Άντολφ Βάγκνερ

Άντολφ Βάγκνερ
Γενικές πληροφορίες
Όνομα στη μητρική γλώσσα	Adolph Wagner (Γερμανικά)
Γέννηση	25  Μαρτίου 1835 Έρλανγκεν
Θάνατος	8  Νοεμβρίου 1917 Βερολίνο
Χώρα πολιτογράφησης	Βασίλειο της Πρωσίας
Εκπαίδευση και γλώσσες
Ομιλούμενες γλώσσες	Γερμανικά
Σπουδές	Πανεπιστήμιο του Γκέτινγκεν
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότητα	οικονομολόγος πολιτικός διδάσκων πανεπιστημίου στατιστικολόγος δημιουργός γραπτών έργων επιμελητής εκδόσεων
Εργοδότης	Πανεπιστήμιο Φρίντριχ Βίλχελμ Πανεπιστήμιο του Τάρτου Πανεπιστήμιο Χούμπολτ
Αξιοσημείωτο έργο	Wirtschafts-, Sozial- und Finanzpolitik in ihren Zusammenhängen
Οικογένεια
Σύζυγος	Martha Wagner
Τέκνα	Cornelia Paczka-Wagner
Γονείς	Rudolf Wagner και Rosalie Wagner
Αδέλφια	Hermann Wagner Sophie Benndorf
Αξιώματα και βραβεύσεις
Αξίωμα	μέλος της Βουλής των Κυρίων της Πρωσίας Μέλος της Πρωσικής Βουλής των Αντιπροσώπων
Σχετικά πολυμέσα

Ο Άντολφ Βάγκνερ (γερμ. Adolph Wagner‎‎, 25 Μαρτίου 1835 – 8 Νοεμβρίου 1917) ήταν Γερμανός οικονομολόγος και διανοητής της πολιτικής οικονομίας, ένας Kathedersozialist («ακαδημαϊκός σοσιαλιστής»), θεωρητικός των δημοσιονομικών και συνήγορος του αγροτισμού. Ο «Νόμος του Βάγκνερ» σχετικώς με την αύξηση της οκονομικής δραστηριότητας ενός κυρίαρχου κράτους ονομάσθηκε έτσι εξαιτίας του Άντολφ Βάγκνερ.

Βιογραφικά στοιχεία

Ο Άντολφ Βάγκνερ γεννήθηκε στο Έρλανγκεν, όπου ο πατέρας του, ο φυσιολόγος Ρούντολφ Βάγκνερ, ήταν καθηγητής στο πανεπιστήμιο. Ο Άντολφ σπούδασε οικονομικά στο Πανεπιστήμιο του Γκέτινγκεν, από όπου πήρε και διδακτορικό το 1857 υπό την επίβλεψη του Γκέοργκ Χάνσεν (Georg Hanssen, 1809-1894).

Η ακαδημαϊκή σταδιοδρομία του Βάγκνερ τον έφερε πρώτα στη Βιέννη, ως διδασκοντα στην εκεί Ανωτάτη Εμπορική Σχολή (1858-1863). Μετά – αφού πρώτα απέτυχε να κατακτήσει μια έδρα στο Πανεπιστήμιο της Βιέννης εξαιτίας διαφωνιών επί θεμάτων δημοσιονομικής πολιτικής με τον Λόρεντς φον Στάιν – πήγε στην Ανωτάτη Εμπορική Σχολή του Αμβούργου (1863-1865). Το 1865 κατέλαβε την έδρα της Εθνογραφίας, Γεωγραφίας και Στατιστικής (αλλά στην πράξη μια έδρα οικονομικών των κρατών) στο Αυτοκρατορικό Πανεπιστήμιο στο Ντόρπατ της σημερινής Εσθονίας (πόλη σήμερα γνωστή ως Τάρτου), που τότε ανήκε στη Ρωσική Αυτοκρατορία.

Στο Τάρτου ο Βάγκνερ «έγινε οπαδός της πολιτικής του Μπίσμαρκ για την ενοποίηση της Γερμανίας υπό την πρωσική καθοδήγηση». Από το φθινόπωρο του 1868 ο Βάγκνερ ανέλαβε την έδρα των «Καμεραλιστικών» (αντιστοιχούσε χονδρικά στη Δημόσια διοίκηση) στο Πανεπιστήμιο του Φράιμπουργκ και το 1870 την έδρα Staatswissenschaften στο Πανεπιστήμιο του Βερολίνου, που τότε ήταν πιθανώς το καλύτερο πανεπιστήμιο της Γερμανίας και ένα από τα δύο ή τρία καλύτερα στον κόσμο. Στο Βερολίνο ο Βάγκνερ άρχισε τη δράση του ως ένας από τους πλέον επιδραστικούς (στη διανόηση και στην πολιτική) οικονομολόγους της εποχής του.

Διάδοχος του Βάγκνερ στην έδρα του στο Βερολίνο έγινε ένας παλαιός φοιτητής του, ο Βέρνερ Ζόμπαρτ.

Ο Βάγκνερ υπήρξε ένα από τα πρώτα μέλη του συντηρητικού Χριστιανικού Κοινωνικού Κόμματος, που ίδρυσε το 1878 ο Σταίκερ με την αρχική επωνυμία Christlichsoziale Arbeiterpartei (= «χριστιανικό κοινωνικό κόμμα των εργατών»). Ο Βάγκνερ ήταν επίσης μια από τις ηγετικές μορφές της λεγόμενης «Συντηρητικής Κεντρικής Επιτροπής» (CCC), που ιδρύθηκε το 1881. Η CCC σύντομα μετεξελίχθηκε στο αντισημιτικό «Κίνημα του Βερολίνου», στο οποίο ο Βάγκνερ συνεργάσθηκε με τον Σταίκερ και άλλους.

Πηγές

• Το λήμμα «Βάγκνερ Αδόλφος» στη Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια «Χάρη Πάτση», τόμος 7