Στερεά Ελλάδα

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Στερεά Ελλάδα
GreeceCenGreece.png
Διοίκηση
Χώρα: Ελλάδα
Μητρόπoλη: Αθήνα
Περιφέρειες: Αττικής
Δυτικής Ελλάδας
Στερεάς Ελλάδας
Γεωγραφία και στατιστική
Πληθυσμός: 4.591.568 (2001)

Η Στερεά Ελλάδα είναι γεωγραφικό διαμέρισμα της Ελλάδας, το δεύτερο μεγαλύτερο σε έκταση καταλαμβάνοντας 24,910 τ.χλμ και το πρώτο σε πληθυσμό με 4,591,568 κατοίκους. Αποτελείται από την Αιτωλοακαρνανία, την Ευρυτανία, τη Φωκίδα, τη Φθιώτιδα, τη Βοιωτία, την Εύβοια και την Αττική. Παραδοσιακά η Στερεά Ελλάδα φέρεται και με την ονομασία Ρούμελη, ενώ συχνά αναφέρεται ως Κεντρική Ελλάδα, λόγω της θέσης της στον χάρτη της χώρας. Το γεωγραφικό διαμέρισμα δεν ταυτίζεται απόλυτα με τη σημερινή Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας, στην οποία δεν εντάσσονται η Αττική και η Αιτωλοακαρνανία. Μεγαλύτερες πόλεις της Στερεάς Ελλάδας, εκτός της Αθήνας, είναι η Χαλκίδα, η Λαμία,η Θήβα και το Αγρίνιο.

Γεωγραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Στερεά είναι μια από τις ορεινότερες περιοχές της Ελλάδας, ιδιαίτερα στο κεντρικό τμήμα της, όπου δεσπόζει η Νότια Πίνδος. Βρέχεται δυτικά από το Ιόνιο πέλαγος, ανατολικά από το Αιγαίο και νότια από τον Πατραϊκό, τον Κορινθιακό και το Σαρωνικό κόλπο. Αναλυτικά η κατανομή του εδάφους σε κατηγορίες είναι οι εξής : 22% πεδινό, 19% ημιορεινό και 59% ορεινό.

Βουνά της Στερεάς[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τα πέντε υψηλότερα βουνά της Στερεάς είναι:

Αρ. Βουνό Υψόμετρο Νομός
1 Γκιώνα 2,510 Φωκίδα
2 Βαρδούσια 2,495 Φωκίδα
3 Παρνασσός 2,457 Φωκίδα
Βοιωτία
4 Τυμφρηστός 2,315 Ευρυτανία
5 Άγραφα 2,163 Ευρυτανία

Λίμνες της Στερεάς[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

λίμνη Τριχωνίδα

Οι κυριότερες λίμνες της Στερεάς Ελλάδας βρίσκονται στο δυτικό τμήμα της και συγκεκριμένα στο νομό Αιτωλοακαρνανίας. Εκεί δεσπόζει η Τριχωνίδα (95,8 km²), η οποία είναι η μεγαλύτερη λίμνη ολόκληρης της Ελλάδας. Άλλες λίμνες στην Αιτωλοακαρνανία είναι η Αμβρακία, ο Οζερός, η Λυσιμαχία και η Βουλκαρια. Στο νομό Βοιωτίας υπάρχει η Υλίκη και στο νομό Αττικής η λίμνη του Μαραθώνα. Στη Στερεά Ελλάδα βρίσκονται επίσης και τεχνητές λίμνες όπως αυτές των Κρεμαστών και του Καστρακίου στον Αχελώο, βόρεια του Αγρινίου, καθώς επίσης και η τεχνητή λίμνη του Μόρνου στο νομό Φωκίδας.

Ποτάμια της Στερεάς[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο μεγαλύτερος ποταμός της Στερεάς είναι ο Αχελώος με μήκος 220 χλμ. και λεκάνη απορροής 5.470 τ.χλμ.Σχηματίζει τα σύνορα της Ευρυτανίας και Αιτωλοακαρνανίας και χύνεται στο Ιόνιο απέναντι από την Ιθάκη.Με τις προσχώσεις του έχουν σχηματιστεί δύο λιμνοθάλασσες του Μεσολογγίου και της ΜελίτηςΕύηνος νοτιότερα πηγάζει από τα Βαρδούσια και χύνεται στον κόλπο της Πάτρας.Έχει μήκος 80χλμ. και είναι γνωστός με το κοινό όνομα Φίδαρης.

Άλλος ποταμός της Στερεάς είναι ο Μόρνος, που πηγάζει από τις νότιες προσβάσεις της Οίτης και μετά από διαδρομή 70 χλμ. χύνεται στον Κορινθιακό κόλπο.Ο Μόρνος δέχεται πολλά υπόγεια νερά και έχει σταθερή θερινή παροχή.Για τους λόγους αυτούς κατασκευάστηκε στο Μόρνο φράγμα υδροδότησης της Αθήνας.

Στην κεντρική Στερεά ο Βοιωτικός Κηφισσός πηγάζει από τον Παρνασσό και με τεχνητή σήραγγα χύνεται στη λίμνη Υλίκη, από την οποία υδρεύεται η Αθήνα.Τέλος ο Σπερχειός πηγάζει από το όρος Τυμφρηστός και μετά από διαδρομή 80 χλμ. χύνεται στο Μαλιακό κόλπο.

Ο ποταμός Αχελώος στον νομό Ευρυτανίας.

Ακολουθεί πίνακας των πέντε μεγαλύτερων σε μήκος ποταμών της Στερεάς Ελλάδας.

Αρ. Όνομα Ποταμού Μήκος (χλμ.)
1 Αχελώος 220
2 Εύηνος 80
3 Σπερχειός 80
4 Μόρνος 70
5 Κηφισός (Βοιωτικός) 60

Νησιά της Στερεάς[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το μεγαλύτερο νησί της Στερεάς είναι η Εύβοια, η οποία συνδέεται με την ηπειρωτική Ελλάδα με τη γέφυρα του Ευρίππου.

Κλίμα της Στερεάς[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Κλίμα της Στερεάς ποικίλλει ανάλογα με το υψόμετρο. Στα παράλια είναι γενικά Μεσογειακό με ζεστά καλοκαίρια και ήπιους χειμώνες και στο εσωτερικό, σε μεγαλύτερο υψόμετρο, γίνεται Ηπειρωτικό, με χιονοπτώσεις στη διάρκεια του χειμώνα. Στις δυτικές πεδινές περιοχές ο χειμώνας είναι πιο ήπιος με αρκετές βροχές, ενώ στη διάρκεια του καλοκαιριού παρατηρούνται πολύ υψηλές θερμοκρασίες, που συχνά ξεπερνούν τους 40°C και υψηλά ποσοστά υγρασίας. Στην Ανατολική Στερεά, λόγω των ορεινών όγκων, ο χειμώνας είναι πιο ψυχρός και το καλοκαίρι πιο δροσερό και ξηρό σε σχέση με τα δυτικά.

Μνημεία Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO στη Στερεά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Γνωστές Προσωπικότητες[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Αθανάσιος Διάκος, πίνακας του Διονύσιου Τσόκου.

Σημειώσεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Γενική Ελληνική και Παγκόσμια ΥΔΡΟΓΕΙΟΣ, τόμος 14, Εκδόσεις Δομική, σελ. 214

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]