Χιμπαντζής

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Χιμπαντζής
Χιμπαντζής ο κοινός (Pan troglodytes)
Συστηματική ταξινόμηση
Βασίλειο: Ζώα (Animalia)
Συνομοταξία: Χορδωτά (Chordata)
Υποσυνομοταξία: Σπονδυλωτά (Vertebrata)
Υπερομοταξία: Τετράποδα (Tetrapoda)
Ομοταξία: Θηλαστικά (Mammalia)
Υφομοταξία: Θηρία (Theria)
Τάξη: Πρωτεύοντα (Primates)
Υπεροικογένεια: Ανθρωπoειδή (Hominidae)
Οικογένεια: Ανθρωπίδαι (Hominidae)
Υποοικογένεια: Ανθρωπίναι (Homininae)
Φύλο: Ανθρωπίνοι (Hominini)
Υποφύλο: Panina
Γένος: Παν (Pan)
Είδη

Pan troglodytes
Pan paniscus

Χιμπαντζής είναι η κοινή ονομασία των δύο ειδών του γένους Παν (Pan) που δεν έχουν εκλείψει. Ο ποταμός Κονγκό διαχωρίζει το φυσικό περιβάλλον των δύο ειδών[1] τα οποία είναι:

Οι χιμπαντζήδες είναι μέλη της οικογένειας των Ανθρωπίδων μαζί με τους γορίλες, τους ανθρώπους και τους ουρακοτάγκους. Η εξελικτική πορεία των χιμπαντζήδων διαχωρίστηκε από την ανθρώπινη εξέλιξη περίπου 6 εκατομμύρια χρόνια πριν.[2] Τα δύο είδη των χιμπαντζήδων είναι οι στενότεροι συγγενείς του ανθρώπου, και ανήκουν μαζί με τον άνθρωπο στο φύλο Ανθρωπίνοι (μαζί με τα είδη του υποφύλου Ανθρωπίνια που έχουν εκλείψει). Οι Χιμπαντζήδες είναι τα μόνα γνωστά μέλη του γένους Pan. Τα δύο είδη διαχωρίστηκαν μεταξύ τους περίπου ένα εκατομμύριο χρόνια πριν.

Εξελικτική συγγένεια[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το γένος Pan θεωρείται μέρος της υποοικογένειας Ανθρωπίνοι στην οποία ανήκουν και οι άνθρωποι. Τα δύο είδη του γένους Pan είναι οι πιο στενοί εξελικτικοί συγγενείς του ανθρώπου που δεν έχουν εκλείψει, καθώς μοιράζονται έναν κοινό πρόγονο που έζησε περίπου έξι εκατομμύρια χρόνια πριν. Αν και παλαιότερες έρευνες υποστήριζαν πως ο άνθρωπος και ο χιμπαντζής έχουν περίπου 99% όμοιο DNA,[3] τελευταίες μελέτες έχουν δείξει πως μοιράζονται μόλις το 94% του DNA.[4]

Ανατομία και Φυσιολογία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο αρσενικός κοινός χιμπαντζής έχει ύψος 1,7 μέτρα όταν στέκεται όρθιος και περίπου 70 κιλά βάρος - το θηλυκό είναι λίγο μικρότερο. Τα χέρια του κοινού χιμπαντζή έχουν άνοιγμα σχεδόν όσο το μισό τους ύψους και είναι μακρύτερα των ποδιών του. Οι μπονόμπος είναι λίγο κοντύτεροι και λεπτότεροι από τον κοινό χιμπαντζή αλλά έχουν μεγαλύτερα άκρα. Και τα δύο είδη χρησιμοποιούν τα μακρυά και δυνατά τους χέρια για να αναρρίχωνται στα δέντρα. Στο έδαφος οι χιμπαντζήδες συνήθως περπατούν στα τέσσερα, χρησιμοποιώντας τις αρθρώσεις των δαχτύλων τους για στήριγμα. Τα πόδια των χιμπαντζήδων είναι καταλληλότερα για περπάτημα σε σχέση με αυτά των ουρακοτάγκων γιατί οι πατούσες των χιμπαντζήδων είναι μεγαλύτερες και τα δάχτυλα τους μικρότερα. Ο κοινός χιμπαντζής και ο μπονόμπο μπορούν να περπατήσουν στα δύο όταν μεταφέρουν αντικείμενα με τα χέρια τους. Το τρίχωμα τους είναι μαύρο - το πρόσωπο, τα δάχτυλα, οι παλάμες των χεριών καθώς και οι πατούσες είναι άτριχα. Επίσης οι χιμπαντζήδες δεν έχουν ουρά. Η μύτη των χιμπαντζήδων είναι επίπεδη και ο εγκέφαλος τους έχει περίπου το μισό μέγεθος του ανθρώπινου εγκέφαλου.[5]

Οι χιμπαντζήδες εισέρχονται στην εφηβεία στην ηλικία των 8 και 10 ετών και σπανίως ζουν περισσότερα από 40 χρόνια στη φύση, ή 60 υπό αιχμαλωσία.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. «ADW:Pan troglodytes:information». Animal Diversity Web (University of Michigan Museum of Zoology). http://animaldiversity.ummz.umich.edu/site/accounts/information/Pan_troglodytes.html. Ανακτήθηκε στις 2007-08-11. 
  2. «Chimps and Humans Very Similar at the DNA Level». News.mongabay.com. http://news.mongabay.com/2005/0831a-nih.html. Ανακτήθηκε στις 2009-06-06. 
  3. Mary-Claire King, Protein polymorphisms in chimpanzee and human evolution, Doctoral dissertation, University of California, Berkeley (1973).
  4. «Humans and Chimps: Close But Not That Close». Scientific American. 2006-12-19. http://www.sciam.com/article.cfm?chanID=sa003&articleID=9D0DAC2B-E7F2-99DF-3AA795436FEF8039. Ανακτήθηκε στις 2006-12-20. 
  5. "Chimpanzee," Microsoft Encarta Online Encyclopedia 2008. Archived 2009-10-31.
Wiktionary logo
Το Βικιλεξικό έχει λήμμα που έχει σχέση με το λήμμα:
Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα
Wikispecies logo
Τα Βικιείδη έχουν πληροφορίες για το θέμα: