Εδουάρδος Γ΄ της Αγγλίας

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
(Ανακατεύθυνση από Εδουάρδος Γ' της Αγγλίας)
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Ο βασιλιάς Εδουάρδος Γ΄

Εδουάρδος Γ΄ (Κάστρο του Ουίνδσορ 13 Νοεμβρίου 131221 Ιουνίου 1377) βασιλιάς της Αγγλίας (1327 - 1377), και δούκας της Ακουιτανίας (1325 - 1361) παραχωρώντας την στη συνέχεια ως ανεξάρτητο δουκάτο στον μεγαλύτερο γιο του, Εδουάρδο, τον μαύρο πρίγκηπα.

Υιός και διάδοχος του βασιλιά της Αγγλίας Εδουάρδου Β΄, και της Ισαβέλλας της Γαλλίας, κόρης του βασιλιά της Γαλλίας Φιλίππου Δ΄. Σε ηλικία 15 ετών ο πατέρας του ήρθε σε σύγκρουση με την μητέρα του και τον εραστή της, Ρογήρο Μόρτιμερ, συνωμότησαν και ο πατέρας του ανατράπηκε, φυλακίστηκε και δολοφονήθηκε στην φυλακή. Την εξουσία τότε ανέλαβε η Ισαβέλλα, που άφησε την χώρα ολοκληρωτικά στα χέρια του εραστή της, ο οποίος με τεράστιες φιλοδοξίες στόχευε να γίνει ο ίδιος βασιλιάς. Με την συμπλήρωση των 18ων γενεθλίων του, ο Εδουάρδος (1330) συνέλαβε και κρέμασε τον Μόρτιμερ, έστειλε την μητέρα του εξορία και ανέλαβε ολοκληρωτικά την εξουσία.

Εχθροπραξίες με την Σκωτία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι βλέψεις του στο στέμμα της Γαλλίας υπήρχαν, αφού θεωρούσε θιγμένο τον εαυτό του λόγω του ότι τον Γαλλικό θρόνο πήρε ένας μακρινός ξάδελφος των βασιλιάδων, ο Φίλιππος ΣΤ΄ του Βαλουά. Θεωρούσε ότι αυτός είχε τον πρώτο λόγο, γιατί η μητέρα του ήταν κόρη και αδελφή των τελευταίων Γάλλων βασιλιάδων. Παρ' όλα αυτά οι σχέσεις του με τον Φίλιππο ΣΤ΄ ήταν ειρηνικές τα πρώτα χρόνια της βασιλείας του και σχεδίαζαν να κάνουν μαζί Σταυροφορία (1332).

Κύριο μέλημα του τα πρώτα χρόνια της βασιλείας του ήταν η κατάκτηση της Σκωτίας, προσπάθεια που είχε ξεκινήσει με πάθος ο παππούς του, αλλά σκόνταψε στην ανικανότητα του πατέρα του, όταν ο μεγάλος βασιλιάς της Σκωτίας Ροβέρτος Μπρους, ανακατέλαβε ολόκληρη την χώρα. Στην μάχη του Χάλιντον Χιλ συνέτριψε τις δυνάμεις του βασιλιά της Σκωτίας Δαυίδ Β΄ (1333). Κατακτώντας την Σκωτία τοποθέτησε βασιλιά τον Εδουάρδο Μπάλλιολ. Σύντομα όμως ο Μπάλλιολ συνάντησε δυσκολίες, γιατί οι Σκωτσέζοι με τον Δαυίδ Β΄ είχαν ανακάμψει και ετοιμάζονταν να αντεπιτεθούν, κάτι που έγινε το 1337, αφήνοντας στους Άγγλους μόνο μερικά κάστρα. Ο Εδουάρδος απασχολημένος με τον νέο μεγάλο αντίπαλο του, τους Γάλλους, αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τις βλέψεις του στην Σκωτία.

Το 1341 ο Δαυίδ, ο οποίος ήταν και γαμπρός του, αφού είχε παντρευτεί την αδελφή του, Ιωάννα του πύργου, επανήλθε στον θρόνο της Σκωτίας. Σε πέντε χρόνια (1346), ο Δαυίδ επιτέθηκε στις Αγγλικές κτήσεις της Γαλλίας, αλλά ηττήθηκε και έμεινε αιχμάλωτος για 11 χρόνια στον πύργο του Λονδίνου, αφήνοντας κενό τον θρόνο της χώρας του.

Έναρξη των εχθροπραξιών του εκατονταετούς πολέμου[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η σφραγίδα του βασιλιά της Αγγλίας Εδουάρδου Γ΄

Το καταφύγιο που πρόσφερε ο βασιλιάς της Γαλλίας Φίλιππος ΣΤ΄ στον Δαυίδ Β΄ της Σκωτίας ενόχλησε έντονα τον Εδουάρδο (1334). Η συμμαχία διαλύθηκε οριστικά (1337) και την ίδια χρονιά ο Εδουάρδος πρόσφερε καταφύγιο στον δούκα Ροβέρτο Γ΄ του Αρτουά, που ήταν ο μεγάλος στόχος του Γάλλου βασιλιά λόγω απατών του. Το πρόσθετο γεγονός της άρνησης του Εδουάρδου Γ΄ να πληρώσει τον ετήσιο φόρο κατοχής για την Ακουιτανία, ο οποίος ίσχυε από το 1259, ήταν οι αφορμές που έκαναν τον Φίλιππο να τον κηρύξει έκπτωτο από αυτήν και να επιτεθεί να τον διώξει.

Ο Εδουάρδος Γ΄ αμέσως με επιστολή του προς τον Γάλλο βασιλιά απαιτεί επίσημα για πρώτη φορά το Γαλλικό στέμμα λόγω της μητέρας του και ο Φίλιππος ΣΤ΄ επιτίθεται στην Ακουιτανία χρησιμοποιώντας κανόνια. Ο εκατονταετής πόλεμος ξεκίνησε επίσημα και οι Άγγλοι πειρατές απάντησαν καταστρέφοντας τον Γαλλικό στόλο στη μάχη του Σλόις (1340). Την ίδια χρονιά ο Εδουάρδος Γ΄ αυτοανακηρύχθηκε επίσημα και βασιλιάς της Γαλλίας, τίτλο τον οποίο οι Άγγλοι μονάρχες θα τον κρατήσουν πολλούς αιώνες για τον εαυτό τους ως τις αρχές του 19ου αιώνα, οπότε και θα τον εγκαταλείψουν.

Ο Εδουάρδος κατάφερε με διπλωματία να αποκτήσει πολλούς συμμάχους στις Κάτω Χώρες, όπου και συγκέντρωσε τον στρατό του. Τα πρώτα χρόνια (1340 - 1343) δεν κατάφερε τίποτα το σημαντικό, αφού όλες οι επιθέσεις του αποκρούστηκαν πανηγυρικά από τους Γάλλους. Πολλές φορές αναγκάστηκε με τον φόβο της ζωής του να επιστρέψει πανικόβλητος στην Αγγλία. Τότε με την επέμβαση του πάπα (1343) ζήτησε ειρήνη από τον Γάλλο βασιλιά με αντάλλαγμα την Ακουιτανία, κάτι που αρνήθηκε κατηγορηματικά. Γενικά οι Γάλλοι ήταν ισχυρότεροι εκείνη την εποχή των πρώτων χρόνων σαν κράτος και σαν στρατός.

Ο θρίαμβος του Κρεσύ[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η μάχη του Κρεσύ (1346)

Ξεκίνησε νέες επιθέσεις (1345) ο Ερρίκος του Λάνκαστερ, κόμης του Ντέρμπι, κατέλαβε την Ανγκουλέμ. Οι Γάλλοι με μεγάλο στρατό (1346) ξεκίνησαν εναντίον του. Ο Εδουάρδος Γ΄ στράφηκε κατά της αφύλακτης Νορμανδίας που είχε απειροπόλεμους κατοίκους, ο Φίλιππος επέστρεψε στο Παρίσι και ετοιμάστηκαν για μάχη στο Κρεσύ.

Στην μάχη του Κρεσύ, οι προβλέψεις δεν έδιναν καμιά τύχη στους 12.000 Άγγλους, από τους οποίους 7.000 ήταν τοξότες και οι υπόλοιποι πεζοί, απέναντι στους 36.000 σιδερόφραχτους Γάλλους ιππείς. Αλλά οι Άγγλοι τοξότες ξεκίνησαν μια καταιγίδα από θανατηφόρα βέλη (30.000 μέσα σε 5 λεπτά), που κομμάτιασαν τις σιδερένιες πανοπλίες των Γάλλων και τους αποδεκάτισαν. Οι Γάλλοι θέλησαν να απαντήσουν ποδοπατώντας τους Άγγλους πεζούς, αλλά οι Άγγλοι είχαν πάλι έτοιμη την απάντηση με τους εχίνους, ένα μυτερό αντικείμενο το οποίο θα πλήγωνε θανάσιμα το πόδι του ανθρώπου ή του αλόγου που θα το πατούσε.

Το τελικό αποτέλεσμα ήταν μια πανωλεθρία των Γάλλων, από τους οποίους σκοτώθηκαν 12.000, σε σχέση με μονάχα λίγες εκατοντάδες Άγγλους, νίκη που σήμανε και το τέλος των ιπποτικών πολέμων και την αρχή των σκληρότατων πολέμων με τις άταχτες ορδές που θα κυριαρχήσουν μέχρι τον 20ο αιώνα. Ο Εδουάρδος ο μαύρος πρίγκηψ, μεγαλύτερος γιος του Εδουάρδου Γ΄, αν και μόλις 16 ετών, πρωταγωνίστησε στη μάχη. Ο βασιλιάς Φίλιππος ΣΤ΄ της Γαλλίας γλύτωσε την τελευταία στιγμή. Οι Άγγλοι στράφηκαν στο Καλαί και μετά από επίμονη πολιορκία κατέλαβαν την πόλη (1347), έχοντας πλέον όλη την Νορμανδία στα χέρια τους: η κατάσταση είχε στραφεί πανηγυρικά με το μέρος τους.

Στην συνέχεια ακολούθησε μια περίοδος ειρήνης, αφού μεσολάβησε και η τριετία όπου ο Μαύρος Θάνατος θέριζε τους Ευρωπαϊκούς πληθυσμούς. Το ίδιο έγινε και στην Αγγλία, όπου το 50% του πληθυσμού εξοντώθηκε από την μαύρη πανώλη.

Θρίαμβος του Πουατιέ, αιχμαλωσία του Γάλλου βασιλιά[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εδουάρδος Γ΄ της Αγγλίας απεικονιζόμενος στο Cassell's History of England (1902)

Όλα τα τραγικά γεγονότα ανάγκασαν τις δύο πλευρές να κλείσουν προσωρινά ειρήνη (1352) που κράτησε τρία χρόνια.

Οι εχθροπραξίες επαναλήφθηκαν με νέους θριάμβους των Άγγλων κατά του ανίκανου βασιλιά της Γαλλίας Ιωάννη Β΄, που είχε διαδεχθεί τον πατέρα του Φίλιππο.

Στην μάχη του Πουατιέ (1356), οι Γάλλοι γνώρισαν νέα συντριβή από τον Αγγλικό στρατό, που ήταν υπό την διοίκηση του Εδουάρδου μαύρου πρίγκηπα, μεγαλύτερου γιου του Εδουάρδου Α΄. Ο ίδιος ο βασιλιάς με 16.000 στρατιώτες πήγε στο Πουατιέ να δώσει μάχη με τον μαύρο πρίγκηπα, που είχε την μισή στρατιωτική του δύναμη . Παρά του ότι μπορούσε να τον περικυκλώσει, ώστε ο πρίγκηπας να λιμοκτονήσει, όπως τον συμβούλευαν οι στρατηγοί του, ο βασιλιάς δεν τους άκουσε και έχοντας βέβαιη την νίκη του προχώρησε σε απευθείας επίθεση. Οι Άγγλοι συνέτριψαν για άλλη μια φορά τους Γάλλους, αφού οι πολύ εμπειροπόλεμοι Άγγλοι τοξότες αποδεκάτισαν τον στρατό του.

Ο Γάλλος βασιλιάς Ιωάννης Β΄ συνελήφθη και μεταφέρθηκε αιχμάλωτος στην Αγγλία, και άφησε αντικαταστάτη του στην κυβέρνηση της Γαλλίας τον μεγαλύτερο αδελφό του, Κάρολο. Μετά από δύο χρόνια ειρήνης (1359), ο Εδουάρδος Γ΄ ζήτησε από τον δελφίνο Κάρολο να του αποδοθεί ολόκληρη η Δυτική Γαλλία και το αστρονομικό ποσό των 4.000.000 γααλικών εκιού[ασαφές], προκειμένου να ελευθερώσει τον πατέρα του. Ο δελφίνος απέρριψε το αίτημα, κάτι που έκανε τον αλαζόνα Εδουάρδο να το βρει σαν δικαιολογία να επιτεθεί ξανά στην Γαλλία.

Ο Εδουάρδος Γ΄ με τον στρατό του κατέστρεφαν τις Γαλλικές επαρχίες, αποφεύγοντας να έρθουν σε απευθείας σύγκρουση με τους Γάλλους, ώστε να τους εξαναγκάσουν να παραδοθούν. Τελικά ήρθαν σε συμφωνία και στον Εδουάρδο δόθηκε το ⅓ της Γαλλίας συμπεριλαμβανόμενης της Ακουιτανίας, ενώ έπεσε το ποσό των λύτρων στα 4.000.000 εκιού[ασαφές]. Ο Ιωάννης Β΄ αφήνοντας σαν εγγύηση τον δεύτερο γιο του, Λουδοβίκο Α΄ του Ανζού, επέστρεψε στην Γαλλία, δεν κατάφερε όμως να συγκεντρώσει το τεράστιο ποσό των λύτρων που του ζητήθηκε, επέστρεψε στην Αγγλία και πέθανε σε αιχμαλωσία (1364).

Παρακμή τα τελευταία χρόνια[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τα τελευταία 15 χρόνια της βασιλείας του έπεσε σε φθορά και παρακμή. Ο ίδιος αδιαφόρησε για την διοίκηση του κράτους του και έγινε όργανο των κακών συμβούλων και των ερωμένων του. Σημαντικότερη από τις ερωμένες του ήταν η Αλίκη Πέρρερς: έγινε πειθήνιο όργανο της, χάνοντας την εμπιστοσύνη του λαού. Η παρακμή μεταφέρθηκε και στις Γαλλικές κτήσεις, όπου σταδιακά άρχισαν να ανακαταλαμβάνονται από τον ικανό βασιλιά Κάρολο Ε΄. Ο μαύρος πρίγκηπας κυβερνούσε αυταρχικά στην Γασκώνη και ο Κάρολος αναγκάστηκε να κινηθεί σε σύγκρουση εναντίον του (1369). Οι Γάλλοι είχαν στην διάθεση τους τον ικανότατο στρατηγό Γκεσλίν, ο οποίος από το 1370 με επιδρομές και δωροδοκίες πήρε πίσω τα περισσότερα εδάφη από τους Άγγλους. Στους Άγγλους παρέμειναν τελικά μονάχα η Ακουιτανία και το Καλαί, καταργώντας την Συνθήκη του Μπρετινί. Η παρακμή έφτασε στο αποκορύφωμα της τα δύο τελευταία χρόνια της ζωής του, όπου είχε πέσει άρρωστος στο κρεβάτι, ενώ ο δαιμόνιος μεγαλύτερος γιος του, Εδουάρδος ο μαύρος πρίγκηψ, πέθανε έναν χρόνο πριν από αυτόν.

Θρύλοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο Εδουάρδος Γ΄ είναι ιδρυτής του Τάγματος της Περικνημίδας (1348), προς τιμή της ευνοούμενής του Ιωάννας του Κεντ, κόμισσας του Σάλσμπουρι, η οποία αργότερα παντρεύτηκε τον γιο του Εδουάρδο, μαύρο πρίγκηπα. Το τάγμα διατηρείται μέχρι τις μέρες μας με επικεφαλής τον ίδιο τον Άγγλο βασιλιά με 25 άντρες σαν βασικά μέλη που αποκαλούνται ιππότες, ενώ οι γυναίκες δεν αποτελούν βασικά μέλη. Την εποχή του Εδουάρδου Γ΄ συνεδρίαζε σε ένα ξεχωριστό δωμάτιο των ανακτόρων του Γουίνδσορ διαμορφωμένο σύμφωνα με τα πρότυπα του θρύλου του βασιλιά Αρθούρου. Προστάτης του τάγματος ήταν ο Άγιος Γεώργιος με τον δράκο που απεικονιζόταν στο μετάλλιο του.

Κυκλοφορούν επίσης πολλοί θρύλοι γύρω από το όνομα του: θεωρείται σαν ο γενάρχης του σύγχρονου Αγγλικού έθνους. Ανεπιβεβαίωτες φήμες λένε ότι το 80% των σημερινών Άγγλων κατάγεται από τη γενιά του, ενώ απευθείας απόγονοι του θεωρούνται πολλοί πρόεδροι των ΗΠΑ όπως ο Τζορτζ Ουάσινγκτον, ο Τόμας Τζέφερσον, ο Τζων Άνταμς, οι Ρούσβελτ, οι Μπους και πολλοί άλλοι.

Την εποχή που ζούσε εικάζεται ότι ήταν πολύ δημοφιλής και σεβαστός στους Άγγλους. Όλα τα αρνητικά χαρακτηριστικά του που ειπώθηκαν από Άγγλους χρονογράφους έγιναν τους επόμενους αιώνες από τον 14ο αιώνα που έζησε. Εντυπωσιακό χαρακτηριστικό στην εμφάνιση του ήταν η μακριά γενειάδα του, κάτι που έκανε πολλούς Άγγλους ευγενείς της εποχής του να τον μιμηθούν.

Κληρονόμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Με την σύζυγο του Φιλίππη του Αινώ παιδιά του είναι :

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα
  • McKisack, M. (1960). "Edward III and the historians". History 45.
  • Mortimer, Ian (2006). The Perfect King: The Life of Edward III, Father of the English Nation. London: Jonathan Cape.
  • Ormrod, W.M. (1987). "Edward III and his family". Journal of British Studies 26
  • Ormrod, W.M. (1987). "Edward III and the recovery of royal authority in England, 1340–60". History 72
  • Ormrod, W.M. (1990). The Reign of Edward III. New Haven and London: Yale University Press.
Εδουάρδος Γ΄ της Αγγλίας
Γέννηση: 13 November 1312 Θάνατος: 21 June 1377
Βασιλικοί τίτλοι
Προκάτοχος
Εδουάρδος Β'
Δούκας της Ακουιτανίας
1325–1360
Συνθήκη του Μπρετινύ
Κόμης του Ποντιέ
1325–1369
Διάδοχος
Ιάκωβος
Βασιλιάς της Αγγλίας
Λόρδος της Ιρλανδίας

25 Ιανουαρίου 1327 – 21 Ιουνίου 1377
Διάδοχος
Ριχάρδος Β'
Προκάτοχος
Εδουάρδος,
ο Μαύρος Πρίγκιπας
Δούκας της Ακουιτανίας
1372–1377
Συνθήκη του Μπρετινύ Λόρδος της Ακουιτανίας
1360–1362
Εδουάρδος,
ο Μαύρος Πρίγκιπας
Τίτλοι σε διεκδίκηση
Προκάτοχος
Κάρολος Δ' της Γαλλίας
— ΚΑΤ' ΟΝΟΜΑ —
Βασιλιάς της Γαλλίας
1340–1360
1369–1377
Λόγος της αποτυχίας διαδοχής:
Καπετιδική δυναστική αναταραχή
Διάδοχος
Ριχάρδος Β' της Αγγλίας



Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Edward III of England της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).