Γκαμπόν

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Συντεταγμένες: 0°41′00″S 11°30′00″E / 0.6833°S 11.5°E / -0.6833; 11.5

Δημοκρατία της Γκαμπόν
République Gabonaise
Σημαία Εθνόσημο
Σημαία της Γκαμπόν Εθνόσημο της Γκαμπόν
Εθνικό σύνθημα: "Union, Travail, Justice" (Ένωση, Δουλειά, Δικαιοσύνη)
Εθνικός ύμνος: La Concorde
 
Τοποθεσία της χώρας στον κόσμο
 
Πρωτεύουσα
(και μεγαλύτερη πόλη)
 • Συντεταγμένες
Λιμπρβίλ
 
0°23′24″N 9°27′16″E / 0.3901°N 9.4544°E / 0.3901; 9.4544 (Λιμπρβίλ)
Επίσημες γλώσσες Γαλλικά
Πολίτευμα Ημιπροεδρικό σύστημα
Αλί Μπεν Μπονγκό
Ντανιέλ Ονά Οντό

Ανεξαρτησία
από την Γαλλία
Ισχύον Σύνταγμα


17 Αυγούστου 1960
14 Μαρτίου 1991

Έκταση
 • Σύνολο
 • % Νερό
 • Σύνορα
Ακτογραμμή

267.668 km2 (76η)
3,76%
2.551 km
885 km
Πληθυσμός
 • Εκτίμηση 2009 
 • Πυκνότητα 

1.514.993[1]α (150η) 
5,66 κατ./km² (222η) 
Α.Ε.Π. (PPP)
 • Ολικό  (2009)
 • Κατά κεφαλή 

21,271 δισ. $[2] (116η)  
14.421 $[2] (53η) 
Α.Ε.Π. (Ονομαστικό)
 • Ολικό  (2009)
 • Κατά κεφαλή 

10,936 δισ. $[2] (117η)  
7.414 $[2] (66η) 
ΔΑΑ (2013) Green Arrow Up Darker.svg 0,683 (106η) – μεσαία
Νόμισμα Φράγκο CFA Κεντρικής Αφρικής (XFA)
Ζώνη ώρας Ώρα Κεντρικής Αφρικής (UTC +1)
Internet TLD .ga

Κωδικός κλήσης

+241

α Οι εκτιμήσεις για αυτήν την χώρα λαμβάνουν υπόψη τα αποτελέσματα της αυξημένης θνησιμότητας λόγω του AIDS, αυτό έχει σαν αποτέλεσμα μικρότερο πληθυσμό από τον αναμενόμενο.

Η Δημοκρατία της Γκαμπόν (γαλλικά: République Gabonaise) είναι μια χώρα στην Κεντροδυτική Αφρική, με έκταση 267.667 τετρ. χλμ. και πληθυσμό 1.514.993, σύμφωνα με εκτιμήσεις του 2009.[1] Δυτικά βρέχεται από τον Ατλαντικό Ωκεανό, βόρεια συνορεύει με την Ισημερινή Γουινέα και το Καμερούν, ανατολικά και νότια συνορεύει με τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κογκό. Απέκτησε την ανεξαρτησία της τις 17 Αυγούστου 1960 από την Γαλλία. Μεγαλύτερη πόλη είναι η Λιμπρβίλ που είναι και η πρωτεύουσά της. Η επίσημη γλώσσα του κράτους είναι η Γαλλική και σημερινός πρόεδρος της είναι ο Αλί Μπεν Μπονγκό. Ο μακροβιότερος πρόεδρός της, Ομάρ Μπονγκό, απεβίωσε στην Ισπανία, τον Ιούνιο του 2009.

Δημογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το προσδόκιμο ζωής στο σύνολο του πληθυσμού ήταν σύμφωνα με εκτιμήσεις του 2013 τα 52,15 χρόνια (51,58 χρόνια οι άνδρες και 52,74 οι γυναίκες).[1]

Διακυβέρνηση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Πολίτευμα της χώρας είναι η πολυκομματική προεδρική δημοκρατία. Δικαίωμα ψήφου στις εκλογές έχουν όσες και όσοι είναι ηλικίας 21 ετών και άνω.[1]

Προεδρικές εκλογές 2009[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αρχηγός Κράτους και κυβέρνησης είναι ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, του οποίου η θητεία είναι επταετής και απεριόριστη. Οι τελευταίες προεδρικές εκλογές διεξήχθησαν πρόωρα στις 30 Αυγούστου του 2009 μετά το θάνατο του επί 42 χρόνια προέδρου, Ομάρ Μπονγκό.Επίσης, υπάρχει και η θέση του Αντιπροέδρου. Από το 1997 Αντιπρόεδρος είναι ο Ντιτζόμπ Ντιβουνγκί Ντι Νντίνγκε (Didjob Divungi Di Ndinge). Σημειώνεται ότι σε περίπτωση που η θέση του Προέδρου είναι κενή, δεν μπορεί να τον αναπληρώσει ο αντιπρόεδρος αλλά ο πρόεδρος της Γερουσίας , με βάση το Σύνταγμα.

Αποτελέσματα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στις 3 Σεπτεμβρίου του 2009 ανακοινώθηκε ότι νικητής των εκλογών ήταν ο γιος του Ομάρ Μπονγκό, ο Αλί Μπονγκό, με 41,73% των ψήφων έναντι 25,88% για τον πρώην υπουργό εξωτερικών (2005-2009) Αντρέ Μπα Ομπάμε και 25,22% για τον αντιπολιτευόμενο ριζοσπάστη Πιερ Μαμπουντού.[3] Οι οπαδοί της αντιπολίτευσης προκάλεσαν βίαια επεισόδια, πυρπολώντας μεταξύ άλλων το γαλλικό προξενείο στην Πορ Ζαντί, απελευθερώνοντας κρατουμένους από φυλακές και αμφισβητώντας το αποτέλεσμα, ενώ ο ίδιος ο Μπονγκό σε ομιλία του δεσμεύτηκε να είναι "ο πρόεδρος όλων των πολιτών της Γκαμπόν".[4] Τις επόμενες ημέρες ανακοινώθηκε ο θάνατος τουλάχιστον τριών ατόμων και η κυβέρνηση προσανατολίστηκε να επιβάλει κατάσταση πολιορκίας στο Πoρ Ζαντί.[5]


Πρόεδρος, 30 Αυγούστου 2009
Υποψήφιος Κόμμα Ψήφοι Ποσοστό %
Αλί Μπονγκό Οντίμπα Δημοκρατικό Κόμμα της Γκαμπόν 141.952 41,73
Αντρέ Μπα Ομπάμε ανεξάρτητος 88.026 25,88
Πιερ Μαμπουντού Ένωση του Γκαμπονέζικου Λαού 85.597 25,22
Ζακαρί Μιμπότο Γκαμπονέζικη Ένωση για τη Δημοκρατία και την Ανάπτυξη 13.418 3,94
Καζιμίρ Ογιέ-Μπα (αποσύρθηκε την ημέρα των εκλογών) ανεξάρτητος 3.118 0,92
Πιερ-Κλαβέ Ναγκαγκά-Μουσαβού Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα 2.576 0,76
Μπρούνο Μπεν Μουμπαμπά ανεξάρτητος 963 0,28
Μπρούνο Νγκουσί Ζωρζ ανεξάρτητος 915 0,27
Ζυλ-Αριστίντ Μπουρντ-Ογκουλιγκέντ Κογκρέσο για τη Δημοκρατία και τη Δικαιοσύνη 695 0,20
Αλμπέρ Οντό Οσά ανεξάρτητος 674 0,20
Ιβέτ Νγκεβιλό Ρεκανγκάλτ ανεξάρτητος 367 0,11
Ερνέστ Τομό ανεξάρτητος 308 0,09
Βικτουάρ Λασενί Ντιμπόζ ανεξάρτητος 304 0,09
Μπινεβενού Μαουρό Νγκεμά Ενωτικός Μορενά 293 0,09
Λικ Μπενγκονό Νσι Κίνημα για την Εθνική Ανανέωση 250 0,07
Μαρσέλ Ρομπέρ Τσορερέ Κύκλος Ωμέγα 248 0,07
Ζαν-Γκι Κομπενί ανεξάρτητος 152 0,04
Μπερνάρ Ογιαμά ανεξάρτητος 106 0,03
Πηγές: Le Monde και gaboneco

Εθνοσυνέλευση[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Το Κοινοβούλιο είναι διθάλαμο. Η Κάτω Βουλή ή Εθνοσυνέλευση απαρτίζεται από 120 μέλη, εκ των οποίων τα 111 εκλέγονται για πενταετή θητεία σε μονοεδρικές περιφέρειες και 9 μέλη διορίζονται από τον πρόεδρο.

Βουλευτικές εκλογές 2011[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι τελευταίες εκλογές για εθνοσυνέλευση διεξήχθησαν στις 17 Δεκεμβρίου 2011.[6] Καθώς η Αντιπολίτευση κήρυξε αποχή, το κυβερνών Δημοκρατικό Κόμμα της Γκαμπόν (PDG) κέρδισε την απόλυτη πλειοψηφία, με 114 επί συνόλου 120 εδρών. Ήταν οι πιο πολλές έδρες που κέρδισε κόμμα από τότε που ξεκίνησε ο πολυκομματισμός, στις αρχές της δεκαετίας του 1990. Τις υπόλοιπες έδρες κατέλαβαν λίγα κόμματα: ο Συναγερμός για την Γκαμπόν (RPG) πήρε 3 έδρες, ενώ από 1 έδρα απέσπασαν ο Κύκλος των Φιλελεύθερων Μεταρρυθμιστών (CLR), το Σοσιαλιστικό Δημοκρατικό Κόμμα (PSD) και η Ένωση για τη Νέα Δημοκρατία (UPRN).[7]

Η συμμετοχή ήταν μόνο 34,8% καθώς πολλοί οπαδοί της αντιπολίτευσης προτίμησαν να μην προσέλθουν στην κάλπη.[8]

Προηγούμενες βουλευτικές εκλογές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Βουλευτικές εκλογές 2006[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στις εκλογές για Εθνοσυνέλευση, που διεξήχθησαν στις 17 Δεκεμβρίου και στις 24 Δεκεμβρίου του 2006, κέρδισε το κυβερνών κόμμα του Ομάρ Μπονγκό.


Εθνοσυνέλευση της Γκαμπόν, 17 Δεκεμβρίου/24 Δεκεμβρίου 2006
Κόμματα Έδρες +/-
Κυβέρνηση Δημοκρατικό Κόμμα της Γκαμπόν (Parti Démocratique Gabonais) 82 –6
Εθνικός Συναγερμός Υλοτόμων – Συναγερμός για την Γκαμπόν (Rassemblement National des Bûcherons - Rassemblement pour le Gabon) 8 +/– 0
Δημοκρατική και Ρεπουμπλικανική Συμμαχία (Alliance Démocratique et Républicaine) 3 +/– 0
Κύκλος Μεταρρυθμιστών Φιλελευθέρων (Cercle des Libéraux Réformateurs) 2 +/– 0
Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (Parti Social-Démocrate) 2 +1
Συναγερμός των Ρεπουμπλικανών Δημοκρατών (RDR) 1 +1
Κίνημα Αφρικανικής Ανάπτυξης (Mouvement Africain de Développement) 1 +/– 0
Ένωση του Λαού της Γκαμπόν (Union du Peuple Gabonai) 8 +8
Ένωση της Γκαμπόν για τη Δημοκρατία και την Ανάπτυξη (UGDD) 4 +4
Προοδευτικό Κόμμα της Γκαμπόν (Parti gabonais du progrès) 2 –1
Κογκρέσο για τη Δημοκρατία και τη Δικαιοσύνη 1 +1
Εθνικός Συναγερμός Υλοτόμων– Δημοκρατικός (RNB) 1 +/– 0
Αφρικανικό Φόρουμ για την Ανασυγκρότηση (FAR) 1 +1
Ανεξάρτητοι 4 –8
Σύνολο 120

Γερουσία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η Γερουσία (Sénat) είναι η άνω βουλή, ένα από τα δύο σώματα που συναποτελούν το Κοινοβούλιο της Γκαμπόν. Αποτελείται από 102 μέλη, τα οποία εκλέγονται για εξαετή θητεία σε μονοεδρικές εκλογικές περιφέρειες από τοπικούς και επαρχιακούς συμβούλους. Από τις εκλογές του 2009 και μετά, σε μερικές εκλογικές περιφέρειες εκλέγονται και 2 γερουσιαστές.

Ο πρώτος πρόεδρος της Γερουσίας ήταν ο Ζωρζ Ραβιρί - Georges Rawiri, (1932-2006),στενός συνεργάτης του προέδρου Μπονγκό. Ο Ραβιρί πέθανε εν ενεργεία το 2006 και τον αντικατέστησε ο Ρενέ Ραντεμπίνο Κονικέ (René Radembino Coniquet).

Εκλογές Γερουσίας 2009[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι τελευταίες εκλογές για Γερουσία διεξήχθησαν στις 18 Ιανουαρίου του 2009. Το κυβερνών Δημοκρατικό Κόμμα της Γκαμπόν κέρδισε μεγάλη πλειοψηφία εδρών.[9] Στις εκλογές εκείνες,ο αριθμός των γερουσιαστών αυξήθηκε από 91 σε 102. Έπειτα από τις εκλογές, πρόεδρος εξελέγη για πρώτη φορά μια γυναίκα, η Ροζ Φρανσίν Ρογκομπέ, η οποία ανέλαβε και υπηρεσιακή αρχηγός κράτους μετά το θάνατο του Ομάρ Μπονγκό τον Ιούνιο του 2009.

Οικονομία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο μικρός πληθυσμός της και οι ξένες επενδύσεις από ιδιώτες, σε συνδυασμό με τον φυσικό της πλούτο, συνετέλεσαν στο να καταστεί η χώρα μία από τις πλέον ευημερούσες στην περιοχή, έχοντας τον υψηλότερο Δείκτη Ανθρώπινης Ανάπτυξης στην Υποσαχάρια Αφρική.[10]

Επικοινωνίες και μεταφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τον Απρίλιο του 2009 η ΕΕ συμπεριέλαβε όλες τις αεροπορικές εταιρείες στη χώρα εκτός από δύο (Gabon Airlines και Afrijet) στον κατάλογο με τους αερομεταφορείς που απαγορεύεται να εκτελούν πτήσεις προς τα 27 κράτη μέλη, για λόγους ασφαλείας.[11] Η οδήγηση γίνεται στα δεξιά. Κύρια λιμάνια είναι η Λιμπρβίλ, η Γκαμπά, η Λουσιντά και η Πορτ-Ζεντίλ.

Αθλητισμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η χώρα έχει επιλεγεί να συνδιοργανώσει το Κύπελλο Εθνών Αφρικής το 2012 μαζί με την Ισημερινή Γουινέα.

Πρόσφατες εξελίξεις[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η κυβέρνηση της Γκαμπόν, σύμφωνα με αναφορά σε βιβλίο του Πιερ Πεάν, που έγινε γνωστή το 2009, δέχτηκε υπηρεσίες από το Γάλλο Μπερνάρ Κουσνέρ , την περίοδο 2002-2007, όταν ο τελευταίος ήταν επικεφαλής οργανισμού δημόσιας υγείας. Ο Κουσνέρ σύμφωνα με το βιβλίο ήταν παράλληλα σύμβουλος ιατρικών εταιρειών και παρέσχε υψηλά αμειβόμενες υπηρεσίες για θέματα υγείας στην Αφρική,[12] με τις εν λόγω εταιρείες να κερδίζουν συμβόλαια συνολικού ύψους 4,6 εκατομμυρίων ευρώ. Σύμφωνα με τον Πεάν, αυτό σήμαινε εμπλοκή των ανθρωπιστικών υπηρεσιών του Κουσνέρ με την παροχή υπηρεσιών προς όφελος δικτατορικών καθεστώτων.

Αναφορικά με την υπόθεση συνελήφθησαν στις 10 Φεβρουαρίου του 2009 δύο Γάλλοι δημοσιογράφοι, οι οποίοι ήταν μεταμφιεσμένοι σε τουρίστες.[13]

Τον Ιούνιο του 2009 απεβίωσε στην Ισπανία ο πρόεδρος Ομάρ Μπονγκό και προσωρινά τον διαδέχθηκε η Ροζ Φρανσίν Ρογκομπέ.

Παραπομπές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 CIA World Fact Book
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 «World Economic Outlook Database». ΔΝΤ. Οκτώβριος 2009. http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2009/02/weodata/weorept.aspx?sy=2009&ey=2009&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=%2C&br=1&pr1.x=35&pr1.y=10&c=646&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CLP&grp=0&a=. Ανακτήθηκε στις 18-10-2009. 
  3. Καθημερινή, Γκαμπόν: Νικητής των προεδρικών εκλογών ο Αλί Μπονγκό, 3 Σεπτεμβρίου 2009.
  4. Εξπρές, 3 Σεπτεμβρίου 2009.
  5. Ελευθεροτυπία, Σε κατάσταση πολιορκίας η Γκαμπόν, 6 Σεπτεμβρίου 2009.
  6. http://www.mherrera.org/elections.htm
  7. "Gabon : La Cénap confirme la suprématie PDG", Gaboneco, 22-12-2011 (γαλλικά).
  8. http://www.bbc.co.uk/news/world-africa-16299172
  9. "Gabon: Elections sénatoriales 2009: le PDG en tête des résultats", Gabonews, 19 Ιανουαρίου 2009 (γαλλικά).
  10. «Human Development Indices: A statistical update 2008 - HDI rankings». Human Development Reports. United Nations Development Programme. 2008. http://hdr.ndp.org/en/statistics/. Ανακτήθηκε στις 25-01-2009. 
  11. BBC News, Benin joins EU aviation blacklist, 8 Απριλίου 2009.
  12. Έθνος, Χουνέρι...προκαλεί ο Κουσνέρ στον Σαρκοζί, 7 Φεβρουαρίου 2009.
  13. Γαλλικό Πρακτορείο μέσω Google News, European journalists arrested in Gabon, 11 Φεβρουαρίου 2009.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Wiktionary logo
Το Βικιλεξικό έχει λήμμα που έχει σχέση με το λήμμα:
Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα
Commons logo
Τα Wikimedia Commons έχουν πολυμέσα σχετικά με το θέμα