Κεφάλαιο
Οικονομικά
|
| Κυριότερα έργα |
|
Ο πλούτος των εθνών, (Άνταμ Σμιθ 1776) |
| Έννοιες |
|
Αγορά |
| Οικονομολόγοι |
| Λήμματα |
Το Κεφάλαιο είναι το μέρος του παραγόμενου πλούτου που προορίζεται για την παραγωγή νέου πλούτου και όχι κατανάλωση, δηλαδή για την άμεση ικανοποίηση μιας ανάγκης. Είναι ένας από τους τέσσερις συντελεστές παραγωγής μαζί με την γη, την εργασία και την επιχειρηματικότητα.
Πίνακας περιεχομένων |
Υλικό και χρηματικό κεφάλαιο [Επεξεργασία]
Από οικονομική άποψη, ο παραγωγικός προορισμός είναι το μόνο διακριτικό χαρακτηριστικό του κεφαλαίου (το ίδιο αγαθό μπορεί να θεωρηθεί ή να μην θεωρηθεί ως κεφάλαιο ανάλογα με τη χρήση του· για παράδειγμα, είναι κεφάλαιο το σιτάρι που φυλάσσουν οι χωρικοί για σπόρο, αλλά δεν είναι κεφάλαιο εκείνο με το οποίο κάνουν ψωμί). Το κεφάλαιο μπορεί να είναι υλικό αλλά και - κυρίως- χρηματικό.[1]
Η φύση του κεφαλαίου [Επεξεργασία]
.jpg)
Η φύση του κεφαλαίου απασχόλησε όλους τους μεγάλους οικονομολόγους. Σύμφωνα με την κλασική θεωρία, όπως διαμορφώθηκε κυρίως από τον Άνταμ Σμιθ και τον Ρικάρντο, το κεφάλαιο είναι μέσο αποθήκευσης της αξίας που παράγει η εργασία. Ένα μέρος του κεφαλαίου αποτελείται από καταναλωτικά αγαθά για τη συντήρηση του εργατικού δυναμικού και ένα άλλο μέρος από παραγωγικά αγαθά για την ανανέωση της παραγωγικής διαδικασίας. Η βελτίωση της παραγωγικότητας δίνει τη δυνατότητα για μεγαλύτερη συσσώρευση κεφαλαίου και αύξηση της παραγωγής. Ο Καρλ Μαρξ αποδέχθηκε τον βασικό ορισμό του κεφαλαίου αλλά κατέδειξε τον ταξικό χαρακτήρα του, καθώς τα μέσα παραγωγής ελέγχονται από τη μειονότητα των καπιταλιστών, οι οποίοι με αυτόν τον τρόπο καρπώνονται το πλεόνασμα της παραγωγής των εργαζομένων, των μόνων παραγωγών πραγματικής αξίας, σύμφωνα με τη μαρξιστική θεωρία.
Ο Καρλ Μαρξ κατέδειξε τον ταξικό χαρακτήρα, καθώς τα μέσα παραγωγής ελέγχονται από τη μειονότητα των καπιταλιστών.
-
- Στη συνέχεια η θεωρία του κεφαλαίου συμπληρώθηκε ή τροποποιήθηκε από οικονομολόγους όπως ο Τζον Στιούαρτ Μιλ (ψυχολογική θεωρία του κεφαλαίου, όπου διερευνώνται οι συνθήκες κάτω από την τρέχουσα κατανάλωση προτιμώντας τη μελλοντική), τον Άλφρεντ Μάρσαλ ο οποίος προσπάθησε να συγκεράσει την κλασική με τη ψυχολογική θεωρία του κεφαλαίου και τον Τζων Κέυνς που πρόσθεσε τον παράγοντα ρευστότητα στη διερεύνηση της φύσης του κεφαλαίου.[2]
Αποταμίευση και επένδυση [Επεξεργασία]
«Αυτό που είναι σύμφωνο με το συμφέρον μας είναι πάντα για μας πηγή ευτυχίας. Η ωφελιμότητα είναι υποκειμενική, ενώ το συμφέρον έχει αντικειμενική υπόσταση».
Σήμερα οι αποταμιευτές δεν αποθησαυρίζουν πλέον φυσικά αγαθά, αλλά περιορίζονται στην αποταμίευση ενός μέρους του χρηματικού τους εισοδήματος, το οποίο καταθέτουν στην Τράπεζα ή χρησιμοποιούν για την αγορά χρεογράφων στο χρηματιστήριο για να απολαύσουν το ανάλογο τόκο. Με τον τρόπο αυτό,, όμως, θέτουν το χρήμα που αποταμίευσαν στη διάθεση των επιχειρήσεων, οι οποίες το χρησιμοποιούν για παραγωγικές επενδύσεις και μετατρέπουν, έτσι, τη χρηματική αποταμίευση σε κεφάλαιο, εφόσον η απόφαση της αποταμίευσης και η απόφαση της επένδυσης λαμβάνεται από διαφορετικά πρόσωπα που ενεργούν αυτόνομα από διαφορετικές επιδιώξεις.
Σχηματισμός κεφαλαίου και εθνικό εισόδημα [Επεξεργασία]
Από τον ρυθμό σχηματισμού του κεφαλαίου εξαρτάται η μελλοντική ανάπτυξη του εθνικού εισοδήματος, η κοινωνική πρόοδος και το βιοτικό επϊπεδο του πληθυσμού, καθώς ο τελευταίος θα πρέπει να είναι ικανός όχι μόνο να αντικαταταστήσει τα μηχανικά αγαθά, εφόσον η φθορά και η πάροδος του χρόνου τα αχρηστεύουν, αλλά και να οδηγήσει σε γενική αύξηση του κεφαλαίου, δηλαδή του συνόλου του παραγωγικού εξοπλισμού που διαθέτει κάθε χώρα.
Το κεφάλαιο ως μέρος του ισολογισμού μιας επιχείρησης [Επεξεργασία]
- Ιδρυτικό κεφάλαιο
- Εταιρικό κεφάλαιο
- Καθαρό κεφάλαιο
- Κεφάλαιο κίνησης
- Κεφάλαιο χρηματοδότησης
- Πάγιο κεφάλαιο
- Κυκλοφορούν κεφάλαιο
- Ονομαστικό κεφάλαιο[3]
Παραπομπές [Επεξεργασία]
- ↑ Εγκυκλοπαίδεια Δομή των 30 τόμων, σ. 160 ISBN 960-8177-64-2
- ↑ Εγκυκλοπαίδεια Δομή, όπ. π. σ.1 61
- ↑ Οικονομική και Λογιστική Εγκυκλοπαίδεια, σ.121 εκδ. οίκος Ι.Σιδέρη 1957
Βιβλιογραφία [Επεξεργασία]
- Robert L. Heilbrone, Οι φιλόσοφοι του οικονομικού κόσμου, εκδόσεις Κριτική, 2000 ISBN 960-218-190-7
- Robert L. Heilobrone, Η φύση και η λογική του Καπιταλισμού (Nature and Logic of Capitalism), 1953
- Χρήστος Γιανναράς, Το πραγματικό και το φανταστικό στην Πολιτική Οικονομία,, Εκδόσεις Δόμος 2006 3η ISBN 960-7217-14-4
