Αλικιανός Χανίων

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Αλικιανός Χανίων
Τοποθεσία στο χάρτη
Τοποθεσία στο χάρτη
Αλικιανός Χανίων
35°27′0″N 23°55′0″E
Χώρα Ελλάδα
Διοικητική υπαγωγή Δήμος Πλατανιά
Πληθυσμός 825 (2011)
Ζώνη ώρας UTC+02:00 (επίσημη ώρα)
UTC+03:00 (θερινή ώρα)

Ο Αλικιανός ή Αλικιανού είναι χωριό του Πλατανιά, στη δυτική Κρήτη. Σύμφωνα με την απογραφή του 2011 έχει 825 κατοίκους. Το χωριό απέχει 12 χιλιόμετρα από τα Χανιά, στο δρόμο προς τους Λάκκους. Βρίσκεται στην αριστερή όχθη του ποταμού Κερίτη, σε υψόμετρο 65 μέτρων.

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κατά τη διάρκεια της ενετοκρατίας, ο Αλικιανός ήταν φέουδο του οίκου Da Molin, οι οποίοι είχαν κτίσει στο χωριό επιβλητική έπαυλη με πύργο όταν εγκαταστάθηκαν στην Κρήτη το 1229. Σε αυτήν την έπαυλη διαδραματίζεται το έργο του Σπυρίδωνος Ζαμπέλιου Κρητικοί Γάμοι, το οποίο αφορά την καταστολή της επανάστασης του Καντανολέου.[1]

Το χωριό αναφέρεται το 1577 από τον Φραντσέσκο Μπαρότσι ως Alichianu, και ανήκε στην επαρχία Κυδωνίας. Στην ενετική απογραφή του 1583 του Πέτρου Καστροφύλακα, αναφέρεται ως Allicanà με 265 κατοίκους (Κ236). Ο Φραντσέσκο Μπαζιλικάτα αναφέρει το χωριό το 1630 ως Allichianù.[1]

Κατά την Ελληνική Επανάσταση, πραγματοποιήθηκε τον Αύγουστο του 1821 στον Αλικιανό μάχη ανάμεσα στους Έλληνες επαναστάτες και τα οθωμανικά στρατεύματα.[2] Στην αιγυπτιακή απογραφή του 1834, είχε 40 χριστιανικές και 9 μουσουλμανικές οικογένειες. Στην απογραφή του 1881, αναφέρεται ως Αλικιανού με 507 Έλληνες κατοίκους και 27 Τούρκους και ήταν έδρα δήμου.[1] Την περίοδο της επανάστασης του 1897 λειτούργησε στον Αλικιανό στρατόπεδο του εκστρατευτικού σώματος του Τιμολέοντα Βάσσου.[2]

Η γέφυρα του Αλικιανού.

Μετά την Ένωση της Κρήτης με την Ελλάδα, ο οικισμός υπήχθη στην επαρχία Κυδωνίας[2], ενώ το 1940 το όνομά του διορθώθηκε σε Αλικιανός το 1940.[1] Τον Αύγουστο του 1941, οι γερμανικές δυνάμεις Κατοχής εκτέλεσαν στη γειτονική γέφυρα του ποταμού Κερίτη 118 κατοίκους του Αλικιανού και των γύρω χωριών.[3]

Διοικητικά, μετά τις αλλαγές που πραγματοποιήθηκαν στην τοπική αυτοδιοίκηση μέσω του προγράμματος Καποδίστρια, ο οικισμός περιήλθε το 1997 στον νεοσύστατο δήμο Μουσούρων[2], ενώ από το 2011 ανήκει στον καλλικρατικό δήμο Πλατανιά.

Από τον Αλικιανό καταγόταν ο νεομάρτυρας Γεώργιος Διβόλης.[4] και τα αδέρφια καλαθοσφαιριστές Αλέκος και Γιάννης Σπανουδάκης.[5]

Απογραφές πληθυσμού[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η δημογραφική πορεία του χωριού σύμφωνα με τις απογραφές:

Απογραφή 1900 1920 1928 1940 1951 1961 1971 1981 1991 2001 2011
Πληθυσμός[1] 525 ; 707[2] 877 845 857 764 740 744[2] 785 825

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Σπανάκης, Στέργιος (1993). Πόλεις και χωριά της Κρήτης στο πέρασμα των αιώνων, τόμος Α. Ηράκλειο: Γραφικές Τέχνες Γ. Δετοράκης, σελ. 120-121. 
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 Σταματελάτος, Μιχαήλ. Βάμβα-Σταματελάτου, Φωτεινή (2012). Γεωγραφικό Λεξικό της Ελλάδας. Αθήνα, σελ. 59-60. 
  3. «Το Μουσείο, ο Βατόλακκος και τα πέριξ». oliveoil-museum.gr. Μουσείο Ελιάς και Λαδιού - Λαογραφική Συλλογή Δερμιτζάκη. Ανακτήθηκε στις 11 Αυγούστου 2018. 
  4. Δετοράκης, Θεοχάρης (1986). Ιστορία της Κρήτης. Αθήνα, σελ. 437. 
  5. Κυρ’ Αλέκο με το κόκκινο γελέκο!