Γεώργιος Σουγδουρής
Ο Γεώργιος Σουγδουρής (περ.1645-1725) ήταν Έλληνας λόγιος και φιλόσοφος του 17ου αιώνα.
Πίνακας περιεχομένων |
[Επεξεργασία] Βιογραφικά
Ο Γεώργιος Σουγδουρής γεννήθηκε στην Κρετσουνίστα της περιοχής του Καλαμά. Μετά τις πρώτες σπουδές που πραγματοποίησε στα Ιωάννινα, πήγε ως διάκονος στη Βενετία, μάλλον γύρω στα 1673, όπου εργάστηκε ως διοθωτής σε τυπογραφείο και μετά ως δάσκαλος. Το 1681 έπειτα από σύντομη παραμονή στην Πάδοβα, χειροτονήθηκε πρεσβύτερος από τον Γεράσιμο Βλάχο. Τον επόμενο χρόνο επέστρεψε στα Ιωάννινα όπου υπηρέτησε επί 30 και πλέον χρόνια, (έως το 1715), ως διδάσκαλος των «ελευθέριων τεχνών»- κυρίως όμως της φιλοσοφίας-και ως σχολάρχης, στην Σχολή Εμμανουήλ Γκιούμα.
Θα εμπλακεί σε διαμάχη με τον μητροπολίτη Ιωαννίνων Κλήμεντα και τον θεολογικό του σύμβουλο Βησσαρίωνα Μακρή για τον τρόπο διάκρισης ουσίας και ενεργειών του Θεού, η οποία οφειλόταν μάλλον σε εκατέρωθεν παρεξηγήσεις και έληξε με την πλήρη αποκατάσταση του στόχου της επίθεσης, δηλαδή του Σουγδουρή. Η διαφορά κρίθηκε αρχικά από επαρχιακή σύνοδο και τελικά από τον ίδιο τον Πατριάρχη. Ο Ιωαννίνων είχε μία καθαρά «υλιστική άποψη»[1] για το ζήτημα: η θεία ουσία διαφέρει από τη θεία ενέργεια πραγματικώς όπως ο άρτος από την πέτρα. Ο Σουγδουρής, αντίθετα, προέβαινε σε μια εννοιολογική διάκριση ουσίας και ενεργειών. Επιστρέφοντας από την Ιταλία μετέφερε τις αριστοτελικές σχολαστικές αντιλήψεις περί ουσίας και ενεργειών στο Θεό, οι οποίες ταυτίζονται πραγματικά. Τελικά αφού υπέβαλε στις 26 Μαΐου 1699 σχετική απολογία στο Πατριαρχειο δικαιώθηκε.[2] Επίσης ενεπλάκη και σε μία άλλη διαφωνία, η οποία αφορούσε την εκ μέρους του ίδιου μητροπολίτη επίσημη επικύρωση του όρου ΄΄μετουσίωσις΄΄. Χωρίς να γνωρίζουμε περισσότερες λεπτομέρειες υπερίσχυσε τελικά ο Σουγδουρής.
[Επεξεργασία] Αποτίμηση
Τόσο οι σύγχρονοί του όσο και οι μεταγενέστεροι εξήραν στα διδακτικά του βιβλία την αναφορά στις θετικές επιστήμες, καθώς και τον συνδυασμό διδακτικής δεινότητας και πολυμάθειας. Η μεγαλύτερη συνεισφορά του Σουγδουρή ήταν η ανανέωση και διάδοση της αριστοτελικής φιλοσοφίας στο πλαίσιο της ελληνικής θεολογίας.
[Επεξεργασία] Συγγραφικό έργο
Έχουμε μια συλλογή με 19 κηρύγματα για διάφορες γιορτές αγίων, χωρίς κάποιο προσωπικό στίγμα , πέρα από τη χρήση δημώδους γλώσσας. Επίσης μετέφρασε από τα ιταλικά έναν οδηγό για ιεροκήρυκες. Άλλα του έργα είναι:
- Εισαγωγή λογική, ήτοι προδιοίκησις εις άπασαν την λογικήν μέθοδον του Αριστοτέλους, Βιέννη, 1792
[Επεξεργασία] Παραπομπές
- ↑ Gerhard Podskalsky, Η Ελληνική Θεολογία επί Τουρκοκρατίας: 1453-1821, μτφρ. πρωτ. Γεώργιος Μεταλληνός, εκδ. Μ.Ι.Ε.Τ., Αθήνα,2005, σελ.77
- ↑ Παναγιώτη Χρήστου, Ησυχαστικαί αναζητήσεις εις τα Ιωάννινα περί το 1700, Κληρονομία, τομ.1,τ/χ.β, (1969), σελ.337-354
[Επεξεργασία] Πηγές
- Gerhard Podskalsky, Η Ελληνική Θεολογία επί Τουρκοκρατίας: 1453-1821, μτφρ. πρωτ. Γεώργιος Μεταλληνός, εκδ. Μ.Ι.Ε.Τ., Αθήνα,2005, σελ. 375-376
- Παναγιώτη Χρήστου, Ησυχαστικαί αναζητήσεις εις τα Ιωάννινα περί το 1700, Κληρονομία, τομ.1,τ/χ.β, (1969), σελ.337-354[1]
[Επεξεργασία] Εξωτερικές συνδέσεις
- Μαραζόπουλος Χρήστος, Η Εισαγωγή Λογικής του Γεώργιου Σουγδουρή και τα πρότυπα της στην αρχαία και στη νεοελληνική φιλοσοφίκή γραμματεία, Διδακτορική διατριβή, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων. Σχολή Φιλοσοφική. Τμήμα Φιλοσοφίας. Παιδαγωγικής και Ψυχολογίας. Τομέας Φιλοσοφίας, 1998 [2]