Αμπελόκηποι Θεσσαλονίκης

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση
Αμπελόκηποι
Πόλη
Τοποθεσία στον χάρτη της χώρας
Τοποθεσία στον χάρτη της χώρας
Αμπελόκηποι Θεσσαλονίκης (Ελλάδα)
Dim-ampelokipon.png
Χώρα Flag of Greece.svg Ελλάδα
Περιφέρεια Κεντρική Μακεδονία
Διοίκηση
 • Δήμαρχος Λάζαρος Κυρίζογλου
Γεωγραφικό διαμέρισμα Μακεδονία
Νομός Θεσσαλονίκη
Πληθυσμός 36.974
Ταχυδρομικός κώδικας 56121,56123
Τηλεφωνικός κωδικός 2310
Ιστοσελίδα http://www.ampelokipoi.gr

Οι Αμπελόκηποι Θεσσαλονίκης είναι περιοχή βορειοδυτικά της Θεσσαλονίκης. Μέχρι το 2011 ο Δήμος Αμπελοκήπων Θεσσαλονίκης ήταν Δήμος του πολεοδομικού συγκροτήματος Θεσσαλονίκης και περικλειόταν από τους δήμους: Θεσσαλονίκης, Μενεμένης, Ευοσμού, Σταυρουπόλεως και Νεαπόλεως. Το 2011 ενώθηκε με το Δήμο Μενεμένης στο Δήμο Αμπελοκήπων - Μενεμένης με το πρόγραμμα Καλλικράτης. Κατά την απογραφή του 2001 είχε 36.974 κατοίκους.

Οι Αμπελόκηποι χωρίζονται στις περιοχές:

  • Επτάλοφος
  • Καΐστριο Πεδίο (Καΐστρι)
  • Σκεπάρνη
  • Ζέιτενλικ.

Ιστορία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η περιοχή της Επταλόφου και των Αμπελοκήπων κατοικήθηκε αραιά και σποραδικά από τα αρχαία χρόνια όπως μαρτυρούν τάφοι και ταφικά ευρήματα της ύστερης ρωμαϊκής και παλαιοχριστιανικής περιόδου. Εποικίστηκε για πρώτη φορά κυρίως μετά από την Μικρασιατική Καταστροφή του 1922 και την ανταλλαγή πληθυσμών από πρόσφυγες που προέρχονταν από την Ανατολική Ρωμυλία, την Ανατολική Θράκη και τη Μικρά Ασία. Στο κέντρο του οικισμού ανεγέρθηκε το 1926 ο πρώτος Ναός στη μνήμη της Αγίας Ευφημίας από τον προσφυγικό σύλλογο «Σύνδεσμος Αμπελοκήπων-Συνοικία Επτάλοφος». Αργότερα (με έναρξη εργασιών το 1931) κτίσθηκε στο ίδιο σημείο ο Ναός της Ζωοδόχου Πηγής, εντός του οποίου φυλάσσσεται η βυζαντινή εικόνα της Παναγίας Οδηγήτριας, κειμήλιο των προσφύγων.

Στις 15 Μαΐου 1941, ένα μήνα μετά την κατάληψη της χώρας από τους κατακτητές, ιδρύεται η πρώτη αντιστασιακή οργάνωση στην Ελλάδα, η "Ελευθερία", με την ομώνυμη εφημερίδα της και το πρώτο παράνομο τυπογραφείο της πόλης της Θεσσαλονίκης, στην Επτάλοφο (Αμπελόκηπους Θεσσαλονίκης).

Στις 11 Μαΐου 1944 εκτελούνται από τους Ναζί, οκτώ αντιστασιακοί νέοι 20-30 ετών, στην περιοχή Καΐστρι μεταξύ Επταλόφου και Ξηροκρήνης.

Σήμερα, οι Αμπελόκηποι χαρακτηρίζονται από τους πολλούς χώρους άθλησης όπως τα δέκα σχολικά και δημοτικά στεγασμένα γυμναστήρια, τα ανοικτά γήπεδα και το κεντρικό δημοτικό Στάδιο Αμπελοκήπων. Ταυτόχρονα έχουν δημιουργηθεί και εδρεύουν σε αυτούς τρεις ομάδες καλαθοσφαίρισης: ο Α.Ο Αμπελοκήπων, οι Αμπελόκηποι Θεσσαλονίκης και η Ελπίς Αμπελοκήπων.

Στον τομέα του πολιτισμού περιλαμβάνονται οι ετήσιες καθιερωμένες εκδηλώσεις όπως τα «Μάιος-Ιούνιος», τα «Χαλκίδεια», η «Ανθοέκθεση» καθώς και οι χειμερινές και θερινές κινηματογραφικές προβολές στα δύο Κινηματοθέατρα των Αμπελοκήπων: «Άστρον» και «Αλέξης Μινωτής».

Μνημεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Μνημείο Μικρασιατών (πάρκο Αγίου Παντελεήμονος).
  • Μνημείο Μαρτύρων Προσκόπων Μικράς Ασίας - Αιδινίου και Σωκίων (πλατεία Μακεδονομάχων).
  • Μνημείο Εθνικής Αντίστασης (διασταύρωση οδών Ελευθερίας και Φιλιππουπόλεως).
  • Μνημείο οκτώ εκτελεσθέντων Αντιστασιακών νέων 11ης Μαΐου - Καΐστριο Πεδίο (Λεωφόρος Καλλιθέας και 28ης Οκτωβρίου).
  • Άγαλμα αγωνιζόμενης Μάνας του Λαού (πλατεία Επταλόφου).
  • Μνημείο αγωνιστή Στέφανου Βελδεμίρη (αναμνηστική πλάκα στη συμβολή των οδών Φιλιππουπόλεως και Πέραν, στο σημείο ακριβώς όπου στις 26 Οκτωβρίου 1961, παραμονές των εκλογών, δολοφονήθηκε ο νεολαίος αγωνιστής της δημοκρατίας).
  • Μνημείο Αντιστασιακής Οργάνωσης και Εφημερίδας «Ελευθερία» (επί της οδού Ελευθερίας στον τόπο όπου λειτουργούσε κατά τη Ναζιστική Κατοχή το πρώτο παράνομο τυπογραφείο της Θεσσαλονίκης).
  • Συμμαχικό Κοιμητήριο Ζέιτενλικ και μνημεία πεσόντων.

Ναοί[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  • Ι.Ν.Ζωοδόχου Πηγής - Επταλόφου
  • Ι.Ν.Αγ.Παντελεήμονος - Αμπελοκήπων
  • Ι.Ν.Αναστάσεως Κυρίου - Αμπελοκήπων (πρώην Στρατοπέδου Μ.Αλεξάνδρου)

Πληθυσμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η εξέλιξη του πληθυσμού των Αμπελοκήπων έχει ως εξής:

Απογραφή [1] Πληθυσμός
1940 8.876
1951 10.806
1961 15.619
1971 24.892
1981 40.033
1991 41.243
2001 43.016
2011 36.974

Πηγές[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]