Ναζισμός

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
(Ανακατεύθυνση από Εθνικοσοσιαλισμός)
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Η σβάστικα, σύμβολο του Ναζισμού

Ο Ναζισμός ή Εθνικοσοσιαλισμός είναι μορφή φασισμού που ενσωματώνει τον ρατσισμό και τον αντισημιτισμό. Ήταν η ιδεολογία του ναζιστικού κόμματος, που επέβαλε δικτατορικό καθεστώς στη Γερμανία το 1933 μέχρι το 1945, και συναφών κινημάτων σε άλλες χώρες. Ο ναζισμός αναπτύχθηκε τη δεκαετία του 1920 από επιδράσεις του παγγερμανισμού, της άκρας δεξιάς και της αντικομμουνιστικής κουλτούρας των Φράικορπς που δρούσαν στη Γερμανία μετά τον Α΄ Παγκόσμιο πόλεμο. Στους κύριους σκοπούς του ανήκε η αντικατάσταση του δημοκρατικού συστήματος με ένα καθεστώς που θα βασιζόταν στην αρχή της «κοινότητας» με την έννοια της εθνικής και βιολογικής ενότητας με επικεφαλής τον αρχηγό (Φύρερ) τους, τον Χίτλερ. Οι ιδεολογικές αρχές του εθνικοσοσιαλισμού και η εφαρμογή τους στην πράξη οδήγησαν στον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο και στο Ολοκαύτωμα, τη γενοκτονία Εβραίων, Ρομά και άλλων εθνοτικών, πολιτικών και κοινωνικών ομάδων σε στρατόπεδα εξόντωσης.

Κινήσεις που μετά τον Β΄ παγκόσμιο πόλεμο επιδιώκουν την αναβίωση του ναζισμού ονομάζονται νεοναζιστικές.

Ο όρος «εθνικοσοσιαλισμός»[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο όρος «εθνικοσοσιαλισμός» (γερμ. 'Nationalsozialismus) χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά από τον Γάλλο Μωρίς Μπαρρέ το 1898, ενώ τα πρώτα εθνικοσοσιαλιστικά κόμματα ήταν το τσέχικο εθνικοσοσιαλιστικό κόμμα και το γαλλικό εθνικοσοσιαλιστικό κόμμα. Ο όρος χρησιμοποιήθηκε από τους Γερμανούς εθνικοσοσιαλιστές για να χαρακτηρίσουν το κίνημα, ενώ ο όρος ναζισμός, o οποίος στη Γερμανία χρησιμοποιείται πολύ σπάνια (οι εθνικοσοσιαλιστές δεν τον χρησιμοποιούσαν καν), προέρχεται από την αγγλική λέξη nazism, η οποία με τη σειρά της έχει τη ρίζα της στην συντόμευση της γερμανικής λέξης Nationalsozialismus (εθνικοσοσιαλισμός). Ως όρος, ο εθνικοσοσιαλισμός βρίσκει τη βάση του στο πρόγραμμα του Εθνικοσοσιαλιστικού Γερμανικού Εργατικού Κόμματος (NSDAP) από το 1920.

Μετά την πτώση του Τρίτου Ράιχ ο όρος εθνικοσοσιαλισμός υιοθετήθηκε στην κατοπινή Δυτική Γερμανία, ενώ στην Ανατολική Γερμανία, όπως και στην ΕΣΣΔ, καθιερώθηκε ο όρος χιτλεροφασισμός (Hitlerfaschismus). Ως νατσιστές ή ναζιστές χαρακτηρίζονται οι υποστηρικτές του εθνικοσοσιαλιστικού κινήματος.

Κύρια χαρακτηριστικά του γερμανικού ναζισμού[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Δεν είναι βέβαιο το κατά πόσο υπήρξε μια ενιαία ναζιστική ιδεολογία. Σχετικά με το θέμα αυτό, ο Χανς Φρανκ (γενικός διοικητής της κατεχόμενης Πολωνίας) κατέθεσε στις δίκες της Νυρεμβέργης ότι υπήρξαν σε αριθμό τόσοι ναζισμοί, όσο υπήρξαν και ναζιστές[εκκρεμεί παραπομπή]. Το ερώτημα παραμένει ανοιχτό, αφού είναι άγνωστο εάν ο ναζισμός θα επιβίωνε χωρίς τον Φύρερ, τον κεντρικό πυρήνα δηλαδή, γύρω από τον οποίο είχε χτιστεί ολόκληρο το πολιτικό σύστημα.

Ο Χίτλερ οραματίστηκε την οργάνωση μιας νέας κοινωνίας θεμελιωμένης στην εθνική και φυλετική ενότητα, στις ακατέργαστες αρετές του αγρότη, του τεχνίτη, του στρατιώτη, στην αυστηρή πειθαρχία και την αυτοθυσία του ατόμου προς χάριν της κοινότητας, αρετές οι οποίες, κατά τους ναζιστές, πηγάζουν από την ελληνική αρχαιότητα και συγκεκριμένα από τη δόξα της στρατοκρατικής Σπάρτης. Συχνά ως φιλόσοφοι του εθνικοσοσιαλισμού προβάλλονται ο Νίτσε και ο Πλάτων, ενώ για τους εθνικοσοσιαλιστές υπενθυμίζεται η ρήξη μεταξύ φιλοσόφων και ειδικότερα κατά των Στωικών, των οποίων την θεωρία θεωρούν εκφυλισμένη και φιλοσημιτική.[1]

Ως κύρια χαρακτηριστικά του ναζισμού μπορούν να αναφερθούν τα εξής:

  • Το κράτος ως όχημα του φυλετισμού.
  • Ρατσισμός και, κυρίως, αντισημιτισμός, ο οποίος οδήγησε στο Ολοκαύτωμα, όπως και η εξύμνηση της «άρειας και γερμανικής φυλής».
  • Ευγονική και «φυλετική υγιεινή», η οποία επιβάλλεται στο λαό με τους φυλετικούς Νόμους της Νυρεμβέργης και το Πρόγραμμα Ευθανασίας T-4
  • Συγγένεια με τον φασισμό, η οποία μεταξύ άλλων φαίνεται και στην σκηνοθέτηση προπαγανδιστικών διοργανώσεων.
  • Αντίθεση με τον μαρξισμό, τον κομμουνισμό, τον μπολσεβικισμό και τον καπιταλισμό.
  • Απολυταρχισμός – Άρνηση της δημοκρατίας μέσω της σύνθλιψης πολιτικών κομμάτων και συνδικάτων και του περιορισμού της ελευθερίας τύπου και έκφρασης.
  • Εκτενής δύναμη για τις μυστικές υπηρεσίες και τους πληροφοριοδότες (βλ. Γκεστάπο).
  • Σύστημα Φύρερ – Συγκέντρωση της εξουσίας σε μια κεντρική ηγετική προσωπικότητα, καθώς επίσης και ανάλογη ιεραρχική συνέχεια προς τα κάτω (ιεραρχική πυραμίδα).
  • Μιλιταρισμός
  • Ιδεολογία της Volksgemeinschaft, της εθνικής και βιολογικής ενότητας δίχως κοινωνικό αγώνα.
  • Πολιτική ζωτικού χώρου (lebensraum), απαίτηση ζωτικού χώρου στην ανατολή, υπεράσπιση «αίματος και γης» (Blut und Boden).
  • Πρωσικές αρετές και το φιλοσοφικό κίνημα του γερμανικού ιδεαλισμού.
  • Λατρεία της Ελληνικής αρχαιότητας και της περιόδου της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας ως καταγωγή - ταυτότητα της Αρείας Φυλής.
  • Φυλετικός και Κοινωνικός Δαρβινισμός.
  • Αγροτική ιδεολογία.
  • Οικολογία.[εκκρεμεί παραπομπή]

Σοσιαλισμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Όπως και ο φασισμός στην Ιταλία, τον οποίο ο ίδιος ο Μουσολίνι χαρακτήριζε ως «συγχώνευση του κεφαλαίου και του κράτους», έτσι και οι ναζιστές υποστηρίχθηκαν οικονομικά από Γερμανούς όπως επίσης και ξένους επιχειρηματίες ως ανάχωμα εναντίον του μπολσεβικισμού. Ο Χίτλερ γοητεύτηκε από συγκεκριμένες σοσιαλιστικές ιδέες και τοποθετήσεις, όπως δήλωσε σε συνέντευξή του, τον Ιούλιο 1932 στο περιοδικό Λίμπερτυ:

«Ο σοσιαλισμός είναι η επιστήμη που έχει ως κύριο μέλημά της το κοινό καλό. Ο σοσιαλισμός δεν είναι ίδιος με τον κομμουνισμό. Ο μαρξισμός δεν είναι σοσιαλισμός. Οι μαρξιστές οικειοποιήθηκαν τον όρο διαστρεβλώνοντας τη σημασία του. Εγώ θα δώσω τον σοσιαλισμό πίσω στους σοσιαλιστές. Ο σοσιαλισμός είναι ένας παλαιός, άριος και γερμανικός θεσμός. Οι πρόγονοί μας ζούσαν σε ορισμένα εδάφη και καλλιεργούσαν την ιδέα του κοινού καλού. Ο μαρξισμός δεν μπορεί να θεωρείται σοσιαλισμός. Αντίθετα με τον μαρξισμό, ο σοσιαλισμός δεν απορρίπτει την ιδιωτική περιουσία. Αντίθετα με τον μαρξισμό, δεν καταργεί την προσωπικότητα του ατόμου. Αντίθετα με τον μαρξισμό, ο σοσιαλισμός είναι πατριωτικός.Θα μπορούσαμε να έχουμε βαπτίσει το κόμμα μας Φιλελεύθερο Κόμμα, αποφασίσαμε όμως να ονομαστούμε εθνικοσοσιαλιστές. Δεν είμαστε διεθνιστές· ο δικός μας σοσιαλισμός είναι εθνικός. Απαιτούμε από το κράτος να ικανοποιήσει τα δίκαια αιτήματα των παραγωγικών τάξεων με γνώμονα τη φυλετική αλληλεγγύη. Για μας κράτος και φυλή είναι το ίδιο πράγμα».

Ο οικονομικός ναζισμός συνδυάζει το κεφάλαιο και την εργασία, με κρατικό έλεγχο, αποσκοπώντας -όπως ισχυρίζεται- στην ανάπτυξη της παραγωγής για την ευημερία της εργατικής και αγροτικής τάξης και κατά προέκταση του Έθνους και της φυλής. Το εθνικοσοσιαλιστικό σύστημα δεν καταργεί την ιδιωτική πρωτοβουλία και την ιδιοκτησία, όπως στην περίπτωση του κομμουνισμού. Επιτρέπει τη χρήση των ιδιωτικών κεφαλαίων μόνο για παραγωγικούς σκοπούς που θεωρητικά εξασφαλίζουν την οικονομική ανάπτυξη του κράτους, και την ευημερία της εργατικής τάξης, θεσπίζοντας αυστηρούς κανόνες και όρους σε συνεργασία των εργατών και κρατικών λειτουργών στα διοικητικά συμβούλια των ιδιωτικών εταιρειών. Μέρος των κερδών θεωρητικά αναδιανέμεται από τους κεφαλαιούχους στους εργάτες, ενώ τιμωρούνται με φυλάκιση όσοι κερδοσκοπούν[2][3]. Με αυτόν το τρόπο ο ναζισμός προσπαθεί να εξασφαλίσει την πλήρη και άμεση συνεργασία των τάξεων (καπιταλιστές-εργάτες) και ουσιαστικά καταργεί την γνωστή πάλη των τάξεων, που είναι -πάντα κατά τον εθνικοσοσιαλισμό- η αιτία της οικονομικής και κοινωνικής κατάπτωσης του έθνους. Όμως, στην πραγματικότητα αυτό που έγινε δεν ήταν συνεργασία των τάξεων, αλλά πλήρης υποταγή της εργατικής τάξης στους καπιταλιστές και αφαίρεση του δικαιώματος διεκδίκησης δικαιωμάτων μέσω της απαγόρευσης του συνδικαλισμού και οποιασδήποτε εργατικής δράσης.

Ωστόσο η ταξική ανισότητα παρέμεινε ισχυρή με την ανισότητα του εισοδήματος να συνεχίζει ανεξέλεγκτη[4] με την ανεργία να μειώνεται μόνο τεχνητά λόγω της απαγόρευσης της εργασίας των γυναικών[5], με τους εργάτες να δουλεύουν για 43 ώρες την εβδομάδα μέχρι το 1939 που άλλαξε σε 47 ώρες την εβδομάδα[6] και τους πραγματικούς μισθούς να πέφτουν κατά 25% από το 1933 στο 1938.[7] Όμως, από την άλλη πλευρά υπήρξαν πολλοί επιχειρηματίες που στήριξαν τον Χίτλερ και ωφελήθηκαν, όπως φάνηκε και εκ των υστέρων στις δίκες της Νυρεμβέργης για τους επιχειρηματίες[8].

Οι ναζιστές είναι, επίσης, ιδεαλιστές και απεχθάνονται τον υλισμό που καλλιεργεί ο καπιταλισμός και ο κομμουνισμός, διότι η επιθυμία για πλούτο και κέρδος αντιτίθεται στο όραμα της εθνικής και φυλετικής αναγέννησης. Όμως, ουσιαστικά αυτό έρχεται σε αντίθεση με τη θεωρία και την πράξη λόγω της στήριξης από και προς το μεγάλο κεφάλαιο.

Ο αντισημιτισμός στην Γερμανία, 1 Απριλίου 1933: «Γερμανοί αμυνθείτε! Μην αγοράζετε από Εβραίους!»

Αντισημιτισμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι ναζιστές διακηρύσσουν ότι η φυλετική και πολιτισμική σύγκρουση μεταξύ Ανατολής και Δύσης κρατεί από το αρχαίο παρελθόν και οι Εβραίοι ευθύνονται για την εξολόθρευση της αρείας φυλής. Μνημονεύονται για αυτό τον λόγο οι αυτοκράτορες Τίτος, Αδριανός αλλά και οι Μηδικοί Πόλεμοι κατά των Εβραίων. Ο γερμανικός αντισημιτισμός όμως, προήλθε από διαφορετικές και εν μέρει αντιφατικές κοινωνικές κατευθύνσεις. Βάσει αυτών, οι Εβραίοι είχαν την ευθύνη για οποιαδήποτε κοινωνική κρίση, όπως την ανεργία, την αστικοποίηση, την ερήμωση της επαρχίας, κλπ. Μια εθνικοσοσιαλιστικής προελεύσεως θεωρία συνωμοσίας τούς παρουσίαζε ως υπαίτιους του σοβιετικού μπολσεβικισμού, όπως συγχρόνως και του θανάσιμου εχθρού του, της αγγλοαμερικανικής κεφαλαιοκρατίας, κοινός στόχος των οποίων ήταν η σύνθλιψη της Γερμανίας. Γενικώς οι Εβραίοι θεωρούνταν αποσυνθετικό στοιχείο για την κοινωνία, καθώς επίσης και κατωτέρα φυλή. Οι ναζιστές, μέσω της Επιχείρησης Ράινχαρντ, σχεδίασαν την εξόντωση ("Τελική Λύση") όλων των Εβραίων τόσο στην Γερμανία όσο και στις κατεχόμενες χώρες. Δημιουργήθηκαν, έτσι, τα ναζιστικά στρατόπεδα εξόντωσης, στα οποία βρήκαν τον θάνατο περίπου 6.000.000 Εβραίοι.

Ο αντισημιτισμός ήταν συμβατός με τα συμφέροντα της μεγάλης αστικής τάξης της Γερμανίας, αφού ο εβραϊκός πληθυσμός αποτελούσε την πλειοψηφία των μεσαίων αστικών στρωμάτων, κατείχε, δηλαδή, μεσαίες επιχειρήσεις (πολυκαταστήματα, κοσμηματοπωλεία και άλλα) και ανέκοπτε την περαιτέρω συγκέντρωση πλούτου προς εκείνους (τα μεγαλοαστικά στρώματα). Αυτό ήταν και ο λόγος για το οποία στη λεγόμενη Νύχτα των Κρυστάλλων, οι ναζί της Γερμανίας επιτέθηκαν μεταξύ άλλων και στα εβραϊκά καταστήματα, σπάζοντας τις γυάλινες βιτρίνες και λεηλατώντας τα προϊόντα.

Φυλετισμός και Ευγονική[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι ιδέες που ανέπτυξε ο Κάρολος Δαρβίνος στο έργο του Περί της καταγωγής των ειδών είχαν προφανή επίδραση όχι μόνο στις φυσικές επιστήμες, αλλά και στα πολιτικά καθεστώτα. Εν συνεχεία, ο κοινωνιολόγος Χέρμπερτ Σπένσερ ανέπτυξε τη θεωρία της επιβίωσης του καταλληλότερου. Αυτός ο κοινωνικός δαρβινισμός εξελίχθηκε στις φασιστικές ιδεολογίες οι οποίες πρέσβευαν ότι η αδυναμία και η ανικανότητα δεν πρέπει να γίνονται ανεκτές και ότι μόνο ο ανταγωνισμός και η σύγκρουση εγγυάται την ανθρώπινη πρόοδο του δυνατότερου επί των αδυνάτων.[9]

Εδώ υπήρξε μια τεράστια διαστρέβλωση της θεωρίας του Δαρβίνου. Πουθενά στο έργο του δεν υπάρχει η διατύπωση "επιβιώνει ο ισχυρότερος και ο πιο δυνατός". Αντιθέτως ο Δαρβίνος θεμελιώνει την εξέλιξη των ειδών πάνω στην θέση ότι "επιβιώνει το είδος που μπορεί πιο καλά να προσαρμοστεί στις διαρκώς μεταβαλλόμενες συνθήκες".[10]

Ο όρος της φυλής αποτελούσε κεντρική έννοια της εθνικοσοσιαλιστικής ιδεολογίας. Βασικό μέτρο για την καθαρότητα της φυλής σύμφωνα με τις αρχαίες Ελληνικές αντιλήψεις είναι η Ευγονική.[11]Η μετάδοση γονιδίων μέσω της κληρονομικότητας βασίστηκε στις απόψεις του Πλάτωνα, του Λυκούργου και άλλων αρχαίων Ελλήνων. Τέθηκε έτσι ως αίτημα η «ανωτερότητα της Άρειας φυλής», η οποία έπρεπε οπωσδήποτε να προστατευτεί από την ανάμειξη με άλλες φυλές που θα αποτελούσε «επιβλαβή επιρροή». Η ανάγκη αυτή για τη συντήρηση της αποκαλούμενης «αγνότητας του αίματος» στάθηκε λόγος για τους νόμους της Νυρεμβέργης, οι οποίοι απαγόρευαν το γάμο μεταξύ Γερμανών και «κυρίως διαφορετικής φυλής» ξένων. Η εξόντωση αναπήρων, ψυχικά ασθενών και εγκληματιών (Πρόγραμμα Ευθανασίας T-4), είχε, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς τους, ως στόχο τον περιορισμό της μετάδοσης "ανεπαρκών" γονιδίων στις επόμενες γενεές. Σύμφωνα με τον νόμο της 14ης Ιουλίου 1933, παράγραφος 1, κληρονομικές ασθένειες οι οποίες προκαλούν φυσικά και ψυχικά τραύματα στους απογόνους θεωρήθηκαν οι εξής: [12]

Θρησκεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο ναζισμός παρέχει στην Εκκλησία τη δυνατότητα εθελούσιας θρησκευτικής δράσης και δεν έρχεται σε αντίθεση με αυτή, πλην της περιπτώσεως της πολιτικής δράσης. Αντιτίθεται στην ανάμειξη της πολιτικής στα θρησκευτικά ζητήματα της και το αντίθετο.[13] Το πρόγραμμα του NSDAP του 1920 διακηρύσσει την ελευθερία για όλα τα δόγματα εκτός από αυτά που έρχονται αντιμέτωπα με την φυλή ή το κράτος. Ωστόσο ο ναζισμός αναμίχθηκε στα θρησκευτικά ζητήματα, επιδεικνύοντας την ύπαρξη εβραϊκών καταλοίπων στην Παλαιά Διαθήκη, τα οποία απορρίπτει. Ο Γερμανός φιλόσοφος Bergmann στο έργο του 25 σημεία της Γερμανικής Θρησκείας, υποστήριξε ότι η Παλαιά Διαθήκη περιέχει ανακρίβειες. Οι ναζιστές ισχυρίστηκαν ακόμη ότι ο Χριστός ήταν άριος ως τέκνο Ρωμαίου στρατιώτη. Συγκεκριμένα, ο Χιούστον Στιούαρτ Τσάμπερλεν υποστήριξε αυτή την θεωρία για την προσωπικότητα του Ιησού, για τον οποίο κατέβαλε σημαντική προσπάθεια να αποδείξει ότι δεν ήταν Εβραίος. Ο Χίτλερ θεωρούσε ότι ο Απόστολος Παύλος διαστρέβλωσε το αρχικό μήνυμα του Χριστιανισμού για να το θέσει υπό την υπηρεσία των Εβραίων. Ακόμη υποστήριξε ότι ο Χριστιανισμός ήταν η έκφραση εξέγερσης των Αρίων ενάντια στην κυριαρχία των Εβραίων στην Παλαιστίνη, δηλώνοντας για την περίπτωση του Χριστού, ότι με την διδασκαλία του είχε την πρόθεση να απελευθερώσει την πατρίδα του από τον Εβραϊκό καπιταλισμό.

Ο Άλφρεντ Ρόζενμπεργκ διαχωρίζει τον Χριστιανισμό των απαρχών από τον μεταγενέστερο, τον οποίο θεωρούσε εκφυλισμένο από το εβραϊκό στοιχείο. Στο βιβλίο Der Mythus, ο Ρόζενμπεργκ γράφει: ο Παύλος - και αυτό δεν θα το παραδεχτούν ποτέ οι εκκλησιαστικοί κύκλοι - έδωσε στην Εβραϊκή επανάσταση, περιορισμένη ως τότε, διεθνείς διαστάσεις. Άνοιξε το δρόμο για το φυλετικό χάος του αρχαίου κόσμου και οι Εβραίοι της Ρώμης ήξεραν πολύ καλά τι έκαναν, όταν άνοιγαν τις πόρτες των συναγωγών τους για να του προσφέρουν βήμα. [14]

Ο καθολικισμός όμως πρόβαλλε αντίσταση στην εξόντωση των ψυχικά ασθενών και εγκληματιών. Ωστόσο, παρόλες τις βίαιες μικροεξεγέρσεις που ξέσπασαν, η Καθολική Εκκλησία υπέγραψε συμφωνία (Ραϊχσκονκορδάτο) με το καθεστώς, στις 20 Ιουλίου 1933. Έπρεπε να δηλώσουν οι Γερμανοί καθολικοί πίστη στο καθεστώς σε αντάλλαγμα της αποδοχής της Καθολικής Εκκλησίας στη Γερμανία. [15]

Οικολογία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στην Γερμανία κατά τη διάρκεια της διακυβέρνησης από τον Χίτλερ αναβίωσε η οικολογία - οικοφασισμός, ο ίδιος ήταν υπέρμαχος της φυσιολατρίας και της ακρεωφαγίας. Δημιουργήθηκε έτσι η Πράσινη Πτέρυγα με άξονα την οικολογία και το περιβάλλον για την προστασία της Πατρώας γης και κατ΄ ουσίαν την διαφύλαξη της φυλής. Αναβίωσαν για αυτό το λόγο πανάρχαια τελετουργικά δρώμενα, εορτές και ηλιοστάσια, ενώ η φύση τιμώνταν ως Παμμήτειρα θεά και τροφός. Ο Υπουργός Γεωργίας Ρίχαρντ Βάλτερ Νταρέ δήλωνει πως μόνο ο νέος Γερμανός μπορεί να αυλακώσει τη γη δίπλα από το σημείο που έχουν ταφεί οι Πρόγονοι του, θα συνειδητοποιήσει τον οργανικό δεσμό με την μητέρα γη και θα κατανοήσει τους άρρηκτους δεσμούς που τον δένουν με την γενέθλια γη.

Δημιουργήθηκε μια ιδεολογική οικολογική συνείδηση αντιδρώντας στον αστικό τρόπο ζωής, στην αστυφιλία υπέρ της υπαίθρου. Ο ίδιος ο Χίτλερ μιλούσε συχνά για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, τονίζοντας ότι πρέπει να προχωρήσει σε υδροηλεκτρικά έργα και να αξιοποιήσει τον άνεμο. Το 1934 στο Πανεθνικό Συνέδριο Αγροτών, ο Νταρέ εξήγγειλε νομοθεσία κατά των χημικών λιπασμάτων και παρότρυνε τους αγρότες να καλλιεργούν βιολογικά, παράλληλα θεσπίστηκε η Πράσινη Εβδομάδα όπου εκτίθονταν τα προϊόντα τους. Διασφάλισε ακόμη με νόμους την προστασία των μικρών καλλιεργητών, ενώ απαγορεύονταν η υποθήκευση της γης και η πώληση σε τρίτους πλην του οικογενειακού περιβάλλοντος. Παράλληλα με λοιπές διατάξεις απαγορεύτηκε η κακομεταχείριση των ζώων και το τσίρκο και θεσπίστηκαν νόμοι για την υγιεινή τους, ενώ έθεσε απαγορεύσεις στην ανεξέλεγκτη δράση των κυνηγών και στην λαθροϋλοτομία τονίζοντας την ιερότητα του δάσους.[16]

Αρκετοί μελετητές και ιστορικοί υποστηρίζουν ότι παρόλες τις διακηρύξεις του ο ναζισμός (εθνικοσοσιαλισμός) εφάρμοσε μια πολιτική καταστροφής του περιβάλλοντος στην πράξη. Οι τεράστιοι δρόμοι(autobahnn) που ανοίχτηκαν κατά το 2ο μισό της δεκαετίας του '30 οδήγησαν στην καταστροφή εκατομμυρίων στρεμμάτων παρθένων δασών. "Κόψτε δέντρα δασών, ανατινάξτε βράχους, διασχίστε κοιλάδες, ανοίξτε δρόμους μέσα στην παρθένα γερμανική γη" έλεγε το σύνθημα του Κάρλ Τέοντορ Πρότσερ ενός από τους υπεύθυνους του κυβερνητικού ναζιστικού προγράμματος κατασκευής αυτοκινητοδρόμων και προώθησης της χρήσης του Ι.Χ. αυτοκινήτου.[17] Το χτίσιμο εργοστασίων βαριάς βιομηχανίας για την παραγωγή πολεμικού υλικού συνέβαλε τα μέγιστα με τη σειρά του στην καταστροφή δασών, στην μόλυνση του υπεδάφους και της ατμόσφαιρας.

Πολιτικοστρατιωτική Στρατηγική[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Συγχρόνως, αναπτύχθηκε πολεμική βιομηχανία, πρώτα κρυφά, λόγω της Συνθήκης των Βερσαλλιών. Αργότερα, όταν ο Χίτλερ αποφάσισε να αγνοήσει την Συνθήκη, φανερά. Στόχος του Χίτλερ, όπως και άλλων υψηλόβαθμων στελεχών του NSDAP ήταν μια σειρά από επιθετικούς πολέμους, όταν πλέον οι Ένοπλες Δυνάμεις (Βέρμαχτ) της χώρας θα ήταν αρκετά ισχυρές. Σχεδίαζαν να απομονώσουν διάφορες χώρες κατά σειρά και κατόπιν να τις εξουδετερώσουν. Όσον αφορά τον τελικό στόχο των πολέμων αυτών, οι απόψεις διαφέρουν: Ενώ πολλοί ιστορικοί υποστηρίζουν ότι στόχος ήταν η κατάκτηση της ηπειρωτικής Ευρώπης και της δυτικής ΕΣΣΔ μέχρι την γραμμή Αρχαγκέλσκ - Καύκασος - Ουράλια και ο εποικισμός με γερμανικούς πληθυσμούς, άλλοι θεωρούν ότι ο Χίτλερ είχε στόχο την παγκόσμια κυριαρχία. Η γερμανική κυριαρχία στις κατεχόμενες περιοχές θα ενισχύονταν με τον διωγμό των ανεπιθύμητων αυτοχθόνων πληθυσμών. Ο Άλφρεντ Ρόζενμπεργκ, Υπουργός Ανατολικών Εδαφών, θα πει, ύστερα από τις πρώτες νίκες στην ΕΣΣΔ: "Οι Ρώσοι θα εκδιωχθούν πέρα από τα Ουράλια όρη. Θα μας ευγνωμονούν εκατό χρόνια μετά, γιατί τους επαναφέραμε στη φυσική κοιτίδα τους".[18]

Κατάληψη της εξουσίας[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αφού στις εκλογές της 5 Μαρτίου 1933 το Εθνικοσοσιαλιστικό Γερμανικό Εργατικό Κόμμα απέτυχε να συγκεντρώσει την απόλυτη πλειοψηφία, ο Χίτλερ ήταν αναγκασμένος να συνεχίσει τον συνασπισμό με το Εθνικό Γερμανικό Λαϊκό Κόμμα (DNVP). Ως πρόεδρος του ισχυρότερου κόμματος της βουλής, ο Πρόεδρος Πάουλ φον Χίντενμπουργκ είχε διορίσει τον Χίτλερ πέντε εβδομάδες νωρίτερα, στις 30 Ιανουαρίου, καγκελάριο της Γερμανίας. Αν και οι εθνικοσοσιαλιστές κοινοποίησαν την ημέρα αυτή ως ημέρα της «κατάληψης της εξουσίας», η διαδικασία δεν ήταν παρά μια συνηθισμένη αλλαγή κυβέρνησης. Η κατάσταση άλλαξε με τον εμπρησμό του Ράιχσταγκ στις 27 Φεβρουαρίου, ο οποίος έγινε -όπως αποδείχτηκε στη σχετική δίκη- από τους ίδιους τους εθνικοσοσιαλιστές προκειμένου να βρουν την ευκαιρία για να επιβάλλουν τη δικτατορία τους, συντρίβοντας όλα τα υπόλοιπα πολιτικά κόμματα.[19] Συγκεκριμένα, οι ναζιστές δήλωσαν ότι επρόκειτο για προσπάθεια επανάστασης των κομμουνιστών και με αναγκαστικό διάταγμα βάσει του άρθρου 48 του συντάγματος της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης απέκτησαν την επόμενη κιόλας μέρα την δύναμη να καταργήσουν τα εγγυημένα θεμελιώδη δικαιώματα των πολιτικών τους αντιπάλων (ειδικά των κομμουνιστών) και να τους καταδιώξουν.

Την απόλυτη κατάκτηση της εξουσίας πέτυχαν με τον «Εξουσιοδοτικό νόμο» (Ermächtigungsgesetz) στις 23 Μαρτίου, ο οποίος έπρεπε να ψηφιστεί από τουλάχιστον τα δυο τρίτα της βουλής. Με την απαγόρευση του Κομμουνιστικού Κόμματος (KPD) και την σύλληψη πολλών σοσιαλδημοκρατών βουλευτών, ο Χίτλερ κατάφερε, με τη βοήθεια του συντηρητικού κόμματος Zentrum και του εθνικιστικού DNVP, να συγκεντρώσει τις απαραίτητες ψήφους. Ο «Εξουσιοδοτικός νόμος» παραχώρησε όλη τη νομοθετική εξουσία στην Κυβέρνηση, ανεξάρτητα από Κοινοβούλιο και Πρόεδρο. Με άλλα λόγια, το Κοινοβούλιο επέτρεψε την ενοποίηση της εκτελεστικής εξουσίας με τη νομοθετική και, με τον τρόπο αυτό, έγινε περιττό. Με την απόφαση αυτή άρχισε στη Γερμανία η περίοδος της στυγνής εθνικοσοσιαλιστικής δικτατορίας, γνωστή και ως εποχή του «Τρίτου Ράιχ».

Κριτική του ναζισμού[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Από πάρα πολλούς ιστορικούς και μελετητές υποστηρίζεται ότι ο ναζισμός προκειμένου να γίνει μαζική πολιτική δύναμη, στηρίζεται πάνω σε αβάσιμες και αναληθείς θεωρίες, ή/και διαστρεβλώνει την ιστορία και την επιστήμη. Πιο συγκεκριμένα:

Οι αρχαίοι Έλληνες φιλόσοφοι όπως και τα πολιτεύματα της αρχαίας Ελλάδας έχουν πολύ διαφορετικές θέσεις και αντιλήψεις μεταξύ τους.[20] Εάν κάτι ισχύει από αυτόν τον ισχυρισμό του εθνικοσοσιαλισμού, είναι πως αντλεί κάποια στοιχεία του από το ολιγαρχικό/στρατοκρατικό πολίτευμα της Σπάρτης. Η αρχαία Αθήνα, όμως, οι πόλεις που επηρεάζει, οι φιλοσοφικές της σχολές και το πολιτικό της σύστημα (δημοκρατία), βρίσκονται στον αντίποδα των πηγών έμπνευσης του εθνικοσοσιαλισμού[21].

Στο επίπεδο της οικονομίας, ο εθνικοσοσιαλισμός θεωρεί πηγή όλων των κακών την Πάλη των τάξεων, την οποία θεωρεί μάλιστα και εφεύρεση των μαρξιστών και των κομμουνιστών, παρά το ότι ο ίδιος ο Μαρξ αναφέρει στο έργο του ότι την πάλη των τάξεων την είχαν ανακαλύψει πριν από αυτόν αστοί ιστορικοί και την ανέλυσαν αστοί οικονομολόγοι. Η κατάργηση αυτής προς όφελος της φυλής και του έθνους είναι ο στόχος του. Η αντίθετη άποψη για τον εθνικοσοσιαλισμό έχει την αντίληψη ότι η ταξική πάλη υπάρχει από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα, γεννάται μαζί με την ταξική διαστρωμάτωση της κοινωνίας και θα πάψει να υπάρχει μόνο όταν εξαφανιστούν οι κοινωνικές τάξεις και το κράτος.[22] Επίσης, είναι βάσιμη η αντίληψη η οποία λέει ότι τελικά ο εθνικοσοσιαλισμός λειτούργησε προς όφελος της κυριαρχίας των κεφαλαιοκρατών και της αστικής τάξης, σε βάρος των εργαζομένων και του λαού.[23]

Στο επίπεδο της βιολογίας, ο ναζισμός θεμελιώνει τη βασική του θεωρία αυτή του φυλετισμού, πάνω στην αντίληψη ότι υπάρχει φυλετική κληρονομικότητα στο αίμα και συνεπώς υπάρχουν ανώτερες και κατώτερες φυλές ανθρώπων. Μάλιστα διαστρεβλώνουν την δαρβινική θεωρία της φυσικής επιλογής για να την προσαρμόσουν στις εγκληματικές τους πρακτικές της εξόντωσης του αδυνάτου και του ανθρώπου με πρόβλημα υγείας. Σύμφωνα με τα τελευταία συμπεράσματα της επιστήμης, η φυλετική αντίληψη περί "ανώτερων" και "κατώτερων" φυλών δεν ισχύει.[24]

Ναζισμός στην Ελλάδα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Κατά τη διάρκεια της Κατοχής, ιδρύθηκε από τον Γεώργιο Μερκούρη το Εθνικό Σοσιαλιστικό Κόμμα [25] Στην Ελλάδα, στις ημέρες μας, εκφραστής του ναζισμού είναι το κόμμα της Χρυσής Αυγής.

Πηγές, Αναφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Ο Εθνικοσοσιαλισμός και η αρχαιότητα, Ζουάν Σαπουτό, Εκδόσεις ΠΟΛΙΣ
  2. Η εθνικοσοσιαλιστική οικονομία protagon.gr
  3. Γιόζεφ Γκαίμπελς, Ερωτήσεις και Απαντήσεις για τον Εθνικοσοσιαλισμό, Εκδοτικός οίκος Έντελβαϊς
  4. Sweezy, Maxine Yaple. Distribution of Wealth and Income under the Nazis. The MIT Press. http://piketty.pse.ens.fr/files/capitalisback/CountryData/Germany/Other/Pre1950Series/RefsHistoricalGermanAccounts/Sweezy39.pdf. 
  5. Evans, Richard J. (2006). The Third Reich in power. New York: Penguin Books. ISBN 978-0-14-303790-3. 
  6. McNab, Chris (2009). Third Reich Databook,1939-45 : the essential facts and figures for Hitler's Germany (1. edition. έκδοση). London: Amber. ISBN 978-1-906626-51-8. 
  7. DeLong, J. Bradford. «Slouching Towards Utopia?: The Economic History of the Twentieth Century. XV. Nazis and Soviets». econ161.berkeley.edu. University of California at Berkeley. https://web.archive.org/web/20080511190923/http://econ161.berkeley.edu/TCEH/Slouch_Purge15.html. 
  8. «Μια Νυρεμβέργη για δημοσιογράφους και επιχειρηματίες». INFO WAR. http://info-war.gr/2013/10/%CE%BC%CE%B9%CE%B1-%CE%BD%CF%85%CF%81%CE%B5%CE%BC%CE%B2%CE%AD%CF%81%CE%B3%CE%B7-%CE%B3%CE%B9%CE%B1-%CE%B4%CE%B7%CE%BC%CE%BF%CF%83%CE%B9%CE%BF%CE%B3%CF%81%CE%AC%CF%86%CE%BF%CF%85%CF%82-%CE%BA%CE%B1/#sthash.ygtAJZ3U.dpuf. 
  9. Πολιτικές Ιδεολογίες, Andrew Heywood, εκδόσεις Επίκεντρο
  10. Κάρολος Δαρβίνος, Η εξέλιξη των ειδών
  11. Ευγονική και κληρονομικότητα στην Αρχαία Ελλάδα και το Βυζάντιο ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗΣ
  12. Walther Darre, Αίμα και Γη
  13. Otto Dietrich, Οι φιλοσοφικές βάσεις του εθνικοσοσιαλισμού, σελ. 41-42
  14. Ο Εθνικοσοσιαλισμός και η αρχαιότητα, Ζουάν Σαπουτό, εκδόσεις Πόλις
  15. Διώξεις Χριστιανών από τους Ναζί, Αντιαιρετικόν Εγκόλπιον
  16. Αίμα και γη, Βάλτερ Νταρέ, Εκδόσεις Απολλώνιο Φώς, Εθνοκοινωνική οικολογία και Γ΄ Ράϊχ, Ιωάννης Χαραλαμπόπουλος,
  17. Ρίτσαρντ Έβανς: Το 3ο Ράιχ στην εξουσία (εκδ. αλεξάνδρεια, σελ 324-325, Αθήνα 2014)
  18. Ρ. Καρτιέ, Ιστορία του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, Πάπυρος, Αθήνα, 1964
  19. Το Ράϊχσταγκ στις φλόγες
  20. Ιστορική εξέλιξη των πολιτικών συστημάτων: Αρχαία Ελλαδα
  21. Αρχαίοι Έλληνες συγγραφείς στο "Κεφάλαιο" του Μαρξ
  22. Φρ. Ένγκελς: Η καταγωγή της οικογένειας, της ατομικής ιδιοκτησίας και του κράτους
  23. Ρίτσαρντ Έβανς: Το 3ο Ραϊχ στην εξουσία
  24. Ευτύχης Μπιτσάκης: Ανθρώπινη φύση και κομμουνισμός
  25. Εγκυκλοπαίδεια Νέα Δομή, εκδόσεις Δομή, Αθήνα 1996, τόμος 22, λήμμα Γεώργιος Μερκούρης

Επιλεγμένη Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Ian Kershaw (αγγλ. The Nazi Dictatoship) Qu'est-ce que le nazisme? Gallimard, ISBN 2-07-040351-3
  • Ρίτσαρντ Έβανς: Το 3ο Ράιχ στην εξουσία, Εκδόσεις Αλεξάνδρεια, ISBN 13 9789602216118

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]