Μόλιστα Ιωαννίνων
| Μόλιστα | |
|---|---|
| Νομός | Ιωαννίνων |
| Δήμος | Δήμος Κόνιτσας |
| Πληθυσμός | 67 (2001) |
| Υψόμετρο | 840 m |
| Παλαιά ονομασία | Μεσσαριά |
Η Μόλιστα είναι χωριό του νομού Ιωαννίνων, που βρίσκεται στις υπώρειες του Σμόλικα, 28 χλμ. μετά την Κόνιτσα στο δρόμο Ιωαννίνων-Κοζάνης. Αποτελεί ομώνυμο Τοπικό διαμέρισμα στο Δήμο Κόνιτσας και έχει σήμερα 67 κατοίκους, σύμφωνα με την τελευταία απογραφή. Γειτνιάζει με το Μοναστήρι και το Γανναδιό.
Το χωριό δεν κατοικείται το χειμώνα , ωστόσο λειτουργεί ξενώνας όλο τον χρόνο. Το καλοκαίρι ο πληθυσμός του αυξάνεται κυρίως από συνταξιούχους. Χαρακτηρίζεται από ιδιαίτερο αρχιτεκτονικό πλούτο και αξιόλογα αρχοντικά ενώ πολιούχος της Μόλιστας είναι ο Άγιος Νικόλαος. Χαρακτηριστική είναι η βρύση στην είσοδο του χωριού. Το πανηγύρι του χωριού πραγματοποιείται κάθε χρόνο στις 15 Αυγούστου με παραδοσιακά όργανα, συνήθως από την ευρύτερη περιοχή της Κόνιτσας.
Πίνακας περιεχομένων |
[Επεξεργασία] Οικονομική δραστηριότητα
Η οικονομία του χωριού ήταν σχετικά αυτάρκης. Η ντόπια φυτική και ζωική παραγωγή προϊόντων προορίζονταν αποκλειστικά για αυτοκατανάλωση, εκτός από την παραγωγή κρασιού και τσίπουρου προπολεμικά, το οποίο αποτελούσε ισοδύναμο του χρήματος και ανταλλάξιμο με άλλα αναγκαία διατροφικά προϊόντα (λ.χ. λάδι). Οι γεωργικές αυτές δουλειές γινόταν ως επί το πλείστον από τις γυναίκες που είχαν παράλληλα και την φροντίδα του νοικοκυριού.
Κυρίως λόγω της στενότητας των πόρων και του εξαιρετικά άγονου εδάφους τα κυριότερα επαγγέλματα για τους άντρες ήταν αυτά των μαστόρων της πέτρας και των εμπόρων που ήταν μετανάστες κυρίως στην Αίγυπτο και τη Ρουμανία.
Σήμερα, ελάχιστες δραστηριότητες έχουν απομείνει, όπως η μελισσοκομία , η κτηνοτροφία και η υποδοχή επισκεπτών-τουριστών στον μοναδικό ξενώνα του χωριού. Αρκετά αναπτυγμένη ήταν και μέχρι πρόσφατα η οικοδομική δραστηριότητα τους θερινούς μήνες λόγω επισκευής παλαιών σπιτιών και ανέγερσης νέων.
[Επεξεργασία] Ιστορικά στοιχεία
Το χωριό δεν είναι γνωστό πότε ιδρύθηκε. Πιστεύεται ότι πιθανότατα είναι 3.000 ετών, όπως φαίνεται από ληκύθους που έφερε στο φως η αρχαιολογική σκαπάνη και περιέχουν τέφρα. Από τα ίδια ευρήματα πιθανολογείται ότι οι πρώτοι κάτοικοι του οικισμού ήταν Μολοσσοί. Άλλες εκδοχές κάνουν λόγο για κατοίκηση του χωριού μεταγενέστερα, στα βυζαντινά χρόνια και το 17ο αιώνα. Για την ονομασία, οι επικρατέστερες εκδοχές είναι ότι το όνομα προήλθε από το Μολοσσία ή από τα αλβανικά ή σλαβικά.
Η προφορική παράδοση αναφέρει ότι οι κάτοικοι της Μόλιστας είναι αποβλαχισθέντες πληθυσμοί που έλκουν την καταγωγή τους από το Σκαμνέλι του Ζαγορίου απ΄όπου εκδιώχθηκαν από έναν πασά τον 17ο αιώνα[εκκρεμεί παραπομπή]. Στο παρελθόν η Μόλιστα μαζί με το Μοναστήρι και το Γανναδιό αποτελούσαν μια ενιαία κοινότητα που διαιρέθηκε αργότερα σε τρεις ξεχωριστές. Από το 1999 και οι τρεις κοινότητες αποτελούν τοπικές κοινότητες του Δήμου Κόνιτσας.
[Επεξεργασία] Αρχιτεκτονική
Εντυπωσιακή σε χρώμα και ποικιλία είναι η αρχιτεκτονική των σπιτιών της Μόλιστας, που χαρακτηρίζεται από έντονα παραδοσιακά στοιχεία αλλά και πρωτοτυπία. Το πιο επιβλητικό κτίσμα είναι αυτό του Αγίου Νικολάου, ενός μεσαίου μεγέθους ναού, με εντυπωσιακά εσωτερικά ξύλινα τέμπλα που σκαλίστηκαν από Μετσοβίτες ξυλουργούς. Η ναός οικοδομήθηκε το 1878 κατόπιν δωρεάς του ευεργέτη Γέγιου.
[Επεξεργασία] Πηγές
- Αναφορά στο βιβλίο του Χαρίλαου Γκούτου Η επαρχία της Κόνιτσας και η Μόλιστα επί Τουρκοκρατίας στην Ελευθεροτυπία της 5/9/2003 [1]
- Συμπόσιο λαογραφίας βορειοελλαδικού χορού, Ιωάννινα 10-12 Οκτωβρίου 1979
- Ιστορικά στοιχεία για την Μόλιστα από το Αρχείο Ελληνικού χορού [2]
[Επεξεργασία] Βιβλιογραφία
- Χαρίλαος Γκούτος, Η επαρχία της Κόνιτσας και η Μόλιστα επί τουρκοκρατίας, 2003, εκδόσεις Σάκκουλα, ISBN 960-92165-0-1