλιάνους μεγάλους του θεάτρου στο Σάο Πάολο. [12] Γνώρισε επιτυχία ως θεατρικός ηθοποιός στην Αργεντινή και τη Βραζιλία. Σκηνοθέτησε τρεις ταινίες στη Νότια Αμερική τη δεκαετία του 1950, ανάμεσα στις οποίς η βραζιλιάνικη επιτυχία Tico-Tico no Fubá το 1952.
Ο Τσέλι ξεκίνησε νέα δημοφιλή καριέρα παίζοντας τον κακό στην ταινία Ο τυχοδιώκτης του Ρίο του Φιλίπ ντε Μπροκά, [13] έχοντας επιλεγεί από τον ντε Μπροκά στο Ρίο ντε Τζανέιρο. Η δημοτικότητα της ταινίας τον οδήγησε να παίξει τον διοικητή ενός στρατοπέδου απέναντι στους Φρανκ Σινάτρα και Τρέβορ Χάουαρντ (που έπαιζαν αιχμαλώτους των Συμμάχων) στο δράμα για τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο Το εξπρές του φον Ράιαν (1965). Αυτό τον οδήγησε στον πιο γνωστό ρόλο του ως Λάργκο στο Επιχείρηση κεραυτνός. Έμεινε επίσης γνωστός στο διεθνές κοινό ως Ραλφ Βάλμοντ, ένας από τους κακούς στην ταινία δράσης Η εκδίκηση του Σπάτερμαν (1968) του Μάριο Μπάβα και της περίφημης ταινίας Οι εκβιαστές (1972) του Φερνάντο Ντι Λέο ως ντον Βίτο Τρεσόλντι. Ο Τσέλι ήταν υποψήφιος και για τον ρόλο του ντον Βίτο Κορλεόνε στον Νονό, το οποίο τελικά πήρε ο Μάρλον Μπράντο. [13]
Ο Τσέλι πρωταγωνίστησε σε ορισμένες ιταλικές κωμωδίες, όπως Οι εντιμότατοι φίλοι μου και Ο Μπρανκαλεόνε σταυροφόρος και έκανε κάποιες τηλεοπτικές δουλειές, κυρίως στη μίνι σειρά Joe Petrosino (1972), στον ρόλο του θρυλικού Ιταλοαμερικανού αστυνομικού, και ως αδίστακτος βαρόνος Καρίνι στην εξίσου δημοφιλή μίνι σειρά L'amaro caso della baronessa di Carini (1975).
Εκτός από τις μητρικές του γλώσσες, Σικελικά και Ιταλικά, ο Τσέλι μιλούσε άπταιστα πολλές γλώσσες, όπως Αγγλικά, Ισπανικά, Γαλλικά, Γερμανικά και Πορτογαλικά. Παρά την επάρκειά του στα αγγλικά, λόγω της βαριάς σικελικής προφοράς του συνήθως τον ντουμπλάριζαν σε αγγλόφωνες ταινίες. Ωστόσο, δεν έγινε το ίδιο στη σειρά του BBC The Borgias (1981), στο οποίο ο Τσέλι ενσάρκωσε τον πάπα Αλέξανδρο ΣΤ΄, με τα Αγγλικά του να μην είναι εύκολα κατανοητά από ορισμένους κριτικούς και τηλεθεατές. [14]
Προσωπική ζωή και θάνατος
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ο Τσέλι παντρεύτηκε τρεις φορές. Πέθανε από καρδιακή προσβολή στη Σιένα το 1986. Η κόρη του Αλεσάντρα Τσέλι είναι επίσης ηθοποιός.
Φιλμογραφία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Έτος | Πρωτότυπος τίτλος | Τίτλος στα Ελληνικά | Ρόλος |
|---|---|---|---|
| 1946 | Un americano in vacanza | Τομ | |
| 1947 | Natale al campo 119 | Τζον | |
| 1948 | Proibito rubare | ντον Πιέτρο | |
| Emigrantes | καθηγητής | ||
| 1950 | Caiçara | Γενοβέζος | |
| 1952 | Tico-Tico no Fubá | ||
| 1963 | Sandokan, la tigre di Mompracem | Σαντοκάν ο μέγας | |
| 1964 | L'homme de Rio | Ο τυχοδιώκτης του Ρίο [15] | Μάριο ντε Κάστρο |
| 3 notti d'amore | Τρεις νύχτες έρωτος | Αλμπέρτο | |
| Un monsieur de compagnie | Ερωτικές υπερωρίες | Μπενβενούτο | |
| Le belle famiglie | καθηγητής Ντελαπόρτα | ||
| 1965 | Par un beau matin d'été | Βιασμός στον ήλιο | Βαν Γουίλι |
| Von Ryan's Express | Το εξπρές του φον Ράιαν | Μπατάλια | |
| E venne un uomo | Ραντίνι Τεντέσι | ||
| The Agony and the Ecstasy | Αγωνία και έκστασις | καρδινάλιος Τζοβάνι των Μεδίκων | |
| Slalom | Ρικάρντο | ||
| Thunderball | Τζέιμς Μποντ, πράκτωρ 007: Επίχειρηση κεραυνός [16] | Εμίλιο Λάργκο | |
| 1966 | El Greco | δον Μιγκέρ δε λας Κουέβας | |
| Yankee | Οι σφαίρες σκέπασαν την Αριζόνα | Γκράντε Κόντσο | |
| Das Geheimnis der gelben Mönche | Επιχείρησις: Κόκκινος στόχος | Χένρι Πέρκινς | |
| Le piacevoli notti | Ευχάριστες νύχτες | Μπερναντότσο | |
| Grand Prix | Αγκοστίνι Μανέτα | ||
| Le roi de coeur | Όλοι τους τρελοί εκτός από μένα | συνταγματάρχης Μακ Μπάιμπενμπρουκ | |
| 1967 | Colpo maestro al servizio di Sua Maestà britannica | Η νύχτα της μεγάλης ληστείας | κύριος Μπέρναρντ |
| The Bobo | Ο κύριος Μπόμπο | Φραντσίσκο Καρμπονέλ | |
| The Honey Pot | Ο κολασμένος της Βενετίας | επιθεωρητής Ρίτσι | |
| OK Connery | Στα ίχνη του αδελφού του | Τάιρ Μπέτα | |
| Ad ogni costo | Το μεγάλο κόλπο του αιώνος [17] | Μαρκ Μίλφορντ | |
| Dalle Ardenne all'inferno | Κάψτε τις Αρδέννες | Λουκ Ρόλμαν | |
| 1968 | Sentenza di morte | Κάθαρμα, θα πεθάνεις | Μπόλντουιν |
| Diabolik | Η εκδίκηση του Σπάτερμαν | Ραλφ Βάλμοντ | |
| Uno scacco tutto matto | Μπαγιόν | ||
| La donna, il sesso e il superuomo | Καρλ Μαρία βαν Μπετόβεν | ||
| 1969 | Sette volte sette | 7 φορές 7 | φύλακας |
| L'alibi | Ο ασυμβίβαστος | Αντόλφο | |
| L'arcangelo | Ο αρχάγγελος | Μάρκο Ταρόκι Ρόντα | |
| Midas Run | Το χρυσάφι, η αλεπού και η ουρά της | στρατηγός Φεράντι | |
| Un detective | Φράνκο Νέρο, ο ντετέκτιβ κάθαρμα | δικηγόρος Φοντάνα | |
| Io, Emmanuelle | Εμμανουέλα, η κολασμένη | Σάντρι | |
| Blonde Köder für den Mörder | Ο θάνατος χτυπάει δυο φορές | καθηγητής Μαξ Σπίγκλερ | |
| In Search of Gregory | Αναζητώντας έναν ξένο | Μαξ | |
| 1970 | Appuntamento col disonore | Κύπρος, στο τρίγωνο της συνωμοσίας | Ερμής |
| Fragment of Fear | Ο φόβος παγώνει της ψυχές | κύριος Μπαρντόνι | |
| Un condé | Υπεράνω δικαιοσύνης | ||
| Brancaleone alle Crociate | Ο Μπρανκαλεόνε σταυροφόρος | Ρε Μποεμόντο | |
| 1971 | ...hanno cambiato faccia | Τζοβάνι Νοσφεράτου | |
| Murders in the Rue Morgue | Τα εγκλήματα της οδού Μοργκ | επιθεωρητής Βιντόκ | |
| Una chica casi decente | Σεζάρ Μαρτίν ντε Βαλντές | ||
| 1972 | Fratello sole, sorella luna | Αδελφός ήλιος, αδελφή σελήνη | σύμβουλος |
| L'occhio nel labirinto | Ο μυστικός επισκέπτης | Φρανκ | |
| Terza ipotesi su un caso di perfetta strategia criminale | Η παγίδα του δολοφόνου | επιθεωρητής Βέτσι | |
| Chi l'ha vista morire? | Ποιος είδε την κυρία να πεθαίνει; | Σεραφιάν | |
| Ragazza tutta nuda assassinata nel parco | Γυμνή δολοφονημένη στο πάρκο | επιθεωρητής Ιμπέρ | |
| La mano lunga del padrino | Θανάσιμη καταδίωξη | ντον Καρμέλο | |
| La mala ordina | Οι εκβιαστές | ντον Βίτο Τρεσόλντι | |
| 1973 | Piazza pulita | Πολωνός | |
| Hitler: The Last Ten Days | Οι τελευταίες 10 μέρες του Χίτλερ | στρατηγός Χανς Κρεμπς | |
| La villeggiatura | Πολιτικός εξόριστος | Ριτσούτο | |
| Le mataf | Οι ένοχοι έγιναν 3 | Με Ντεμπόρντ | |
| 1974 | Il sorriso del grande tentatore | πατήρ Μπορέλι | |
| Le fantôme de la liberté | Το φάντασμα της ελευθερίας | γιατρός Πιερ Παζολίνι | |
| Ein Unbekannter rechnet ab | Δέκα μικροί Ινδιάνοι | στρατηγός | |
| Il venditore di palloncini | δρ Μονφόρτε | ||
| 1975 | Libera, amore mio! | Μια σφαίρα έγραψε το τέλος | Φελίτσε Βαλέντε |
| Amici miei | Οι εντιμότατοι φίλοι μου | καθηγητής Αλφέο Σασαρόλι [18] | |
| 1976 | Come una rosa al naso | Ένας εντιμότατος απατεώνας | Αξιότιμος |
| Uomini si nasce poliziotti si muore | Μοτοσικλετιστές εναντίον της μαύρης συμμορίας | επικεφαλής αστυνομικής αποστολής | |
| La moglie di mio padre | Λάουρα | Αντόνιο | |
| L'affittacamere | Νίνο Νταμιάνι | ||
| Signore e signori, buonanotte | Κυρίες και κύριοι, καληνύχτα σας | Βλαντίμιρο Παλέζε | |
| Febbre da cavallo | δικαστής | ||
| The Next Man | Ο επόμενος στόχος | Αλ Σαρίφ | |
| Le grand escogriffe | Ο μεγάλος κομπιναδόρος | Ριφέ | |
| Genova a mano armata | Ο άνθρωπος που αψηφούσε τον κίνδυνο | Λο Γκάλο | |
| 1977 | Che notte quella notte! | γιατρός | |
| Les passagers | Αμείλικτη καταδίωξις | Μποετάνι | |
| Pane, burro e marmellata | Αριστίντε Μπερτέλι | ||
| Holocaust 2000 | Το σπέρμα του Σατανά | δρ Κέρουακ | |
| La tigre è ancora viva: Sandokan alla riscossa! | Η εκδίκηση του Σαντοκάν | Τζέιμς Μπρουκ | |
| 1978 | Le braghe del padrone | πρόεδρος | |
| Indagine su un delitto perfetto | Το τέλειο έγκλημα | σερ Χάρολντ Μπόιντ | |
| Professor Kranz tedesco di Germania | Καρκαμάνο | ||
| 1980 | Café Express | αρχιεπιθεωρητής Ραμάκι Πιζανέλι | |
| Car-Napping - Bestellt, geklaut, geliefert | Ληστεία αυτοκινήτων | αρχηγός της αστυνομίας του Παλέρμο | |
| 1981 | Innamorato pazzo | Ερωτευμένη μέχρι τρέλας | Γουσταύος Δ΄ |
| 1982 | Monsignor | Ο επίσκοπος | Βίντσι |
| Amici miei - Atto II° | Οι εντιμότατοι φίλοι μου νο 2 [19] | καθηγητής Αλφέο Σασαρόλι | |
| 1984 | Cenerentola '80 | πρίγκιπας Γκεραρντέσι | |
| 1985 | Amici miei - Atto III° | Οι εντιμότατοι φίλοι μου νο 3 [20] | καθηγητής Αλφέο Σασαρόλι |
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- 1 2 Itaú Cultural: (Πορτογαλικά) Enciclopédia Itaú Cultural. Itaú Cultural. Σάο Πάολο. pessoa351557/adolfo-celi. Ανακτήθηκε στις 9 Οκτωβρίου 2017. ISBN-13 978-85-7979-060-7.
- 1 2 (Αγγλικά) Find A Grave. 6657661. Ανακτήθηκε στις 9 Οκτωβρίου 2017.
- ↑ filmportal.de. 8469ce74fa6f4480828dae6662b943de. Ανακτήθηκε στις 9 Οκτωβρίου 2017.
- ↑ Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας: «Gemeinsame Normdatei» (Γερμανικά) Ανακτήθηκε στις 15 Δεκεμβρίου 2014.
- ↑ Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) καθιερωμένοι όροι της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας. 13892304h. Ανακτήθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2015.
- ↑ www
.ilgiornaleditalia ..it /news /spettacolo /367489 /chi-e-adolfo-celi-causa-morte-altezza-moglie-figli-film .html - ↑ (Αγγλικά) Find A Grave.
- ↑ Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας: «Gemeinsame Normdatei» (Γερμανικά) Ανακτήθηκε στις 25 Ιουνίου 2015.
- ↑ «Adolfo Celi». The New York Times. 2013. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 7 Νοεμβρίου 2013.
- ↑ Crowther, Bosley (22 Δεκεμβρίου 1965). «Thunderball (1965) Screen: 007's Underwater Adventures:Connery Plays Bond in 'Thunderball'». The New York Times.
- ↑ Crowther, Bosley (23 Νοεμβρίου 1967). «O K Connery (1967) Screen: Mr. Kennedy and Mr. Reagan: New Cinema Playhouse Changes Its Fare Picture Makes a Case for the Californian 'Operation Kid Brother'». The New York Times.
- ↑ p.xxviii Sheren, Paul The Portuguese and Brazilian Theatre Motley Books, 1974
- 1 2 Appleyard, Bryan (10 Οκτωβρίου 1981). «From Thunderball to the Vatican». The Times (61052). σελ. 11.
- ↑ «BFI Screenonline: Borgias, The (1981)». www.screenonline.org.uk. Ανακτήθηκε στις 27 Απριλίου 2025.
- ↑ ««Τυχοδιώκτης του Ρίο»: Ο κοσμοπολίτης Ζαν Πολ Μπελμοντό έρχεται στην Γαλλική Αρχαιολογική Σχολή». AOAFF • Φεστιβάλ Θερινού Κιν/φου της Αθήνας. Ανακτήθηκε στις 27 Απριλίου 2025.
- ↑ Κατσίκας, Λουκάς. «Ξαναβλέπουμε όλα τα Τζέιμς Μποντ: Από το «Επιχείρηση Κεραυνός» στην «Υπηρεσία της Αυτής Μεγαλειότητας»». cinemagazine.gr. Ανακτήθηκε στις 27 Απριλίου 2025.
- ↑ Παλάτος, Νίκος. «ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΚΟΛΠΟ ΤΟΥ ΑΙΩΝΟΣ». FreeCinema. Ανακτήθηκε στις 27 Απριλίου 2025.
- ↑ Ζουμπουλάκης, Ιωάννης (24 Νοεμβρίου 2008). «Miα φιλία τριάντα χρόνων». Το Βήμα. Ανακτήθηκε στις 27 Απριλίου 2025.
- ↑ «ΕΝΤΙΜΟΤΑΤΟΙ ΦΙΛΟΙ ΜΟΥ Νο 2 πληροφορίες για την ταινία». Αθηνόραμα. Ανακτήθηκε στις 27 Απριλίου 2025.
- ↑ «ΕΝΤΙΜΟΤΑΤΟΙ ΦΙΛΟΙ ΜΟΥ Νο 3 πληροφορίες για την ταινία». Αθηνόραμα. Ανακτήθηκε στις 27 Απριλίου 2025.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Ο Αντόλφο Τσέλι, στο IMDb.
