Αργυρόκαστρο
Για άλλες χρήσεις δείτε Αργυρόκαστρο (αποσαφήνιση)
 |
Αυτό το λήμμα ή η ενότητα δεν αναφέρει τις πηγές του ή δεν περιέχει επαρκείς παραπομπές. Μπορείτε να βοηθήσετε την Βικιπαίδεια προσθέτοντας κατάλληλες πηγές και παραπομπές που να υποστηρίζουν το λήμμα. Η σήμανση τοποθετήθηκε στις 30/12/2011. |
| Ιστορικό Κέντρο του Αργυρόκαστρου(α) | |
|---|---|
| Μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της ΟΥΝΕΣΚΟ | |
 |
|
| Χώρα μέλος |  Αλβανία |
| Τύπος | Πολιτιστικό |
| Κριτήρια | iii, iv |
| Ταυτότητα | #569 |
| Περιοχή(β) | Ευρώπη και Βόρεια Ήπειρος |
|
Ιστορικό εγγραφής |
|
| Εγγραφή: | 2005 (29η συνεδρίαση) |
| Επεκτάσεις | 2008 |
|
α) Επίσημο όνομα στον κατάλογο μνημείων της Π.Π.Κ. |
|
Το Αργυρόκαστρο (αλβ. Gjirokastër, στην αγγλόφωνη περιηγητική και ιστορική βιβλ/φία "Argyrokastro(n), Argirokastro, Argyro Kastro", [1] ) είναι πόλη της Αλβανίας, βρίσκεται στο νότιο τμήμα της χώρας, με πληθυσμό 30.000 κατοίκων περίπου. Είναι το κέντρο της ελληνικής μειονότητας στην Αλβανία[εκκρεμεί παραπομπή] και ήταν η έδρα της προσωρινής κυβέρνησης της Βορείου Ηπείρου (1914).
Η πόλη διασώζεται στις βυζαντινές πηγές και ως Αργυρούπολη. Το ιστορικό κέντρο της πόλης αποτελεί από το 2005 Μνημείο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της ΟΥΝΕΣΚΟ.
Πίνακας περιεχομένων |
Ιστορία [Επεξεργασία]
Η πόλη ιδρύθηκε τον 12ο αιώνα και τους επόμενους αιώνες εξελίχθηκε σε σημαντικό εμπορικό κέντρο της περιοχής, λόγω της στρατηγικής της θέσης στην κοιλάδα του ποταμού Δρίνου.
Από το 1204 μέχρι την οθωμανική κατάκτηση το 1417 υπήρξε τμήμα του Δεσποτάτου της Ηπείρου και κατά διαστήματα και της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Το 1811 το κατέλαβε ο Οθωμανός ηγεμόνας Αλή Πασάς, όμως με το θάνατό του επανήλθε στην άμεση οθωμανική κυριαρχία.
Κατά τον Α' Βαλκανικό Πόλεμο (1912-1913), στο Αργυρόκαστρο εισήλθε ο Ελληνικός Στρατός, όπου και παρέμεινε μέχρι τις αρχές του 1914 όταν αναγκάστηκε να αποχωρήσει μετά από τελεσίγραφο των Μεγάλων Δυνάμεων, που όριζε την τελική επιδίκαση της περιοχής στο νεοσύστατο κράτος της Αλβανίας. Στις 28 Φεβρουαρίου 1914, ανακηρύχθηκε στην πόλη η Αυτόνομος Δημοκρατία της Βορείου Ηπείρου, από τον Γεώργιο Χρηστάκη-Ζωγράφο. Μετά την κήρυξη του Α' Παγκοσμίου Πολέμου οι ελληνικές δυνάμεις επανήλθαν στην περιοχή και παρέμειναν ως το 1916. Με την συνεδρίαση του Παρισιού (1919), η περιοχή επιδικάστηκε οριστικά στην Αλβανία.
Τον Απρίλιο του 1939, η πόλη όπως και όλη η χώρα πέρασαν υπό ιταλικό έλεγχο, και μετά την αποτυχημένη ιταλική επίθεση κατά της Ελλάδας, το Αργυρόκαστρο πέρασε υπό Ελληνικό έλεγχο. Τον Απρίλιο του 1941 με την γερμανική επίθεση κατά της Ελλάδας και την συνθηκολόγηση, η πόλη πέρασε ξανά υπό Ιταλικό (1941-1943) και Γερμανικό (1943-1944) έλεγχο.
Μετά το τέλος του πολέμου, κατά τη διάρκεια του σοσιαλιστικού καθεστώτος (1945-91), το Αργυρόκαστρο αποτέλεσε τοπικό βιομηχανικό και βιοτεχνικό κέντρο.
Το 1997, στις ταραχές λόγω του 'σκανδάλου των πυραμίδων', η πόλη ήταν από τις πρώτες εστίες που εξεγέρθηκαν.
Γεωγραφία [Επεξεργασία]
Το Αργυρόκαστρο βρίσκεται στα δυτικά της πεδιάδας του ποταμού Δρίνου και μεταξύ των ορεινών όγκων του Λόγγου και του Μακρύκαμπου. Επίσης περιστοιχίζεται από τέσσερις λόφους: Ασφάκα, Παλιορτό, Μανουλιάτι, Ντουναβάτι. Στο κέντρο της πόλης υψώνεται το βυζαντινό κάστρο το οποίο επέκτεινε ο Αλή Πασάς στις αρχές του 19ου αιώνα.[2]
Διάσημοι Αργυροκαστρίτες [Επεξεργασία]
- Γρηγόριος Αργυροκαστρίτης (17??-1829) Ιερωμένος, Φιλικός, στέλεχος της Επανάστασης στην Εύβοια (http://ees.3dataweb.gr/selides.asp?meletiID=500&pg=1), διετέλεσε Αρχιεπίσκοπος Αθηνών .
- Κυριακούλης Αργυροκαστρίτης (-1828), oπλαρχηγός της Επανάστασης του 1821.
- Αλέξανδρος Βασιλείου (1760-1818), έμπορος και μαθητής του Αδαμάντιου Κοραή.
- Μιχαήλ Βασιλείου, αδελφός του προαναφερόμενου, έμπορος και λόγιος.
- Ισμαήλ Κανταρέ, συγγραφέας, υποψήφιος για Νόμπελ λογοτεχνίας.
- Τάκης Τσιάκος, ποιητής.
- Ενβέρ Χότζα, πρώην κομμουνιστής πρόεδρος της Αλβανίας.
Παραπομπές [Επεξεργασία]
- ↑ Holland Henry (1815) Travels in the Ionian Isles, Albania, Thessaly, Macedonia etc. Print. for Longman et al., London
- ↑ Γιαννακού, Μαρία Νικήτα (2010). Ο Μητροπολίτης Αργυροκάστρου και το Βορειοηπειρωτικό Ζήτημα. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. http://invenio.lib.auth.gr/record/124106?ln=el. Ανακτήθηκε στις 15 Μαϊου 2013.
|
|||||||||||
