Ευχολόγιον

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Το Ευχολόγιο, (επίσημα Ευχολόγιον), είναι ένας κατάλογος σε μορφή βιβλίου που περιλαμβάνει συλλογή όλων των χριστιανικών ευχολογικών κειμένων που αναγιγνώσκονται ή ψάλλονται σε όλες τις ιερές ακολουθίες, συνήθεις των Κυριακών, των διαφόρων εορτών, θρησκευτικών τελετών κ.λπ.

Πίνακας περιεχομένων

Γενικά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Ευχολόγιον αποτελεί ένα από τα κυριότερα βιβλία της λειτουργικής της Εκκλησίας όπου και περιέχει την ακολουθούμενη διάταξη αναφοράς ευχών του εσπερινού του όρθρου, του μεγάλου και μικρού αγιασμού, τις ακολουθίες όλων των μυστηρίων, καθώς και πολλές άλλες που αφορούν διάφορες περιστάσεις λατρείας.

Διάκριση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Ευχολόγιον διακρίνεται επιμέρους στο «Μέγα Ευχολόγιον» και στο «Μικρό Ευχολόγιον».
Στο μεν Μέγα περιλαμβάνονται όλα τα προηγούμενα, στο δε Μικρό Ευχολόγιον τα απολύτως χρήσιμα κατά ημέρα για τον λειτουργό της Εκκλησίας, εξ ου και λέγεται επίσης και "Αγιασματάριον".
Επίσης μια ιδιαίτερη διάκριση είναι το λεγόμενο Αρχιερατικόν το οποίο περιλαμβάνει πρόσθετες (ιδαίτερες) ευχές που αναγιγνώσκονται μόνο από αρχιερείς, πατριάρχες κ.λπ., ή κατά την παρουσία και συμμετοχή τους, σε πάσης φύσεως ιερουργίες, (ακολουθίες, αγιασμούς, και διάφορες αρχερατικές τελετές).

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το αρχαιότερο σωζώμενο Ευχολόγιο του Βυζαντινού λειτουργικού τύπου είναι ο Βαρβερινός κώδικας 336 του τέλους του Η' αιώνα. Οι συλλογές αυτές περιέχουν υλικό διαφόρων εποχών, από τον Δ' αιώνα μέχρι της εποχής της σύνταξής τους, και διαφόρων συγγραφέων. Από το Ευχολόγιο προήλθαν πιο εύχρηστες συλλογές ευχών και ακολουθιών, χωρίς να αποκλείεται και η αντίστροφη πορεία, ότι δηλαδή από τις μικρές συλλογές προήλθε η μεγάλη.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • "Μεγάλη Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια" τομ. ΙΑ΄, σελ.834.