Αλέξανδρος Α΄ της Γιουγκοσλαβίας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πήδηση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση
Αλέξανδρος Α' της Γιουγκοσλαβίας
Kralj aleksandar1.jpg
Γενικές πληροφορίες
Όνομα στη
μητρική γλώσσα
Александар I Карађорђевић (Σερβικά)
Γέννηση16  Δεκεμβρίου 1888[1][2]
Τσέτινιε[3]
Θάνατος9  Οκτωβρίου 1934[4][5][2][6]
Μασσαλία[7]
Αιτία θανάτουτραύμα από πυροβολισμό
Συνθήκες θανάτουανθρωποκτονία
Τόπος ταφήςOplenac (44°14′50″ s. š., 20°41′1″ v. d.)
ΚατοικίαΤσέτινιε
Βελιγράδι
ΕθνικότηταΣέρβοι
Χώρα πολιτογράφησηςΒασίλειο της Σερβίας
Βασίλειο της Γιουγκοσλαβίας
ΘρησκείαΣερβική Ορθόδοξη Εκκλησία
Εκπαίδευση και γλώσσες
ΣπουδέςPage Corps
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότηταμονάρχης
Οικογένεια
ΣύζυγοςΜαρία της Γιουγκοσλαβίας (1922–1934)
ΤέκναΑνδρέας της Γιουγκοσλαβίας
Πέτρος Β' της Γιουγκοσλαβίας
Τομισλάβ της Γιουγκοσλαβίας
ΓονείςΠέτρος Α' της Σερβίας και Πριγκίπισσα Ζάρκα του Μαυροβουνίου
ΑδέλφιαΠριγκίπισσα Ελένη της Σερβίας
Γεώργιος, Πρίγκιπας της Σερβίας
ΟικογένειαΔυναστεία των Καρατζόρτζεβιτς
Στρατιωτική σταδιοδρομία
Βαθμός/στρατόςField marshal (Serbia and Yugoslavia)/
Πόλεμοι/μάχεςΑ΄ Παγκόσμιος Πόλεμος
Αξιώματα και βραβεύσεις
Αξίωμαβασιλέας
ΒραβεύσειςΙππότης του Τάγματος του Αγίου Αλεξάνδρου Νιέφσκι
Τάγμα του Λευκού Αετού
Ανάδοχος προαγωγής της Ειδικής Στρατιωτικής Σχολής του Σαιν-Σιρ
Τάγμα της Αγίας Άννης, Α΄ Τάξη
Τάγμα του Αγίου Στανισλάου, Α΄ Τάξη
Τάγμα του Μιχαήλ του Γενναίου
Τάγμα του Αγίου Ανδρέα
Τάγμα του Αγίου Γεωργίου, Γ΄ Τάξη
Τάγμα του Αγίου Γεωργίου, Δ΄ Τάξη
Τάγμα του Αγίου Σάββα
Order of the Star of Karađorđe
Τάγμα του Λευκού Αετού
Τάγμα του Παναγίου Τάφου
Στρατιωτικό μετάλλιο της Γαλλικής Δημοκρατίας
Τάγμα του Ηγεμόνα Ντανίλο Α΄
Τάγμα του Ελέφαντα
Τάγμα των Αγίων Κυρίλλου και Μεθοδίου
Τάγμα του Αγίου Αλεξάνδρου
Τσεχοσλοβακικός Πολεμικός Σταυρός 1918
House Order of the Wendish Crown
Τάγμα του Ευαγγελισμού
Τάγμα του λευκού Ελέφαντα
Υπογραφή
Alexander I of Yugoslavia - signature.png
Θυρεός
Coat of arms of the Kingdom of Yugoslavia.svg
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Ο Αλέξανδρος Α΄ (σερβικά: Александар I Карађорђевић, 16 Δεκεμβρίου 1888 - 9 Οκτωβρίου 1934) από τον Οίκο των Καραγεώργεβιτς ήταν βασιλιάς των Σέρβων, Κροατών & Σλοβένων (1921-34) και μετά της Γιουγκοσλαβίας (1929-34). Δολοφονήθηκε στις 9 Οκτωβρίου 1934 από έναν ένοπλο Βούλγαρο ονόματι Βλάντο Τσερνοζέμσκι, μέλος του φιλοβουλγαρικού Εσωτερικού Μακεδονικού Επαναστατικού Οργανισμού (IMRO ή VMRO) και έμπειρο σκοπευτή, στην Μασσαλία της Γαλλίας.

Βιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Γεννήθηκε στο Τσέτινιε (Cetinje) του Μαυροβουνίου και ήταν ο δευτερότοκος γιος του Πέτρου Α΄ της Σερβίας και μετά των Σέρβων, Κροατών & Σλοβένων και της Λιούμπιτσα (Љубица) γνωστής ως Ζόρκα, κόρης του Νικολάου Α΄ του Μαυροβουνίου.

Τα νεανικά έτη[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Οίκος του υποστηριζόταν από τη Ρωσία, αλλά τo 1858 o πάππος του Αλέξανδρος πρίγκιπας της Σερβίας είχε συγκρουστεί με το Συμβούλιο της χώρας, που συγκάλεσε την Εθνοσυνέλευση. Αυτή τον ανάγκασε να παραιτηθεί και τον διαδέχθηκε ο Μίλος Ομπρένοβιτς, ο γιος του Μιχαήλ, ο μικρανιψιός του Μίλαν βασιλιάς και ο γιος του τελευταίου Αλέξανδρος της Σερβίας. Οι Ομπρένοβιτς υποστηριζόταν σθεναρά από την Αυστρία και το πριγκιπάτο αναβαθμίστηκε σε βασίλειο της Σερβίας. Με αλλαγή του Συντάγματος εξόρισαν τους Καραγεώργιεβιτς, που διασπάρθηκαν στην Ευρώπη.

Όταν ο Αλέξανδρος ήταν 2 ετών η μητέρα του απεβίωσε κατά τη γέννα και μετά και το νεογέννητο. Το 1894 ο πατέρας του Πέτρος πήρε τα 4 τέκνα του και από το Μαυροβούνιο μετέβη στη Γενεύη. Εκεί ο Αλέξανδρος έκανε τη βασική εκπαίδευση και μετά, μαζί με τον μεγαλύτερο αδελφό του Γεώργιο, εγγράφτηκε στη στρατιωτική ακαδημία ευγενών Υπηρετικά Σώματα της Αγ. Πετρούπολης. Το 1903 ο πατέρας του με πολλούς συνωμότες οργάνωσε πραξικόπημα. Ο Αλέξανδρος της Σερβίας με τη γυναίκα του διαμελίστηκαν βάναυσα από τους συνωμότες. Έπειτα από 45 έτη εξορίας των Καραγεώργεβιτς, ο 58 ετών Πέτρος Α΄ έγινε βασιλιά της Σερβίας και κάλεσε τον Γεώργιο με τον Αλέξανδρο να επιστρέψουν στη Σερβία.

Ο διάδοχος Γεώργιος είχε φύση παρορμητική και ασταθή. Ο πρωθυπουργός, δύο αξιωματικοί του στρατού, κά τον θεωρούσαν αταίριαστο για βασιλιά. Το 1901 κλώτσησε τον υπηρέτη του στο στομάχι, που απεβίωσε ημέρες μετά. Έπειτα από το σκάνδαλο ο 21 ετών Γεώργιος παραιτήθηκε από διάδοχος της Σερβίας. Το 1910 ο διάδοχος πια Αλέξανδρος ασθένησε από τύφο και μόλις που έζησε· του έμειναν προβλήματα στο στομάχι.

Οικογένεια[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Νυμφεύτηκε το 1922 τη Μαρία των Ζιγκμαρίνγκεν, κόρη του Φερδινάνδου της Ρουμανίας και είχε τέκνα:

  • Πέτρος Β΄ 1923-1970, βασιλιάς της Γιουγκοσλαβίας.
  • Τομισλάβ 1928-2000, πρίγκιπας της Γιουγκοσλαβίας.
  • Ανδρέας 1929-1990, πρίγκιπας της Γιουγκοσλαβίας.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • "The first central committee of IMRO. Memoirs of d-r Hristo Tatarchev", Materials for the Macedonian liberation movement, book IX (series of the Macedonian scientific institute of IMRO, led by Bulgarian academician prof. Lyubomir Miletich), Sofia, 1928, p. 102, поредица "Материяли за историята на македонското освободително движение" на Македонския научен институт на ВМРО, воден от българския академик проф. Любомир Милетич, книга IX, София, 1928.
  • Farley, Brigit, "King Aleksandar and the Royal Dictatorship in Yugoslavia," in Bernd J. Fischer (ed), Balkan Strongmen: Dictators and Authoritarian Rulers of Southeastern Europe (West Lafayette, IN, 2007) (Central European Studies), 51-86.

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Marković, Marko (2003). Povijest Crne legije: Jure i Boban (in Croatian).
  • Passmore, Kevin (2003). Women, gender, and fascism in Europe, 1919-45. Manchester University Press. ISBN 0-7190-6083-4.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]