Άσκγια

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση στην πλοήγηση Πήδηση στην αναζήτηση

Συντεταγμένες: 65°01′48″N 16°45′00″W / 65.03000°N 16.75000°W / 65.03000; -16.75000

Η καλντέρα του Άσκγια
Ο κρατήρας Βίνι με την θερμή λίμνη

Το Άσκγια (ισλανδικά: Askja) είναι ηφαίστειο στα υψίπεδα της κεντρικής Ισλανδίας. Το όνομα Άσκγια αναφέρεται στο σύμπλεγμα καλντέρων μαζί με τα βουνά Ντινγιοφγιόλ τα οποία τις περιβάλλουν· ο όρος άσκγια στα ισλανδικά σημαίνει κουτί ή καλντέρα. Το ύψος του φτάνει τα 1.516 μέτρα[1]. Η ισχυρότερη έκρηξη του Άσκγια έλαβε χώρα το 1875 και θεωρείται μια από τις ισχυρότερες που έχουν καταγραφεί στην Ισλανδία. Δημιούργησε μια μικρή καλντέρα η οποία πλημμύρισε και σχημάτισε τη λίμνη Οσκγιουβάτν. Η πιο πρόσφατη έκρηξη του ηφαιστείου συνέβη το 1961.

Περιγραφή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η περιοχή του Άσκγια είναι προσβάσιμη λίγους μήνες το χρόνο. Βρίσκεται στην απάνεμη περιοχή του παγετώνα Βατναγιοκούλτ και έτσι δέχεται περίπου 450 χιλιοστά νερού. Η πρώτη ηφαιστειακή δραστηριότητα στην περιοχή παρατηρήθηκε όταν ήταν καλυμμένη με πάγο κατά τη διάρκεια της τελευταίας εποχής των παγετώνων. Η περιοχή του Άσκγια επιλέχθηκε από τη ΝΑΣΑ ώστε να εξασκηθούν οι Νιλ Άρμστρονγκ και Έντγουιν Όλντριν στο σεληνιακό τοπίο.

Το Άσκγια αποτελείται από τρεις αλληλοκαλύπτουσες καλντέρες. Η μεγαλύτερη από αυτές έχει διάμετρο 8 χιλιόμετρα και έκταση 50 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Η καλντέρα αυτή δημιουργήθηκε ύστερα από ισχυρή έκρηξη στα Ντινγιοφγιόλ πριν περίπου 10.000 χρόνια. Πέρα από την ισχυρή έκρηξη, στη δημιουργία καλντέρας συνεισέφεραν και πολλές περιφερειακές εκρήξεις.[1] Εξαίτιας της έκρηξης του 1875, η οποία είχε ισχύ στη κλίμακα VEI 5, ο πυθμένας του ηφαιστείου κατάρρευσε και δημιουργήθηκε η νεότερη καλντέρα διαμέτρου 4,5 χιλιομέτρων, η οποία πλημμύρισε και σχημάτισε τη λίμνη Οσκγιουβάτν. Η Οσκγιουβάτν είναι η δεύτερη βαθύτερη λίμνη στην Ισλανδία, με βάθος 220 μέτρων.[2] Η λίμνη έχει φωτεινό μπλε χρώμα.

Η έκρηξη του 1875 δημιούργησε επίσης και το μικρότερο κρατήρα Βίνι, διαμέτρου περίπου 150 μέτρων, μέσα στον οποίο υπάρχει μια γαλανόλευκη λίμνη. Η λίμνη αυτή θερμαίνεται από το πυθμένα του κρατήρα και έχει θερμοκρασία περίπου 25 με 30 °C.[3]

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 Askja Αρχειοθετήθηκε 2012-11-08 στο Wayback Machine. Global Volcanism Program, Smithsonian Institution.
  2. Jökulsárlón now Iceland’s deepest Lake Αρχειοθετήθηκε 2012-03-29 στο Wayback Machine. Inceland Review Online. 1 Ιουλίου 2009.
  3. Andrew Evans (2008). Iceland. Bradt Travel Guides. σελ. 404. ISBN 9781841622156.