Βόιοι

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Χάρτης με την εξάπλωση των Βοίων (με πράσινο στα βορειο-ανατολικά και σκούρο πράσινο στη Βόρεια Ιταλία

Οι Βόιοι (Boii) ήταν αρχαία κελτική φυλή , η παρουσία της βεβαιώνεται στην σημερινή Γαλλία γύρω από τον Σικουάνα και τον Μάρνη. Αργότερα , γύρω στα 400 π.χ., μετανάστευσαν μέσω των Άλπεων στην βόρεια Ιταλία στις εκβολές του Πάδου. Αποτελούσαν μέρος μίας κέλτικης φυλής που περιελάμβανε τους Lingones και τους Senoni.

Ετυμολογία και όνομα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Δεν υπάρχει κοινώς αποδεκτή ετυμολογία του ονόματος Βόιοι. Το όνομα Βόιοι θα μπορούσε να ερμηνευτή σαν αυτούς που κάνουν θητεία σε κάποιο στρατιωτικό σώμα των Κελτών ή τους "πολεμιστές" (από το ινδο-ευρωπαϊκό *bhoi-) ή "ιδιοκτήτες βοοειδών" (από το ινδο-ευρωπαϊκό *gʷowjeh³s)[1] . Σύγχρονοι λέξεις που προέρχονται από τους Βόιους είναι ο Boiorix (βασιλιάς της Boii) και το Boiodurum (φρούριο του Βόιοι, στο σημερινό Πασάου της Γερμανίας).

Από τους Βόιοι προέρχεται το όνομα της σημερινής Βοημίας, από το Boio-haemum = σπίτι των Bόιοι. Επίσης το όνομα της Βαυαρίας που σημαίνει εκείνους που εγκαταστάθηκαν σε ένα μέρος, δηλαδή όπου ο πρώην Βόιοι εγκαταστάθηκαν.

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Σύμφωνα με τους κλασικούς συγγραφείς κέλτικες φυλές πέρασαν τις Άλπεις στην σημερινή Ιταλία , μία από αυτές οι Βόιοι εγκαταστάθηκαν στην πεδιάδα του Πάδου αφού υπέταξαν πρώτα τους Ετρούσκους[2] . Κατά μιαν άλλη εκδοχή οι Βόιοι ήταν αρχικώς μια ελληνική πληθυσμιακή ομάδα που μετακινήθηκε από το όρος Βόιον της Μακεδονίας (δηλαδή Βοιωτοί) προς τα βόρεια. Στην συνέχεια με την πάροδο του χρόνου αναμίχθηκαν με τις μεταγενέστερες κελτικές φυλές, αφήνοντας τους την ελληνική επίδραση[3]. Την άποψη αυτή ενισχύει η ύπαρξη της φυλής των Βοιωτών στην Ιλλυρία (λογικά ένας ενδιάμεσος σταθμός της βοιωτικής μετανάστευσης προς βορρά), καθώς και τα προρρωμαϊκά νομίσματα των Βόιων (200 π.Χ.) στην περιοχή της Αυστρίας, με την κεφαλή της Αθηνάς Αλκίδος, γεγονός που αποδεικνύει τις στενές τους σχέσεις με τον ελληνικό κόσμο. Άλλες κέλτικες φυλές εγκαταστάθηκαν στην βόρεια Ιταλία . Οι Βόιοι κατέλαβαν την Ετρούσκικη πόλη Φελσίνα αλλάζοντας και το όνομα της σε Bononia , είναι η σημερινή Μπολόνια. Αρχαιολογικοί ερείπια του πολιτισμού τους έχουν βρεθεί σε διάφορες τοποθεσίες, μεταξύ άλλων στη Φελσίνα, αλλά και στο Monte Bibele. Οι έρευνες δείχνουν μια ειρηνική συνύπαρξη μεταξύ των Κελτών και των Ετρούσκικων πληθυσμών [4].

Στο δεύτερο μισό του 3 ου αιώνα π.Χ., οι Βόιοι συμμάχησαν με τους Ετρούσκους εναντίον της Ρώμης. Επίσης πολέμησαν στο πλευρό του Αννίβα σκοτώνοντας τον Ρωμαίο στρατηγό L. Postumius Albinus, του οποίου το κρανίο στη συνέχεια το μετέτρεψαν σε μπολ [5]. Στην συνέχεια ηττήθηκαν το 224 π.χ. στον Τελαμώνα και το 193 π.χ. στη Μουτίνα. Μετά από αυτές τις ήττες μεγάλο μέρος των Κελτών εγκατέλειψαν την Ιταλία. Οι ταφές των Βόιων στην Ιταλία παρουσιάζουν πολλές ομοιότητες με αυτές που έχουν βρεθεί στη σύγχρονη Βοημία [6] . Πιθανολογείτε ότι οι Βόιοι ήρθαν στην Ιταλία από την Βοημία και όχι το αντίστροφο, ότι πήγαν εκεί μετά την φυγή τους[7].

Οι Βόιοι της Παννονίας αναφέρονται τον 2ο αιώνα π.χ. όταν απωθήθηκαν από τους τεύτονες [8]. Αργότερα επιτέθηκαν στην πόλη Noreia (στη σύγχρονη Αυστρία) και ακολούθησαν και βοήθησαν τους Ελβετίους , επίσης Κέλτικος λαός, στην προσπάθεια τους να εγκατασταθούν στη Gaul. Μετά την ήττα όμως των Ελβετών τους επιτράπηκε σε όσους επέζησαν να εγκατασταθούν στην πόλη Gorgobina[9].

Άλλοι Βόιοι εγκαταστάθηκαν στην Ουγγαρία στην πεδιάδα του Δούναβη με κέντρο την Μπρατισλάβα. Το 40 πχ συγκρούστηκαν με τους Δακούς και ηττήθηκαν. Όταν τελικά οι Ρωμαίοι κατέκτησαν Παννονία στο 8 μ.Χ., οι Βόιοι δεν φαίνεται να αντιτάχτηκαν εναντίον τους . Τα εδάφη τους ονομάστηκαν deserta Boiorum (deserta σημαίνει άδεια περιοχή- αραιοκατοικημένη)[10] .

Βιβλιογραφία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • FILIP, Jan, Keltové ve střední Evropě. Praha 1956

Αναφορές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Birkhan, Helmut: "Die Kelten", Wien, 1997, S. 99
  2. For the following, cf. Polybius 2,17,7; Strabo 4,195/5,216, and Livy 33,37.37.57
  3. Αθανάσιος Αγγελόπουλος οι προϊστορικές αποικίες των Ελλήνων εκδ. ελεύθερη σκέψις
  4. James, Simon: "Das Zeitalter der Kelten", Dusseldorf, 1996, pp 34f. (German) The English original is titled "Exploring the World of the Celts", Thames&Hudson, London, 1993, without page
  5. (Liv. XXIII, 24)
  6. Cunliffe, Barry: "The Ancient Celts", Penguin Books 1999, pp. 72f.
  7. Birkhan, p. 124
  8. Στράβων VII, 2, 2
  9. (Caes. Bell. Gall., VII, 75)
  10. Birkhan, p. 251.