Μαργαρίτα Τυδώρ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Mαργαρίτα Τυδώρ

Η Μαργαρίτα Τυδώρ (28 Νοεμβρίου 1489 - 18 Οκτωβρίου 1541) ήταν η μεγαλύτερη θυγατέρα του βασιλιά της Αγγλίας Ερρίκου Ζ΄ και της Ελισάβετ της Υόρκης βασίλισσας της Σκωτίας (1503 - 1513). Σύζυγος του βασιλιά της Σκωτίας Ιακώβου Δ', μητέρα του βασιλιά της Σκωτίας Ιακώβου Ε' και γιαγιά της βασίλισσας της Σκωτίας Μαρίας.

Πριν φτάσει σε ηλικία 6 ετών ο πατέρας της στόχευε να την παντρέψει με τον βασιλιά της Σκωτίας Ιάκωβο Δ' ώστε να εξασφαλίσει την υποστήριξη του απέναντι στον διεκδικητή του Αγγλικού θρόνου Πέρκιν Γουόρμπεκ (Perkin Warbeck) από τον οίκο της Υόρκης. Τον Σεπτέμβριο του 1497 έκλεισαν μεταξύ τους μακροχρόνια ανακωχή και το θέμα του γάμου τέθηκε και πάλι επί τάπητος. Στις 24 Ιανουαρίου 1502 οι βασιλείς της Σκωτίας και της Αγγλίας υπέγραψαν τη Συνθήκη Αέναης Ειρήνης μεταξύ των 2 χωρών, την πρώτη τέτοια συνθήκη των τελευταίων 170 χρόνων. Την ίδια μέρα συμφωνήθηκε και ο γάμος, πρώτο δείγμα της ειρήνης μεταξύ των δύο κρατών. Ο γάμος ολοκληρώθηκε δι' αντιπροσώπου και η Μαργαρίτα τυπικά πλέον ήταν Βασίλισσα της Σκωτίας, με αποτέλεσμα ο αδελφός της και διάδοχος Ερρίκος να εξοργιστεί όταν συνειδητοποίησε ότι είχε πλέον χαμηλότερο τίτλο (Δούκας της Υόρκης) από αυτήν. Η Μαργαρίτα έφτασε στην Σκωτία το 1503 και λίγο αργότερα υπέφερε ψυχολογικά καθώς μια φωτιά στον στάβλο σκότωσε τα αγαπημένα της άλογα. Ο γάμος της με τον Τζέιμς έγινε στις 8 Αυγούστου 1503 στο αβαείο του Εδιμβούργου. Με τον γάμο της με τον Ιάκωβο απέκτησε 6 παιδιά από τα οποία ένα μόνο επέζησε, ο μετέπειτα βασιλιάς Ιάκωβος Ε', με τα υπόλοιπα να πεθαίνουν σε βρεφική ηλικία. Η συνθήκη του 1502 έσπασε με τον θάνατο του πατέρα της (1509) και την άνοδο στον θρόνο του αδελφού της βασιλιά της Αγγλίας Ερρίκου Η' που έσπασε όλες τις διπλωματικές συμφωνίες του πατέρα του, κηρύσσοντας τον πόλεμο στην Γαλλία που ήταν εκείνη την εποχή σύμμαχος της Σκωτίας. Ο Ιάκωβος επιτέθηκε στην Αγγλία το 1513 τηρώντας τη συμφωνία συμμαχίας με τη Γαλλία, αλλά σκοτώθηκε στη μάχη του Φλοντέν. Η Μαργαρίτα που δεν ήθελε τον πόλεμο παρέμεινε στην Σκωτία ως αντιβασιλεύς για λογαριασμό του ανήλικου γιου της, θέση που θα κατείχε, βάσει της διαθήκης, όσο θα παρέμενε χήρα.

Το Κοινοβούλιο της Σκωτίας επικύρωσε την Μαργαρίτα ως αντιβασιλέα, αν και αντιπολιτευόμενες παρατάξεις προσπάθησαν ανεπιτυχώς να προωθήσουν για τη θέση τον Ιωάννη Στιούαρτ, 2ο δούκα του Όλμπανυ και τρίτο στη διαδοχή μετά τους γιους της Μαργαρίτας. Η Μαργαρίτα κατάφερε αργότερα να συμφιλιώσει (1514) τις αντιμαχόμενες πλευρές (Αγγλία, Γαλλία και Σκωτία). Προσπαθώντας να ενισχύσει τη θέση της βρήκε σύμμαχο την ισχυρότατη οικογένεια των Ντάγκλας και συγκεκριμένα τον Αρχίβαλδο Ντάγκλας, 6ο κόμη του Άνγκους, τον οποίο όμως ακόμα και ο θείος του κληρικός και ποιητής Γκάβιν Ντάγκλας είχε πει "άμυαλο ανόητο". Παντρεύτηκαν μυστικά στις 6 Αυγούστου στο Περθ με αποτέλεσμα η Μαργαρίτα να χάσει τα δικαιώματά της στην κηδεμονία των γιων της αλλά και το συμβούλιο να την αποκηρύξει από την αντιβασιλεία. Τη θέση της κατέλαβε ο Ιωάννης Στιούαρτ, ο οποίος έφτασε στην Σκωτία τον Μάιο του 1515 και εγκαταστάθηκε επίσημα στην θέση του αντιβασιλέα 2 μήνες αργότερα. Ο αδελφός της Ερρίκος την πίεζε επίμονα να επιστρέψει στην Αγγλία αλλά η Μαργαρίτα πάντοτε αρνείτο γιατί διεκδικούσε τα δικαιώματα του γιου της στον θρόνο της Σκωτίας. Έκανε επίσκεψη στην Αγγλία χωρίς τον σύζυγό της, όπου ο αδελφός της την υποδέχθηκε ενθουσιωδώς και το 1517 μάταια πήγε για τελευταία φορά στην Σκωτία διεκδικώντας την αντιβασιλεία. Οι σχέσεις της με τον σύζυγο της ήρθαν σε κρίση (1518) λόγω απιστίας του συζύγου της αλλά εν τω μεταξύ ο Άνγκους είχε κερδίσει την υποστήριξη του αδελφού της Ερρίκου που τον θεωρούσε πολύτιμο σύμμαχο και έτσι το διαζύγιο καθυστέρησε να έρθει. Ο Άνγκους κατηγορήθηκε για προδοσία (1522) στάλθηκε αιχμάλωτος στην Γαλλία, απ' όπου δραπέτευσε (1524) για να επιστρέψει στο Λονδίνο. Έχοντας την υποστήριξη του κουνιάδου του Ερρίκου βάδισε προς το Εδιμβούργο ελπίζοντας να κάμψει την αντίσταση της συζύγου του που είχε συμμαχήσει με τον αντιβασιλέα δούκα του Όλμπανι εναντίον του. Η σύζυγος του αποφάσισε να τον αντιμετωπίσει δυναμικά παρά τις συστάσεις του αδελφού της, αλλά τον δέχτηκε τελικά ύστερα από αφόρητες πιέσεις (1525). Ο συζυγός της ανέλαβε την εξουσία περιορίζοντας τη δύναμη της Μαργαρίτας με αποτέλεσμα ο νεαρός βασιλιάς Ιάκωβος να ενηλικιωθεί με μίσος για την οικογένεια των Ντάγκλας. Τελικά η Μαργαρίτα πέτυχε από τον πάπα Κλήμη Ζ' τον Μάρτιο του 1527 να της εξασφαλίσει το διαζύγιο με τον Ντάγκλας, ο οποίος διατήρησε την κηδεμονία του νεαρού Ιακώβου ως το 1528. Πίεζε συνεχώς τον γιο της για συμμαχία με την Αγγλία κάτι που κατόρθωσε να πετύχει όσο τουλάχιστον ζούσε. Πέθανε από οξύ εγκεφαλικό επεισόδιο στο κάστρο Μέθβεν στις 18 Οκτωβρίου 1541.


Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Margaret Tudor της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).