Αλφάβητο Μπασκίρ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Το αλφάβητο Μπασκίρ είναι το αλφάβητο της Μπασκιρικής γλώσσας. Μιλιέται κυρίως στη Ρωσία, στη περιοχή του Μπασκορτοστάν.

Σημερινή αλφαβητική σειρά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το σημερινό αλφάβητο Μπασκίρ χρησιμοποιείται από τη δεκαετία του 1940[1]. Περιέχει 42 γράμματα και εννέα από αυτά, τα Ә ә, Ө ө, Ү ү, Ғ ғ, Ҡ ҡ, Ң ң, Ҙ ҙ, Ҫ ҫ, Һ һ δεν περιλαμβάνονται στο ρωσικό αλφάβητο.

Νωρίτερα, μέχρι το 1928 η γλώσσα γραφόταν σε μια παραλλαγή του αραβικού αλφαβήτου. Από το 1928 το Γιαναλίφ ήταν το επίσημο αλφάβητο για τη μπασκιρική γλώσσα. Τον Αύγουστο του 1938 ξεκίνησε η διαδικασία αλλαγής του αλφαβήτου στο Κυριλλικό.[2]

Κυριλλικό αλφάβητο[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η πρώτη χρήση του κυριλλικού αλφαβήτου για τα Μπασκιρικά ξεκίνησε το 1892 στο κυβερνείο Ορενμπούργκ, με αλφάβητο βασισμένο στο ρωσικό. Το 1898 κυκλοφόρησε η δεύτερη έκδοση. Το 1907 εκδόθηκε αλφαβητάριο για τη μπασκιρική γλώσσα.

Συγκριτικός πίνακας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κυριλλικό
(από το 1940)
Αραβικό αλφάβητο
(έως το 1928)[3]
Λατινικό
(1928-1940)
А а ا A a
Б б ب B ʙ
В в و,ۋ V v
Г г G g
Ғ ғ غ,ع Ƣ ƣ
Д д D d
Ҙ ҙ ظ,ض,ذ Đ đ
Е е ي E e
Ё ё - -
Ж ж ج,ژ Ƶ ƶ
- - Ç ç
З з Z z
И и ي I i
Й й ي J j
К к ك K k
Ҡ ҡ ق Q q
Л л ل L l
М м م M m
Н н ن N n
Ң ң ڭ N̡ n̡
О о ۇ O o
Ө ө ۇ Ɵ ɵ
П п P p
Р р R r
С с ص,ﺱ S s
Ҫ ҫ ث Ѣ ѣ
Т т ط,ﺖ T t
У у و U u
Ү ү و Y y
Ф ф ف F f
Х х خ,ﺡ X x
Һ һ ه H h
Ц ц - -
Ч ч چ C c
Ш ш ش Ş ş
Щ щ - -
Ъ ъ - -
Ы ы ئ Ь ь
- - ьj
Ь ь -
Э э ئ E e
Ә ә ه Ə ə
Ю ю - -
Я я - -

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Башҡорт әҙәби теленең алфавите hәм орфографияhы. Өфө, 1940
  2. «90 лет назад башкирская письменность перешла с арабского на латинский алфавит». rb7.ru сайтында мәҡәлә
  3. Ғәли Ишбулатов. «Ғәрәп яҙмаһын өйрәнеүселәргә әлифба». — 2-се баҫ. — Өфө: Башҡортостан китап нәшриәте, 1988й. — 64 бит.