Επεξεργασία: Βέρνη

{{coord|46|57|N|7|27|E|display=title}}
{{πόλη}}
{{Πληροφορίες Παγκόσμια Πολιτισμική Κληρονομιά
| ΜΠΚ          = Παλιά Πόλη της Βέρνης
| Εικόνα       = [[Αρχείο:RosengartenBern01.jpg|220px|Άποψη της Βέρνης]]
| Χώρα μέλος =  {{CHE}}
| Τύπος        = Πολιτιστικό
| Κριτήρια     = iii
| ID           = 267
| Περιοχή      = Ευρώπη και Βόρεια Αμερική
| Έτος         = 1983
| Συνεδρίαση   = 7η
| Επεκτάσεις   = 
| Σε κίνδυνο   = 
| Σύνδεσμος    = http://whc.unesco.org/en/list/267
}}

Η '''Βέρνη''' ([[γερμανικά]]: ''Bern'', [[γαλλικά]]: ''Berne'') είναι η πρωτεύουσα της [[Ελβετία]]ς και η τέταρτη σε πληθυσμό πόλη της (μετά τις [[Ζυρίχη]], [[Γενεύη]] και [[Βασιλεία (Ελβετία)|Βασιλεία]]). Είναι επίσης πρωτεύουσα του ομώνυμου [[Καντόνια της Ελβετίας|καντονίου]].

== Γεωγραφική θέση ==
Η Βέρνη βρίσκεται στην κεντρική Ελβετία. Διατρέχεται από τον ποταμό [[Άαρ]], παραπόταμο του [[Ρήνος|Ρήνου]]. Αρχικά χτίστηκε σε ένα λόφο που περικλείεται από τον ποταμό, ήδη όμως από τον [[19ος αιώνας|19<sup>ο</sup> αιώνα]] επεκτάθηκε και στην απέναντι όχθη.

== Ιστορία ==
Η Βέρνη ιδρύθηκε το [[1191]] από το Δούκα Μπέρτολντ τον 5ο (Berthold V) των [[Οίκος του Τσέρινγκεν|Τσέρινγκεν]]. Σύμφωνα με την παράδοση ονόμασε την πόλη Βέρνη από μια αρκούδα που σκότωσε στην περιοχή (Bär η αρκούδα στα [[γερμανικά]]). Η αρκούδα είναι και το έμβλημα της πόλης. Έγινε μέλος στην ελβετική συνομοσπονδία (προπομπό του σύγχρονου κράτους) το [[1353]]. Πρωτεύουσα της [[Ελβετία]]ς έγινε το [[1848]].

Το ιστορικό κέντρο της πόλης είναι [[μεσαίωνας|μεσαιωνικό]]. Είναι ένα σπάνιο δείγμα αυτούσια διατηρημένης μεσαιωνικής αρχιτεκτονικής και για το λόγο αυτό έχει ανακηρυχθεί ολόκληρο ως [[Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς|μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς]] από την [[UNESCO]].

Διάσημοι κάτοικοι της Βέρνης είναι ο Άλμπρεχτ φον Χάλλερ (Albrecht von Haller), ο ποιητής Άλμπερτ Μπίτσιους (Albert Bitzius), οι ζωγράφοι Φέρντιναντ Χόντλερ (Ferdinand Hodler) και [[Πάουλ Κλέε]]. Ο γεννημένος στη Γερμανία [[Άλμπερτ Αϊνστάιν]] ανέπτυξε τη θεωρία της σχετικότητας όταν δούλευε ως υπάλληλος στο γραφείο διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας της Βέρνης.

== Δημογραφικά στοιχεία ==
Στη Βέρνη ζουν 128.153 κάτοικοι, από τους οποίους περίπου το 21,3% είναι αλλοδαποί. Ο πληθυσμός της ευρύτερης αστικής περιοχής είναι περίπου 350.000.

=== Γλώσσα ===
Η επίσημη γλώσσα είναι τα [[Γερμανικά]]. Στον προφορικό λόγο χρησιμοποιείται μια τοπική διάλεκτος (Γερμανικά της Βέρνης), ελαφρά παραλλαγή των Ελβετικών γερμανικών (η εκδοχή των γερμανικών που ομιλούνται στην Ελβετία).

== Αθλητισμός ==
Η μεγαλύτερη ποδοσφαιρική ομάδα της Βέρνης είναι η [[Γιανγκ Μπόις Βέρνης]]. Η έδρα της είναι το γήπεδο ''Σταντ ντε Σουίς Βάνκντορφ'' με χωρητικότητα 32.000 θεατών. Είναι ένα από τα στάδια που χρησιμοποιήθηκαν στη διοργάνωση του [[Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου 2008|Euro 2008]].

== Εξωτερικοί σύνδεσμοι ==
{{Βικιλεξικό|Βέρνη|Βέρνη}}
{{Wikivoyage|Bern}}
* {{official website}}
* [http://www.be.ch Το καντόνι της Βέρνης]
* [http://www.unibe.ch Πανεπιστήμιο της Βέρνης]
* {{dmoz}}


{{πρωτεύουσες ευρωπαϊκών κρατών}}
{{Πρωτεύουσες του καντονιού της Ελβετίας}}
{{Authority control}}

[[Κατηγορία:Πόλεις της Ελβετίας]]
[[Κατηγορία:Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς στην Ελβετία]]