Άρτα Ντομπρόσι
| Άρτα Ντομπρόσι | |
|---|---|
H Ντομπρούσι το 2013 | |
| Γέννηση | 2 Οκτωβρίου 1980 Πριστίνα, Γιουγκοσλαβία (σημερινό Κοσσυφοπέδιο) |
| Χώρα πολιτογράφησης | Σοσιαλιστική Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γιουγκοσλαβίας (1979–1992) Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γιουγκοσλαβίας (1992–2003) Σερβία και Μαυροβούνιο (2003–2006) Σερβία (2006–2008) Κοσσυφοπέδιο (από 2008) |
| Σπουδές | Δραματική Ακαδημία Πριστίνα |
| Ιδιότητα | Ηθοποιός |
| Εν ενεργεία | 2005 έως σήμερα |
Η Άρτα Ντομπρόσι (αλβανικά: Arta Dobroshi, 2 Οκτωβρίου 1980 -) είναι Αλβανοκοσοβάρα ηθοποιός του κινηματογράφου. Είναι, επίσης, η πρώτη γυναίκα ηθοποιός από το Κόσοβο, που περπάτησε στο κόκκινο χαλί του Φεστιβάλ των Καννών,[1] του Φεστιβάλ του Βερολίνου και του Σάντανς,[2] καθώς επίσης και η πρώτη που υπήρξε υποψήφια στα Βραβεία Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου.
Πρώιμα χρόνια
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Γεννήθηκε στη Πριστίνα, της Γιουγκοσλαβίας, από Αλβανοκοσοβάρους γονείς. Λάμβανε μαθήματα υποκριτικής ακόμα κι όταν πήγαινε δημοτικό,[3] ενώ παρακολούθησε και μαθήματα υποκριτικής στην Ακαδημία Τεχνών και Υποκριτικής στην Πριστίνα, για τέσσερα χρόνια.[4] Στα πρώτα βήματά της ξεκίνησε να εμφανίζεται στο θέατρο και σε μικρού μήκους ταινίες, ενόσω ήταν ακόμα μαθήτρια εκεί. Όταν ήταν 15 ετών, πήγε στις ΗΠΑ, λόγω ενός προγράμματος ανταλλαγής μαθητών, κι εκεί έπαιξε σε θεατρικά έργα.[4]
Η Ντομπρόσι ήταν εξαιρετικά εργατική, γνωστό επίσης ήταν ότι έκανε πρόβες για έναν ρόλο έως και 8 ώρες τη μέρα.[4] Μετά το πρώτο της έτος στην Ακαδημία κλιμακώθηκε ο Πόλεμος του Κοσόβου, τότε οι γονείς της φυλακίζονται από τις Σερβικές αρχές, μετά από προσπάθειά τους να ανοίξουν έναν αλβανόφωνο πανεπιστήμιο.[5] Το 1999, συμβαίνει κάτι τραγικό για αυτήν: Σέρβοι στρατιώτες ξεκίνησαν να πυροβολούν σε ένα μπαρ στην Πριστίνα, σκοτώνοντας σχεδόν όλους τους πελάτες και μαζί με αυτούς έναν καθηγητή της και μία φίλη της από την Ακαδημία.[1] Ενώ ένας άλλος φίλος της γλίτωσε βέβαιο θάνατο, αφού η σφαίρα απλά του τραυμάτισε το κεφάλι.
Κατά τη διάρκεια αυτής τη περιόδου η Ντομπρόσι βρίσκεται στη Βόρεια Μακεδονία, βοηθώντας να φτιαχτούν εγκαταστάσεις για τους πρόσφυγες για την International Medical Corps, ενώ εκείνη εργαζόταν κυρίως με τους ανθρώπους που είχαν βαριά τραυματιστεί από τον πόλεμο.[1][5] Όταν ο πρόεδρος Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς παραιτήθηκε τον Οκτώβριο του 2000, εκείνη άφησε τη δουλειά της με τους πρόσφυγες και έγινε μεταφράστρια για το ΝΑΤΟ.[5]
Καριέρα
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Μετά την πολεμική περίοδο, εκείνη ξεκίνησε πάλι την υποκριτική σε τοπικά θέατρα και αλβανικές ταινίες. Μεγάλος ρόλος εκείνη την εποχή ήταν στην βραβευμένη γερμανοαλβανική ταινία Magic Eye του 2005. Το φιλμ αυτό αφορούσε τις καταστάσεις που επικρατούσαν στην Αλβανία το 1997, όπου συγκλονίστηκε από αναταραχές.[6]
Αργότερα βρέθηκε στο Σαράγιεβο, όπου έπαιζε θεατρικά στα βοσνιακά. Εκεί ήρθε σε επαφή με τον Ζαν-Πιερ Νταρντέν, ο οποίος της πρότεινε να πάει στο Κόσοβο, για το κάστινγκ της ταινίας Η σιωπή της Λόρνα.[4] Δύο εβδομάδες μετά το κάστινγκ, τα αδέρφια Ναρντέν την κάλεσαν και της ζήτησαν να πάει στο Βέλγιο για δύο σκηνές στα γαλλικά με τον Ζερεμί Ρενιέ και τον Φαμπρίτσιο Ροντζόνε. Αφού έμαθε τον ρόλο της κι αφού τελειώσαν το γύρισμα, τελικά της δόθηκε ο ρόλος.[4] Κατάφερε να μάθει γαλλικά μέσα σε δύο μήνες πριν τα γυρίσματα.[5]
Η Ντομπρόσι απέκτησε φήμη από τον ρόλο, ο οποίος μάλιστα έλαβε πολύ καλές κριτικές καθώς επίσης τράβηξε και το ενδιαφέρον του παγκόσμιου τύπου. Η ταινία βραβεύτηκε στο Φεστιβάλ Καννών, το 2008.[7] Την ίδια χρονιά υπήρξε υποψήφια για τον ρόλο της, στην κατηγορία Καλύτερης Γυναίκας Ηθοποιού. Στην ίδια κατηγορία βρέθηκε υποψήφια σε άλλα δύο φεστιβάλ για αυτόν τον ρόλο: στα Βραβεία Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου και στο Toronto Film Critics Association Awards, το 2009.[8][9]
Η Ντομπρόσι πρωταγωνίστησε και στην ταινία μικρού μήκους Baby, η οποία σκηνοθετήθηκε από τον Ντάνιελ Μαλόι. Η ταινία κέρδισε BAFTA Καλύτερης Μικρού Μήκους ταινία. Την πρεμιέρα της την είχε κάνει στο Φεστιβάλ του Εδιμβούργου,[10] ενώ επίσης κέρδισε στην ίδια με την παραπάνω κατηγορία και στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Κορκ.[11] Η ταινία βραβεύτηκε κι από το British Independent Film Awards και από το International Short Film at Flickerfest.[12][13] Η πρεμιέρα της στις ΗΠΑ έγινε στο Φεστιβάλ Σάντανς. Η Ντομπρόσι επαινέθηκε ξανά για την ερμηνεία της και κέρδισε το βραβείο Καλύτερης Ηθοποιού στο 24fps International Short Film Festival.[14]
Στη συνέχεια έκανε κι άλλες ταινίες όπως το Late Bloomers στο πλευρό των Ουίλιαμ Χερτ και Ιζαμπέλα Ροσελίνι. Αργότερα πρωταγωνίστησε στην ταινία Trois Mondes, η οποία έκανα πρεμιέρα στο Φεστιβάλ Καννών, το 2012.[15] Ενώ αργότερα συνέχισε στις μικρού μήκους ταινίες, έως και το 2017, όπου βρίσκεται στο post-production του Stray.
Πέρα από την υποκριτική έχει υπάρξει και στην επιτροπή του 59ου Διεθνόυς Φεστιβάλ Βερολίνου.[6] Το 2016, συμμετείχε στο βίντεο κλιπ του τραγουδιού Come Near Me των Massive Attack.[16]
Φιλμογραφία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]| Έτος | Τίτλος | Ρόλος | Notes |
|---|---|---|---|
| 2005 | Magic Eye (Syri magjik) | Viola | Φεστιβάλ Κινηματογράφου Σκοπίων: Καλύτερη Ηθοποιός |
| 2006 | The Sadness of Mrs. Snajdrova (Smutek paní Snajdrové) | Ema | |
| 2007 | Vera | Artan Minarolli | Vera |
| 2008 | Η σιωπή της Λόρνα | Λόρνα | Υποψήφια Καλύτερη Ηθοποιός στα Βραβεία Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου Υποψήφια Καλύτερη Ηθοποιός στο Toronto Film Critics Association Awards Υποψήφια Καλύτερη Ηθοποιός στο Φεστιβάλ Κανών |
| 2011 | Baby | Amira | Βραβείο Καλύτερης Ηθοποιού στο 24fps International Short Film Festival |
| 2011 | Late Bloomers | Maya | |
| 2012 | Nëna | Fatmire | |
| 2012 | Trois Mondes | Vera | |
| 2014 | Gently, Gently | Anna | ταινία μικρού μήκους |
| 2015 | Atis | μητέρα | ταινία μικρού μήκους |
| 2016 | Massive Attack: Come Near Me | βίντεο κλιπ | |
| 2017 | Stray | Grace | post-production |
Προσωπική ζωή
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Η Ντομπρόσι μιλάει αλβανικά, αγγλικά και γαλλικά, ενώ μπορεί να καταλάβει και λίγα σλαβομακεδονικά.[4] Στις 22 Δεκεμβρίου του 2008, η Ντομπρόσι διορίστηκε από το United Nations Development Programme ως Πρέσβειρα Καλής Θελήσεως για το Κόσοβο.[17] Το UNDP, κρίνοντας από την παλαιότερη φιλανθρωπική της δράση, πίστεψαν ότι η δημοτικότητα που κατέχει θα μπορούσε να βοηθήσει στην ευαισθητοποίηση ορισμένων θεμάτων.
Βραβεύσεις
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Shooting Stars Award (2013) — στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Βερολίνου[18]
- Women's International Film and Television Showcase LA 2012, Καλύτερη Ηθοποιός[19]
- Βραβεία Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου 2008, Υποψήφια Καλύτερη Ηθοποιός
- Τoronto Film Critics Association Awards 2009, Υποψήφια Καλύτερη Ηθοποιός
- Skopje International Film Festival, Καλύτερη Ηθοποιός
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- 1 2 3 Kirchner, Stephanie (2 Μαρτίου 2009). «Kosovo to Cannes: Arta Dobroshi's Journey to The Silence of Lorna». Time Magazine. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Απριλίου 2012. Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2012.
- ↑ Koha (19 Ιανουαρίου 2011). «Arta Dobroshi Competes at Sundance Film Festival». New Kosova Report. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 1 Απριλίου 2012. Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2012.
- ↑ Shoji, Kaori (23 Ιανουαρίου 2009). «Arta Dobroshi: A role model». The Japan Times. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 10 Οκτωβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 21 Απριλίου 2012.
- 1 2 3 4 5 6 Concannon, Phil (30 Νοεμβρίου 2008). «Interview - Arta Dobroshi». philonfilm. Ανακτήθηκε στις 4 Νοεμβρίου 2016.
- 1 2 3 4 Badt, Karin (24 Ιουνίου 2009). «Promising New Actress Arta Dobroshi : "Lorna" in "Silence of Lorna"». huffingtonpost. Ανακτήθηκε στις 21 Απριλίου 2012.
- 1 2 «Berlin International Film Festival (Berlinale) jury members announced». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Οκτωβρίου 2013. Ανακτήθηκε στις 1 Σεπτεμβρίου 2010.
- ↑ Sander, Daniel (29 Σεπτεμβρίου 2008). «Die Grenzenlose» (στα Γερμανικά). Spiegel Online. Ανακτήθηκε στις 8 Οκτωβρίου 2008.
- ↑ «Nominations for the European Film Awards 2008». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 11 Μαρτίου 2012. Ανακτήθηκε στις 1 Οκτωβρίου 2010.
- ↑ «Toronto Film Critics Awards 2009 Nominations». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Μαρτίου 2010. Ανακτήθηκε στις 1 Σεπτεμβρίου 2010.
- ↑ «Edinburgh Award Winners 2010». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Ιουνίου 2010. Ανακτήθηκε στις 30 Σεπτεμβρίου 2010.
- ↑ Barry Roche (15 Νοεμβρίου 2010). «Cork festival closes with Coppola film». Irish Times. Ανακτήθηκε στις 4 Φεβρουαρίου 2022.
- ↑ «British Independent Film Awards - Nominations announced on Awards Daily». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 1 Δεκεμβρίου 2010. Ανακτήθηκε στις 30 Νοεμβρίου 2010.
- ↑ «BABY wins at Flickerfest 2011 in Sydney, Australia». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Μαρτίου 2015. Ανακτήθηκε στις 30 Απριλίου 2012.
- ↑ «24fps International Short Film Festival». IMDB. Ανακτήθηκε στις 30 Απριλίου 2012.
- ↑ «Cannes Film Festival». Ανακτήθηκε στις 30 Μαΐου 2012.
- ↑ https://www.youtube.com/watch?v=KY0TZQTwwbk
- ↑ «Arta Dobroshi announced as UNDP MDG Champion for Kosovo». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 24 Ιουλίου 2011. Ανακτήθηκε στις 30 Σεπτεμβρίου 2010.
- ↑ «Arta Dobroshi - Shooting Star 2013». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 15 Δεκεμβρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 14 Δεκεμβρίου 2012.
- ↑ WIFTS Award winners Retrieved January, 2013.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Ο/Η Άρτα Ντομπρόσι, στο IMDb.
- Arta Dobroshi, UNDP Kosovo Ambassador Αρχειοθετήθηκε 2011-07-24 στο Wayback Machine.
