Ερρίκος, δούκας του Λάνκαστερ

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Ερρίκος του Γκρόσμοντ, δούκας του Λάνκαστερ

Ερρίκος του Γκρόσμοντ, Πρώτος Δούκας του Λάνκαστερ (1310 - 1361) μέλος της βασιλικής οικογένειας των Πλανταγενετών της Αγγλίας, ένας εξέχων Άγγλος διπλωμάτης, πολιτικός και στρατιώτης. Μοναδικός γιος και διάδοχος του Ερρίκου, 3ου κόμη του Λάνκαστερ, και της Ματθίλδης Σάγουορθ, έγινε ένας από τους πιο αφοσιωμένους στρατιωτικούς αρχηγούς του βασιλιά της Αγγλίας Εδουάρδου Γ' τα πρώτα χρόνια του εκατονταετούς πολέμου.

Ήταν από τα ιδρυτικά μέλη του Τάγματος της Περικνημίδας. Πήρε τον τίτλο του δούκα (1351) και ήταν συγγραφέας ιατρικού βιβλίου, κάτι που δείχνει τις επιστημονικές του γνώσεις. Ο θείος του, Τόμας, 2ος κόμης του Λάνκαστερ, μεγαλύτερος γιος και διάδοχος του αδελφού του βασιλιά της Αγγλίας Εδουάρδου Α' Εδμόνδου Κράουτσμπακ, ήταν ένας από τους ισχυρότερους άντρες της Αγγλίας. Αλλά μετά την αποκάλυψη ότι συμμετείχε σε συνωμοσία κατά του βασιλιά, εκτελέστηκε (1322) και οι τίτλοι και η περιουσία του μεταβιβάστηκαν στον πατέρα του.

Άνοδος του σε κόμη του Λάνκαστερ[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο πατέρας του ήταν ένας από τους σημαντικότερους άντρες που συντέλεσαν στην ανατροπή του βασιλιά Εδουάρδου Β', ενώ είχε πολύ μεγάλη εύνοια από την βασίλισσα Ισαβέλλα της Γαλλίας. Η βασιλική εύνοια εξέπεσε όμως, όταν ανέλαβε προσωπικά την εξουσία ο Εδουάρδος Γ' της Αγγλίας. Την ίδια χρονιά αρρώστησε βαριά, τυφλώθηκε και αποσύρθηκε από την πολιτική ζωή.

Λίγα είναι γνωστά για τα πρώτα χρόνια της ζωής του: οι τελευταίες έρευνες απέδειξαν ότι γεννήθηκε γύρω στα 1310 και όχι το 1300, όπως ήταν παλιότερα γνωστό. Τα πρώτα χρόνια της ζωής του είχε μεγάλο ενδιαφέρον στις πολεμικές τέχνες, αλλά άργησε να μάθει να διαβάζει και να γράφει.

Πήρε μέρος (1333) στην εκστρατεία κατά της Σκωτίας, αλλά είναι ασαφές αν ήταν παρών στην μεγάλη νίκη των Αγγλικών δυνάμεων στη μάχη του Χάλιντον Χιλ. Μετά από πολλές υπηρεσίες στον βασιλιά στον βορρά, διορίστηκε αρχιστράτηγος στην Σκωτία (1336) και την επόμενη χρονιά ήταν ένας από τους 6 ευγενείς που πήραν μεγάλο αριθμό αξιώματος από τον βασιλιά, ένα από τα οποία ήταν και κόμης του Ντέρμπι.

Σημαντικές επιτυχίες στην Γαλλία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Με το ξέσπασμα του εκατονταετούς πολέμου (1337), η προσοχή του Ερρίκου στράφηκε στην Γαλλία, ενώ πήρε μέρος σε πολλές διπλωματικές αποστολές και μάχες ιδιαίτερα στην Βόρεια Ισπανία. Ήταν ακόμα κόμης του Ντέρμπι και δεν μπόρεσε να γίνει κόμης του Λάνκαστερ πριν από το 1345, οπότε και διαδέχθηκε τον πατέρα του. Ήταν παρών στην μεγάλη Αγγλική νίκη στη μάχη του Σλόις (1340). Την ίδια χρονιά στάλθηκε όμηρος στις Κάτω Χώρες στην υπηρεσία πάντα του Εδουάρδου. Αναγκάστηκε να πληρώσει μεγάλο ποσό για την απελευθέρωση του την επόμενη χρονιά.

Το 1345, ο Εδουάρδος Γ' σχεδίαζε μεγάλη εκστρατεία κατά της Γαλλίας. Ο Ερρίκος στάλθηκε από την Φλάνδρα που βρισκόταν εκείνη την εποχή σε αποστολή στην Ακουιτανία. Αντιμετώπισε τον κόμη του Άιλ στη μάχη του Όμπεροχ στις 21 Οκτωβρίου και τον συνέτριψε, κάτι που περιγράφεται σαν το μεγαλύτερο κατόρθωμα στην στρατιωτική του καριέρα. Τα ποσά απελευθέρωσης των αιχμαλώτων εκτιμούνται σε 50.000 λίρες. Ενώ ο βασιλιάς βάδιζε στην σημαντική μάχη του Κρεσύ, ο ίδιος ο Ερρίκος κυρίευσε το Πουατιέ (1347) και επέστρεψε στην Αγγλία.

Το (1345) με τον θάνατο του πατέρα του έγινε κόμης του Λάνκαστερ, ένας από τους ισχυρότερους τίτλους της εποχής του. Μετά την νικηφόρα συμμετοχή στην πολιορκία του Καλαί, ο βασιλιάς Εδουάρδος Γ' αποφάσισε να δώσει την μέγιστη τιμή στον συγκεκριμένο ευγενή του Τάγματος της Περικνημίδας, μετατρέποντας την κομητεία του Λάνκαστερ σε δουκάτο (1348). Παράλληλα του δόθηκε τόσο μεγάλη περιουσία και τίτλοι, που θα μπορούσε να κυβερνά ανεξάρτητα από το βασιλικό στέμμα. Στην Αγγλική ιστορία ως τότε μόνο δύο δουκάτα υπήρχαν: του Ντάρχαμ και του Τσέστερ. Οι δύο άντρες, εκτός του ότι ήταν δεύτερα ξαδέλφια με κοινό προπάππου τον βασιλιά της Αγγλίας Ερρίκο Γ', είχαν αμοιβαία τεράστια φιλία και σχέση εμπιστοσύνης μεταξύ τους. Εκτός των άλλων ο Εδουάρδος γνώριζε ότι δεν είχε γιο, οπότε με τον θάνατο του θα μπορούσε να κληρονομήσει ο ίδιος το δουκάτο.

Τελευταία κατορθώματα και διαδοχή[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Ερρίκος ξόδεψε τον υπόλοιπο χρόνο του ως το 1350 στις τελευταίες μάχες στην Γαλλία και στην συνθηκολόγηση ειρηνικών όρων. Το 1350 στην ναυμαχία του Γουίντσελσι έσωσε την ζωή του Εδουάρδου, μαύρου πρίγκηπα και του Ιωάννη της Γάνδης. Εξεστράτευσε στην Πρωσία (1351, 1352) και πολέμησε με τον Όθωνα, δούκα του Μπρούνσγουικ. Η μονομαχία μεταξύ των δύο ανδρών έληξε με την επέμβαση του βασιλιά της Γαλλίας Ιωάννη Β'. Συμμετείχε στην πολιορκία της Ρεν (1358) και στην εκστρατεία της Ρενς (1359,1360). Ήταν από τους κύριους συντελεστές της συνθήκης του Μπρετινί με πολύ ευνοϊκούς όρους για την Αγγλία.

Επιστρέφοντας στην Αγγλία, πέθανε (1361) από το δεύτερο κύμα της μαύρης πανώλης που κατέκλυσε την ίδια χρονιά την Αγγλία. Παντρεύτηκε την Ισαβέλλα του Μπωμόν, κόρη του Ερρίκου, λόρδου του Μπωμόν, (1330) και είχαν δύο κόρες: την Μαώ, κόμισσα του Λέστερ, και τη Λευκή του Λάνκαστερ. Η Μαώ παντρεύτηκε τον δούκα της Βαυαρίας και η Λευκή τον Ιωάννη της Γάνδης, γιο του βασιλιά Εδουάρδου Γ', ο οποίος κληρονόμησε όλα τα νόμιμα κληρονομικά δικαιώματα στο δουκάτο του Λάνκαστερ. Ο Ιωάννης της Γάνδης δεν μπόρεσε να κληρονομήσει το δουκάτο ως τον θάνατο του πατέρα του (1377). Όταν ο γιος του Ιωάννη ανήλθε στον Αγγλικό θρόνο σαν Ερρίκος Δ', ενσωμάτωσε το δουκάτο του Λάνκαστερ στο Αγγλικό στέμμα.

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Arnauld, E.J. (ed.) (1940). Le livre de seyntz medicines: The Unpublished Devotional Treatise of Henry of Lancaster. Oxford: Blackwell.
  • McKisack, M. (1959). The Fourteenth Century: 1307-1399. Oxford: Oxford University Press.
  • Fowler, Kenneth Alan (1969). The King's Lieutenant: Henry of Grosmont, First Duke of Lancaster, 1310-1361.
  • Prestwich, M.C. (2005). Plantagenet England: 1225-1360. Oxford: Oxford University Press.
  • Ormrod, W. M. (Oct. 2005). Henry of Lancaster, first duke of Lancaster (c.1310–1361). Oxford Dictionary of National Biography.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Henry of Grosmont, 1st Duke of Lancaster της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).