Κάλιμπαν (δορυφόρος)
| Κάλιμπαν | |
|---|---|
 |
|
| Ανακάλυψη | |
| Ανακαλύφθηκε από | Μπρετ Γκλάντμαν,
Philip D. Nicholson, Joseph A. Burns, and John J. Kavelaars |
| Ημερομηνία Ανακάλυψης | 6 Σεπτεμβρίου 1997 |
| Προσδιορισμοί | |
| Εναλλακτική ονομασία | Ουρανός XVΙ |
| Προσωρινή ονομασία | S/1997 U 1 |
| Χαρακτηριστικά τροχιάς | |
| Ημιάξονας τροχιάς | 7.231.000 Km |
| Εκκεντρότητα | 0,1587 |
| Περίοδος περιφοράς | 579.73 ημέρες |
| Κλίση | 120,28° (προς τον Ισημερινό του Ουρανού) |
| Είναι δορυφόρος του | Ουρανού |
| Φυσικά χαρακτηριστικά | |
| Μέση Ακτίνα | 36 Km |
| Έκταση επιφάνειας | ~16.000 Km² |
| Όγκος | ~200.000 Km³ |
| Μάζα | ~2,5 × 1017 kg |
| Μέση πυκνότητα | ~1,3 g/cm3 |
| Ισημερινή βαρύτητα επιφάνειας | ~0,02 m/s² |
| Ταχύτητα διαφυγής | ~0,031 km/s |
| Περίοδος περιστροφής | 2,7 h |
| Κλίση άξονα | - |
| Λευκαύγεια | 0,04 |
| Επιφανειακή θερμοκρασία | 64 K |
| Φαινόμενο μέγεθος | - |
Ο Κάλιμπαν (Αγγλ. Caliban) ή Ουρανός XVΙ (Uranus XVΙ) στην Αστρονομία είναι ένας μικρός φυσικός δορυφόρος του πλανήτη Ουρανού, ο δεύτερος σε διαστάσεις από όσους περιφέρονται σε ανάδρομη φορά γύρω από αυτό τον πλανήτη. Η αρχική προσωρινή ονομασία που του είχε δοθεί ήταν S/1997 U 1.
Ο Κάλιμπαν ανακαλύφθηκε στις 6 Σεπτεμβρίου 1997 από τους Μπρετ Γκλάντμαν, Philip D. Nicholson, Joseph A. Burns και John J. Kavelaars, που χρησιμοποίησαν το μεγάλο τηλεσκόπιο (των 5 μέτρων) του Όρους Πάλομαρ. Μαζί με τον Κάλιμπαν ανακαλύφθηκε και ο Σύκοραξ (Gladman et al.: Discovery of two distant irregular moons of Uranus, περιοδικό Nature, τόμος 392, σσ. 897 - 899, έτος 1998). Προσδιορισμένος ως Uranus XVI, ο νέος δορυφόρος έλαβε το κανονικό του όνομα από το δαίμονα Κάλιμπαν του θεατρικού έργου του Ουίλιαμ Σαίξπηρ «Τρικυμία».
Ο Κάλιμπαν συμπληρώνει μία πλήρη περιφορά γύρω από τον Ουρανό σε 579,7 γήινες ημέρες, ακολουθώντας μία αρκετά έκκεντρη τροχιά (εκκεντρότητα 0,1588). Η απόστασή του από τον Ουρανό κυμαίνεται μεταξύ 6.083.000 και 8.379.000 km (μέση, ο μεγάλος ημιάξονας, 7.231.000 km). Η μέση ταχύτητα της περιφοράς περί τον Ουρανό είναι 3.265 χιλιόμετρα την ώρα. Η τροχιά είναι ανάδρομη και η κλίση της ως προς την εκλειπτική είναι 139,89°, ενώ η κλίση ως προς το ισημερινό επίπεδο του Ουρανού είναι 120,28°. Οι τροχιακές παράμετροι υποδεικνύουν ότι ο Κάλιμπαν ίσως ανήκει στην ίδια τροχιακή ομάδα με τον δορυφόρο Στεφάνο, κάτι που σημαίνει ότι ίσως έχουν κοινή προέλευση.
Η μέση διάμετρος του Κάλιμπαν (παρότι μάλλον αποκλίνει σημαντικά από το σφαιρικό σχήμα) έχει εκτιμηθεί (το έτος 2005) σε 72 km (για λευκαύγεια 0,04), τιμή που αντιστοιχεί σε επιφάνεια περίπου 16.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων.
Η μάζα του Κάλιμπαν εκτιμάται σε 740 τρισεκατομμύρια τόνους, τιμή που αντιστοιχεί σε μέση πυκνότητα 1,5 γραμμάριο ανά cm3, σε επιτάχυνση της βαρύτητας στην επιφάνεια περί τα 0,02 m/sec2 (δηλαδή η βαρύτητα εκεί είναι 490 φορές ασθενέστερη από αυτή στην επιφάνεια της Γης) και σε ταχύτητα διαφυγής 45 m/sec.
Κάπως ασύμφωνες μεταξύ τους εργασίες θέτουν τον Κάλιμπαν στην κατηγορία του «ελαφρώς ερυθρού» χρώματος (δείκτες χρώματος B-V=0,83, V-R=0,52), ως ερυθρότερο από τον Σύκοραξ αλλά λιγότερο ερυθρό από τα περισσότερα σώματα της Ζώνης του Κάιπερ. Η θερμοκρασία στην επιφάνειά του υπολογίζεται σε 209 βαθμούς Κελσίου υπό το μηδέν. Προφανώς, το μικρό αυτό σώμα δεν έχει δική του ατμόσφαιρα.
Ο Κάλιμπαν περιστρέφεται γύρω από τον εαυτό του, σύμφωνα με φωτομετρικά δεδομένα (καμπύλη φωτός), μία φορά κάθε 2,7 ώρες.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι [Επεξεργασία]
- Δεδομένα για τον Κάλιμπαν από την Εξερεύνηση του Ηλιακού Συστήματος της NASA
- Σελίδες του David Jewitt
- Σελίδες του Scott Sheppard
- * Το άρθρο αυτό βασίζεται στο αντίστοιχο της αγγλόγλωσσης Wikipedia.
|
|||||||||||
