Αλεμάνοι

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Οι Αλεμάνοι, Αλλεμάνοι ή Αλαμανοί ήταν ομάδα γερμανικών λαών που κατά την ρωμαϊκή εποχή κατοικούσαν στην περιοχή της σημερινής νοτιοδυτικής Γερμανίας. Κατά την Μετανάστευση των Λαών πέρασαν τα γερμανορωμαϊκά σύνορα και εγκαταστάθηκαν σε περιοχές την σημερινής Γαλλίας και Ελβετίας. Αργότερα υποτάχθηκαν στους Φράγκους και ενσωματώθηκαν στην Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία.

Ιστορική Πορεία[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι Αλεμάνοι ήταν αρχικά μια συμμαχία δυτικών γερμανικών φυλών που κατοικούσαν στην περιοχή του άνω Μάιν, παραποτάμου του Ρήνου στην σημερινή Γερμανία. Η ακριβής φύση αυτής της συμμαχίας, όπως και η ενδεχόμενη ύπαρξη φυλετικών δεσμών μεταξύ των μελών της, παραμένουν ασαφείς. Θεωρούνται απόγονοι του γερμανικού φύλου των Σουάβων (ή Σουηβών). Οι τελευταίοι υπό τον φύλαρχο Αριόβιστο, μαζί με άλλες συγγενικές φυλές, επιχείρησαν μία μεγάλης κλίμακας εισβολή στην Γαλατία τον 1ο π.Χ. αιώνα με σκοπό την μόνιμη εγκατάσταση, αλλά ηττήθηκαν κατά κράτος από τον Ιούλιο Καίσαρα και επέστρεψαν στα ανατολικά του Ρήνου εδάφη. Μια από τις πιο πρώιμες αναφορές στο όνομα Αλαμαννοί, είναι το προσωνύμιο Αλαμανικός (Alamannicus) που υιοθέτησε ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Καρακάλλας (212-217) διεκδικώντας, έτσι, τον τίτλο του νικητή τους.

Η περιοχή όπου κατοικούσαν οι Αλαμαννοί κατά την ύστερη αρχαιότητα. Σημειώνονται οι τοποθεσίες και ημερομηνίες των κυριότερων αλαμαννο-ρωμαϊκών μαχών.

Από τον 1ο μ.Χ. αιώνα, ο Ρήνος είχε γίνει το όριο μεταξύ της ρωμαϊκής Γαλατίας και της Γερμανίας. Εκατέρωθεν του ποταμού κατοικούσαν Γερμανικές και Κελτικές φυλές, όπως και φυλές που προήλθαν από την ανάμιξη των προηγουμένων. Οι Ρωμαίοι χώρισαν τα παραρήνια εδάφη τους στην Άνω Γερμανία (λατ. Germania Superior, σημερινή δυτ. Ελβετία, ΝΔ Γερμανία και Αλσατία) και Κάτω Γερμανία (Germania Inferior, σημερινές δυτικές και νότιες Κάτω Χώρες και Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία), κείμενες στον άνω και κάτω Ρήνο αντίστοιχα. Οι Αλαμαννοί, από καιρού εις καιρόν, διενεργούσαν επιδρομές στην ρωμαϊκή επαρχία της Άνω Γερμανίας χωρίς όμως να απειλήσουν σοβαρά την ρωμαϊκή κυριαρχία στην περιοχή.

Η επόμενη μεγάλη επιδρομή έγινε το 268 μ.Χ. επί αυτοκράτορα Γαλλιηνού. Οι Ρωμαίοι είχαν αποσύρει αρκετά στρατεύματα από τον Ρήνο για την αντιμετώπιση των Γότθων στον Δούναβη και οι Αλαμαννοί δήωσαν εκτεταμένες περιοχές της Γαλατίας και της βόρειας Ιταλίας. Ωστόσο τελικά ηττήθηκαν και επανέκαμψαν στη Γερμανία χωρίς να ενοχλήσουν την αυτοκρατορία για αρκετά χρόνια. Η πιο γνωστή μάχη τους εναντίον των Ρωμαίων ήταν η μάχη του Argentoratum (σημερινό Στρασβούργο) το 357, όπου κατατροπώθηκαν από τον μετέπειτα αυτοκράτορα Ιουλιανό. Μάλιστα, ο βασιλιάς τους αιχμαλωτίστηκε και μεταφέρθηκε στην Ρώμη. Το ίδιο σκηνικό επαναλήφθηκε λίγα χρόνια αργότερα (366) από τον Ουαλεντινιανό.

Τελικά, το 406 εισέβαλαν για τελευταία φορά στην Γαλατία και εγκαταστάθηκαν στις περιοχές της σημερινής Αλσατίας και σε μεγάλο τμήμα της Ελβετίας. Οι σύγχρονες πηγές περιγράφουν γλαφυρά τις καταστροφές και λεηλασίες από τις επιδρομές των Αλαμαννών, που έφτασαν βαθιά μέσα στην γαλατική ενδοχώρα. Λόγω της αδυναμίας των Ρωμαίων να υπερασπιστούν επαρκώς τα εδάφη τους, οι Αλαμαννοί, όπως και πολλοί άλλοι γερμανικοί λαοί (Φράγκοι, Γότθοι, κ.ά.) ίδρυσαν ανεξάρτητη ηγεμονία στα εδάφη μεταξύ Στρασβούργου και Άουγκσμπουργκ. Το κράτος αυτό (βασίλειο ή δουκάτο) επιβίωσε μέχρι το 496. Το έτος αυτό, οι Αλαμαννοί υπέστησαν την καθοριστική, για την μετέπειτα πορεία τους, ήττα από τους Φράγκους του Χλωδοβίκου Α΄). Η ηγεμονία τους προσαρτήθηκε στο φραγκικό βασίλειο και εις το εξής εκυβερνάτο από Φράγκο δούκα. Το 746 επαναστάτησαν, αλλά η εξέγερσή τους πνίγηκε στο αίμα από τον πανίσχυρο Καρλομάγνο που άδραξε την ευκαιρία και με συνοπτικές διαδικασίες αφάνισε την αλαμαννική αριστοκρατία. Το 843, το δουκάτο της Αλαμαννίας έγινε επαρχία του ανατολικού γερμανικού βασιλείου, προδρόμου της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας και διατηρήθηκε με το όνομα αυτό μέχρι το 1268. Από τον 10 αιώνα, όμως, το δουκάτο άρχισε να αναφέρεται ως δουκάτο της Σαβοΐας, ονομασία που τελικά επικράτησε.

Εκχριστιανισμός[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι Αλαμαννοί αρχικά μοιράζονταν παρόμοιες, με τα υπόλοιπα γερμανικά φύλα, θρησκευτικές πεποιθήσεις και δοξασίες. Με την κατάκτησή τους από τους χριστιανούς Φράγκους, αρχίζει και ο δικός τους εκχριστιανισμός (6ος – 8ος αι.). Ο πρώτος που επιχείρησε να τους προσηλυτίσει στην νέα πίστη ήταν ο Ιρλανδός Άγιος Κολουμβάνος (Columbanus) και ο μαθητής του, Άγιος Γάλλος (Gall). Ο απόστολος των Αλαμαννών ανέλαβε (πριν το 612) την ιεραποστολική επισκοπή της Κωστάντσας (Konstanz), αλλά στην αρχή τα αποτελέσματα ήταν σχετικά πενιχρά. Ένας έντονος συγκρητισμός επικράτησε με τα χριστιανικά στοιχεία να είναι τις περισσότερες φορές επιφανειακά. Ωστόσο, οι βάσεις είχαν τεθεί και κατά τον επόμενο αιώνα (7ο) ο Χριστιανισμός είχε το προβάδισμα μέχρι που επικράτησε εντελώς (8ος αιώνας).

Σήμερα[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Από την εποχή του Καρόλου Μαρτέλου οι Αλαμαννοί έχασαν όποια αυτοδιάθεση είχαν μέχρι τότε στα πλαίσια του φραγκικού βασιλείου. Σήμερα, ο όρος Αλεμάννικα (Alemannisch) είναι γλωσσολογικός όρος και αναφέρεται στην Αλεμαννική γλώσσα, διάλεκτο της γερμανικής. Ομιλείται από περίπου 10 εκατομμύρια ανθρώπους σε έξι διαφορετικές χώρες, στην Ελβετία, στην Αυστρία (Φόραρλμπεργκ), στο Λιχτενστάιν, στη Γαλλία (Αλσατία), στην Ιταλία και στη νότια Γερμανία (Βάδη-Βυρτεμβέργη).

Σε κάποιες σύγχρονες ρωμανικές γλώσσες με τον όρο Αλεμανία και Αλεμάνοι/Αλαμανοί χαρακτηρίζονται η Γερμανία και οι Γερμανοί αντίστοιχα: στα καστιλιάνικα ισπανικά Alemania ονομάζεται η χώρα και Alemán οι κάτοικοί της, στα πορτογαλικά Alemanha η χώρα και alemão η γλώσσα, στα γαλλικά Allemagne και allemand αντίστοιχα. Επίσης στα περσικά Almaani ονομάζεται γενικά η γερμανική εθνοφυλετική ομάδα και Almaan το σύγχρονο γερμανικό κράτος.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Alamanni της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).