ΕΟΚΑ Β'
|
|
Αυτό το λήμμα ή η ενότητα δεν αναφέρει τις πηγές του ή δεν περιέχει επαρκείς παραπομπές. Μπορείτε να βοηθήσετε την Βικιπαίδεια προσθέτοντας κατάλληλες πηγές και παραπομπές που να υποστηρίζουν το λήμμα. Η σήμανση τοποθετήθηκε στις 2012/03/22. |
Η Ε.Ο.Κ.Α. Β' (Ολογράφως Εθνική Οργάνωσις Κυπρίων Αγωνιστών Β΄) ήταν μια ένοπλη παραστρατιωτική οργάνωση που δημιουργήθηκε στην Κύπρο το 1971. Ιδρύθηκε από τον Γεώργιο Γρίβα -Διγενή, με σκοπό την ένοπλη δράση για την δημιουργία των προϋποθέσεων που θα οδηγούσαν στην ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα. Αντιτάχθηκε κατά της πολιτικής του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας και Αρχιεπίσκοπου της Κυπριακής Εκκλησίας Μακαρίου, που υποστήριζε την ακεραιότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας και την ματαίωση των σχεδίων των ελληνικών δικτατορικών κυβερνήσεων για την ένωση του νησιού με το Βασίλειο της Ελλάδας.
Πίνακας περιεχομένων |
[Επεξεργασία] Η δημιουργία της οργάνωσης
Ο Γεώργιος Γρίβας, ήταν ο στρατιωτικός ηγέτης της Ε.Ο.Κ.Α. (1954-1959) που επεδίωξε της αυτοδιάθεση της Κύπρου από το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ένωση με την Ελλάδα. Μετά τη λήξη της δράσης της οργάνωσης και την ανεξαρτησία της Κύπρου το 1960, τιμήθηκε για την προσφορά του και θεωρήθηκε ως εθνικός ήρωας στην Ελλάδα και την Κύπρο.
Το ζήτημα της Ένωσης της νήσου στην Ελλάδα αναθερμάνθηκε κατά την διάρκεια της Χούντας των Συνταγματαρχών στην Ελλάδα. Ενώ η κυπριακή ηγεσία αρχικά επιδίωκε της πολιτική ένωση, άλλαξε στάση διαβλέποντας την πιθανότητα επιθετικής ενέργειας από την Τουρκία, που προφασιζόταν την προστασία των δικαιωμάτων υξς τουρκοκυπριακής μειονότητας. Η αλλαγή πολιτικής του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου, δυσαρέστησε το Γεώργιο Γρίβα και τον οδήγησε το 1971 να λάβει την πρωτοβουλία, στην προχωρημένη ηλικία των 73 ετών, με την δημιουργία της ΕΟΚΑ Β΄, στην οποία εντάχθηκαν ορισμένα στελέχη της πρώτης Ε.Ο.Κ.Α. και άλλοι Ελληνοκυπρίοι. Σκοπός της οργάνωσης ήταν η ένοπλη δράση ώστε να εξαναγκαστεί η κυπριακή κυβέρνηση να μην εγκαταλείψει το όραμα της ένωσης της νήσου με την Ελλάδα.
[Επεξεργασία] Η κοινωνική αποδοχή
Η Ε.Ο.Κ.Α. Β΄ παρόλο που παρουσίασε την οργάνωση ως συνέχεια της πρώτης Ε.Ο.Κ.Α., δεν είχε την ίδια απήχηση στον κυπριακό λαό, αφού η πρώτη οργάνωση αποτελούσε απελευθερωτικό αγώνα εναντίον του Βρετανικού Στέμματος, ενώ η δεύτερη φάση ήταν στην ουσία εμφύλια διαμάχη. Μεγάλη μερίδα του λαού υποστήριζε τον Αρχιεπίσκοπο Μακάριο, ως τον νόμιμο εκφραστή της πολιτικής, πολιτειακής και εκκλησιαστικής εξουσίας.
[Επεξεργασία] Ιστορική αναδρομή
[Επεξεργασία] Οι σχέσεις Αρχιεπισκόπου Μακαρίου και της δικτατορίας στην Ελλάδα
Η δικτατορία της Χούντας των Συνταγματαρχών είχε συχνά διαφωνίες και προστριβές με τον Μακάριο.
[Επεξεργασία] Οι εμφύλιες συρράξεις και ο θάνατος του Γρίβα
Το 1971,ο Μακάριος για να αντιμετωπίσει την παράνομη δραστηριότητα της ΕΟΚΑ Β', αποφάσισε να συστήσει εφεδρικό αστυνομικό σώμα και να το εξοπλίσει με όπλα τσεχοσλοβακικής προέλευσης. Η περίοδος των ένοπλων συγκρούσεων μεταξύ του αστυνομικού σώματος και της Ε.Ο.Κ.Α. Β' μεταξύ των ετών 1971 και 1974, χαρακτηρίστηκε ως εποχή "βίας και αντιβίας", λόγω του χαρακτήρα των αντιποίνων που είχε. Τον Ιανουάριο του 1974, σε ηλικία 76 ετών, ο Γρίβας πεθαίνει στο κρησφύγετο του στην επαρχία Λεμεσού από ανακοπή καρδίας, χωρίς να προετοιμάσει κάποιον φυσικό διάδοχο. Η Ε.Ο.Κ.Α. Β' χάνοντας τον φυσικό της ηγέτη[1] δεν μπόρεσε να ανασυνταχθεί. Φυσικά και πριν τον θάνατο του Γρίβα η ΕΟΚΑ Β' είχε χάσει ουσιαστικά τη μάχη στην ένοπλή αντιπαράθεση με τις Μακαριακές δυνάμεις. Λίγο αργότερα, η μεταγριβική πλέον ΕΟΚΑ Β΄, σύναπτει συνεργασία με τον "αόρατο δικτάτορα" με την υπογραφή μυστικού πρωτοκόλλου με στόχο την ανατροπή του Μακαρίου και ένωση της νήσου με την Ελλάδα.
Τον Ιούνιο του 1974, η ανησυχία του Μακάριου μεγάλωσε για τις στενές διασυνδέσεις ανάμεσα στην ΕΟΚΑ Β' και στους Έλληνες αξιωματικούς της Εθνική Φρουράς στην Κύπρο και ήρθε σε ανοιχτή σύγκρουση με το καθεστώς Ιωαννίδη. Αποφάσισε αρχικά την μείωση της δύναμης της Εθνικής Φρουράς στο μισό και ενώ αργότερα στις 2 Ιουλίου 1974, ζήτησε την ανάκληση όλων των Ελλαδιτών αξιωματικών.[2] Ο Μακάριος πίστευε ότι θα ανάγκαζε τον Ιωαννίδη να αποσύρει τους Έλλαδίτες αξιωματικούς ταπεινωμένος (Πρακτικά Συνάντησης Μακαρίου-Γουίλσον 17 Ιουλίου 1974-Η Τραγική Αναμέτρηση και η Προδοσία της Κύπρου-2011) ή σε διαφορετική περίπτωση θα τους συλλάμβανε. Ο Ιωαννίδης όμως τον παραπλάνησε ότι θα του έδινε την απάντηση στο αίτημα του τη Δευτέρα 15 Ιούλίου. Αντίθετα στις 8.15 το πρωί αιφνιδίασε τον Μακάριο με την εφαρμογή του πραξικοπηματικού σχεδίου "Αφροδίτη 3" με το συνθηματικό "Αλέξανδρος εισήλθη στην κλινική. Άμεσος εφαρμογή σχεδίου Αφροδίτη 3".
[Επεξεργασία] Το πραξικόπημα του 1974
- Κύριο λήμμα: Πραξικόπημα του 1974
Στις 15 Ιουλίου 1974, ο δικτάτορας Ιωαννίδης αιφνιδίασε τον Αρχιεπίσκοπο Μακάριο με την εφαρμογή του σχεδίου πραξικοπήματος "Αφροδίτη 3" με την συμμετοχή της Εθνικής Φρουράς και την επιβολή πραξικοπηματικής κυβέρνησης υπό την ηγεσία του Νίκου Σαμψών. Τα μέλη της ΕΟΚΑ Β΄, ενώ είχαν συμμαχίσει με το πραξικοπηματικό καθεστώς, δεν πήραν μέρος στους αρχικούς σχεδιασμούς του Ιωαννίδη που προτίμησε να χρησιμοποιήσει μόνο την Εθνική Φρουρά για να επιτύχει το σκοπό του. Το πραξικόπημα αποτέλεσε την αφορμή για την παράνομη Τουρκική Εισβολή στις 20 Ιουλίου 1974. Ο Ιωαννίδης αιφνιδιάστηκε από την εισβολή των τουρκικών στρατευμάτων και απέτυχε να στείλει στρατιωτικές ενισχύσεις στην Κύπρο, με αποτέλεσμα να καταληφθεί το βόρειο τμήμα του νησιού, γεγονός που οδήγησε στην κατάρρευση του δικτατορικού καθεστώτος στην Ελλάδα, καθώς και της κυβέρνηση Σαμψών στην Κύπρο.
[Επεξεργασία] Κατά την εισβολή του 1974
Με την εκδήλωση της τουρκικής εισβολής,τα μέλη της ΕΟΚΑ Β' έλαβαν μέρος στην άμυνα του νησιού είτε ως έφεδροι στα στρατεύματα της Εθνικής Φρουράς είτε ως ενταγμένοι σε μαχητικά τμήματα της οργάνωσης. Συγκεκριμένα,στις 20 Ιουλίου μέλη της ΕΟΚΑ Β' αποτέλεσαν τον πυρήνα του Τάγματος Μιχαήλ Καλογερόπουλου-Διάκου,το οποίο επωμίστηκε το κύριο βάρος των επιχειρήσεων κατά των τουρκικών θυλάκων της Λεμεσού ενώ άνδρες της ΕΟΚΑ Β' κατέλαβαν το τουρκικό χωριό Αυδήμου,το οποίο ήταν κέντρο στρατιωτικής εκπαίδευσης των Τουρκοκυπρίων της Λεμεσού[3].
[Επεξεργασία] Μετά την εισβολή
Μετά την εισβολή και την παγιοποίηση της κατοχής του βορείου κομματιού της Κύπρου από τα τουρκικά στρατεύματα,η ΕΟΚΑ Β' δεν έπαυσε να υφίσταται.Μετά την επιστροφή του Μακαρίου ο διάδοχος του Γρίβα στην ηγεσία της οργάνωσης,Γεώργιος Καρούσος προβαίνει σε συνάντηση μαζί του με σκοπό να αμβλυνθούν τα πάθη στην Κύπρο[4] ενώ η οριστική διάλυσή της κηρύσσεται στις 11 Φεβρουαρίου του 1978[5].
[Επεξεργασία] Παραπομπές
- ↑ Παύλος Τζερμιάς, «Η χούντα και η Κύπρος-από το φιάσκο στο έγκλημα», Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, Εκδοτική Αθηνών, τομ.ΙΣΤ, 2000, σελ. 479
- ↑ όπ.π.
- ↑ Γιάννης Κ. Λάμπρου,Ιστορία του Κυπριακού,Τα χρόνια μετά την ανεξαρτησία,1960-2004,Λευκωσία 2004,σελ 547-548
- ↑ Κ.Βενιζέλος-Μ.Ιγνατίου,Τα μυστικά αρχεία του Κίσιντζερ,εκδοτικός οίκος Λιβάνη,2002,σελ 283
- ↑ [http://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:3CN7IoMabM8J:www.sigmalive.com/simerini/simerina/237556&hl=el&gl=gr&prmd=imvns&strip=1 Κηρύσσεται διάλυση της ΕΟΚΑ Β ]